Khoảng thời gian quanh tiết Hàn Lộ, những tán lá của rất nhiều cây thân gỗ và cây bụi ở vùng đồi núi xung quanh mỏ than Đại Nha Lam Hà Vịnh bắt đầu ngả sang màu đỏ. Lúc này, khắp núi non rộng lớn rực rỡ như một cẩm tú hoa đoàn. Những dải màu đỏ đậm nhạt trải dài chói lọi; đâu đâu cũng giống như những ngọn lửa đang bùng cháy rực rỡ.
Sau mùa mưa, bầu trời trở nên trong trẻo và xanh thẳm. Kê vàng đã chín. Những quả táo trên cành hé lộ nụ cười đỏ thắm như thiếu nữ thẹn thùng. Vài đàn ngỗng trời tính tình nóng vội, lúc này đã bay đến từ thảo nguyên bao la mênh mông của Ordos, kêu âи âи lướt qua bầu trời trong vạch như nước, bay về phương Nam tìm kiếm sự ấm áp... Những khoảng thời gian tuyệt đẹp như thế thường khiến người ta không kìm được mà sinh ra biết bao cảm xúc xao xuyến khó tả.
Tôn Thiếu Bình sau khi lên mỏ, nếu là ban ngày, anh luôn không kìm được mà bước ra khỏi khu mỏ, đi về phía vùng đồi núi rực rỡ như lửa như mây ấy.
Anh đối mặt với khắp núi lá đỏ, nhìn lại chuyện cũ, trầm tư về tương lai. Hoặc dừng chân đứng lặng bên con đường nhỏ trong rừng; hoặc thong thả dạo bước bên bờ suối bờ sông. Tay cầm một cành lá đỏ, lắng nghe tiếng thông reo muôn vàn ào ạt, niềm vui sướng và nỗi u buồn cùng đan xen. Trong bầu không khí nhiệt tình mà tĩnh lặng này, con người vừa muốn rơi nước mắt lại vừa muốn cất tiếng hát... Những lúc như thế, anh quên bẵng đi việc mình vừa từ dưới hầm mỏ ồn ào khốc liệt chẳng khác nào chiến trường bước lên.
Ôi, trông anh lúc này chẳng giống một công nhân mỏ chút nào, ngược lại trông giống một nhà thơ đa sầu đa cảm!
Lẽ nào chỉ có những người biết làm thơ mới có tâm hồn thi sĩ hay sao? Thật ra, trong cảm xúc của tất cả mọi người đều sẵn có tình thơ — mà tình thơ của những người bình thường trong cuộc sống lại thường không được các nhà thơ chuyên nghiệp thấu hiểu.
Không cần phải trách cứ một công nhân mỏ vì sao lại có thể có được tâm tình nhường này, dẫu cho họ làm những công việc vừa bẩn vừa mệt, trông thô kệch cục mịch, đôi khi còn nói những lời thô tục, nhưng trong thâm tâm họ, lại có biết bao thế giới nội tâm phong phú và tình cảm tâm lý tinh tế mà người ngoài không thể hiểu được?
Tôn Thiếu Bình đã nghĩ những gì trong vùng đồi núi có lá đỏ rực rỡ như lửa này?
Chính anh cũng nói không rõ — điều này cũng giống như tình trạng mà các nhà thơ thường hay gặp phải.
Thế nhưng, mỗi khi anh từ trong vòng tay của tự nhiên trở về, cảm giác sảng khoái cứ như vừa được gội rửa vậy. Đây là sự gội rửa về mặt tinh thần.
Tâm trạng của anh nhờ thế mà vô cùng tốt đẹp.
Gần đây, trong cuộc sống còn có một số chuyện đáng vui mừng. Anh đã được phong danh hiệu "Đột kích thủ thanh niên" của Cục Khai thác mỏ Đồng Thành, vài ngày nữa sẽ đến tham dự đại hội biểu dương. Anh không hoàn toàn vui vì vinh dự, mà cảm thấy lao động và mồ hôi của mình đã được công nhận và tôn trọng. Anh coi trọng phẩm giá và niềm tự hào của người lao động. Trên thế giới này, chỉ có lao động và sự sáng tạo của con người mới là điều đáng tự hào nhất.
Ngoài ra, anh gần đây lần lượt nhận được thư của bố và anh trai, nói rằng cái hang động mới mà anh hằng mong ước đã được xây xong. Anh trai còn viết trong thư miêu tả chi tiết sự "oai phong" của cái sân này và "phản ứng" của người làng Song Thủy.
Anh kích động đến mức hết lần này đến lần khác tưởng tượng về nơi đó. Chỉ có những thanh niên bước ra từ nông thôn nghèo khó như anh, mới có thể cảm nhận sâu sắc sự kích động về chuyện này; lịch sử vinh nhục của nơi đó mãi mãi níu giữ tâm can anh!
Giờ đây, các cụ già cuối cùng cũng được dọn vào hang động mới, điều này đã hoàn thành tâm nguyện lớn nhất trong đời anh.
Thiếu Bình cũng biết từ bức thư ở nhà rằng anh trai đã thầu xí nghiệp gạch ngói của hương Thạch Ngật Tiết, sự nghiệp đang độ phát đạt; còn chị dâu vì vi phạm chính sách kế hoạch hóa gia đình hiện hành, lại sinh thêm một cô cháu gái, được đặt tên là Yến Tử... Em gái Lan Hương cũng gửi thư đến, nói rằng cô và cậu bạn học cùng lớp tên là Ngô Trọng Bình đã cơ bản xác định quan hệ; nói rằng cô còn đến nhà bạn trai, bố mẹ anh ấy đều đối xử rất tốt với cô vân vân. Thiếu Bình chỉ là không ngờ Ngô Trọng Bình lại là con của lãnh đạo tỉnh ủy. Tuy nhiên, anh chẳng cảm thấy "vinh hạnh", cũng chẳng lo lắng cho Lan Hương — em gái anh thì con nhà ai cũng xứng đáng!
Anh liền quyết định, số tiền gửi cho em gái mỗi tháng sẽ cộng thêm mười đồng. Anh biết rằng, em gái đã có bạn trai, đồng nghĩa với việc sẽ có giao du xã hội, thế nào cũng phải tốn kém nhiều hơn. Hiện tại con bé vẫn chưa kết hôn, ngoài việc đi hàng quán ra, nó không nên tiêu tiền của bạn trai. Không biết nó có hiểu điều này không? Nó sẽ hiểu thôi! Anh nghĩ.
Vài ngày sau, anh liền với tư cách là "Đột kích thủ thanh niên", đến Đồng Thành để tham dự đại hội biểu dương đó. Đại hội chỉ diễn ra trong hai ngày, anh cũng chẳng chăm chú tham dự, mà ra phố dạo xem có thể mua cho Minh Minh món quà gì không, mỗi khi ra ngoài, bất kể là đến Đồng Thành, hay đến tỉnh thành, điều đầu tiên anh nghĩ đến chính là mua quà gì cho Minh Minh. Minh Minh cũng đã quen với "thói quen" này của anh. Mỗi lần cứ thấy anh từ bên ngoài trở về, cậu bé liền hỏi đầu tiên: "Chú ơi, chú mua cho cháu cái gì thế?" Vừa nói vừa tự tay lục lọi trong chiếc túi xách hoặc túi áo của anh, khiến chị Huệ Anh thường trách anh đã chiều hư cậu bé thành "thói hư tật xấu". Chẳng có cách nào khác. Giữa anh và Minh Minh đã thiết lập một thứ tình cảm không thể diễn tả bằng lời. Nói thật, đối với Hổ Tử của anh trai, anh cũng chưa từng dành sự yêu thương sâu sắc đến thế.
Điều khiến Thiếu Bình vui mừng là anh đã mua được một chiếc cặp sách trẻ em do Hồng Kông sản xuất từ tay một tiểu thương đến từ Quảng Đông. Chiếc cặp này kiểu dáng mới lạ chưa nói, chất liệu vải là loại lụa vô cùng tinh tế, mang lại cảm giác bề mặt mịn màng óng ánh lấp lánh. Anh đồng thời cũng mua được hộp bút chì màu mà Minh Minh đãèo nhèo đòi mua từ lâu. Ngoài ra, anh còn mua cho "Hắc Tử" một chiếc chuông đồng. Đây cũng là món đồ mà Minh Minh đã mong ngóng từ lâu; cậu bé bảo cổ con chó nhà người ta đều được buộc một chiếc chuông như thế... Đại hội họp xong, Thiếu Bình liền vui vẻ mang theo món quà mua cho Minh Minh, cùng với bằng khen và các phần thưởng khác mà cục thưởng cho mình, trở về mỏ.
Đến Đại Nha Lam Hà Vịnh vừa đúng lúc vừa ăn cơm trưa xong. Anh biết ca làm việc của mình là mười hai giờ đêm xuống hầm, hiện tại mọi người đều ở trên mặt đất.
Anh tìm gặp sư huynh kiêm cấp dưới của mình là An Tỏa Tử trước, hỏi tình hình sản xuất những ngày anh đi vắng. An Tỏa Tử nói đều rất tốt cả, chỉ có điều là cậu ta đã cho một công nhân hợp đồng ăn một trận đòn ngay tại gương than.
— Ai bảo cậu đánh người hả? Haizz, cậu đấy! — Thiếu Bình trách móc sư huynh của mình.
— Thằng ranh đó bắn mìn phát đầu xong, còn nằm ngủ trong ngách thông gió, tao liền... hì hì... —
— Đánh có nặng không? — Thiếu Bình lo lắng hỏi.
— Không nặng lắm. Mũi miệng chảy một chút máu thôi... — An Tỏa Tử nhe răng cười tỏ vẻ không bận tâm.
— Còn xuống lò được không? —
— Sao lại không được? Trong nhà tắm còn vừa đút cho tao một điếu thuốc lá có đầu lọc đấy! —
Tôn Thiếu Bình bèn không thèm quản chuyện này nữa. Làm việc dưới hầm không đàng hoàng, ăn mấy bạt tai cũng chẳng phải chuyện ghê gớm gì.
Anh về ký túc xá cất đồ đạc của mình trước, rồi vội vã đi về hướng nhà chị Huệ Anh. Anh chưa ăn cơm trưa; chị Huệ Anh chắc chắn đã chuẩn bị sẵn cho anh rồi — chị ấy biết trưa nay anh về.
Tôn Thiếu Bình mang theo món quà mua cho Minh Minh, dọc theo tuyến đường sắt ở nền tảng cấp hai đi về phía đông, đi thẳng đến căn sân quen thuộc ấy.
Khi bước lên gò đất nhỏ cạnh ống nước, anh nhìn thấy từng chuỗi hoa bìm bìm màu đỏ tía bò ra khỏi tường viện và những chiếc đĩa hướng dương trĩu hạt nặng trĩu. À, mỗi lần bước về phía căn sân này, anh lại có một cảm giác kích động không thể kìm nén. Nơi này, chính là chốn để tâm hồn anh nhận được sự vỗ về thân thuộc; cũng là nơi anh gửi gắm những tâm tình sâu nặng đối với cuộc sống. Căn sân này ơi!
Thiếu Bình bước vào nhà chị Huệ Anh, thấy thức ăn trên bàn cơm được úp bằng bát, chén rượu được đặt ở chỗ cũ — Huệ Anh đã chuẩn bị sẵn bữa trưa cho anh.
Chỉ là vừa bước chân vào cửa, đã thấy Minh Minh đang khóc, chị Huệ Anh vội vàng túm lấy tạp dề không ngừng lau tay; còn "Hắc Tử" thì ngồi xổm bên cạnh Minh Minh, sủa "gâu gâu" về phía Huệ Anh, rõ ràng là chê cô ấy đã làm cho tiểu chủ nhân nổi giận.
— Sao thế? — Thiếu Bình đặt chiếc túi xách đựng đồ lên tủ, cúi người ôm lấy Minh Minh.
— Nó bảo chiều nay trường học tổ chức đại hội thể thao gì đấy, phụ huynh của những đứa trẻ khác đều đến cổ vũ, cứ nằng nặc đòi em đi. Nhưng chiều nay em phải đi làm... — chị Huệ Anh vừa lải nhải vừa nói.
— Chị không thể xin nghỉ một buổi à? Người ta bố mẹ đều đi cổ vũ cho con mình, chẳng có ai cổ vũ cho em cả! — Minh Minh vừa khóc vừa lớn tiếng nói với mẹ. Con Hắc Tử ở bên cạnh cũng sủa "gâu gâu" phụ họa.
— Chiều nay chú không phải đi làm, sẽ đi cổ vũ cho cháu! — Thiếu Bình nói.
Minh Minh lập tức nín khóc, cười đến mức nước mắt cũng không kịp lau, dùng hai tay ôm chặt lấy cổ chú. Con Hắc Tử đặt hai chân trước lên vai anh — đây thường cũng là một biểu hiện vui mừng.
Huệ Anh quay người lại, lặng lẽ lau đi hai giọt nước mắt ở khóe mi, rồi cầm lấy chai rượu rót đầy chén, trên mặt nở nụ cười muốn khóc, gọi Thiếu Bình ăn cơm.
— Đừng vội đã! — Thiếu Bình nói, rồi lấy chiếc túi xách từ trên tủ xuống, lấy ra chiếc cặp sách xinh xắn và hai hộp bút chì màu đã mua cho Minh Minh. Minh Minh vui mừng nhảy cẫng lên mấy cái, reo hò âи âи.
— Em lại chiều nó quá... — Chị Huệ Anh tuy nói vậy, nhưng trên mặt lộ rõ vẻ vui mừng từ tận đáy lòng.
Tiếp theo, Thiếu Bình lại lấy chiếc chuông đồng mua cho "Hắc Tử" ra. Huệ Anh vội vàng lục trong rương ra một dải băng đỏ, thế là cả nhà cùng ra tay, vừa cười vừa nói buộc chiếc chuông đồng đó vào cổ chú chó nhỏ.
— Đi một bước xem nào! — Minh Minh ra lệnh cho con Hắc Tử.
Chú chó nhỏ thông minh quả nhiên bước đi trên mặt đất, chiếc chuông ấy liền phát ra âm thanh nghe vô cùng vui tai.
Sự xuất hiện của Thiếu Bình đã khiến cho gia đình vừa rồi còn không mấy vui vẻ nhanh chóng tràn ngập tiếng cười.
Ăn cơm xong, chị Huệ Anh vội vã đến phòng đèn mỏ đi làm. Thiếu Bình cùng với Minh Minh và con Hắc Tử, cùng nhau đi đến trường tiểu học của mỏ. Minh Minh mặc bộ đồ thể thao màu xanh thiên thanh có sọc trắng vào, trông vô cùng oai phong. Con Hắc Tử lè lưỡi, chạy lung tung trước sau chân họ. Họ dọc theo đường sắt, đi qua nhà máy tuyển than, đến cổng chính của trường tiểu học phía dưới bệnh viện phía tây.
Gặp một chút rắc rối nhỏ ở cổng trường: Ông lão gác cổng không cho con Hắc Tử vào.
Minh Minh sắp khóc đến nơi rồi — thằng bé rất muốn con Hắc Tử cũng được vào trong để cổ vũ cho mình.
Thiếu Bình nói khó đủ điều, cuối cùng dâng tặng ông lão một điếu thuốc lá, lại tận tay quẹt diêm châm lửa cho ông ấy, ông lão mới mở "cửa sau" cho con Hắc Tử, để nó đi vào.
Hôm nay ngôi trường này thực sự rất náo nhiệt! Bọn trẻ mặc những bộ đồ thể thao đẹp đẽ, đều có mẹ hoặc bố đến cổ vũ. Sự cưng chiều của các công nhân mỏ đối với con cái vô cùng đặc biệt — rất nhiều sự an ủi trong cuộc sống gian khổ của họ đều do con cái mang lại. Nếu là trường tiểu học ở các thành phố lớn, những hoạt động thế này đại khái sẽ không có phụ huynh đến cổ vũ. Nhưng đối với các công nhân mỏ mà nói, những hoạt động thế này của con cái dường như là một sự kiện lớn trong đời, nào có chuyện không đến cổ vũ cho bọn trẻ cơ chứ! Cho nên, có người vì để thỏa mãn mong muốn của con cái, thậm chí đến việc đi làm cũng bỏ mặc, chấp nhận nghỉ ngang một buổi chiều để tham gia "đại hội thể thao" này.
Có người nhận ra Tôn Thiếu Bình, kinh ngạc hỏi: "Sao cậu cũng đến đây thế?"
Thiếu Bình đành phải nói thật: "Tôi đến vì đứa bé nhà thợ cả Vương."
Những người đó "Ồ" lên một tiếng, lộ vẻ mặt "bỗng nhiên đại ngộ". Thiếu Bình mặc kệ họ, anh biết rằng, những lời đồn đại gần xa về anh và Huệ Anh đã sớm lan truyền đi khắp nơi rồi, công nhân mỏ nói chuyện nam nữ cũng giống như nói giá rau ngoài chợ vậy, người nói kẻ nghe đều chẳng coi là chuyện gì to tát.
Trên sân vận động lớn của trường tiểu học, người ta dùng vôi trắng vạch ra rất nhiều đường và vòng tròn. Các nội dung thi đấu bao gồm nhảy dây các khối lớp, chạy đua và các môn thể thao khác của trẻ em.
Nội dung thi đấu của khối hai là: con gái nhảy dây, con trai chạy đua. Môn Minh Minh tham gia là chạy đua năm mươi mét.
Trước khi bắt đầu, Thiếu Bình dặn dò cậu bé hết lần này đến lần khác: Không được nhìn sang hai bên, cứ thế mà cắm cổ chạy về phía trước!
Khi bọn trẻ đã vào vị trí ở vạch xuất phát, phụ huynh của chúng cũng tập trung ở hai bên đường chạy, căng thẳng chẳng khác nào chính mình đang thi đấu. Thiếu Bình dắt theo con Hắc Tử cũng chen chúc trong đám đông, chuẩn bị hò hét "cổ vũ" cho Minh Minh.
Hiệu lệnh vừa phát ra, bọn trẻ đã tranh nhau chạy đi. Người lớn ở hai bên cũng đuổi theo bọn trẻ ở ngoài đường chạy, miệng gọi tên cúng cơm hoặc tên khai sinh của con mình, hô hào tiếp sức cho chúng, âm thanh vang dội tận mây xanh.
Thiếu Bình và con Hắc Tử vừa chạy theo vừa không ngừng hò hét: "Minh Minh, cố lên! Minh Minh, cố lên!" Khoảnh khắc này, anh dường như cũng biến thành một đứa trẻ, tập trung và cuồng nhiệt khao khát một chiến thắng!
Ngực Minh Minh ưỡn ra, là người đầu tiên lao qua vạch đích.
Thiếu Bình lập tức lao đến ôm chầm lấy cậu bé, cười lớn, hò hét, lăn đùng ra đất; con Hắc Tử cũng chồm lên, quấn quýt lấy họ thành một cục... Khi Minh Minh kiêu hãnh đứng trên bục quán quân, nhận tờ giấy khen và chiếc hộp bút nhựa đó, mắt Thiếu Bình đã rưng rưng — điều này còn khiến anh kích động hơn cả khi chính mình đi nhận tờ giấy khen "Đột kích thủ thanh niên"! Con Hắc Tử thậm chí còn chồm lên bục nhận giải, hai chân trước đặt lên người Minh Minh, dùng lưỡi liếm tay cậu bé, khiến cả sân cười vang một trận.
Sau khi đại hội thể thao kết thúc, họ như những người lính khải hoàn trở về nhà. Chị Huệ Anh vui mừng đến mức không biết nói gì cho phải. Cùng nhau xắn tay áo lên, họ dán tờ giấy khen quán quân chạy đua của Minh Minh lên bên cạnh tờ giấy khen "Học sinh ba tốt".
Cho đến khi ăn xong bữa tối, trời tối hẳn, Thiếu Bình mới mang theo một tâm trạng thỏa mãn rời khỏi nhà Huệ Anh. Khi anh đi đến bên ống nước dưới chân dốc, lại bất ngờ phát hiện An Tỏa Tử đang đứng ở đó.
— Cậu làm gì thế? — anh ngạc nhiên hỏi.
— Tao đến tìm mày đây! — An Tỏa Tử trên tay vẫn cầm một chiếc đèn pin.
— Có chuyện gì thế? —
— Người ở Hoàng Nguyên đến, nói là tìm mày! Tao ngẫm nghĩ mày chắc là ở đây... —
Ai nhỉ? Nhất thời Thiếu Bình không nghĩ ra người ở Hoàng Nguyên nào lại đến tìm mình.
— Mày mới đến đây à? — anh hỏi An Tỏa Tử.
— Tao đến lâu lắm rồi. — An Tỏa Tử nhe răng cười.
— Thế sao mày không lên trên tìm tao? —
— Hì hì... Tao sợ tụi mày đang... — An Tỏa Tử cười gian xảo, quay ngoắt mặt sang một bên.
Thiếu Bình thực sự muốn giáng cho tên này một bạt tai. Rõ ràng hắn ta đang ám chỉ anh và Huệ Anh có "gian tình" gì đó không thể gặp người khác.