Ngày xửa ngày xưa, ở một vương quốc tận phương Đông xa xôi, có vị vua sinh được một cô con gái vô cùng xinh đẹp. Nhưng ngài lại kiêu kỳ, ngạo mạn và kiêu ngạo đến nỗi chẳng vị hoàng tử nào đến cầu hôn lọt vào mắt xanh của nàng; nàng chỉ đem họ ra làm trò cười.

Một hôm, nhà vua mở một bữa tiệc lớn và mời tất cả những kẻ đang theo đuổi nàng đến dự; họ cùng ngồi thành một hàng, xếp theo thứ tự địa vị—từ các vị vua, hoàng tử, công tước, bá tước, tử tước, nam tước cho đến các hiệp sĩ. Công chúa bước vào, và khi đi ngang qua từng người, nàng lại thốt ra những lời cay độc. Người đầu tiên quá béo: "Trông hắn tròn vo như cái thùng," nàng nói. Người tiếp theo quá cao: "Trông có khác gì cây nêu không cơ chứ!" nàng nói. Người kế tiếp lại quá thấp: "Trông lùn tịt như cái bánh bao!" nàng nói. Người thứ tư da quá tái, nàng gọi anh ta là "Mặt Vách Tường". Người thứ năm mặt đỏ tía tai, nàng bèn gọi là "Kẻ Kiêu Kể". Người thứ sáu người ngợm chẳng lấy gì làm thẳng thắn; nàng bảo hắn giống như một thanh củi tươi đem phơi khô trên lò nướng bánh. Cứ thế, nàng chế giễu hết thảy mọi người; nhưng nàng cười nhiều nhất là trước một vị vua đáng kính cũng có mặt ở đó. "Nhìn hắn kìa," nàng nói; "bộ râu trông chẳng khác nào cái chổi lau nhà cũ kỹ, cứ gọi hắn là Cằm Xám đi." Thế là vị vua kia chết tên với biệt hiệu Cằm Xám.

Thế nhưng, vị vua già vô cùng giận dữ khi chứng kiến cách hành xử của con gái mình cùng thái độ đối xử tệ bạc của nàng với tất cả các vị khách quý; ngài thề rằng, dù muốn hay không, nàng sẽ phải kết hôn với người đàn ông đầu tiên bước chân qua cửa, bất kể kẻ đó là vương tôn hay kẻ ăn mày.

Hai ngày sau, một tay nhạc công du mục đi ngang qua, hắn bắt đầu kéo đàn dưới cửa sổ và cất lời xin bố thí; khi nhà vua nghe thấy tiếng đàn, liền nói: "Hãy bảo hắn vào đây." Thế là người ta dẫn vào một kẻ trông nhếch nhác; và sau khi hắn cất tiếng hát trước mặt nhà vua cùng công chúa, hắn bèn cầu xin một ân huệ. Nhà vua liền phán: "Ngươi hát hay lắm, trẫm sẽ gả con gái cho ngươi làm vợ." Công chúa van xin nài nỉ hết lời; nhưng nhà vua quả quyết: "Trẫm đã thề sẽ gả con cho kẻ đầu tiên bước tới, và trẫm sẽ giữ lời." Chẳng lời nào hay giọt nước mắt nào cứu vãn được nữa; mục sư được triệu đến, và nàng phải kết hôn với tay nhạc công.

Lễ cưới vừa dứt, nhà vua liền bảo: "Giờ thì chuẩn bị lên đường đi—con không được phép ở lại đây nữa—con phải đi phiêu bạt cùng chồng mình."

Thế rồi tay nhạc công lên đường, dẫn nàng đi theo, và chẳng mấy chốc họ đã đến một khu rừng lớn. "Xin hỏi," nàng cất tiếng hỏi, "đây là rừng của ai?" "Thuộc về Vua Cằm Xám đấy," hắn đáp; "giá như nàng chịu lấy ngài ấy, thì tất cả đã là của nàng." "Ái chà! Thân phận ta sao mà bất hạnh thế này!" nàng thở dài; "giá như ta lấy Vua Cằm Xám thì có phải hơn không!" Tiếp đến, họ đi qua những đồng cỏ xanh tươi tuyệt đẹp. "Đồng cỏ xanh mướt tuyệt trần này là của ai thế?" nàng hỏi. "Thuộc về Vua Cằm Xám đấy, giá như nàng chịu lấy ngài ấy, thì tất cả đã thuộc về nàng." "Ái chà! Thân phận ta sao mà bất hạnh thế này!" nàng than thở; "giá như ta lấy Vua Cằm Xám thì có phải hơn không!"

Rồi họ tiến vào một thành phố lớn. "Thành phố tráng lệ này là của ai vậy?" nàng hỏi. "Thuộc về Vua Cằm Xám; giá như nàng chịu lấy ngài ấy, thì nơi này đã là của nàng." "Ái chà! Thân phận ta sao mà khốn khổ thế này!" nàng nức nở; "sao ta lại không chịu lấy Vua Cằm Xám cơ chứ?" "Đó không phải việc của tôi," tay nhạc công đáp: "sao cứ phải ước ao một người chồng khác làm gì? Tôi không đủ tốt với cô chắc?"

Cuối cùng, họ tới một ngôi nhà tranh nhỏ bé. "Trông tồi tàn làm sao!" nàng kêu lên; "cái xó xỉnh dơ dáy này là của ai thế?" Tay nhạc công liền bảo: "Đó là nhà của tôi với cô đấy, nơi chúng ta sẽ sống." "Người hầu ở đâu?" nàng thét lên. "Chúng ta cần người hầu làm gì?" hắn đáp; "cô phải tự làm mọi việc lấy chứ. Giờ thì nhóm lửa lên, bắc nước rồi nấu bữa tối cho tôi, vì tôi mệt lử rồi." Nhưng ngặt nỗi công chúa nào biết gì về chuyện nhóm lửa hay nấu nướng, tay nhạc công đành phải xắn tay vào giúp nàng. Khi đã ăn xong một bữa tối vô cùng đạm bạc, họ đi ngủ; nhưng sáng hôm sau, tay nhạc công gọi nàng dậy từ rất sớm để dọn dẹp nhà cửa. Họ cứ sống như vậy được hai ngày; và khi đã ăn sạch mọi thứ trong căn nhà tranh, người đàn ông liền bảo: "Vợ ơi, cứ thế này thì không ổn đâu, tiền thì tiêu hết mà chẳng kiếm được đồng nào. Em phải học đan giỏ thôi." Nói rồi hắn đi chặt mấy cành liễu đem về nhà, và nàng bắt đầu ngồi đan; nhưng công việc khiến những ngón tay nàng đau buốt. "Xem ra nghề này không ổn rồi," hắn bảo: "hãy thử tập quay sợi xem sao; may ra em làm việc đó khá hơn." Thế là nàng ngồi xuống và tập quay sợi; nhưng những sợi chỉ cứa vào đôi tay ngọc ngà đến rớm máu. "Kìa thấy chưa," tay nhạc công nói, "em chẳng được tích sự gì sất; việc gì em cũng không làm nổi: ta vớ phải món hời thật đấy! Thôi được, để tôi thử mở một hàng buôn xoong nồi, còn em sẽ ra chợ đứng bán." "Khốn khổ cho tôi!" nàng thở dài, "nếu có ai ở triều đình của cha tôi đi qua mà bắt gặp tôi đứng bán hàng ngoài chợ, họ sẽ cười vào mặt tôi mất!"

Nhưng chồng nàng chẳng bận tâm đến điều đó, hắn bảo nàng phải làm việc nếu không muốn chết đói. Thời gian đầu, việc buôn bán trôi chảy; bởi vì rất nhiều người, khi nhìn thấy một phụ nữ xinh đẹp như vậy, đã đến mua hàng và trả tiền mà chẳng mưu cầu lấy hàng đem về. Họ sống qua ngày nhờ số tiền ấy cho đến khi hết sạch; rồi chồng nàng mua một lợt hàng mới, và nàng đem ra ngồi ở góc chợ; nhưng chẳng mấy chốc, một tên lính say rượu đi ngang qua, phi ngựa đâm thẳng vào sạp hàng của nàng, làm vỡ tan tành toàn bộ hàng hóa thành trăm mảnh. Bấy giờ nàng oà khóc, chẳng biết phải làm sao. "Ái chà, đời ta rồi sẽ ra sao đây?" nàng thối chí; "chồng ta sẽ nói gì đây?" Thế là nàng chạy một mạch về nhà kể lại đầu đuôi sự việc. "Ai đời lại ngốc nghếch như em," hắn nói, "đem bày sạp đồ gốm ngay góc chợ, nơi người qua kẻ lại tấp nập? Thôi đừng khóc lóc nữa; anh thấy em chẳng hợp với mấy việc này đâu, nên anh đã ghé qua cung điện của nhà vua, hỏi xem họ có cần người làm bếp không, và họ bảo sẽ nhận em, ở đó em sẽ có đủ thứ để ăn."

Thế là công chúa trở thành một cô hầu bếp, ngày ngày phụ giúp đầu bếp làm những công việc bẩn thỉu nhất; bù lại, nàng được phép mang một ít thức ăn thừa về nhà, và hai vợ chồng sống qua ngày nhờ vào đó.

Nàng ở đó chưa được bao lâu thì hay tin thái tử của vương quốc sắp đi qua để cử hành hôn lễ; nàng liền bước đến một khung cửa sổ và nhìn ra ngoài. Mọi thứ đã sẵn sàng, toàn bộ sự xa hoa và lộng lẫy của triều đình đều quy tụ ở đó. Lúc này, nàng vô cùng cay đắng hối hận vì sự kiêu ngạo và ngu ngốc của bản thân đã đẩy mình vào bước đường cùng. Các đầu bếp bèn cho nàng một ít thức ăn ngon, nàng liền bỏ vào giỏ để mang về nhà.

Đột nhiên, khi nàng đang bước ra, vị hoàng tử trong bộ y phục bằng vàng bước vào; và khi nhìn thấy một người phụ nữ xinh đẹp đứng ở cửa, chàng liền nắm lấy tay nàng, bảo rằng nàng phải làm bạn nhảy cùng mình trong buổi tiệc; nhưng nàng run lên bần bật vì sợ hãi, bởi nàng nhận ra đó chính là Vua Cằm Xám, kẻ đang trêu chọc nàng. Dù vậy, chàng vẫn nắm chặt tay kéo nàng vào; và chiếc nắp giỏ tuột ra khiến thức ăn bên trong vương vãi khắp nơi. Lập tức, tất cả mọi người cười ồ lên và chế giễu nàng; nàng xấu hổ đến mức chỉ ước gì có cái hố sâu cả ngàn thước dưới đất để chui xuống. Nàng lao về phía cửa định tẩu thoát; nhưng ngay trên bậc thềm, Vua Cằm Xám đã đuổi kịp, kéo nàng quay lại và nói: "Đừng sợ ta! Ta chính là tay nhạc công đã sống cùng em trong túp lều tranh. Ta đưa em đến đó vì ta thực lòng yêu em. Ta cũng chính là tên lính đã húc đổ sạp hàng của em. Ta làm tất cả những điều này chỉ để chữa bệnh kiêu ngạo cho em, và để em thấy được sự ngu ngốc khi đối xử tệ bạc với ta. Giờ thì mọi chuyện đã qua: em đã khôn ngoan hơn rồi, và đây là lúc chúng ta tổ chức tiệc cưới."

Bấy giờ, các thị thần bước tới khoác lên người nàng những bộ xiêm y lộng lẫy nhất; nhà vua cùng toàn thể triều thần đã có mặt từ trước, hân hoan chào đón nàng trở về trong ngày đại hỉ. Niềm vui ngập tràn trên gương mặt và trong lồng ngực mỗi người. Bữa tiệc vô cùng hoành tráng; mọi người cùng ca hát nhảy múa, ai nấy đều hân hoan; và ta chỉ ước gì bạn và tôi cũng có mặt trong buổi tiệc ấy.