Hôm đó, suốt từ chiều đến tối, Cornelia và Nella tìm khắp dọc con kênh nhưng chẳng thấy tăm hơi con vẹt đâu. Trong nhà, những thanh xà vẫn trống trơn, không có tiếng vỗ cánh. Mất phương hướng và lạnh cóng, Peebo khó có thể sống nổi. Nhiệt độ đã hạ thấp về đêm, băng bắt đầu hình thành một lớp mỏng bên trên dòng kênh Herengracht, và sợi dây kết nối cuối cùng giữa nàng với cuộc sống cũ đã bị đứt lìa. “Chị xin lỗi em...” Nella thì thào. “Chị rất xin lỗi...”

Sáng hôm sau, người kiệt sức vì lo lắng và thiếu ngủ sau sự mất tích khó hiểu của Peebo, Nella tìm thấy bên ngoài cửa một bó hoa màu đỏ tươi và xanh kèm theo một lá thư. Nàng thắc thỏm hy vọng đó là của nhà tiểu họa, nhưng vô cùng bất ngờ khi nhìn thấy mở đầu lá thư là tên nàng với chữ “N” to tướng, tuồng chữ đổ xô về phía trước, kết thúc bằng một dấu chấm.

“Nella,

Hoa hải đăng tượng trưng cho tình bạn thuở ban đầu, cây nghể răm tượng trưng cho sự trở lại. Tôi sẽ mua cho em một con chim mới, nhưng nó không hoàn toàn giống như con chim cũ đâu nhé.

Johannes.”

Nella ngửi những bông hoa trong căn phòng tranh tối tranh sáng. Mùi hương dịu nhẹ của chúng cố lấn át nỗi thống khổ và cảm giác nhục nhã liên tục trỗi dậy trong lòng nàng.

Cưới phải một người đàn ông phức tạp, thích lạc thú tình dục nhưng không phải với vợ mình, nàng sẽ sống phần đời còn lại như thế nào đây? Johannes sẽ đưa nàng đến những buổi hội họp xã giao, những bữa tiệc phường hội. Ông thậm chí còn muốn là bạn của nàng. Nhưng nàng sẽ phải chịu những đêm trường cô lẻ, những ngày dài mong mỏi, vì tình yêu mãi mãi là chốn thiên đường với cánh cửa đóng kín bưng trước nàng. Nàng hy vọng nhà tiểu họa sẽ sớm gửi cho nàng thứ gì đó. Lòng bận rộn với nỗi e sợ không biết nhà tiểu họa sẽ gửi tiếp thứ gì cũng giúp nàng khuây đi phần nào sự đơn côi.

Nella cài hai bông hoa hải đăng ra sau vành tai. Nàng chưa bao giờ tưởng tượng nổi cả cuộc đời không được ai đụng chạm là như thế nào, nhưng sâu bên trong, một giọng nói rất nhỏ chỉ đủ nghe vang lên: “Cô nên thấy nhẹ nhõm khi anh ấy không làm điều đó.”

Nàng thừa nhận mình sốc như thế nào khi chứng kiến Johannes trần truồng. Từ khi đến đây, phần lớn con người bên trong Nella hối thúc, thậm chí cố gắng, để biến nàng thành cái mà bấy lâu nay nàng vẫn nghĩ là một người vợ, một người phụ nữ đúng nghĩa. Trải qua một thời gian quá lâu khao khát việc chuyển đổi này, cũng cố nó trong đầu, nàng trở nên lãng quên sự mơ hồ của nó. Giờ đây, người phụ nữ đúng nghĩa mất hết tất cả ý nghĩa của nó. Sự khao khát tưởng như thật chắc chắn đó của Nella đang vỡ ra từng mảnh, chỉ còn lại một đám sương mù trong đầu. Mà thế có nghĩa là gì chứ, một người vợ thực sự ấy?

Có tiếng gõ cửa dứt nàng ra khỏi những suy nghĩ miên man. “Tôi đã hỏi Otto...” Cornelia nói, ló đầu vào phòng. Cô ta ngập ngừng khi nhìn thấy hai mắt Nella sưng húp. “Anh ấy không để cửa mở, và cũng không phải tôi...”

“Tôi có đổ lỗi cho ai đâu, Cornelia.”

“Có thể nó sẽ bay về.”

“Không đâu. Tại tôi ngu ngốc.”

“Đây này...” Cornelia nói, đưa cái gói có biển hiệu Mặt trời cho nàng. “Nó được để bên ngoài cho phu nhân này.”

Lòng Nella rộn ràng. Cứ như thể chị ta nghe thấy mình, nàng nghĩ, thậm chí khi mình im lặng. Chị ta đang cố nói điều gì?

“Có phải... Jack giao đến không?” Nàng hỏi, những ngón tay khẽ run run trên cái gói, muốn mở nó ra kinh khủng.

Cornelia nhăn mặt khi nghe cái tên ấy, mắt nhìn hai bàn tay run rẩy của chủ nhân. “Nó đã ở sẵn đấy rồi khi tôi ra trước nhà định lau rửa bậc tam cấp. Cô hầu nói. “Tôi dám nói là cái tên người Anh đấy không dám giáp mặt phu nhân đâu. Mà trong gói có gì vậy?”

Nella biết nàng chưa sẵn sàng chia sẻ với cô hầu gái về người phụ nữ trên phố Kalverstraat. Dù từng cự tuyệt ý nghĩ về sự đơn độc, giờ nàng lại mong có nó, mong được một mình với những gì nhà tiểu họa muốn cho nàng xem.

“Chẳng có gì đâu. Mấy món đồ tôi đặt cho ngôi nhà búp bê ấy mà.” Nàng nói.

“Món đồ?”

“Chị đi được rồi.”

Khi Cornelia rời đi sau cái liếc mắt cuối cùng qua vai, Nella đổ cái gói ra giường. Những thứ nàng không ngờ tới đập vào mắt.

Tám con búp bê được xếp gọn gàng trên một mảnh vải nhung xanh. Giống như thật, rất tinh xảo, chúng là những món đồ đạt đến độ hoàn hảo mà người bình thường không thể nào làm được. Nella cầm từng con búp bê lên nâng niu như thể nó sẽ vỡ và thấy mình tựa như một người khổng lồ. Johannes nằm trong lòng bàn tay nàng. Vắt lên bờ vai rộng là một chiếc áo khoác màu chàm sậm. Một tay ông nắm lại thành nắm đấm. Tay kia để mở, lòng bàn tay chìa ra chào đón. Tóc ông dài hơn thực tế, đến quá vai. Đôi mắt đen, những cái bóng trên khuôn mặt khiến ông trông có vẻ yếu ớt hơn hình ảnh ngoài đời thực. Ở thắt lưng là một túi tiền nặng trịch, gần bằng chiều dài chân ông. Ông gầy hơn và cái túi khiến ông oằn người nghiêng hẳn sang một bên.

Tóc con búp bê Nella lơi ra khỏi mũ, như trong thực tế vốn vẫn vậy. Trong chiếc váy xám vừa vặn, phiên bản thu nhỏ của nàng ngước nhìn lên chằm chằm, khuôn mặt thoáng vẻ sững sờ. Một bên tay nhỏ xíu cầm chiếc lồng chim trống trơn với cánh cửa mở toang. Một cảm xúc khác lạ dâng lên trong nàng, như thể có những cây kim đang châm bên trong làn da của nàng.

Trong tay kia là một lá thư được viết chữ in hoa:

“MỌI THỨ ĐỀU CÓ THỂ THAY ĐỔI.”

Không thể nhìn lâu hơn nữa vào con búp bê của chính mình, Nella chuyển sang con búp bê Cornelia, bất ngờ trước đôi mắt xanh của cô hầu gái đang nhìn nàng với vẻ tươi vui. Tay của Cornelia được đưa lên mặt, và khi nhìn kỹ hơn, có vẻ như cô ta đặt một ngón tay lên môi.

Tiếp theo là Otto. Tóc anh ta được làm từ lông cừu nhuộm đen. Dù trông có vẻ nhanh nhẹn hơn Johannes, anh ta cũng gầy hơn phiên bản thật. Nella chạm vào hai cánh tay; những cơ bắp săn chắc bên dưới bộ trang phục đơn giản dành cho người hầu. Những ngón tay anh ta xòe ra. “Otto?” Nàng nói lớn, cảm thấy ngớ ngẩn khi con búp bê không đáp lại.

Rồi đến Marin, đôi mắt xám của cô ta dán chặt lên đường chân trời vô hình nào đó. Chính là cô ta, không lẫn vào đâu được - khuôn mặt thon thả, đôi môi nghiêm nghị đang nắm giữ một suy nghĩ muốn chực thốt lên. Trang phục của cô ta tuyền một màu u uẩn: màu nhung đen, chiếc cổ rộng đơn giản bằng ren. Như bị thôi miên, Nella mân mê cổ tay gầy của Marin, cánh tay thon, vầng trán cao và chiếc cổ cứng. Nhớ lại những gì Cornelia thậm thụt kể cho nàng nghe về lớp vải mềm mại hơn bên dưới trang phục kín đáo của Marin, Nella lần vào bên dưới áo lót. Những ngón tay nàng chạm phải lớp da chồn zibelin mịn và mượt.

Trơi ơi, nàng nghĩ. Chuyện gì đang xảy ra ở đây thế này? Nhà tiểu họa đã đạt đến trình độ thượng thừa. Chiếc chìa khóa vàng, cái nôi, hai con chó - có thể chỉ là trùng hợp thôi vì thông thường những thứ đó là đặc trưng cuộc sống của một nhà buôn điển hình. Nhưng những con búp bê này thì khác. Làm sao nhà tiểu họa biết được Marin mặc gì bên trong. hay con Peebo đã bay mất?

Mi tưởng mi là một cái hộp được khóa kỹ bên trong một cái hộp được khóa kỹ khác ư, Nella thầm nghĩ. Nhưng nhà tiểu họa nhìn thấy mi. Chị ta nhìn thấy cả nhà mi. Một ngón tay run run rờ rẫm lên cái váy của Maria (nhìn trông như là loại len đen tốt nhất ở chợ), Nella giấu con búp bê của em chồng tít trong góc phòng khách thu nhỏ, đằng sau một chiếc ghế nơi không ai có thể nhìn thấy.

Tiếp đến là một búp bê đàn ông, hơi thấp hơn Johannes, đội một chiếc mũ rộng vành và đeo một thanh kiếm, mặc chế phục của Lực lượng dân quân St. George. Mặt to, và dù là hình ảnh thu nhỏ, nhưng rõ ràng đó chính là Frans Meermans. Kế tiếp là Agnes, với tấm lưng ong và tay đeo đầy nhẫn làm từ những mảnh thủy tinh màu. Mặt cô ta choắt hơn những gì Nella nhớ được, nhưng cái vòng ngọc trai quen thuộc vẫn ngự trên dải buộc đầu. Cổ cô ta lủng lẳng mô hình cây thánh giá, và tay cầm một cối đường không lớn hơn một con kiến.

Con búp bê thứ tám và cũng là con cuối cùng rơi ra từ mảnh vải nhung. Nella không kìm được, thốt lên. Nàng cầm nó lên và không khó nhận ra đó chính là Jack Philips trong chiếc áo khoác da và sơ mi trắng với cổ tay áo thò ra bên ngoài áo khoác, chân đi bốt da. Tóc rối, môi đỏ tươi. Tại sao nhà tiểu họa muốn nhắc mình nhớ đến gã thanh niên ghê tởm này? Nella tự hỏi. Tại sao mình phải để anh ta trong ngôi nhà của mình chứ?

Chẳng có câu trả lời nào đến từ đám búp bê. Những con người thu nhỏ đầy quyền năng đó, lúc này đang nhìn nàng chằm chằm. Nella cố hết sức lấy lại bình tĩnh, nhìn những con búp bê được đặt trên tấm vải nhung, được chế tác bằng sự khéo léo và tài quan sát tinh tế.

Chắc chắn không có ác ý gì trong đó chứ? Nàng cố hết sức để thuyết phục bản thân. Nhưng có điều gì đó dường như vượt quá mức bình thường, có một lời nhắn nhủ gì đó mà nàng không nắm bắt được. Không chỉ là sự bắt chước đơn thuần.

Còn một cái gói bọc vải đen nhỏ hơn những cái khác nữa. Nella không dám mở, nhưng sự tò mò đã thắng thế. Khi mở nó ra nàng tưởng chừng có thể nôn thốc nôn tháo. Nằm đó là một con chim xanh nhỏ xíu, nhìn nàng với đôi mắt đen sáng long lanh, lông vũ thật, được lấy cắp từ một con vật ít may mắn hơn. Những móng vuốt nhỏ xíu được làm từ dây kim loại và bao sáp bên ngoài, và có thể cho đậu được ở bất kỳ đâu.

Thế giới xung quanh như co rút lại, và Nella cảm thấy tù túng ngột ngạt hơn bao giờ hết.

Nàng nhìn quanh quất. Có phải nhà tiểu họa đang nấp dưới gầm giường không? Nella khom người nhìn, kéo roẹt những tấm rèm ra khỏi tường như thể muốn bất thần tóm được chị ta, thậm chí nàng còn tìm đằng sau tấm rèm của chiếc tủ có ngăn kéo. Nhưng chỉ có những không gian trống trơn giễu cợt cái ao ước muốn tin vào điều mình nghĩ của nàng. Mi đúng là Nella-sống-trên-mây, nàng tự sỉ vả mình. Mi suốt ngày toàn mơ với mộng và trí tưởng tượng của mi đang trở nên quá điên khùng. Cứ tưởng mi đã bỏ cô gái Assendelft nhà quê lại đằng sau rồi chứ.

Qua cửa sổ, Nella nhìn người qua kẻ lại. Hôm nay, con phố Herengracht nhộn nhịp đông đúc, vì băng khiến cho việc đi lại trên dòng kênh khó khăn hơn. Bà bán cá trích đang đứng trong góc giậm giậm chân để giữ ấm. Những quý bà, quý cô đi cùng người hầu, tất cả đều kín mít trong mớ áo xống để chống lại cái lạnh thấu xương.

Một vài người ngước lên nhìn Nella khi đi ngang qua, những khuôn mặt như những bông hoa giọt tuyết hướng về phía bầu trời mùa đông. Nella nhìn lảng đi về phía cây cầu. Thấp thoáng mái tóc vàng, nàng tin chắc điều đó. Da nàng bắt đầu nổi gai ốc, và một nhộn nhạo. Có phải chị ta không? Có một đám đông ở cuối đường Herengracht, họ đang băng qua cầu. Nella nhoài người ra cửa sổ. Chính là chị ta - mái tóc sáng rỡ lên lẫn vào đám người tóc sậm màu hơn, chân thoăn thoắt bước vì lạnh.

“Này!” Nàng hét lên từ cửa sổ. “Tại sao chị làm thế với tôi?”

Ai đó cười khúc khích. “Cô ta điên chắc?” Một phụ nữ hỏi. Nella cảm thấy sự soi mói thật bất công và đáng sợ.

Nhưng mái tóc vàng đó đã biến mất, để lại cả hai câu hỏi chưa được trả lời ngân vang trong không khí.