Người ta tựa như đàn kiến dời tổ, chuyển vận rất nhiều đồ đạc từ mấy con đường vào trong mấy cái sân, tập trung lại rồi phân loại. Họ vác, khiêng, hò hét, cười mắng, họ đùa nghịch với nhau như những đứa trẻ, có người miệng còn nhai mấy miếng trái cây khô lấy từ sân người khác. Các bà vợ đứng đầu phố xem náo nhiệt, bọn trẻ con chạy theo sau. Đồ đạc tập trung xong xuôi, liền để cho mọi người vào tham quan. Từng nhà từng nhà đều đi xem. Vợ theo sau chồng, nàng dâu theo sau mẹ chồng, con gái theo sau mẹ, mẹ lại bế con nhỏ. Họ chỉ trỏ, các bà các chị đều chỉ trỏ vào chiếc tủ đứng mới tinh kia, chiếc hòm sơn đỏ nọ, cặp bình hoa sứ cao lớn kia, nếu dùng làm đồ hồi môn cho con gái thì tốt biết bao. Họ nhìn bàn lại nghĩ đến bàn, nhìn ghế lại nghĩ đến ghế, a! Chiếc đồng hồ kia tốt quá! Đặt một chiếc trong nhà, mỗi ngày đổ chuông vài chục lần. Họ lại nghĩ đến quần áo, những thứ đỏ đỏ xanh xanh cả đời chưa từng được mặc, mua một bộ cho nàng dâu, mua một bộ cho con gái, công bằng biết bao. Các nàng dâu quả nhiên cũng thích thứ này, nếu được chia một bộ thì tốt quá, năm nay ăn Tết không phải lo nghĩ gì nữa. Có những người vợ chỉ muốn có một cái vò lớn, có cái chum, lại có cái vại, cái sàng, cái rổ, làm sao phải có đủ bộ. Đàn ông thì chẳng hứng thú gì với mấy thứ này, họ đi xem cày lớn, cày gỗ, ách, rổ sảy, bừa. Những người này rời sân này xem loại đồ đạc kia, lại chạy sang sân nọ xem loại đồ đạc khác. Những hộ trung nông cũng đến xem náo nhiệt. Dân binh canh chừng xung quanh, không cho họ đụng tay vào. Họ trở về nhà, các ông lão bà lão liền bàn bạc: "Ai da! Có thể cho ngươi tùy ý lấy sao? Chỉ có chừng ấy đồ, thiếu cái gì mới được lấy cái đó, thứ nào dùng được thì đừng lấy, lấy nhiều quá cũng không cho đâu." "Đúng vậy, người quá đông, ai cũng phải được chia một chút chứ."

Người ta bận rộn xem, bận rộn bàn bạc, còn phải bận rộn phân chia nữa. Các tổ trưởng thống kê đồ đạc xong, phân bổ theo tổ. Thành viên trong tổ liền cân nhắc đồ đạc và phiếu nhu cầu đã điền trong cuộc họp tổ. Mọi người công khai bàn bạc, đợi đến khi không còn ai có ý kiến gì nữa, tổ trưởng mới phát phiếu đã nhận. Trên đó có tên đồ vật và số hiệu, mọi người mang phiếu nhận được đến địa điểm chỉ định để đối chiếu nhận hàng, tuyệt đối không hề có sai sót. Những biện pháp này đều do mọi người cùng nhau bàn bạc ra cả, bởi vì chẳng ai có kinh nghiệm gì. Tổ ban đầu còn hơi lỏng lẻo, họp ít người, người nói nhảm sau lưng lại nhiều. Nhưng từ khi có những việc này, họ cảm thấy phát biểu trong cuộc họp là có tác dụng, người ngày càng đông, lại còn có thể đúng giờ. Người đông ý kiến tạp, thế là lại phải qua hội đồng mọi người đánh giá, đánh giá xong mới tính là được, như vậy cuộc họp tổ mới nghiêm chỉnh hơn. Chẳng ai dám làm việc tắc trách, vì thế mọi việc tiến hành rất thuận lợi, chỉ vài ngày họ đã chuẩn bị xong hết thảy, giờ đây chỉ chờ một mệnh lệnh là đi khuân đồ.

Văn Thải và Dương Lượng đã không còn nhiều bất đồng lớn, Văn Thải đã bị sức mạnh và trí tuệ của quần chúng sửa chữa không ít thói tự cao tự đại. Anh ngồi trong Ủy ban bình định đất đai, nghe họ tranh luận, anh có thể phát biểu ý kiến về mặt nguyên tắc, nhưng lại không thể giải quyết được các vấn đề cụ thể. Họ am hiểu về ruộng đất, một người nói, người khác liền hiểu rõ ngay miếng đất đó nằm ở đâu, độ tốt xấu của miếng đất đó nên xếp vào hạng mấy, kích thước lớn nhỏ ra sao; bốn bề nhà ai là ai, đường nước ở đâu, có thể thu hoạch được bao nhiêu lương thực. Họ am hiểu về con người, ai đang canh tác, địa chủ thế nào, người làm thuê ra sao, cho ai thì thích hợp, họ đàm luận rôm rả, anh không thể chen vào lời nào. Anh giúp họ viết thì lại không rành tên tuổi; anh giúp họ tính toán, anh còn biết chút ít về hình học, thế nhưng bàn tính của Nhậm Thiên Hoa lại nhanh hơn anh rất nhiều. Phân chia đồ vật cũng vậy, anh bắt đầu không biết phân thế nào cho tốt, lại sợ mọi người đánh nhau vì tranh giành cùng một món đồ, nhưng họ đều nghĩ ra cách cả, cách này vừa kích động được cảm xúc của quần chúng, vừa phân chia khiến ai nấy đều không có ý kiến gì. Anh cũng giảm bớt rất nhiều thành kiến với Dương Lượng và những người khác, họ có uy tín trong quần chúng hơn anh, đó quả thực là do tác phong quần chúng hóa của họ, còn bản thân anh mãi không thoát khỏi cái thói kiêu ngạo của giới trí thức. Anh cảm thấy quần chúng khó gần gũi, anh thường không biết nên nói chuyện gì với họ. Giống như Chương Phẩm vậy, không hề có khoảng cách với quần chúng, thấu hiểu họ, làm chủ cho họ, cậu ấy trẻ như vậy mà lại có khí phách như thế, đây là do tri thức về phong trào quần chúng và lập trường kiên định của cậu ấy mang lại, anh không dám xem cậu ấy là kẻ non nớt nữa, không thể không dành cho cậu ấy sự tôn trọng tương xứng. Tất nhiên Văn Thải vẫn còn thảnh thơi, có chủ quan của mình, vẫn còn hay làm màu làm bộ, nhưng anh thực sự đã dần dần sửa đổi bản thân, có thể hòa hợp với mọi người. Hôm ấy, anh cùng họ tán thưởng sự thông minh của quần chúng, cũng đến từng nơi đặt đồ đạc để tham quan, cũng vui vẻ cười nói cùng mọi người.

Công việc chia đất cũng làm gần xong, họ đang viết bảng, niêm yết ngoài phố lớn, để mọi người góp ý. Họ quyết định ngày mười bốn tháng tám âm lịch sẽ chia đồ đạc; tối mười bốn thảo luận chia đất; ngày mười lăm phát phiếu ruộng đất, đồng thời chia tiền bán quả, buổi tối toàn thể nghỉ ngơi; ngày mười sáu đi đo đất, đo xong đất phải nhanh chóng thu hoạch mùa thu. Đây là việc lớn không thể chậm trễ, tất cả sự bận rộn đều vì lý do này cả. Lúc này Dương Lượng và những người khác có thể trở về huyện báo cáo công việc và quay về vị trí ban đầu của họ.

Ngày mười bốn, những người đã nhận được phiếu lĩnh đồ đều chuẩn bị sẵn sàng những vật dụng cần thiết để vận chuyển đồ đạc. Có người chuẩn bị dây thừng, gậy gộc, có người chuẩn bị bao tải, rủ nhau, phụ nữ cũng xuất phát. Lần chia đồ này rất phổ biến, có nhiều trung nông cũng được chia một cái lọ nhỏ, hoặc một cái gương, vì thế người đi lĩnh đồ đặc biệt đông. Các tổ trưởng cũng chia ra vài nơi phụ trách, đối chiếu phiếu, phát hàng, số hiệu không được sai, tên người không được sai. Hàng ra khỏi sân còn phải có phiếu mới, có đóng dấu triện, trật tự đâu ra đó, một chút cũng không nhầm lẫn. Các đồng chí trong tổ công tác đều đến cả. Những người trong Ủy ban bình định đất đai cũng đến hết. Đất của họ đã chia xong, đã rảnh rỗi, có người cũng muốn đến khuân đồ. Dương Lượng và Hồ Lập Công thường hay xuống tay giúp họ khuân vác, vừa khuân vừa hỏi: "Còn gì nữa không?" Người đông nghẹt, lại còn phải kiểm tra phiếu, ở đây thường xuyên bị tắc nghẽn. Phụ nữ cứ chen chúc ở những nơi để quần áo, chăn mền, đồ dùng nhà bếp, họ lại không biết chữ, phiếu nộp vào rồi, đồ nhận được không như ý, mắt nhìn thấy thứ tốt hơn, liền kêu lên: "Sai rồi! Nhà ta không lấy món này, cái áo này cũ quá." Người nhận được áo tốt thì cười hớn hở, ướm lên người so đo ngắm nghía. Những người nhận được áo đại xám thêu hoa kiểu cũ màu đỏ thì cười cong cả người, người bên cạnh cũng trêu chọc. Đống đồ đạc này phân phát thật là phiền phức, có hai tổ trưởng nam biết chữ, còn có cả phụ nữ ở đây trông coi chuyển đồ. Chu Nguyệt Anh đứng ở đây, cô đội chiếc mũ rơm rách, vẫn mặc chiếc áo ba lỗ vải trắng kiểu nam, tay cầm nửa đoạn thân cây cao lương, ở đó chỉ huy. Trong cuộc đấu tranh lần ấy, cô là người phụ nữ đầu tiên dẫn đầu đi đánh Tiền Văn Quý, xông xáo giữa đám đông, vung cánh tay của mình, chiếc vòng tay giả màu đỏ lấp lánh theo đó. Bàn tay thô ráp như thế của người phụ nữ, vốn dĩ chỉ quanh quẩn bên bếp lò, nồi niêu, máng ăn, trong nước, ngoài ruộng, mặc cho gió thổi mưa sa, vậy mà trong một ngày lại giơ cao lên, dùng sức bình sinh đánh vào con quái thú ăn người thống trị kia, đây là cảnh tượng cảm động biết bao! Điều này cũng làm chính cô cảm động, sau khi làm như vậy, dường như sự phẫn nộ thường ngày của cô đã giảm bớt rất nhiều. Cô bớt cáu gắt với người chăn cừu, dịu dàng hơn, người chăn cừu cũng vì chuyện chia đất mà ở nhà nhiều ngày hơn, cô đối với người cũng không còn sắc bén như trước. Lần chia đồ này rất nhiều phụ nữ đều rất tích cực, tham gia rất nhiều công việc, cô ở đây lại biểu hiện ra sự tháo vát của mình.

Vợ của Triệu Đắc Lộc cũng được chia hai cái áo đại xám, bà mặc một cái bằng vải sĩ lâm xanh, vừa vặn lại xinh đẹp, tay cầm một cái bằng vải trắng, còn có một đoạn vải hoa kẻ ô. Bà tự mình sờ lên mặt vải mịn màng trước ngực, dọc đường hỏi mọi người: "Đây là vải gì vậy! Nhìn xem mịn thế, phẳng thế!"

Trình Nhân theo sau chạy mấy nơi xem náo nhiệt, anh nhìn thấy ai ai cũng khuân đầy đồ về nhà, không kìm được vui mừng. Anh được chia một ít nông cụ và lương thực, có Lý Xương giúp anh chuyển vận. Lý Xương tự mình ôm bốn cái bình hoa lớn, nhảy chân sáo đi ra ngoài, đụng phải Hồ Lập Công, Hồ Lập Công nói: "Lấy cái đó làm gì?" Lý Xương lắc cái mặt lấm tấm tàn nhang của mình, cười nói: "Chẳng ai cần cái này, ta lại cần." Trong đám đông cũng có người cười nói: "Tiểu Xương đệ! Cho 'Hai thước rưỡi' nhà đệ dùng phải không, sao không lấy cái áo hoa, năm nay mùa đông phải ngồi kiệu rồi." Gương mặt lấm tấm tàn nhang ấy đỏ bừng lên, cậu không thèm đáp lời người ta, lại nhảy chân sáo đi mất. Hồ Lập Công hỏi: "Ai gọi là Hai thước rưỡi?" Người đó đáp: "Chính là cô vợ nhỏ nít ranh của nó đấy, ha..." "Hai thước rưỡi... ha..." Hồ Lập Công cũng cười vang.

Họ lại thấy mẹ của Cố Trường Sinh ôm hai con gà trong đám người, khập khiễng bước đi, bà tìm người trò chuyện khắp nơi, nhìn thấy Văn Thải, vội vàng đi tới, chào hỏi: "Đồng chí! Các anh vất vả quá, thật nghĩ được chu đáo, như vậy ai cũng không thiếu thứ gì." Văn Thải cũng cười lên, hỏi bà: "Bác không có gà mái à? Đây là một cặp đấy!" "Gà! Nhà ta có, nhà ta có mấy con, đều là nhà ta bỏ tiền mua về nuôi lớn, ừ, cái này ấy à, ừ, đây là gà lật mình đấy, hì..." Điều này làm không ít người bật cười. Văn Thải lại hỏi: "Không có thứ gì khác chia cho bác sao?" Người phụ nữ ấy lại bước gần hơn, nheo mắt cười nói: "Ừ, sao lại không chia chứ? Nhà ta là gia đình kháng chiến mà, là gia đình kháng chiến thì được năm đấu lương thực, nhà ta cũng có rồi, ai da, hoa màu cũng sắp gặt rồi, nhà ta cũng không thiếu, có điều, ừ, Văn chủ nhiệm, nhà ta cũng không thể không lấy, vì là gia đình kháng chiến mới được cho, là đồ giữ thể diện ấy mà, ừ, đúng không?" Dương Lượng ở bên cạnh cũng thấy bà nói rất có ý vị, liền cũng cười: "Bác à! Mau về đi thôi! Nuôi hai con gà lật mình này cho tốt nhé!"

Có mấy người chen chúc ở đó khuân vại, kẻ trẻ khỏe vác một cái, cái nào quá lớn thì hai người khiêng đi. Lúc này trong đó có một ông lão đi quanh một cái vại đen, ông tìm đủ mọi cách muốn lấy nó, nhưng lại không nghĩ ra cách nào. Trình Nhân cũng không nhìn rõ ông ta là ai, định đi tới giúp ông, vừa đi được vài bước, lại nghe thấy một giọng nói cực kỳ quen thuộc vang lên bên cạnh, giọng nói đó nói: "Bá ơi, chúng ta còn một cái mâm nữa! Bá nhìn xem, cái mâm này tốt biết bao! Là bằng sứ trắng đấy!" Trình Nhân dừng bước, nhìn thấy Hắc Ni chen từ trong đám người ra. Cô vẫn mặc chiếc áo xanh của mình, cô không hề nhìn thấy Trình Nhân, cô vui vẻ chạy qua, giơ cái mâm lên, lắc lư trước mặt bác cả của mình. Tiền Văn Phú cười theo cô, gật đầu, vừa nói: "Ni! Cháu hãy nghĩ cách với cái vại này đi, bác tưởng là cái vại nhỏ, cũng không mang dây thừng đến." Hắc Ni đáp: "Để cháu vác, bá ơi, bá cầm cái mâm đi." Thế là cô liền đi lấy vại. Chỉ nghe cô lại lớn tiếng cười nói: "Bá ơi! Cái vại này là của nhà mình, cái vại này cháu nhận ra, là cái vại bác hai mua từ huyện về năm ấy, là cái vại tốt, bá nhìn xem lớp men này dày chưa kìa..." "Ừ... Ni, đừng nói nhiều nữa, đặt lên vai bác đi." "Không, cháu vác." "Ừ... để bác vác cho." "Bá vác không nổi đâu, vẫn là để cháu vác..." Trình Nhân đứng sững lại, cuộc gặp gỡ bất ngờ này khiến anh nhất thời không biết làm sao cho phải, anh ngạc nhiên: "Nhìn xem, cô ấy còn vui vẻ như thế kia! Cô ấy vui vì cái gì chứ?" Nhưng Trình Nhân lập tức hiểu ra, như thể đột nhiên tỉnh giấc từ trong mơ, anh chợt nhận ra sự nực cười của nỗi lo lắng của mình trước đây, "Tại sao cô ấy không thể vui vẻ chứ? Cô ấy vốn là một đứa trẻ mồ côi đáng thương, đấu tranh với Tiền Văn Quý, chính là giải phóng những người bị Tiền Văn Quý áp bức, cô ấy chẳng phải là người được giải phóng sao? Sao cô ấy lại có thể cùng nỗi ưu sầu với Tiền Văn Quý chứ?" Trình Nhân liền như một chiến sĩ tự do, lao đến trước mặt Tiền Văn Phú, lớn tiếng nói: "Đại biểu cữu! Cháu đến vác giúp bác đây." Anh không đợi họ đồng ý đã vác cái vại lên vai, ông lão xòe hai tay nhìn anh, không biết nói gì cho phải, Hắc Ni nhìn thấy Trình Nhân cười thân thiết như vậy, mặt đỏ bừng lên trong tích tắc, cô không biết nên làm thế nào cho phải, đành quay mặt đi chỗ khác, giả vờ như không cùng một nhóm với họ. Tiếp đó Tiền Văn Phú liền theo sau lưng anh chậm rãi đi ra ngoài, lầm bầm lầm bầm: "Hì! Hì!..." Hắc Ni đã thu lại nụ cười, im lặng không nói tiếng nào đi phía xa xa. Phía sau họ càng đông đúc những đoàn người chen chúc nhau.

Một lát sau, đồ đạc đã khuân xong, trong sân và gian nhà trống của mỗi nhà lại trở nên náo nhiệt, có những căn phòng nhỏ chật cứng đồ đạc vật dụng màu đỏ, những món đồ ấy khi được đặt làm vật trang trí trong nhà mình, càng tỏ ra sáng rực, càng tỏ ra đáng yêu, khắp phố khắp ngõ tràn ngập tiếng cười vui.