Ba ngày sau, Comelia đi đến khu chợ bán thịt với Marin.
“Tôi đi với được không?” Nella đã hỏi vậy. “Chỉ hai chúng tôi thôi sẽ nhanh hơn.” Marin đáp nhanh. Johannes đã tới những văn phòng của VOC trên đường Old Hoogstraat, còn Otto ở ngoài vườn sau, trồng củ và gieo hạt cho vụ xuân sang năm. Khu vườn là lãnh địa của anh ta. Anh ta thường ra đó, làm những kiểu hàng rào mới, trò chuyện với Johannes về độ ẩm của đất.
Khi Nella băng qua tiền sảnh mang theo vài quả hạch vừa chôm được cho con Peebo, một chuỗi tiếng gõ dồn dập ngoài cửa trước khiến nàng giật thót. Cho mấy cái hạt vào túi, nàng rút then và mở cánh cửa nặng trịch ra.
Một thanh niên lớn hơn nàng chừng một, hai tuổi đang đứng ở bậc tam cấp trên cùng. Nella như nín thở. Đôi chân dài dạng ra như thể anh ta đang cố chiếm hết không gian. Mái tóc đen rối bù trên gương mặt trắng nhợt, và hai má cân đối một cách hoàn hảo. Quần áo anh ta mặc hợp thời trang nhưng nhìn luộm thuộm. Tay áo trong thòi ra khỏi tay áo khoác bằng da đắt tiền, và đôi bốt, thậm chí mới còn hơn cả áo khoác, ôm lấy hai bắp chân anh ta như thể không muốn rời. Dây buộc trên cổ áo sơ mi lỏng lẻo, để lộ khoảng da hình tam giác lốm đốm tàn nhang. Thân hình anh ta chứa đựng một câu chuyện trong đó, khởi đầu bất thình lình và kết thúc thiếu chắc chắn. Nella tựa người vào khung cửa, hy vọng nàng trông ổn, vì hình như anh ta biết nàng bị ấn tượng bởi ngoại hình của anh ta.
“Tôi giao hàng.” Anh ta nói kèm theo nụ cười. Nella kinh ngạc trước giọng nói của anh ta. Giọng lạ, không âm sắc, ngang phè. Anh ta biết tiếng Hà Lan, nhưng rõ ràng không phải là ngôn ngữ mẹ đẻ.
Rezeki xồ ra sủa và gầm gừ khi anh ta cố xoa đầu nó. Nella nhìn hai bàn tay trống trơn của anh ta.
“Anh phải giao hàng ở cửa ra vào của tầng dưới chứ.” Nàng nói.
Anh ta lại mỉm cười. “Dĩ nhiên rồi.” Anh ta nói. “Lúc nào tôi cũng quên.” Nella, bối rối trước vẻ điển trai của anh ta, muốn đưa tay chạm vào hai gò mà đó, giá mà nàng có thể san phẳng chúng. Cảm thấy có ai đó đằng sau, nàng quay lại. Johannes xuất hiện, tiến đến phía trước, đứng chặn giữa Nella và người thanh niên.
“Johannes? Em tưởng mình đi làm rồi.” Nàng thốt lên. “Tại sao mình...”
“Cậu làm gì ở đây?” Johannes hỏi người thanh niên, cố nói thật nhỏ, đến mức gần như thì thầm. Ông phớt lờ vẻ mặt bối rối của Nella và đẩy con Rezeki đang gầm gừ vào trong nhà.
Mặc dù người thanh niên đặt tay hờ hững bên dưới áo khoác, anh ta đứng thẳng người lên một chút, khép hai chân lại. “Giao hàng thôi.” Anh ta nói.
“Cho ai?”
“Nella Oortman.”
Người thanh niên ngập ngừng gọi nhũ danh của Nella bằng sự cẩn trọng, lạnh lùng nhìn thẳng vào mắt Johannes, và Nella cảm thấy chồng nàng căng thẳng một cách khó hiểu. Người thanh niên giơ ra trước mặt một cái gói, và nàng có thể thấy biểu tượng Mặt trời được in bằng mực trên đó. Có phải nhà tiểu họa đã làm xong các món hàng mình đặt rồi không? Nàng tự hỏi, cố kiềm chế sự thôi thúc muốn giật ngay lấy cái gói và chạy băng lên lầu.
“Chủ của anh làm việc nhanh nhỉ?” Muốn vớt vát lại chút ít tư thế đỉnh đạc, nàng buông một câu nhận xét. Hàng này giao cho mình, nàng nghĩ, không phải cho Johannes.
“Cô ấy nói đến chủ nào vậy?” Johannes hỏi.
Người thanh niên bật cười, đưa nàng cái gói, và Nella giữ khư khư lấy nó. “Tôi là Jack Philips. Đến từ Bermondsey.” Anh ta nói, cầm lấy tay Nella. Nụ hôn của anh ta khô và mềm, để lại cho nàng sự xúc động không hề nhẹ.
“Ber-mond-sey?” Nàng nhắc lại. Cái địa danh nghe lạ lùng này không khiến Nella liên tưởng đến bất kỳ hình ảnh nào, thực tế là không có nghĩa, đối với người thanh niên xa lạ này.
“Ngay bên ngoài thành London. Thỉnh thoảng tôi làm việc cho VOC,” Jack nói. “Có khi tự làm chủ. Ở Anh tôi là diễn viên.”
Từ trong sảnh, tiếng sủa ông ổng của con Rezeki vọng lên bầu trời đầy mây. “Ai trả tiền cho cậu làm việc này?” Johannes hỏi.
“Dân khắp thành phố này, thưa ngài.”
“Lần này ai trả?”
Jack lùi lại một bước. “Thưa, là vợ ngài.” Anh ta nói. “Vợ ngài.” Anh ta cúi chào Nella, điềm nhiên bước xuống bậc tam cấp và đi khỏi.
“Vào nhà thôi, Nella.” Johannes nói. “Đóng cửa lại kéo người ta nhòm ngó.”
Bên trong nhà, Otto đang đợi ở đầu cầu thang nhà bếp, tay cầm que cời than, những cái ngạnh sắc nhọn sáng lóe.
“Ai thế, ông chủ?” Anh ta hỏi.
“Chẳng ai cả.” Johannes nói, và Otto gật đầu.
Johannes quay sang Nella, và nàng co rúm lại trước thân hình cao lớn của ông, lúc này thậm chí còn cao lớn hơn trong không gian chật hẹp của hành lang. “Thứ gì trong gói đó, Nella?”
“Vài thứ để trưng bày trong ngôi nhà búp bê mình mới mua tặng em đấy.” Nella đáp, tự hỏi ông sẽ nói gì khi trông thấy cây đàn luýt, hộp bánh hạnh nhân và cốc rượu giao bôi.
“À, hay đấy.”
Nella tưởng ông sẽ tò mò hơn thế, nhưng thực tế Johannes có vẻ như không có cảm giác gì khác ngoài sự lo lắng và căng thẳng. “Em lên phòng mở nó nhé? Mình có thể đến xem.” Nàng mời mọc, lòng khấp khởi hy vọng. “Mình có thể thấy món quà cưới ấy đầy lên như thế nào.”
“Tôi phải làm việc, Nella. Tôi sẽ để em được riêng tư.” Ông đáp với nụ cười gượng gạo, vẩy tay về phía phòng làm việc.
Em không muốn sự riêng tư, nàng thầm gào lên. Em sẽ ném nó đi thật xa nếu mình chịu để ý đến em một chút.
Nhưng Johannes đã đi mất. Rezeki, như thường lệ, lẽo đẽo theo sau chủ.
Lòng vẫn còn rộn ràng với hình ảnh của Jack Philips đến từ Bermondsey, Nella leo lên chiếc giường rộng mênh mông và ngồi xuống với gói hàng. Đó là một gói to, rộng bằng cái đĩa ăn, được bọc trong giấy mịn và có buộc đây. Một câu nói được viết quanh mặt trời bằng chữ in hoa màu đen:
“MỌI PHỤ NỮ LÀ KIẾN TRÚC SƯ CHO VẬN MỆNH CỦA CHÍNH MÌNH.”
Nella đọc hai lần, lòng hoang mang xen lẫn phấn khích. Phụ nữ chẳng xây dựng thứ gì cả, chứ nói gì đến vận mệnh của chính mình, nàng nghĩ. Tất cả số phận của chúng ta nằm trong bàn tay Chúa, nhất là phụ nữ, sức lực cạn kiệt và nhan sắc tàn phai sau khi lấy chồng sinh con.
Nàng lôi ra món hàng đầu tiên và đặt cái hộp bằng bạc nhỏ xíu nằm gọn trong lòng bàn tay. Bên trên có khắc một chữ “N” và chữ “O” cùng với những bông hoa và dây leo xung quanh. Nàng cẩn thận mở nắp hộp, không một tiếng động nào phát ra vì bản lề được tra dầu kỹ. Bên trong là một miếng bánh hạnh nhân tinh xảo có chiều dài bằng một hạt cà phê, và Nella ứa nước miếng khi mường tượng hương vị ngọt ngào của nó. Nàng chạm một ngón tay lên đó rồi chấm vào đầu lưỡi. Bánh hạnh nhân thật, thậm chí còn có mùi nước hoa hồng nữa.
Nella lấy món hàng thứ hai ra. Là cây đàn luýt, không dài hơn ngón trỏ của nàng, dây thật và đã được lên dây, thân đàn bằng gỗ phồng lên để giữ âm thanh. Nàng chưa từng trông thấy thứ gì được làm khéo léo, cẩn trọng và tinh tế như thế. Nàng ngập ngừng gảy thử và kinh ngạc khi một hợp âm khe khẽ phát ra. Nhớ lại lần chơi đàn cho Johannes nghe hồi còn ở Assendelft, nàng thấy ngậm ngùi vì giờ cũng mang tiếng là chơi đàn nhưng lại chỉ có một mình.
Món đồ kế tiếp là cốc rượu giao bôi. Được làm từ hợp kim thiếc, một người đàn ông và một người phụ nữ tay ôm vành cốc với bán kính không hơn một hạt gạo. Tất cả những đôi vợ chồng mới cưới đều uống rượu từ những cái cốc kiểu này trước sự chứng kiến của người thân và bạn bè, như nàng và Johannes lẽ ra nên làm vào tháng Chín năm ngoái. Nella hình dung cả hai đứng trong vườn cây ăn quả cũ của cha nàng, cùng nếm rượu Rhine trong khi gạo và những cánh hoa lả tả rơi xuống đầu. Cái cốc nhỏ xíu là vật kỷ niệm của một điều gì đó chưa từng thực sự xảy ra. Giờ đầy, ý định muốn nổi loạn chống lại Marin khiến Nella cảm thấy lạ lẫm và buồn ghê gớm.
Khi nhặt mảnh giấy gói lên để mang đi vứt, Nella phát hiện còn có vài món đồ nữa bên trong. Không thể thế được, nàng nghĩ. Và cảm giác u sầu nhường chỗ cho sự tò mò. Mọi thứ mình yêu cầu đều nằm ở trên giường cả rồi cơ mà.
Nàng lật úp cái gói, và có ba món đồ nữa được bọc kỹ rơi ra giường. Nella lần mở món đồ đầu tiên. Đó là hai chiếc ghế gỗ tinh xảo. Những con sư tử có kích cỡ bằng con bọ rùa được chạm trổ trên tay tựa, thành ghế bọc nhung xanh được cố định bằng những chiếc đinh đồng. Trên mỗi tay tựa, những con thủy quái uốn mình quằn quại giữa những chi tiết trang trí hình lá ô rô. Nella đã trông thấy những cái ghế giống như thế này rồi. Tuần trước, ở phòng khách dưới lầu, Marin ngồi trong một cái ghế như vậy.
Cảm thấy hoang mang, nàng mở món đồ kế tiếp. Một thứ gì đó nhỏ nhưng cộm lên dưới lớp vải bọc, và nàng lôi nó ra. Đó là một cái nôi, được làm từ gỗ sồi khảm hoa văn cầu kỳ, những con lăn bằng thiếc và phần mũi viền đăng ten. Một phép thần diệu tĩnh lặng của gỗ, tuy nhiên sự hiện diện của cái vật nhỏ xíu đó khiến cổ họng Nella như có vật gì chặn ngang. Nàng đặt cái nôi vào giữa lòng bàn tay, nó lắc lư theo một chuyển động hoàn hảo, gần như theo nhịp điệu của riêng nó.
Chắc phải có nhầm lẫn gì đây, nàng nghĩ. Những món đồ này phải được giao cho ai đó khác. Hai cái ghế, một chiếc nôi, có lẽ là những đồ vật bình thường mà một phụ nữ đặt làm cho ngôi nhà búp bê của cô ta, nhưng không phải mình. Dứt khoát không phải. Nàng xé toang vỏ bọc của món đồ thứ ba, và bên dưới lớp vải xanh là hai con chó. Thân hình chúng không lớn hơn con nhậy[1] với bộ lông màu xám mượt và cái đầu chỉ bằng kích cỡ hạt đậu. Giữa chúng, có một cái xương để gặm chơi, làm từ một nhánh đinh hương được sơn màu vàng, cái mùi không thể lẫn đi đâu được. Nella cầm đôi chó lên, máu trong mạch chạy dồn khi nàng nhìn kỹ chúng. Đó không phải hai con chó xa lạ của ai khác. Chúng là Rezeki và Dhana.
Nella buông rơi hai con chó như thể vừa bị chúng cắn và nhảy khỏi giường. Trong góc phòng tối thui, chiếc tủ có ngăn kéo kiên nhẫn đứng chờ những món đồ mới được mang đến. Tấm rèm vẫn để mở, hệt như những chiếc váy được tốc lên một cách hớ hênh. Nàng đánh bạo liếc nhanh xuống hai con chó đã rơi ra một đứa mỗi nơi. Hai bên hông có màu lông và hình dạng giống hệt phiên bản thật, cả đôi tai có dáng thuôn đẹp. “Nào, Nella Elizabeth!” Nàng tự trấn an. “Ai nói chúng chính là hai con chó vẫn thường nằm cuộn tròn bên bếp lò của Cornelia đâu chứ?” Nàng cầm hai con chó lên, đưa ra ánh sáng. Thân chúng hơi xốp, các khớp xương linh hoạt, lông xám và mềm hệt như dái tai. Khi Nella lật chúng lại, mạch nàng chạy chậm tới mức gây khó thở. Có một đốm đen trên bụng một con chó, giống hệt cái đốm ở cùng vị trí trên người con Dhana.
Nella nhìn quanh phòng. Có ai ở đây không? Nàng cố hết sức tìm một câu trả lời hợp lý. Đương nhiên là không rồi, Nella, nàng nghĩ. Mi chẳng bao giờ cảm thấy đơn độc hơn lúc này đâu. Ai lại muốn trêu chọc nàng kia chứ? Cornelia đâu có tiền để chơi cái trò này, mà cũng chẳng lấy đâu ra thời gian để nghĩ nữa là. Otto lại càng không. Hơn nữa, làm gì có chuyện anh ta tự ý viết thư cho người lạ?
Nella cảm thấy sự riêng tư của mình bị xâm phạm, như thể đang bị theo dõi một cách sát sao. Marin chứ không ai hết, nàng nghĩ. Marin muốn trả thù vì cuộc hôn nhân của Johannes và mình ngáng đường cô ta. Cô ta đánh đổ lọ tinh dầu hoa huệ tây của mình, cô ta cấm mình ăn bánh hạnh nhân, cô ta siết cánh tay mình thật đau. Cô ta là người đưa cho mình cuốn “Danh bạ của Smit”. Marin đã thuê nhà tiểu họa đó dọa nàng một phen, nghe cũng có lý đấy chứ? Đối với cô ta, chỉ là thêm một trò giải trí lúc nhàn rỗi nữa thôi.
Mà không. Nhàn rỗi và giải trí không phải là những cụm từ có thể gán cho Marin Brandt, ngay cả nghĩ đến thôi cũng không. Nella biết điều đó thật vô lý. Marin ăn như chuột và mua sắm hệt như một nữ tu, ngoại trừ sách và những món đồ có thể xoáy được sau những chuyến đi của Johannes. Marin không thể làm chuyện này được, vì chúng có dính dáng đến tiền. Nhưng khi nhìn lại một lần nữa những món đồ mà nàng không hề đặt làm, Nella thầm hy vọng “thủ phạm” là cô em chồng. Vì nếu không phải là Marin, nàng tự hỏi, thì mình đã rước cái thứ khỉ gió gì vào nhà thế này?
Ai đó đã theo dõi cuộc sống của Nella và khiến nàng hoang mang. Nếu những món đồ này không phải giao nhầm, thì cái nôi đúng là một sự nhạo báng nhắm vào chiếc giường cưới lạnh lẽo và sự trinh bạch tưởng như vĩnh cửu của nàng. Người nào cả gan làm chuyện xấc láo như thế? Hai con chó quá giống; những cái ghế: như đúc; cái nôi: đầy ngụ ý. Có vẻ như nhà tiểu họa có một nơi kín đáo để quan sát với tầm nhìn hoàn hảo.
Trở về giường, Nella vẫn chưa hết khó chịu về những món đồ mà nàng không hề đặt làm, sự tò mò xen lẫn hoang mang cực độ. Thế này là không được, nàng nghĩ. Mình sẽ không để người trong nhà này lẫn người ngoài bắt nạt đâu.
Trong tiếng tích tắc của con lắc đồng hồ, và xung quanh là những món hàng bí ẩn, nàng viết lá thư thứ hai cho nhà tiểu họa.
“Chào ông,
Cảm ơn ông về những món hàng được giao hôm nay bởi Jack Philips đến từ Bermondsey. Tài nghệ của ông đúng là hiếm có. Ông có đôi tay làm nên những phép màu nhiệm đấy. Món bánh hạnh nhân ngon tuyệt.”
Cây bút của Nella do dự, nhưng trước khi nàng kịp đổi ý, ngòi bút lại tiếp tục lia xuống mặt giấy.
“Tuy nhiên, ông lại gửi thêm những món hàng khác nằm ngoài mong đợi của tôi. Đôi chó dù giống chó nhà tôi thật, nhưng có thể là do tình cờ mà thôi, vì trong thành phố này nhiều người có chó giống như vậy. Nhưng tôi không nằm trong số họ, và hai con chó, cái nôi, cùng những chiếc ghế, không phải của tôi. Là vợ của một thương gia VOC được trọng vọng, tôi không đời nào để một thợ thủ công dọa dẫm. Cảm ơn vì những món hàng và sự nhanh chóng, nhưng tôi sẽ lập tức chấm dứt việc giao dịch giữa chúng ta. Chúc sức khỏe!
Petronella Brandt.”
Nàng giấu những món đồ bên dưới khăn trải giường và gọi Cornelia, dúi lá thư mới viết xong và đã được dán kín vào tay cô hầu gái trước khi đổi ý. Nàng thừa nhận khả năng đó hoàn toàn có thể xảy ra. Có lẽ mình đã cự tuyệt điều gì đó, nàng nghĩ một thách thức, một mục đích được che đậy bên dưới những món hàng bất ngờ, không bao giờ bị bại lộ. Mình sẽ hối hận chứ? Không đâu, Nella tự mắng mình. Đó chỉ là do mi tưởng tượng ra thôi.
Cornelia đọc địa chỉ. “Lại người thợ thủ công đó à?” Cô ta nói. “Một ai đó ấy?”
“Không được mở ra đâu đấy!” Nella dặn dò và cô hầu gái gật đầu, lần đầu tiên không trả treo trước giọng nói đầy hối thúc của chủ nhân.
Ngay sau khi Cornelia ra khỏi nhà, Nella mới sực nhớ là mình đã quên gửi trả nhà tiểu họa những món hàng mà nàng không đặt làm. Nàng lôi từng cái một ra khỏi tấm khăn trải giường và sắp xếp chúng vào cái tủ có ngăn kéo. Giờ thì cái tủ mới thực sự là ngôi nhà búp bê.
❀ ❀ ❀
[1] Loại bọ nhỏ, đuôi dài, hay nhấm sách vở, quần áo.