Khi Tôi Lâm Chung

Lượt đọc: 787 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
53, Cash

❊ ❊ ❊

Chẳng còn cách nào khác. Hoặc là đưa nó tới Jackson, hoặc là để Gillespie kiện chúng tôi, bởi vì ông ta đã bắt đầu biết là do Darl phóng hỏa rồi. Tôi chẳng biết làm sao ông ta biết được, dù sao thì ông ta cũng đã biết. Vardaman nhìn thấy Darl làm, nhưng nó thề sống thề chết là ngoài Dewey Dell ra nó chưa từng kể với ai khác, mà con bé cũng đã dặn nó ngàn vạn lần không được hé răng với bất kỳ ai về chuyện này. Thế nhưng Gillespie vẫn biết. Dù sao thì sớm muộn gì ông ta cũng đoán ra thôi. Cứ dựa vào những cử chỉ kỳ quặc của Darl mà ông ta nhìn thấy đêm hôm đó là ông ta cũng đoán ra được rồi.

Thế nên bố cũng bảo: "Tao tính cũng chẳng còn cách nào khác." Thế là Jewel nói:

"Bố định ra tay với nó ngay bây giờ à?"

"Ra tay với nó?" Bố nói.

"Tóm lấy nó rồi trói lại," Jewel nói. "Mẹ kiếp, chẳng lẽ bố còn đợi nó phóng hỏa thiêu rụi cả đàn gia súc với cỗ xe nữa sao?"

Nhưng làm vậy cũng chẳng cần thiết. "Làm vậy chẳng cần thiết đâu," tôi nói. "Chúng ta đợi Addie mồ yên mả đẹp rồi hãy tính." Một kẻ sắp phải chịu cảnh giam cầm gần như cả phần đời còn lại, lúc chưa bị nhốt vào thì vẫn nên để nó hưởng chút niềm vui chừng nào hay chừng nấy chứ.

"Tao nghĩ lúc an táng nó vẫn nên có mặt," bố nói. "Chúa lòng lành chứng giám, đây quả là cái kiếp nạn của tao mà. Họa vô đơn chí, một khi đã bắt đầu thì dường như chẳng bao giờ dứt."

Đôi khi tôi thực sự không chắc ai mới là người có quyền phán quyết một người là điên hay không điên. Đôi khi tôi cảm thấy trong chúng ta chẳng ai điên một trăm phần trăm, cũng chẳng ai bình thường một trăm phần trăm, phần lớn mọi người nói sao thì người đó thành ra như vậy. Dường như sự thật ra sao chẳng quan trọng, điều quan trọng là phần lớn mọi người nhìn nhận thế nào về cách người đó thể hiện ra.

Xem chừng là do Jewel quá khắc nghiệt với nó. Dĩ nhiên rồi, đưa Addie đến gần thị trấn Jefferson như thế này là nhờ bán con ngựa của Jewel mới lo liệu xong, hiểu theo nghĩa đó thì thứ Darl mưu toan đốt chính là giá trị do con ngựa ấy đem lại. Nhưng trước và sau khi chúng tôi qua sông, tôi đã không chỉ một lần nghĩ rằng, nếu Người đón bà ấy đi khỏi tay chúng tôi, dùng một cách thức thiêng liêng nào đó giấu bà ấy đi, thì đây lại là một sự ban phước của Chúa, bởi vậy đối với tôi, việc Jewel liều mạng cứu bà ấy lên khỏi mặt nước ngược lại có phần trái với ý Chúa, tiếp đó Darl nhận ra trong chúng tôi cần có ai đó đứng ra hành động, tôi gần như có thể tin rằng nó đã làm đúng theo một nghĩa nào đó. Nhưng nó phóng hỏa đốt kho thóc của người ta, suýt nữa thiêu chết gia súc của người khác, làm tổn hại tài sản của người ta, điều này dù nói thế nào cũng không thể chấp nhận được. Nhìn từ điểm này, thì nó đích thực là điên rồi. Nghĩa là, nó và những người khác không thể nghĩ cùng một hướng. Tôi nghĩ, ngoài việc đồng tình với cách nhìn của số đông ra, cũng chẳng còn cách nào khác.

Nhưng dẫu sao đi nữa, đây rốt cuộc vẫn là một chuyện mất mặt. Mọi người dường như đã sớm quẳng ra sau đầu câu châm ngôn cổ xưa vô cùng đúng đắn kia, câu châm ngôn dạy rằng: Bất kể lúc nào cũng phải đóng đinh cho chặt, bào gọt các cạnh cho nhẵn nhụi, giống như tự đóng cho chính mình, để cho chính mình dùng vậy. Trên đời dường như luôn có một số người có những tấm ván nhẵn nhụi, đẹp đẽ dùng để xây tòa án, còn những người khác chỉ có những khúc gỗ thô kệch xứng đem đi dựng chuồng gà. Thế nhưng, thà dựng một cái chuồng gà cho thật chắc chắn còn hơn là xây một tòa án hữu danh vô thực, hai thứ đó xây đẹp hay xấu đi chăng nữa, thì cũng chẳng làm cho một người cảm thấy dễ chịu hơn hay đau khổ hơn.

Cứ thế chúng tôi đi trên phố, hướng về phía quảng trường, lúc này nó nói: "Tốt nhất chúng ta nên đưa Cash đi khám bác sĩ trước. Chúng ta có thể để anh ấy lại đó, lát nữa quay lại đón." Lời này nói rất chí lý. Đó là vì tôi và nó sinh ra sát năm nhau, cách chừng mười năm sau thì Jewel, Dewey Dell và Vardaman mới lần lượt ra đời. Tôi với mấy đứa kia tự nhiên cũng rất thân thiết, nhưng tôi chẳng thể nói rõ là thế nào. Tôi là anh cả, những việc nó làm tôi đều đã từng nghĩ tới — tôi cũng chẳng thể nói rõ là thế nào.

Bố nhìn tôi trước, sau đó lại nhìn nó, miệng lầm bầm.

"Đi thôi," tôi nói. "Chúng ta cứ lo việc lớn trước đã."

"Bà ấy muốn tất cả mọi người đều có mặt đông đủ," bố nói.

"Chúng ta cứ đưa Cash đến chỗ bác sĩ trước đi," Darl nói. "Bà ấy có thể đợi được. Bà ấy đã đợi chín ngày rồi."

"Tụi mày đều không hiểu đâu," bố nói. "Nếu mày ở bên một người từ lúc còn trẻ, bà ấy nhìn mày già đi, mày cũng nhìn bà ấy già đi, nhìn tuổi già cứ thế ập đến, rồi mày lại nghe một người như thế nói không sao đâu, mày sẽ hiểu đó là chân lý rút ra từ cái thế giới lạnh lùng này, từ tất cả nỗi thống khổ và tôi luyện của một người đàn ông. Tụi mày đều không hiểu đâu."

"Chúng ta còn phải đào huyệt nữa," tôi nói.

"Armstid và Gillespie đều bảo anh nhắn lại trước," Darl nói. "Bây giờ anh không muốn đến chỗ bác sĩ Peabody trước sao, Cash?"

"Đi thôi," tôi nói. "Chân bây giờ không khó chịu. Cứ làm việc theo đúng trình tự thì hơn."

"Nếu chỉ còn đào huyệt," bố nói. "Chúng ta còn quên mang theo xẻng nữa đấy."

"Phải rồi," Darl nói. "Để con đi tìm tiệm ngũ kim. Chúng ta đành phải mua một cái thôi."

"Đắt lắm đấy," bố nói.

"Bố không nỡ bỏ tiền ra vì bà ấy sao?" Darl nói.

"Đi mua một cái đi," Jewel nói. "Nào, đưa tiền đây."

Nhưng bố vẫn cứ lải nhải không dứt. "Tao nghĩ chúng ta sẽ mượn được một cái thôi," ông nói. "Tao nghĩ ở đây thể nào cũng có người tốt bụng." Thế là Darl ngồi yên không nhúc nhích, chúng tôi tiếp tục đi tới, Jewel ngồi xổm bên thành chắn phía sau, chằm chằm nhìn vào sau gáy Darl. Nó rất giống một con chó dữ, loại chó chẳng bao giờ sủa, căng dây xích chực chồm lên trong tư thế nửa ngồi, bất cứ lúc nào cũng có thể vồ lấy con mồi mà nó đang dán mắt vào.

Nó giữ nguyên tư thế đó cho đến khi chúng tôi tới trước căn nhà của bà Bundren, nó vừa nghe tiếng nhạc từ trong nhà vọng ra, vừa dùng tròng trắng mắt hung tợn dán chặt vào sau gáy Darl.

Tiếng nhạc từ trong nhà vọng ra. Đó là âm thanh của một chiếc máy hát. Âm thanh rất tự nhiên, cứ như thể có một ban nhạc đang tấu lên vậy.

"Anh có muốn đến chỗ bác sĩ Peabody không?" Darl nói. "Bọn họ có thể ở lại đây bảo với bố, em đưa anh đến chỗ bác sĩ Peabody rồi quay lại đón họ."

"Không cần." Tôi nói. Tốt hơn là mau chóng để bà ấy mồ yên mả đẹp, đằng nào chúng tôi cũng sắp xong xuôi cả rồi, chỉ đợi mỗi bố mượn xẻng trở về thôi. Ông dong xe đi dọc theo con phố, đi mãi cho tới căn nhà có tiếng nhạc vọng ra.

"Biết đâu nhà này có xẻng đấy," ông nói. Ông ghìm gia súc lại trước căn nhà của bà Bundren. Cứ như thể ông đã biết trước vậy. Đôi khi tôi một mình ngẫm nghĩ, nếu một kẻ siêng năng có thể nhìn thấy trước đường đi nước bước trong công việc của mình giống như kẻ lười biếng trời sinh đã biết tìm ra mánh khóe lười biếng cho bản thân, thì tốt biết mấy. Ông cứ dừng lại ở đó như thể đã biết trước, dừng lại ngay trước căn nhà nhỏ mới tinh đang vọng ra tiếng nhạc. Chúng tôi đợi ở đó, lắng nghe âm nhạc. Tôi tin rằng mình có thể mặc cả với Suratt, ép giá xuống năm đồng để mua lại chiếc máy hát của anh ta, âm nhạc đúng là khiến lòng người khoan khoái dễ chịu. "Biết đâu nhà này có xẻng đấy," bố nói.

"Bố muốn Jewel đi," Darl nói, "hay là con đi thì hợp hơn?"

"Tao thấy cứ để đích thân tao đi thì hơn," bố nói. Ông trèo xuống, bước lên lối đi nhỏ, vòng qua căn nhà đi ra phía sau. Tiếng nhạc tắt ngấm, rồi một lúc sau lại vang lên.

"Ông ấy cũng sẽ mượn được thôi," Darl nói.

"Ừ," tôi nói. Cứ như thể nó biết trước vậy, dường như nó có thể nhìn xuyên qua những bức tường, nhìn thấu những chuyện sẽ xảy ra trong mười phút tới.

Chỉ có điều đã quá mười phút rồi. Tiếng nhạc tắt ngấm, hồi lâu sau vẫn không bật lại, bà ta cùng bố đang nói chuyện trong nhà. Còn chúng tôi thì đợi trên cỗ xe bò.

"Anh cứ để em đưa anh đến chỗ Peabody đi," Darl nói.

"Không," tôi nói. "Chúng ta cứ để bà ấy mồ yên mả đẹp trước đã."

"Ông ấy có về nữa không đây," Jewel nói. Nó bắt đầu chửi thề. Nó bắt đầu trèo xuống khỏi cỗ xe. "Tôi đi đây," nó nói.

Đúng lúc này chúng tôi thấy bố trở lại. Ông cầm hai cái xẻng, vòng qua góc nhà bước tới. Ông đặt xẻng lên xe, tự mình trèo lên, chúng tôi liền thúc xe đi về phía trước. Tiếng nhạc không bao giờ vang lên nữa. Lúc này, bố đang quay đầu nhìn lại căn nhà đó. Ông như khẽ giơ tay lên một chút, và tôi nhìn thấy nơi khung cửa sổ tấm rèm khẽ vén lên một khe nhỏ, bên trong là gương mặt của bà ta.

Nhưng kỳ quặc nhất vẫn là Dewey Dell. Tôi quả thực phát hoảng. Từ lâu tôi đã hiểu mọi người có lý do để nói Darl không bình thường, nhưng chuyện đó chẳng phải xuất phát từ ân oán cá nhân. Dường như Darl cũng là thân bất do kỷ, cũng giống như anh với tôi vậy, vì chuyện này mà nổi giận thì chẳng khác nào dẫm phải vũng bùn bị bắn đầy bùn đất rồi lại trút giận lên vũng bùn, thật là vô lý hết sức. Với lại tôi luôn cảm thấy giữa nó và Dewey Dell có những chuyện ngầm hiểu với nhau. Nếu bảo tôi nói xem trong mấy anh em chúng tôi con bé thích ai nhất, tôi sẽ bảo nó thích nhất là Darl. Thế nhưng đợi đến khi chúng tôi lấp huyệt xong xuôi, đắp đất phẳng phiu, đánh xe ra khỏi cổng lớn, rẽ vào con ngõ nơi hai người kia đang đợi, khi họ bước tới áp sát nó còn nó thì lùi lại né tránh, người lao về phía Darl lại chính là Dewey Dell, khi ấy ngay cả Jewel cũng chưa kịp ra tay. Lúc này tôi tin là mình đã biết Gillespie làm sao biết được kho thóc của ông ta sẽ bốc cháy rồi.

Con bé không nói nửa lời, thậm chí cũng không thèm nhìn Darl lấy một cái, nhưng khi hai người kia nói rõ ý định của mình, bảo rằng họ muốn bắt nó đi và nó lùi lại phía sau, con bé liền lao vào Darl như một con mèo hoang, thành thử một trong hai gã kia đành phải rảnh tay ra để giữ con bé lại, ngăn không cho nó cào cấu cắn xé Darl như mèo dại, đúng lúc này, gã còn lại cùng với bố và Jewel xô ngã Darl xuống đất, đè chặt không cho nó cựa quậy, Darl ngước mắt nhìn lên tôi.

"Em cứ ngỡ anh sẽ báo cho em biết chứ," nó nói. "Em chưa từng nghĩ là anh lại chẳng hé răng lấy một lời."

"Darl," tôi nói. Nhưng nó lại vùng vẫy đánh nhau với Jewel và gã đàn ông kia, người còn lại thì cản Dewey Dell, Vardaman gào khóc ầm ĩ, còn Jewel thì nghiến răng nói:

"Giết chết nó đi. Giết chết cái thằng chó đẻ này đi."

Chuyện biến thành nông nỗi này quả thực quá tồi tệ. Quá tồi tệ rồi. Việc đã làm hỏng bét thì người ta không thể phủi tay thoát tội được. Nó không thoát được nữa rồi. Tôi muốn nói với nó điều đó, nhưng nó chỉ bảo: "Em cứ ngỡ anh sẽ báo cho em biết chứ. Đâu phải em muốn..." Nó nói, rồi phá lên cười lớn. Gã đàn ông kia kéo Jewel ra khỏi người nó, thế là nó ngồi bệt dưới đất, cười ha hả.

Tôi muốn giải thích rõ ràng cho nó hiểu. Tôi thực sự ước sao cơ thể mình có thể cử động được, thậm chí có thể ngồi dậy được. Nhưng khi tôi muốn nói rõ mọi chuyện với nó thì nó chỉ nén tiếng cười lại, ngẩng đầu lên nhìn tôi.

"Anh muốn em đi sao?" Nó nói.

"Như thế sẽ tốt hơn cho em," tôi nói. "Bên đó rất yên tĩnh, không ai làm phiền em, cũng không còn chuyện gì khác nữa, như thế sẽ tốt hơn cho em, Darl," tôi nói.

"Tốt hơn," nó nói. Nó lại bắt đầu cười lớn. "Tốt hơn," nó nói. Nó không thể nói câu này chỉ cốt để cười ha hả như thế chứ. Nó ngồi bệt dưới đất cười hết hồi này đến hồi khác, chúng tôi nhìn nó, chuyện này quá đỗi tồi tệ. Biến thành ra thế này quả thực quá tồi tệ. Tôi thì chẳng thấy có gì đáng cười cả. Cố ý hủy hoại căn nhà người ta khổ cực dựng nên, hủy hoại số lương thực người ta vất vả trồng cấy, chuyện này dẫu nói thế nào cũng là sai trái mà.

Thế nhưng tôi không dám chắc ai mới có quyền phán xét điều gì là điên, điều gì là không điên. Trong sâu thẳm tâm can mỗi người dường như đều có một bản ngã khác, cái bản ngã khác này đã vượt lên trên sự bình thường và bất thường thông thường, nó mang theo nỗi sợ hãi và kinh ngạc đầy trắc ẩn mà dõi theo những hành vi bình thường cùng bất thường của con người đó.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ kanunu8.com
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 15 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.