Hãy hôn bức thư chào mừng này và nhảy cùng lên vì vui sướng trước tin tôi sắp báo cho anh: nhưng hãy tin rằng dù cảm xúc của tôi có phần ít dữ dội hơn, niềm vui trong tôi chẳng kém đi chút nào. Cha tôi vì có việc phải đi Bern giải quyết vụ kiện, rồi từ đó sang Soleure để lĩnh tiền trợ cấp, nên dự định đưa cả mẹ tôi đi cùng; mẹ tôi lại càng sẵn lòng đồng ý hơn vì hy vọng chuyến đi và việc thay đổi không khí sẽ có lợi cho sức khỏe. Họ thật chu đáo khi ngỏ ý muốn đưa cả tôi đi theo. Tôi ngẫm thấy không tiện nói hết những điều mình suy nghĩ trong dịp ấy; nhưng vì họ không tìm được căn phòng nào vừa ý cho tôi nên đã thay đổi ý định về việc tôi đi, và giờ đây tất cả bọn họ đang tìm mọi cách để an ủi tôi vì sự việc chẳng đặng đừng này. Tôi buộc lòng phải ra điều vẻ mặt thật ủ rũ, như thể đau khổ đến cùng cực; và dẫu có buồn cười thế nào đi nữa, tôi đã giả vờ lâu đến mức đôi khi lại đâm ra tưởng tượng rằng mình thực sự đang đau buồn.
Tuy nhiên, trong lúc cha mẹ vắng nhà, tôi sẽ không hoàn toàn được tự do làm theo ý mình, mà phải sang ở nhà bác; nhờ thế, trong suốt khoảng thời gian đó, tôi sẽ luôn được ở bên người chị em họ gắn bó không rời. Mẹ tôi chọn để lại người hầu phòng riêng của bà; do đó, Bab sẽ được xem như một kiểu người quản gia trông chừng tôi. Nhưng chúng ta chẳng phải bận tâm lắm về những kẻ mà ta chẳng cần phải đút lót hay tin tưởng, và có thể dễ dàng tống khứ đi bất cứ khi nào chúng trở nên phiền phức, chỉ bằng dăm ba món quà phỉnh phờ nhỏ nhặt.
Tôi dám chắc anh sẽ dễ dàng hình dung ra những cơ hội gặp gỡ của chúng ta trong thời gian họ vắng nhà; nhưng sự thận trọng của đôi ta phải đóng vai trò là những giới hạn thay cho hoàn cảnh vốn đã tạm thời cởi trói cho chúng ta, và khi ấy chúng ta phải tự nguyện tuân theo sự kín đáo mà hiện tại một nỗi bẫy ngặt nghèo đang buộc chúng ta phải giữ gìn. Khi tôi ở nhà người chị em họ, anh không được sang thường xuyên hơn trước, kẻo gây phiền lòng cho chị ấy; và tôi hy vọng sẽ chẳng cần phải nhắc nhở anh về sự kính trọng cùng phép lịch sự nhã nhặn mà giới tính của chị ấy và những luật lệ thiêng liêng của lòng hiếu khách đòi hỏi; đồng thời chính anh cũng sẽ phải cân nhắc thấu đáo những gì đối với tình bạn đã dang tay che chở cho tình yêu của anh. Tôi biết bản tính nóng nảy của anh; nhưng đồng thời tôi cũng tin chắc rằng vẫn có những ranh giới đủ sức kìm hãm nó. Nếu anh chưa từng kiềm chế sự bồng bột của mình bằng những quy chuẩn danh dự đã rõ mười mươi, thì hiện tại anh đã chẳng phải bận lòng vì bất kỳ lời quở trách nào, hay ít nhất là chẳng có lời nào từ phía tôi.
Nhưng cớ sao lại mang vẻ mặt cúi gằm, ủ dột ấy? Cớ sao phải phiền muộn trước những khuôn phép mà bổn phận quy định? Hãy để Eloisa của anh lo việc xoa dịu và làm nguôi ngoai chúng. Đã bao giờ anh phải hối hận vì từng lắng nghe lời khuyên của tôi chưa? Gần bên những bờ hoa đầu nguồn sông Vevey có một căn lều cô độc, đôi khi dùng làm nơi trú ẩn cho thợ săn, và chắc chắn cũng có thể che chở cho những kẻ yêu nhau. Ngay sát ngôi nhà lớn thuộc sở hữu của ông Orbe là vài căn nhà vắt sữa lợp tranh nằm đủ xa khuất, có thể che giấu tình yêu và niềm vui – những người bạn chân thiết nhất của sự mộc mạc chốn đồng quê. Những cô gái vắt sữa khôn ngoan sẽ giữ kín bí mật, bởi họ cũng thường xuyên cần đến sự kín đáo. Những dòng suối tưới mát các đồng cỏ xung quanh được viền quanh bởi những bụi cây ra hoa và những lùm cây râm mát quyến rũ, trong khi cách đó không xa, vẻ rậm rạp của khu rừng bên cạnh dường như hứa hẹn một chốn ẩn náu u tịch và kín đáo hơn nhiều.
Al bel seggio riposto, ombroso e fosco,
Ne mai pastori appressan, ne bifolci.
Nơi chốn tuyệt diệu ấy chẳng hề vương dấu chân lao động của con người, chẳng có vẻ gì của nghệ thuật trau chuốt, nhọc nhằn; mọi vật xung quanh chỉ bày tỏ sự chăm sóc dịu dàng của tự nhiên, người mẹ chung của chúng ta. Vậy thì ở đây, người bạn dấu yêu của tôi, chúng ta sẽ chỉ chịu sự chỉ dẫn của tự nhiên và không biết đến luật lệ nào khác ngoài luật lệ của Người. Theo lời mời của ông Orbe, Clara đã thuyết phục được cha nàng dành ra hai hoặc ba ngày đi săn ở vùng này, và dẫn theo hai cặp đôi không thể tách rời. Những cặp đôi không thể tách rời ấy lại có những người khác gắn bó mật thiết với họ, như anh biết rõ hơn ai hết. Người này khoác lên mình vai trò chủ nhà, hệ quả là sẽ đứng ra lo việc tiếp khách, trong khi người kia với ít vẻ phô trương hơn sẽ đảm nhiệm việc tiếp đón tại nhà vắt sữa, và căn lều thôn dã dâng hiến cho tình yêu này sẽ trở đền thờ Gnidus đối với họ. Để thực hiện thành công mĩ mãn dự án đầy quyến rũ này, ta sẽ cần thêm một chút tính toán trù liệu trước, đôi bên có thể dễ dàng sắp xếp, và chính việc suy tính ấy cũng sẽ là một phần mang lại những niềm vui mà chúng vốn dĩ hướng tới. Vĩnh biệt, sinh mệnh dấu yêu của tôi! Tôi phải dừng bút đột ngột vì sợ bị bắt gặp. Trái tim của người Eloisa hết lòng vì anh, ôi chao, đang nôn nóng đón đợi những niềm vui tại nhà vắt sữa biết bao.
T.S. Nghĩ lại, tôi đâm ra cho rằng chúng ta có thể gặp nhau mỗi ngày mà chẳng gặp nguy hiểm gì lớn; ở nhà chị họ cách một ngày, và ngoài đồng vào những ngày ở giữa.
