Khi Tôi Lâm Chung

Lượt đọc: 787 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
17, Darl

❊ ❊ ❊

Đèn dầu hỏa đặt trên một gốc cây. Nó gỉ sét, nhớp nháp dầu mỡ, chụp đèn nứt một đường, một bên bị khói dầu bốc lên hun đen, chiếc đèn đổ xuống giá cưa, ván gỗ và mặt đất gần đó một thứ ánh sáng lờ mờ, đặc quánh. Những mảnh gỗ nhỏ vương vãi trên nền đất đen, tựa như một bức tranh sơn dầu màu đen bị ai đó bôi quệt vài vệt sơn trắng một cách tùy tiện. Còn những tấm ván thì giống như những mảnh vải vụn dài rách rưới bị kéo ra từ trong bóng tối u ám, chỉ là mặt trái lại lộn ra ngoài.

Cash làm việc xung quanh giá cưa, đi lại, nhấc lên rồi đặt ván gỗ xuống, gây ra những âm thanh va chạm kéo dài trong bầu không khí chết chóc, tựa hồ như anh đang di chuyển gỗ dưới đáy một cái giếng không nhìn thấy được, những âm thanh đó dù đã dứt nhưng vẫn ẩn nấp tại chỗ cũ, dường như chỉ cần có động tĩnh là chúng sẽ từ trong không khí nơi này thoát ra, hòa vào những tiếng rung vang lặp đi lặp lại. Cash lại kéo cưa, khuỷu tay anh chuyển động chậm chạp, một hàng tia lửa lưa thưa lóe lên dọc theo răng cưa, mỗi lần kéo lại tắt đi rồi bùng lên ở đầu trên hoặc đầu dưới, khiến chiếc cưa thành một hình bầu dục hoàn chỉnh, dài tới sáu foot, đâm vào rồi rút ra khỏi cái bóng thu mình, không chủ kiến của cha. "Đưa miếng ván đó cho tôi," Cash nói. "Không, là miếng kia." Anh đặt cưa xuống, bước tới cầm lấy miếng ván mình cần, miếng ván đang giữ thăng bằng tỏa ra luồng sáng dài đung đưa, như thể gạt cả cha sang một bên.

Trong không khí như có mùi lưu huỳnh. Bóng của họ đổ lên các lớp không khí khó nắm bắt giống như đổ lên một bức tường; bóng cũng giống như âm thanh, rơi xuống đó tưởng chừng không đi xa, chỉ ngưng tụ trong khoảnh khắc, là tạm thời, tựa như đang trầm tư. Cash tiếp tục công việc, thân hình một nửa hướng về phía ánh đèn yếu ớt, một cái chân và một cánh tay gầy như que củi đang dùng sức, trên cánh tay không biết mệt mỏi ấy của anh, khuôn mặt anh cắm chéo vào ánh đèn bằng một trạng thái tĩnh lặng đầy tập trung và lực lượng. Dưới vòm trời, những tia chớp dạng phiến đang ngủ say; trước tia chớp, những cái cây bất động ngay cả cành nhỏ nhất cũng dựng đứng, chúng sưng phồng, như thể vì mang thai mà bồn chồn không yên.

Mưa đổ xuống. Những hạt mưa dữ dội, thưa thớt, mau lẹ ban đầu quét qua tán lá, sượt xuống mặt đất, phát ra một tiếng thở dài, như thể được giải thoát khỏi sự treo lơ lửng khó chịu, cảm thấy rất nhẹ nhõm. Hạt mưa to như những viên đạn chì lớn, nóng hổi, như thể bắn ra từ một nòng súng, chúng quét ngang qua chiếc đèn, phát ra một tràng tiếng rít độc địa. Cha ngẩng mặt lên, miệng lỏng lẻo, một vòng thuốc lá nhai màu đen, ẩm ướt dính chặt vào chân nướu của ông, xuyên qua biểu cảm ngạc nhiên trên gương mặt lỏng lẻo đó, ông dường như đứng trên một điểm mốc vượt ra ngoài thời gian mà trầm tư, điều ông nghĩ đến là vấn đề của sự bạo hành cuối cùng. Cash liếc nhìn bầu trời, rồi lại nhìn chiếc đèn. Lưỡi cưa vẫn kiên định như thế, những tia lửa lóe lên trên răng cưa di chuyển như piston vẫn đang chạy. "Đi tìm thứ gì đó che đèn lại," anh nói.

Cha đi về phía căn nhà. Mưa bỗng chốc trút xuống như thác đổ, không có sấm, cũng không có bất kỳ cảnh báo nào; ông vừa đến mép hiên liền bị quét thẳng vào hiên nhà, còn Cash trong khoảnh khắc đã ướt sũng toàn thân. Thế nhưng lưỡi cưa vẫn kéo không chút do dự, tựa hồ như nó và cánh tay đều mang một niềm tin vững chắc mà hành động, tin rằng trận mưa này chẳng qua chỉ là ảo ảnh do tâm trí tạo ra. Tiếp đó Cash đặt cưa xuống, bước lại ngồi xổm bên cạnh chiếc đèn, dùng thân mình che chắn cho nó, chiếc áo sơ mi ướt sũng khiến lưng anh lộ rõ vẻ gầy gò và những xương sườn, tựa như trong thoáng chốc cả áo sơ mi và mọi thứ của anh đều lộn ngược từ trong ra ngoài, khiến cả xương cốt cũng lộ ra ngoài.

Cha quay lại. Bản thân ông mặc chiếc áo mưa của Jewel, tay cầm chiếc áo của Dewey Dell. Cash vẫn ngồi xổm phía trên chiếc đèn, anh đưa tay ra sau nhặt bốn cây gậy, cắm chúng xuống đất, rồi nhận lấy chiếc áo mưa của Dewey Dell từ tay cha, trải nó lên bốn cây gậy, dựng thành một mái nhà cho chiếc đèn. Cha nhìn anh. "Cha không biết con sẽ xoay xở thế nào," ông nói. "Darl mang áo mưa của nó đi rồi."

"Để mặc cho ướt thôi," Cash nói. Anh lại cầm lưỡi cưa lên; lưỡi cưa lại lên lên xuống xuống, ra ra vào vào kéo động trong sự không thong thả mà không thể thẩm thấu đó, giống như một cái piston đang chuyển động trong dầu máy, toàn thân anh ướt sũng, không biết mệt mỏi, khung người vừa nhẹ vừa gầy, như một cậu bé hoặc một ông lão. Cha nhìn Cash, chớp mắt, nước mưa chảy dọc theo khuôn mặt; ông lại nhìn bầu trời, vẫn mang vẻ mặt im lặng, suy tư, phẫn nộ nhưng lại như đang tự bào chữa, tựa hồ tất cả những điều này đều nằm trong dự liệu của ông; thỉnh thoảng ông cử động, bước vài bước, hốc hác, mặt đầy nước, cầm một tấm ván hoặc một món công cụ, rồi lại đặt xuống. Bây giờ Vernon Tull bước ra, Cash mặc chiếc áo mưa của vợ Tull, anh và Vernon đang tìm lưỡi cưa. Một lát sau họ phát hiện lưỡi cưa đang ở trong tay cha.

"Sao cha không vào nhà tránh mưa?" Cash nói. Cha nhìn anh, nước mưa trên mặt ông đang chậm rãi chảy xuống. Nó giống như biểu cảm phi lý nhất trong mọi nỗi đau tang tóc, chảy trên một khuôn mặt do một nhà điêu khắc châm biếm độc địa tạc nên. "Cha vào nhanh đi," Cash nói. "Con và Vernon có thể làm xong."

Cha nhìn họ. Chiếc áo mưa của Jewel mặc trên người ông có vẻ ống tay hơi ngắn. Nước mưa chảy dọc trên mặt ông, chậm như thứ glycerin đông cứng. "Cha bị ướt cũng không trách nó," ông nói. Ông lại cử động một chút, và bắt đầu di chuyển những tấm ván, cầm chúng lên, rồi cẩn thận đặt xuống, như thể chúng là thủy tinh vậy, ông đi đến chỗ chiếc đèn, giật giật chiếc áo mưa đã dựng lên, nhưng lại làm nó đổ, Cash đành phải bước tới dựng lại.

"Cha vào nhà nhanh đi," Cash nói. Anh dẫn cha vào trong nhà, lúc ra mang theo chiếc áo mưa, anh gấp áo mưa lại đặt vào bên trong cái lán nơi chiếc đèn đang ở. Vernon không dừng tay làm việc, ông ngẩng đầu lên nhìn, tay vẫn đang kéo cưa.

"Lẽ ra con nên đưa ông ấy vào từ lâu rồi," ông nói. "Con biết kiểu gì mưa cũng sẽ rơi mà."

"Ông ấy cứ hay có cái tật đó," Cash nói, anh nhìn những tấm ván.

"Phải đấy," Vernon nói. "Ông ấy lúc nào cũng không nhịn được mà phải ra."

Cash nheo mắt nhìn những tấm ván. Cơn mưa dày đặc, cuồn cuộn như sóng vỗ đánh vào mặt dài của những tấm ván. "Con định bào nó thành góc chéo," anh nói.

"Thế thì tốn công hơn," Vernon nói. Cash dựng tấm ván nằm nghiêng một bên; Vernon nhìn anh thêm một lát, rồi đưa chiếc bào cho anh.

Vernon giữ chặt tấm ván, còn Cash thì dùng thái độ tỉ mỉ đến mức đáng ghét và rườm rà của một người thợ kim hoàn để bào vát cạnh. Vợ Tull đi đến mép hiên gọi Vernon. "Việc của các người còn lại bao nhiêu?" bà hỏi.

Vernon thậm chí không ngẩng đầu lên. "Không nhiều lắm. Nhưng vẫn còn một chút."

Bà nhìn Cash đang khom người phía trên tấm ván, anh vừa cử động, luồng ánh sáng sưng phồng, khoa trương, tràn đầy vẻ hoang dã của chiếc đèn dầu lại trượt trên chiếc áo mưa. "Hai người đi vài bước, đến kho thóc tháo vài tấm ván ở đó mà dùng, làm cho xong rồi vào nhà đi, kẻo bị ướt," bà nói. "Hai người sẽ mất mạng đấy." Vernon không nhúc nhích. "Vernon," bà gọi.

"Chúng tôi sắp xong rồi," ông nói. "Làm thêm một chặp nữa là xong thôi." Vợ Tull nhìn họ một lát nữa, rồi quay vào nhà.

"Nếu thực sự không đủ, chúng ta có thể đi tháo vài tấm ván ở đó xuống," Vernon nói. "Để lát nữa tôi bù lại cho anh."

Cash dừng chiếc bào trong tay, nheo mắt nhìn dọc theo tấm ván, dùng lòng bàn tay xoa xoa nó. "Đưa miếng kia cho tôi," anh nói.

Không lâu trước bình minh, mưa tạnh. Nhưng khi Cash đóng chiếc đinh cuối cùng thì trời vẫn chưa sáng, anh đóng xong rồi đứng thẳng người dậy, cúi đầu nhìn chiếc quan tài đã hoàn thành, những người khác thì nhìn anh. Dưới ánh sáng của đèn dầu, khuôn mặt anh trông rất bình thản, như đang trầm tư; anh chậm rãi lau tay trên đôi chân đang mặc áo mưa, vừa thong dong vừa kiên định và tĩnh lặng. Tiếp đó, bốn người — Cash, cha, Vernon và Peabody khiêng chiếc quan tài lên vai, đi về phía căn nhà. Cỗ quan tài rất nhẹ, nhưng họ vẫn đi lại rất chậm; bên trong trống rỗng, nhưng họ nâng một cách cẩn thận; nó không có sự sống, thế nhưng khi di chuyển họ trao đổi với nhau những lời nói nhỏ giọng vì sợ nói sai, khi nhắc đến nó, tựa hồ như một khi đã làm xong, nó liền có sự sống, hiện đang ngủ say, chẳng bao lâu nữa sẽ tỉnh lại. Khi đi trên sàn nhà tối tăm, bước chân họ giẫm những nhịp nặng nề vụng về, như thể họ đều đã rất lâu rồi không đi lại trên sàn nhà.

Họ đặt nó xuống bên giường. Peabody nói: "Chúng ta ăn chút gì đi. Trời sắp sáng rồi. Cash đâu rồi?"

Anh ta đã quay lại chỗ giá cưa, lại cúi người xuống dưới ánh đèn dầu mờ nhạt, thu dọn công cụ của mình, dùng một miếng vải lau chùi cẩn thận từng chút một, bỏ chúng vào trong hộp công cụ, cái hộp đó có một sợi dây đeo có thể đeo trên lưng. Sau đó, anh cầm hộp, đèn dầu và áo mưa, đi về phía căn nhà, anh bước lên bậc thang, phương đông đang dần dần trắng lên làm nổi bật bóng hình mơ hồ của anh.

Trong một căn phòng xa lạ, bạn phải rỗng không chính mình mới có thể chìm vào giấc ngủ. Vậy trước khi bạn rỗng không chính mình để chuẩn bị ngủ, bạn là cái gì. Thế nhưng khi bạn rỗng không chính mình để chuẩn bị ngủ, bạn chẳng là gì cả. Và khi bạn đang cơn buồn ngủ, bạn chưa bao giờ là gì cả. Tôi không biết mình là gì. Tôi không biết mình là hay không phải là. Jewel biết mình là, bởi vì điều nó không biết là: nó không biết rốt cuộc mình là hay không phải là. Nó không thể rỗng không chính mình để chuẩn bị ngủ bởi vì nó không phải là cái nó là mà chính là cái nó không phải là. Qua bức tường không có ánh đèn chiếu rọi đó, tôi nghe thấy tiếng mưa đang đánh vào đường nét của chiếc xe lớn kia, chiếc xe lớn đó là của chúng tôi, gỗ trên xe đã không còn thuộc về những người đã chặt và cưa chúng nhưng cũng chưa thuộc về những người đã mua chúng, đồng thời cũng không thuộc về chúng tôi, mặc dù chúng nằm trên xe của chúng tôi, bởi vì chỉ có gió và mưa phác họa đường nét của chúng dành riêng cho Jewel và tôi, những kẻ chưa chìm vào giấc ngủ. Và bởi vì giấc ngủ là "không tồn tại", mà mưa và gió lại là đã từng là, cho nên gỗ cũng là không tồn tại. Thế nhưng chiếc xe lại tồn tại, bởi vì một khi chiếc xe đã trở thành chuyện quá khứ, Addie Bundren sẽ không tồn tại nữa. Vì Jewel tồn tại, cho nên Addie Bundren chắc chắn cũng tồn tại. Như vậy xem ra tôi chắc chắn cũng tồn tại, nếu không thì tôi cũng không thể rỗng không chính mình trong một căn phòng xa lạ để chuẩn bị ngủ. Bởi vì nếu tôi chưa rỗng không chính mình, thì tôi là tồn tại.

Có bao nhiêu lần tôi nằm dưới mái nhà xa lạ trong mưa, nhớ về quê nhà nhỉ.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ kanunu8.com
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 15 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.