"Anh đi đi, làm ơn đi thăm nhà Bol đi," Kitty nói với chồng khi anh ghé qua thăm cô lúc mười một giờ, trước khi anh ra ngoài. "Em biết chiều nay anh ăn tối ở câu lạc bộ; cha đã ghi tên anh rồi. Nhưng sáng nay anh định làm gì?"
"Anh chỉ định qua chỗ Katavasov thôi," Levin trả lời.
"Sao sớm thế?"
"Anh ấy hứa giới thiệu anh với Metrov. Anh muốn bàn với ông ấy về công trình của mình. Ông ấy là một nhà khoa học lỗi lạc từ Petersburg đến," Levin nói.
"Phải rồi; chẳng phải bài báo của ông ấy mà anh cứ khen mãi đó sao? Thế còn sau đó thì sao?" Kitty hỏi.
"Có lẽ anh sẽ ghé qua tòa án để lo việc cho chị anh."
"Còn buổi hòa nhạc thì sao?" cô hỏi.
"Anh không đi một mình đâu."
"Sao lại không? Anh cứ đi đi; sẽ có vài tiết mục mới... Những thứ mà anh từng rất quan tâm đó. Nếu là em, chắc chắn em sẽ đi."
"Thôi được, dù sao thì trước bữa tối anh cũng sẽ về nhà," anh nói, liếc nhìn đồng hồ.
"Anh mặc áo đuôi tôm vào, để lát nữa còn tiện đường ghé thăm Nữ bá tước Bola."
"Nhưng nhất thiết phải thế sao?"
"Ồ, dĩ nhiên là có! Họ đã đến thăm chúng ta rồi. Nào, có gì khó đâu chứ? Anh chỉ cần vào, ngồi xuống, nói chuyện thời tiết năm phút, rồi đứng dậy ra về thôi mà."
"Ôi, em không tin đâu! Anh đã rời xa lối sống này lâu quá rồi, đến mức cảm thấy thực sự xấu hổ. Làm thế thật kinh khủng! Một người ngoài bỗng dưng xông vào, ngồi xuống, cứ ngồi lì đó chẳng làm gì, làm lãng phí thời gian của người ta rồi tự làm mình bứt rứt, xong lại bỏ đi!"
Kitty bật cười.
"Ơ kìa, em tưởng hồi chưa cưới, anh cũng vẫn hay đi thăm hỏi người ta chứ?"
"Có chứ, nhưng lúc nào anh cũng thấy ngượng. Giờ thì đã quên hẳn cái lệ đó rồi, thề có chúa, anh thà nhịn đói hai ngày còn hơn phải đi thăm xã giao thế này! Người cứ thấy xấu hổ thế nào ấy! Lúc nào anh cũng có cảm giác họ đang bực mình, đang tự hỏi: 'Gã này đến đây làm gì nhỉ?'"
"Không đâu, họ không nghĩ thế đâu. Em đảm bảo với anh," Kitty vừa nói vừa nhìn vào mặt anh và mỉm cười. Cô nắm lấy tay anh. "Thôi, chào anh nhé... Nhớ đi đấy, làm ơn đi mà."
Anh vừa hôn tay vợ xong, định bước ra ngoài thì cô gọi lại.
"Kostya, anh có biết là em chỉ còn lại năm mươi rúp không?"
"À, được rồi, lát anh sẽ qua ngân hàng rút. Em cần bao nhiêu?" anh nói, lộ rõ vẻ không hài lòng mà cô quá đỗi quen thuộc.
"Không, đợi đã." Cô giữ tay anh lại. "Hãy nói chuyện này một chút, em lo quá. Hình như em chẳng tiêu xài gì hoang phí, vậy mà tiền cứ bay đi đâu mất. Có vẻ như chúng ta quản lý tài chính không tốt lắm."
"Ồ, không sao đâu," anh hắng giọng một chút, nhìn cô từ dưới hàng lông mày.
Tiếng hắng giọng đó cô rất rành. Đó là dấu hiệu của sự không hài lòng tột độ, không phải với cô, mà với chính anh. Chắc chắn anh không bực vì chuyện tiêu tốn quá nhiều tiền, mà bực vì bị nhắc lại cái điều mà chính anh cũng biết là bất ổn, nhưng lại muốn quên đi.
"Anh đã bảo Sokolov bán lúa mì, và vay tạm tiền trước từ nhà máy xay rồi. Dù sao thì chúng ta cũng sẽ có đủ tiền thôi."
"Vâng, nhưng em e là tổng cộng..."
"Ồ, không sao, không sao cả," anh lặp lại. "Thôi, chào cưng nhé."
"Không, đôi lúc em thực sự thấy hối hận vì đã nghe lời mẹ. Nếu ở dưới quê thì tốt biết mấy! Đằng này, em lại làm mọi người lo lắng, còn chúng ta thì đang phung phí tiền bạc."
"Đâu có, không hề. Kể từ khi cưới em, chưa bao giờ anh nghĩ rằng mọi thứ có thể tốt đẹp hơn hiện tại cả..."
"Thật không?" cô nói, nhìn vào mắt anh.
Anh nói câu đó mà không suy nghĩ, chỉ cốt để an ủi cô. Nhưng khi nhìn cô và thấy đôi mắt ngọt ngào, chân thật ấy đang xoáy vào mình đầy nghi vấn, anh đã lặp lại điều đó bằng cả trái tim. "Mình suýt nữa đã quên mất cô ấy," anh nghĩ. Và anh chợt nhớ đến những gì đang chờ đợi họ, chẳng còn bao lâu nữa.
"Sắp đến ngày rồi phải không? Em thấy thế nào?" anh thì thầm, nắm lấy đôi bàn tay cô.
"Em đã nghĩ về điều đó nhiều đến nỗi giờ chẳng còn nghĩ ngợi hay biết gì về nó nữa."
"Và em không sợ sao?"
Cô mỉm cười một cách khinh bỉ.
"Một chút cũng không," cô nói.
"Thôi được, nếu có chuyện gì xảy ra, anh sẽ ở chỗ Katavasov."
"Không, sẽ chẳng có chuyện gì đâu, anh đừng nghĩ quẩn. Em sẽ đi dạo trên đại lộ cùng cha. Bọn em định ghé thăm Dolly. Em sẽ đợi anh trước bữa tối. Ồ, phải rồi! Anh có biết tình cảnh của Dolly đang trở nên tồi tệ không thể chịu nổi không? Chị ấy nợ nần khắp nơi; chẳng còn một xu dính túi. Hôm qua bọn em đã bàn với mẹ và Arseny" (chồng của chị gái cô, Lvov), "và quyết định sẽ nhờ anh cùng với anh ấy nói chuyện với Stiva. Chuyện này thực sự không thể chịu đựng nổi. Không ai có thể nói với cha về việc này... Nhưng nếu anh và anh ấy..."
"Nhưng bọn anh có thể làm gì chứ?" Levin hỏi.
"Dù sao thì anh cũng sẽ qua chỗ Arseny mà; cứ nói chuyện với anh ấy, anh ấy sẽ kể lại những gì bọn em đã quyết định."
"Ồ, anh đồng ý với mọi ý kiến của Arseny từ trước rồi. Anh sẽ qua gặp anh ấy. Nhân tiện, nếu anh có đi nghe hòa nhạc, anh sẽ đi cùng Natalia. Thôi, chào em."
Trên bậc thềm, Levin bị Kouzma, người đầy tớ già đã theo anh từ trước khi cưới và nay đang trông nom nhà cửa của họ ở thành phố, chặn lại.
"Con 'Beauty'" (đó là con ngựa kéo bên trái được mang từ dưới quê lên) "bị đóng móng hỏng nên đi cà nhắc rồi ạ," lão nói. "Ngài muốn xử lý thế nào ạ?"
Trong thời gian đầu mới ở Moscow, Levin đã dùng chính những con ngựa mang từ quê lên. Anh đã cố gắng thu xếp khoản chi phí này sao cho hợp lý và tiết kiệm nhất có thể; nhưng hóa ra nuôi ngựa nhà lại tốn kém hơn thuê ngựa, mà họ vẫn phải đi thuê ngoài.
"Gọi bác sĩ thú y đi, có thể nó bị bầm tím chỗ nào đó."
"Còn xe cho Katerina Alexandrovna thì sao ạ?" Kouzma hỏi.
Levin giờ không còn thấy ngạc nhiên như lúc đầu trước thực tế rằng để đi từ đầu này đến đầu kia Moscow, anh phải huy động hai con ngựa khỏe kéo chiếc xe nặng nề, lội qua ba dặm đường bùn tuyết rồi phải để nó đứng chờ ở đó bốn tiếng đồng hồ, mỗi lần tốn mất năm rúp.
Bây giờ thì điều đó có vẻ hoàn toàn tự nhiên.
"Thuê một cặp ngựa từ chỗ chuyên cho thuê xe cho xe của chúng ta đi," anh bảo.
"Vâng ạ."
Thế là, một cách đơn giản và dễ dàng, nhờ vào những tiện nghi của cuộc sống thành thị, Levin đã giải quyết xong một vấn đề mà nếu ở quê, nó sẽ đòi hỏi anh bao công sức và bận tâm. Anh bước ra bậc thềm, gọi một chiếc xe trượt tuyết, ngồi vào và đi đến phố Nikitsky. Trên đường đi, anh không còn nghĩ ngợi về chuyện tiền nong nữa, mà mải mê suy tính về cuộc gặp gỡ sắp tới với vị học giả từ Petersburg, một cây bút viết về xã hội học, và những điều anh sẽ nói với ông ta về cuốn sách của mình.
Chỉ trong những ngày đầu ở Moscow, Levin đã bị choáng váng trước những khoản chi tiêu lạ lẫm với một người quen sống ở thôn quê: những khoản chi không đem lại lợi ích trực tiếp nhưng lại không thể tránh khỏi, đè nặng lên vai anh ở mọi phía. Nhưng giờ thì anh đã quen. Chuyện này cũng giống như người ta nói về dân bợm nhậu—cốc đầu tiên thường nghẹn ở cổ, cốc thứ hai trôi tuột như chim ưng bay lượn, còn từ cốc thứ ba trở đi thì dễ dàng như lũ chim nhỏ vậy. Khi Levin đổi tờ tiền trăm rúp đầu tiên để trả tiền may lễ phục cho người hầu và gác cổng, anh không khỏi suy nghĩ rằng những bộ lễ phục này chẳng có ích cho ai cả—nhưng chúng lại hoàn toàn cần thiết, xét theo vẻ ngạc nhiên của bà công nương và Kitty khi anh gợi ý rằng có thể không cần chúng—rằng số tiền may lễ phục ấy bằng tiền công của hai người làm thuê trong suốt mùa hè, tức là trả cho khoảng ba trăm ngày công từ Lễ Phục sinh đến Thứ Tư Lễ Tro, mỗi ngày làm việc vất vả từ sáng sớm đến tối mịt—và tờ tiền trăm rúp đó quả thực đã nghẹn lại nơi cổ họng anh. Nhưng đến tờ tiền tiếp theo, đổi để chi trả cho bữa tối đãi họ hàng hết hai mươi tám rúp, dù cũng khiến Levin suy tính rằng hai mươi tám rúp tương đương với chín bao yến mạch, thứ mà người ta phải đổ mồ hôi sôi nước mắt mới gặt, bó, đập, quạt, sàng và gieo trồng được—thì tờ tiền này anh lại đưa đi dễ dàng hơn. Và giờ đây, những tờ tiền anh đổi chẳng còn khơi dậy những suy tư như thế nữa, chúng bay đi nhẹ tựa lũ chim nhỏ. Liệu công sức bỏ ra để kiếm được tiền có tương xứng với niềm vui mà thứ mua được mang lại hay không, đó là điều anh đã gạt sang một bên từ lâu. Tính toán kinh doanh của anh rằng có một mức giá nhất định mà dưới đó anh không thể bán loại ngũ cốc nào đó cũng đã bị lãng quên. Số lúa mạch đen, thứ mà anh đã giữ giá lâu đến thế, cuối cùng cũng được bán với giá rẻ hơn năm mươi kopeck mỗi bao so với mức giá một tháng trước. Ngay cả nỗi lo rằng với mức chi tiêu này, anh không thể sống nổi một năm mà không mắc nợ, nỗi lo ấy cũng chẳng còn sức nặng. Chỉ một điều là thiết yếu: phải có tiền trong ngân hàng, không cần hỏi tiền từ đâu ra, chỉ cần biết là có đủ khả năng mua thịt cho ngày mai. Và điều kiện này cho đến giờ vẫn được thỏa mãn; anh luôn có tiền trong ngân hàng. Nhưng giờ thì tiền trong ngân hàng đã cạn, và anh không biết xoay xở đâu ra khoản tiền tiếp theo. Chính điều đó đã làm anh bận tâm khi Kitty nhắc đến chuyện tiền bạc; nhưng anh không có thời gian để nghĩ về nó. Anh xe đi, đầu óc nghĩ về Katavasov và cuộc gặp gỡ với Metrov đang chờ phía trước.