
Trong một khu rừng nọ có một con cáo sinh sống, và gần chỗ cáo ở là nhà của một người đàn ông nuôi một con mèo. Hồi trẻ, con mèo này bắt chuột rất cừ, nhưng giờ đã già và lòa một nửa.
[1] Trích Truyện cổ tích Cossack (Luân Đôn: George G. Harrap and Company).
Người chủ không còn muốn giữ chú mèo Puss nữa, nhưng vì không nỡ giết nên hắn đem con vật vào rừng rồi bỏ mặc nó ở đó. Chợt con cáo đi tới và cất tiếng hỏi: "Ôi, chào bác Xù Lông Matthew, sao bác lại ở đây thế này?"
"Than ôi!" mèo Puss đáp, "Chủ ta yêu quý ta chừng nào ta còn cắn được chuột, nhưng nay ta đã yếu răng chẳng cắn được nữa, cũng thôi bắt chuột rồi — dẫu thuở trước ta săn chuột giỏi biết nhường nào — hắn không đành lòng giết ta, nhưng lại đem bỏ ta giữa chốn rừng thiêng này, để ta phải chịu cảnh tàn lãng khốn cùng."
"Không sao đâu, chú Puss thân mến!" cáo nói; "cứ để việc đó cho tôi, tôi sẽ giúp chú kiếm ăn qua ngày."
"Cô thật tốt bụng biết bao, nàng cáo nhỏ đáng yêu của tôi ơi!" chú mèo thốt lên, và con cáoèn dựng cho chú một cái lán nhỏ xung quanh có mảnh vườn để dạo chơi.
[17]
Rồi đến một hôm, thỏ đến vườn để ăn trộm bắp cải của người chủ.
"Kreem-kreem-kreem!" hắn rít lên. Nhưng chú mèo liền thò đầu ra cửa sổ, và khi trông thấy thỏ, chú ta liền cong lưng, xù đuôi lên và gầm lên rằng: "Ft-t-t-t-t-Frrrrrrr!"
Thỏ ta hoảng sợ cắm cổ chạy biến, liền đem chuyện kể hết cho gấu, sói và lợn rừng nghe.
"Không hề gì," gấu nói. "Ta bảo thế này, cả bốn chúng ta sẽ mở một bữa yến tiệc, mời cáo và mèo tới, rồi xử đẹp cặp đôi đó luôn. Này nhé! Ta sẽ đi ăn trộm hũ mật ong của con người; còn anh Sói, hãy chôm vại mỡ của hắn; anh Lợn Rừng, hãy ủi tung những gốc cây ăn quả của hắn; còn chú Thỏ, hãy đi mời cáo và mèo đến dự bữa tối đi."
Thế là chúng chuẩn bị mọi thứ y như lời gấu dặn, còn thỏ thì ba chân bốn cẳng chạy đi mời khách. Nó đến dưới cửa sổ và ra rả: "Chúng tôi xin kính mời tiểu thư Cáo Xinh Đẹp cùng ngài Xù Lông Matthew tới dự bữa tối," rồi quay đầu chạy ngược về.
"Nhưng nhẽ ra ngươi phải dặn họ mang theo thìa chứ," gấu nói.
"Ối chao cái đầu của tôi mới trí nhớ làm sao — thế mà tôi lại quên béng mất!" thỏ ta kêu lên, rồi lại lật đật chạy quay lại, chạynúp dưới cửa sổ và gào lên: "Nhớ mang theo thìa đấy nhé!"
"Được thôi," con cáo đáp.[18]
Thế là mèo và cáo cùng nhau tới dự yến tiệc. Khi chú mèo nhìn thấy món thịt xông khói, chú ta liền cong lưng, xù đuôi và gào lên hết cỡ: "Mee-oo, mee-oo!" Nhưng bọn chúng lại tưởng chú nói rằng: "Ma-lo, ma-lo!"[2]
[2] "Ít thế sao! Ít thế sao!"
"Cái gì!" gấu nấp sau những tán dẻ gai cùng các con vật khác thầm nghĩ, "bốn chúng ta đã gom góp tất cả những gì ngon nghẻ nhất có thể, vậy mà con mèo mặt lợn này lại chê là quá ít! Chắc hẳn nó phải là một con mèo ghê gớm lắm mới có cái sức ăn khủng khiếp đến thế!"
Thế là cả bốn con đều vô cùng hoảng sợ. Gấu trèo tót lên cây, còn những con khác thì tìm chỗ kín đáo để ẩn nấp.
Nhưng khi chú mèo nhìn thấy bộ lông cứng của lợn rừng thò ra sau lùm cây, chú ta tưởng đó là một con chuột, liền lại cong lưng lên và kêu lên: "Ft! ft! ft! Frrrrrrr!" Lúc ấy bọn chúng lại càng khiếp vía hơn nữa.
Con lợn rừng bèn lủi sâu hơn vào một bụi cây, con sói nép mình sau một gốc sồi, gấu ta tụt xuống khỏi cây nhỏ rồi trèo lên một cây lớn hơn, còn thỏ thì cắm cổ chạy thẳng một mạch không dám ngoảnh đầu lại.
Riêng chú mèo vẫn điềm nhiên ở lại giữa vô vàn món ngon vật lạ, thỏa thuê thưởng thức thịt xông khói, còn nàng cáo nhỏ thì ngấu nghiến chỗ mật ong. Chúng ăn mãi ăn hoài cho đến khi không thể nhét thêm được nữa, rồi mới cùng nhau liếm mép đi về nhà.
[19]