Hans Brinker Hay Đôi Giày Trượt Bạc

Lượt đọc: 428 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Qua The Hague

❊ ❊ ❊

Phòng trưng bày tranh tại Maurits Huis, một trong những nơi tuyệt vời nhất trên thế giới, dường như chỉ lướt qua trước mắt những chàng trai trong chuyến thăm kéo dài hai tiếng đồng hồ, bởi có quá nhiều thứ đáng để chiêm ngưỡng và tìm hiểu. Còn về phòng trưng bày hoàng gia về các món đồ kỳ thú nằm trong cùng tòa nhà đó, họ cảm thấy mình mới chỉ nhìn lướt qua dù đã ở đó gần nửa ngày. Với họ, dường như Nhật Bản đã trút tất cả báu vật của mình vào bên trong những bức tường này. Trong một thời gian dài, Hà Lan, luôn đi đầu trong thương mại, là quốc gia duy nhất được phép giao thương với Nhật Bản. Người ta hoàn toàn có thể bỏ qua một chuyến du hành đến đất nước đó nếu chỉ cần ghé thăm bảo tàng tại The Hague là đủ.

Hết căn phòng này đến căn phòng khác đều chứa đầy những bộ sưu tập từ Đế chế Ẩn mình—những bộ trang phục đặc trưng cho nhiều tầng lớp và nghề nghiệp khác nhau, các món đồ trang trí, đồ dùng gia đình, vũ khí, áo giáp và các dụng cụ phẫu thuật. Ở đó còn có một mô hình Nhật Bản khéo léo về Đảo Desina, nơi đặt thương điếm của người Hà Lan tại Nhật Bản. Nó trông gần như hệt hòn đảo thực sự nếu nhìn qua một chiếc ống nhòm ngược, khiến người xem cảm thấy mình như một Gulliver bất ngờ lạc vào vương quốc Lilliput của Nhật Bản. Tại đó, bạn có thể thấy hàng trăm con người trong trang phục bản địa, người đứng, người quỳ, người cúi mình, người vươn tay—tất cả đều đang làm việc, hoặc giả vờ như đang làm việc—cùng với những ngôi nhà và cả đồ đạc của họ, tất cả được phô bày trước mắt bạn, rõ ràng như ban ngày. Trong một căn phòng khác, một ngôi nhà búp bê khổng lồ bằng vỏ đồi mồi, được trang trí theo phong cách Hà Lan và có những búp bê Hà Lan đĩnh đạc cư ngụ, sẵn sàng kể cho bạn biết cuộc sống của người dân Hà Lan diễn ra như thế nào chỉ trong một cái nhìn.

Gretel, Hilda, Katrinka, và thậm chí cả cô nàng Rychie Korbes kiêu kỳ chắc hẳn sẽ rất thích thú với ngôi nhà này, nhưng Peter cùng nhóm bạn quả cảm của cậu đã đi ngang qua mà không buồn nhìn tới. Các loại vũ khí mới là thứ vinh dự níu chân họ suốt một giờ đồng hồ; nào là chùy, những con dao găm hay đoản kiếm chết người, những loại hỏa khí, và trên hết thảy, là những thanh kiếm Nhật tuyệt vời, hoàn toàn có khả năng thực hiện tuyệt kỹ được lưu truyền của người Nhật: chém đứt đôi một người chỉ trong một nhát chém!

Trong bộ sưu tập còn có cả những món đồ kỳ lạ của người Trung Hoa và các dân tộc phương Đông khác. Ngoài ra còn có các di vật lịch sử bản địa, thứ mà những chàng trai Hà Lan trẻ tuổi của chúng ta ngắm nhìn một cách rất trang nghiêm, mặc dù trong thâm tâm, họ rất tự hào khi được giới thiệu chúng với Ben.

Có một mô hình căn nhà gỗ ở Saardam nơi Peter Đại đế từng sống trong thời gian ngắn ngủi làm thợ đóng tàu. Bên cạnh đó là những chiếc ví và bát đĩa—từng được mang theo bởi các thành viên thuộc "Liên minh những Người Ăn mày", những người đã đoàn kết dưới trướng Thân vương xứ Orange để giải phóng Hà Lan khỏi ách thống trị của Tây Ban Nha; thanh kiếm của Đô đốc van Speyk, người đã tử trận khoảng mười năm trước trong một vụ tự cho nổ tung con tàu của chính mình; và bộ giáp của Van Tromp với những vết đạn găm trên đó. Jacob nhìn quanh, hy vọng thấy được chiếc chổi mà vị đô đốc quả cảm từng buộc trên cột buồm của mình, nhưng nó không có ở đó. Chiếc áo ghi-lê mà William Đệ tam của nước Anh từng mặc trong những ngày cuối đời đã khơi gợi niềm hứng thú lớn lao nơi Ben, và tất cả bọn họ đều nhìn bộ trang phục của William the Silent với sự pha trộn giữa lòng tôn kính và nỗi kinh hoàng khi nhớ lại cảnh ông bị ám sát tại Delft bởi Balthazar Geraerts. Một chiếc áo khoác ngoài bằng da màu nâu vàng và áo choàng đơn giản bằng vải xám, một chiếc mũ nỉ mềm, và một chiếc khăn cổ cao treo một trong những huy chương của "Người Ăn mày"—bản thân chúng không phải là những vật phẩm cao sang gì cho cam, dù chiếc áo khoác có vẻ bi thương vì những vết ố sẫm màu và các lỗ thủng do đạn bắn. Khi nhìn vào những bộ y phục đó, Ben dễ dàng tin rằng Vị Thân vương Trầm lặng, đúng với sự vĩ đại trong tính cách của mình, đã ăn mặc cực kỳ giản dị. Tuy nhiên, những định kiến quý tộc của cậu đã thực sự bị sốc khi Lambert kể cho cậu nghe về cách mà cô dâu của William lần đầu tiên bước vào The Hague.

“Nàng Louisa de Coligny xinh đẹp, người có cha và người chồng trước đều đã hy sinh trong vụ thảm sát St. Bartholomew, đang trên đường đến làm người vợ thứ tư của Thân vương, và tất nhiên,” Lambert nói, “chúng tôi, những người Hà Lan, quá hào hiệp nên không thể để một quý cô vào thị trấn bằng cách đi bộ được. Không đâu, thưa ngài, chúng tôi đã cử—hay nói đúng hơn là tổ tiên tôi đã cử—một chiếc xe ngựa bưu điện thoáng đãng đến đón nàng, với một tấm ván vắt ngang để nàng ngồi lên đó!”

“Quả là rất hào hiệp!” Ben thốt lên, giọng điệu gần như mỉa mai trong cái cười lịch sự. “Và nàng lại là con gái của một đô đốc nước Pháp cơ đấy.”

“Vậy sao? Thú thật, tôi suýt chút nữa quên mất điều đó. Nhưng bạn thấy đấy, Hà Lan có những cách làm rất giản dị trong những ngày xưa tốt đẹp ấy; thực tế là, cho đến tận ngày nay, chúng tôi vẫn là một dân tộc rất giản dị và cần kiệm. Cơ sở kinh doanh của Van Gend là một ngoại lệ rõ ràng, bạn biết đấy.”

“Tôi nghĩ đó là một ngoại lệ rất đáng mến,” Ben nói.

“Chắc chắn, chắc chắn rồi. Nhưng nói riêng giữa tôi và bạn, Mynheer van Gend, dù đã tự tay gây dựng cơ đồ, vẫn có thể vừa giữ vẻ sang trọng lại vừa cần kiệm.”

“Chính xác là vậy,” Ben đáp một cách thâm thúy, đồng thời vuốt ve môi trên và cằm của mình, nơi mà gần đây cậu tin rằng đã bắt đầu lộ ra những dấu hiệu đầy hứa hẹn của sự trưởng thành.

Trong khi đi bộ qua thành phố, Ben thường khao khát một vỉa hè tử tế kiểu Anh. Ở đây, cũng như tại các thị trấn khác, không hề có lề đường hay vỉa hè cao dành cho người đi bộ, nhưng đường phố lại sạch sẽ và bằng phẳng, mọi phương tiện đều được giữ nghiêm ngặt trong một làn đường nhất định. Kỳ lạ thay, người ta có thể thấy số lượng xe trượt nhiều gần bằng số xe ngựa, dù chẳng có lấy một hạt tuyết nào. Những chiếc xe trượt quét qua những viên gạch hoặc đá cuội, một số được trang bị dụng cụ tưới nước phía trước để giảm ma sát, và một số thì bớt ồn ào hơn nhờ một miếng giẻ thấm dầu mà người lái thỉnh thoảng lại bôi vào các thanh trượt.

Ben ngạc nhiên trước cách làm việc lặng lẽ của những người lao động Hà Lan. Ngay cả quanh các nhà kho và bến cảng, cũng không hề có sự nhộn nhịp, không có tiếng hò hét gọi nhau. Chỉ cần một cái nháy mắt, một cái quay đầu, hoặc cùng lắm là một cái giơ tay, dường như đã đủ là tín hiệu cần thiết. Hàng đống pho mát hoặc cá trích được chuyển từ xe kéo hay tàu kênh vào kho mà không một lời nói nào; nhưng người qua đường phải tự cẩn thận kẻo bị ném trúng, vì một người Hà Lan hiếm khi nhìn trước ngó sau trong khi đang làm việc.

Jacob Poot tội nghiệp, người có vẻ như được định sẵn phải gánh chịu mọi sự cố trên hành trình, suýt chút nữa đã ngạt thở vì một tảng pho mát lớn mà một gã Hà Lan béo mập ném cho đồng nghiệp, nhưng cậu đã gượng lại được và tiếp tục đi mà không tỏ ra chút giận dữ nào. Ben tỏ vẻ rất thông cảm trước tình huống đó, nhưng Jacob khăng khăng rằng đó là “không có gì”.

“Vậy tại sao cậu lại nhăn mặt khi nó đập vào cậu?”

“Tại sao tôi phải nhăn mặt ư?” Jacob đáp lại một cách nghiêm túc. “Tại vì, nó là cái—cái—”

“Cái gì?” Ben gặng hỏi đầy tinh quái.

“Tại vì, cái—cái—bạn gọi nó là gì nhỉ, cái mà bạn nếm bằng mũi ấy?”

Ben bật cười. “Ồ, ý cậu là mùi à.”

“Phải. Chính là nó,” Jacob hào hứng đáp. “Chính là cái mùi đó. Tôi nhăn mặt vì cái đó đấy!”

“Ha! ha!” Ben cười lớn. “Thế thì hay đấy. Một cậu bé Hà Lan lại ngửi thấy mùi pho mát! Cậu không bao giờ có thể bắt tôi tin ĐIỀU ĐÓ được đâu!”

“Vâng, cũng chẳng sao cả,” Jacob trả lời, lững thững đi bên cạnh Ben với tâm trạng hoàn toàn vui vẻ. “Cứ đợi đến khi cậu bị pho mát đập vào người đi—chỉ vậy thôi.”

Chẳng bao lâu sau, cậu nói thêm một cách đầy cảm thương, “Ben-cha-min, tôi không thích bị gọi là ‘Tuch’—thế là không tốt. Tôi là một người Hollander.”

Ngay lúc Ben đang xin lỗi, Lambert gọi cậu.

“Dừng lại đã! Ben, đây là chợ cá. Mùa này không có nhiều thứ để xem lắm đâu. Nhưng nếu muốn, chúng ta có thể ghé qua xem đàn cò.”

Ben biết rằng cò được coi trọng đặc biệt ở Hà Lan và loài chim này xuất hiện trên huy hiệu của thủ đô. Cậu đã từng thấy những bánh xe ngựa đặt trên mái nhà của những ngôi nhà tranh Hà Lan để dụ cò về làm tổ; cậu cũng đã nhìn thấy những chiếc tổ khổng lồ của chúng trên biết bao mái đầu hồi lợp tranh từ Broek đến The Hague. Nhưng giờ là mùa đông. Những chiếc tổ đều trống không. Không còn những chú chim non háu ăn nào há miệng—hay đúng hơn là ngẩng đầu—khi thấy một sinh vật trắng muốt dang cánh bay tới, với chiếc cổ và đôi chân duỗi dài, mang theo thứ gì đó đung đưa cho bữa sáng của chúng. Những chú chim mỏ dài đã đi xa, kiếm ăn trên bờ biển châu Phi, và trước khi chúng quay trở lại vào mùa xuân, chuyến thăm của Ben đến xứ sở của những con đê sẽ kết thúc.

Vì vậy, cậu háo hức tiến về phía trước khi Van Mounen dẫn đường đi qua chợ cá, lòng nóng lòng muốn xem liệu loài cò ở Hà Lan có giống với những con chim ủ rũ mà cậu từng thấy trong Sở thú ở London hay không.

Vẫn là câu chuyện cũ. Một con chim bị thuần hóa là một con chim buồn bã, dù bạn có nói thế nào đi nữa. Những con cò này sống trong một loại chuồng, bị xích chân như những tên tội phạm, mặc dù được cho là được vinh danh khi được nuôi bằng ngân sách công. Vào mùa hè, chúng được phép đi lại quanh chợ, nơi những quầy cá chẳng khác nào những phòng ăn miễn phí đối với chúng. Những món ngon chưa đụng tới dưới dạng cá sống và lòng mề gia súc giờ nằm vương vãi quanh chuồng, nhưng những vị khách của thành phố lại thích đứng một chân, cong chiếc cổ dài và nghiêng đầu sang một bên, chìm vào cơn mơ màng chớp mắt. Chúng sẽ vui biết bao nếu được đổi lấy trạng thái được cưng chiều này để lấy cuộc sống bận rộn của một bà mẹ hoặc ông bố cò chăm chỉ, nuôi nấng một gia đình đầy rắc rối trên mái của một tòa nhà cũ kỹ xiêu vẹo, nơi những chiếc cối xay gió đập cánh khiến chúng sợ chết khiếp mỗi khi dám liều mình đi chơi!

Ben nhanh chóng đi đến kết luận, và hoàn toàn đúng đắn, rằng The Hague với những con phố đẹp đẽ và công viên công cộng rợp bóng cây du là một thành phố tráng lệ. Trang phục chủ đạo giống như ở London hay Paris, và đôi tai người Anh của cậu không ít lần cảm thấy phấn chấn bởi âm thanh của những từ tiếng Anh. Các cửa hàng ở nhiều khía cạnh khác nhau so với những cửa hàng trên Oxford Street và Strand, nhưng chúng thường được thắp sáng bằng một thông báo in sẵn rằng tại đây “có nói tiếng Anh”. Những cửa hàng khác tuyên bố bán bia đen London, và thậm chí có một cửa hàng còn hứa hẹn sẽ chiêu đãi khách hàng món thịt bò nướng kiểu Anh.

Trên mọi cánh cửa cửa hàng có thể có, đều hiện diện tấm biển quen thuộc, TABAK TE KOOP (thuốc lá để bán). Thay vì những quả cầu thủy tinh màu ở cửa sổ, hay những bình chứa đỉa cao ngất, các hiệu thuốc lại trưng ra hình đầu người Thổ Nhĩ Kỳ há hốc mồm ở lối vào—hoặc, nếu là một cơ sở đặc biệt sang trọng, thì là một bức tượng ông quan người Hoa bằng gỗ, đang ngáp dài đầy khoái chí.

Một vài gương mặt kỳ quặc này khiến Ben vô cùng thích thú; trông chúng như vừa nuốt phải một liều thuốc nhuận tràng, nhưng Van Mounen tuyên bố cậu không thấy có gì buồn cười ở chúng cả. Một dược sĩ đã thể hiện sự khôn ngoan của mình khi đặt một hình nộm Gaper trước cửa, để nơi của ông ta được nhận diện ngay lập tức là một apotheek (hiệu thuốc) và thế là đủ.

Một điều nữa thu hút sự chú ý của Ben—những chiếc xe đẩy của người giao sữa. Đó là những chiếc xe nhỏ, chứa đầy những ấm đồng sáng loáng, hoặc bình gốm, và được kéo bởi chó. Người giao sữa đi bộ một cách hiền lành bên cạnh xe, điều khiển chú chó của mình và giao sữa cho khách hàng. Một số người buôn cá cũng có xe chó kéo, và khi một chú chó giao cá tình cờ gặp một chú chó giao sữa, nó luôn tỏ ra kiêu kỳ và gầm gừ khi đi ngang qua. Đôi khi một chú chó giao sữa sẽ nhận ra người quen trước một chiếc xe sữa khác ở bên kia đường, và khi đó những chiếc ấm sẽ kêu lanh canh, đặc biệt là nếu chúng trống rỗng! Mỗi chú chó sẽ nhảy chồm lên, và mặc cho tiếng huýt sáo của chủ, nhất quyết đòi gặp mặt nửa kia. Đôi khi chúng chỉ hài lòng với việc hít hà tò mò, nhưng thường thì chú chó nhỏ hơn sẽ âu yếm ngoạm nhẹ vào tai chú chó lớn hơn, hoặc một cuộc vật lộn thân thiện diễn ra như một bài tập thể dục. Khi đó thì khốn khổ cho những ấm sữa, và khốn khổ cho cả những chú chó!

Sau khi đòn roi kết thúc, mỗi chú chó, cố gắng bày tỏ cảm xúc theo cách tốt nhất có thể, sẽ lại lững thững quay về với công việc của mình.

Nếu một vài con vật này có cách cư xử kỳ quặc, thì những con khác lại vô cùng ngoan ngoãn. Thực tế, trong thành phố có một ngôi trường dành cho chó, được thành lập chuyên để huấn luyện chúng. Ben có lẽ đã nhìn thấy vài chú chó tốt nghiệp từ đó. Không ít lần cậu để ý thấy một cặp chó kéo đang tung tăng chạy dọc đường phố với tất cả sự đĩnh đạc của ngựa, tuân theo sự điều khiển khẽ khàng nhất của người đàn ông đang sải bước bên cạnh. Đôi khi, khi đã giao xong hàng, người buôn bán sẽ nhảy lên xe và có một chuyến đi tuyệt vời về nhà ở ngoại ô thành phố; và đôi khi, tôi tiếc phải nói rằng, một người phụ nữ cần mẫn lại phải lầm lũi đi bộ bên cạnh chiếc xe với chiếc giỏ cá trên đầu và một đứa trẻ trên tay—trong khi người chồng tận hưởng chuyến đi, chẳng mang vác vật gì nặng hơn một chiếc tẩu thuốc đất nung ngắn, làn khói từ đó cứ lững lờ bay thẳng vào mặt nàng.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 21 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.