Đã mười giờ đêm.

Mitya Kuldarov, với gương mặt rạng rỡ và mái tóc bù xù, xông vào căn hộ của cha mẹ và hối hả chạy qua tất cả các phòng. Cha mẹ cậu đã đi ngủ. Cô em gái đang ở trên giường, đọc nốt trang cuối của một cuốn tiểu thuyết. Mấy cậu em trai đang tuổi đi học thì đã chìm vào giấc ngủ.

– Con từ đâu về thế? – Cha mẹ cậu ngạc nhiên kêu lên. – Con bị làm sao vậy?

– Ồ, đừng hỏi! Con chưa từng ngờ tới; không, con chưa bao giờ ngờ tới! Thật là... thật sự là không thể tin nổi!

Mitya cười phá lên và ngả người xuống chiếc ghế bành, hạnh phúc đến mức đôi chân không còn đứng vững.

– Thật không thể tin nổi! Cả nhà không thể tưởng tượng được đâu! Nhìn này!

Cô em gái bật dậy khỏi giường, vội quấn lấy chiếc chăn rồi chạy đến chỗ anh trai. Mấy cậu em trai cũng tỉnh giấc.

– Có chuyện gì thế anh? Trông anh khác lạ quá!

– Đó là vì con quá sung sướng, mẹ ơi! Mẹ có biết không, giờ đây cả nước Nga biết đến con rồi! Cả nước Nga! Cho đến tận bây giờ, chỉ có gia đình mình biết rằng có một viên chức ngạch lục đẳng tên là Dmitry Kuldarov, thế mà giờ đây cả nước Nga đều hay biết! Mẹ ơi! Lạy Chúa tôi!

Mitya vùng dậy, chạy qua chạy lại khắp các phòng, rồi lại sà xuống ghế.

– Thế rốt cuộc là chuyện gì đã xảy ra? Nói năng cho đàng hoàng xem nào!

– Cả nhà sống cứ như những kẻ hoang dã ấy, chẳng bao giờ đọc báo hay để ý xem người ta đăng gì, trong khi trên báo có bao nhiêu điều thú vị. Có chuyện gì xảy ra là thiên hạ biết ngay lập tức, chẳng giấu giếm đi đâu được! Con hạnh phúc biết bao! Lạy Chúa tôi! Mọi người biết đấy, toàn là những nhân danh tiếng lừng lẫy mới được lên báo, thế mà bây giờ họ đã đưa cả tên con lên rồi!

– Ý con là sao? Ở đâu cơ chứ?

Người cha bỗng tái mặt. Người mẹ hướng mắt về phía tượng thánh và lơ láo làm dấu thánh. Mấy đứa con trai bật dậy khỏi giường, cứ thế mặc nguyên chiếc áo ngủ ngắn cũn cỡn chạy đến bên anh trai.

– Vâng! Tên con đã được đăng báo! Giờ thì cả nước Nga biết đến con rồi! Mẹ hãy giữ lấy tờ báo này làm kỷ niệm nhé! Lâu lâu chúng ta sẽ cùng đọc lại! Nhìn này!

Mitya rút từ trong túi ra một tờ báo, đưa cho cha, rồi dùng ngón tay chỉ vào đoạn văn được đánh dấu bằng bút chì xanh.

– Đọc đi ạ!

Người cha đeo kính lên.

– Đọc đi chứ, ba!

Người mẹ liếc nhìn tượng thánh và làm dấu thánh. Người cha hắng giọng và cất tiếng đọc: “Vào lúc mười một giờ đêm ngày 29 tháng 12, một viên chức ngạch lục đẳng tên là Dmitry Kuldarov...”

– Ba thấy chưa, ba thấy chưa! Đọc tiếp đi ạ!

“...một viên chức ngạch lục đẳng tên là Dmitry Kuldarov, từ quán bia trong khu nhà của Kozihin ở phố Little Bronnaia đi ra trong tình trạng say xỉn...”

– Đó là con và Semyon Petrovitch đấy ạ... Mọi chuyện được miêu tả chính xác từng li từng tí! Đọc tiếp đi ba! Nghe này!

“...trong tình trạng say xỉn, đã trượt chân ngã vào dưới chân con ngựa kéo xe trượt tuyết của một người nông dân thuộc làng Durikino, huyện Yuhnovsky, tên là Ivan Drotov. Con ngựa hoảng sợ, bước qua người Kuldarov và kéo chiếc xe trượt chườm qua người anh ta, cùng với một thương gia Moscow thuộc phường hội thứ hai tên là Stepan Lukov đang ngồi trên xe, liền lồng lên chạy dọc phố và đã bị mấy người gác cổng chặn lại. Kuldarov, ban đầu trong tình trạng bất tỉnh, đã được đưa đến đồn cảnh sát và được bác sĩ khám thương. Cú va đập mà anh ta phải chịu ở sau gáy...”

– Là do càng xe đấy, ba ạ. Đọc tiếp đi! Đọc phần còn lại đi ạ!

“...phải chịu ở sau gáy hóa ra không nghiêm trọng. Sự việc đã được báo cáo theo đúng quy định. Nạn nhân đã được sơ cứu y tế...”

– Họ bảo con chườm nước lạnh vào sau gáy đấy. Cả nhà đọc xong chưa nào? A! Thế là ba mẹ thấy chưa. Giờ thì cả nước Nga đều biết rồi! Đưa lại đây con xem nào!

Mitya chộp lấy tờ báo, gấp lại và đút vào túi.

– Con chạy sang nhà Makarov khoe đây... Con còn phải cho nhà Ivanitskys xem nữa, cả Natasya Ivanovna và Anisim Vassilyitch nữa chứ... Con đi đây! Chào mọi người nhé!

Mitya đội chiếc mũ có gắn huy hiệu lên đầu, mặt hớn hở, đắc thắng, bước ra phố.