Kinh ngạc đến tột độ trước những sự việc kỳ lạ vừa diễn ra với sự dữ dội và chớp nhoáng đến thế, người thợ khóa sững sờ ngước nhìn bóng người đang run rẩy trên chiếc ghế như kẻ mất hồn, và có lẽ anh còn đứng ngẩn ngơ lâu hơn nữa nếu lòng trắc ẩn và tình thương nhân loại không kịp đánh thức giọng nói của anh.
– Bà đang mệt, – Gabriel nói. – Để tôi gọi người hàng xóm nào sang nhé.
– Không đời nào, – bà đáp, tay run rẩy xua xua ra hiệu đồng thời quay mặt đi chỗ khác. – Chỉ cần anh có mặt ở đây để chứng kiến chuyện này là đủ rồi.
– Ồ, không chỉ đủ đâu — mà còn thừa thãi, hoặc ngược lại, – Gabriel nói.
– Tùy anh vậy, – bà trả lời. – Tùy anh muốn nghĩ sao cũng được. Xin anh đừng hỏi tôi điều gì nữa, tôi van anh đấy.
– Này hàng xóm, – người thợ khóa cất lời sau một thoáng im lặng. – Làm vậy có phải phép, có hợp lý, hay công bằng với chính mình không? Có còn là con người trước kia của bà không, người đã quen biết tôi bấy lâu nay và luôn tìm kiếm lời khuyên của tôi trong mọi việc — một người vốn có trí tuệ sắc bén và một trái tim kiên định từ thời con gái cơ mà?
– Tôi rất cần đến những điều đó, – bà đáp. – Tôi đang già đi, cả về tuổi tác lẫn nỗi muộn phiền. Có lẽ chính điều đó, cùng với quá nhiều thử thách, đã làm chúng suy yếu đi so với trước. Xin đừng nói gì nữa.
– Làm sao tôi có thể thấy những gì mình đã thấy mà ngậm miệng cho đành! – người thợ khóa đáp. – Kẻ đó là ai, và cớ sao sự xuất hiện của hắn lại khiến bà thay đổi thành thế này?
Bà im lặng nhưng vẫn bấu chặt lấy chiếc ghế như để giữ cho mình khỏi khuỵu xuống sàn nhà.
– Tôi xin mạo muội lấy tư cách của một người quen cũ, Mary à, – người thợ khóa nói, – một người luôn dành cho bà sự quý mến chân thành và có lẽ cũng từng tìm cách chứng minh điều đó khi có cơ hội. Gã đàn ông có diện mạo khó ưa này là ai, và hắn có quan hệ gì với bà? Bóng ma vẫn thường xuất hiện trong những đêm đen và thời tiết xấu ấy là ai? Làm sao hắn biết và tại sao hắn cứ lai vãng quanh ngôi nhà này, thì thầm qua những khe hở và kẽ nứt, cứ như giữa hắn và bà có điều gì ghê gớm đến mức cả hai không dám lớn tiếng thốt ra? Hắn là ai chứ?
– Anh nói đúng khi bảo hắn lai vãng quanh ngôi nhà này, – người góa phụ đáp lại bằng giọng yếu ớt. – Bóng tối của hắn đã phủ lên nơi này và lên cả tôi, dù là lúc sáng hay tối, giữa ban ngày hay nửa đêm. Và giờ đây, cuối cùng thì hắn cũng xuất hiện bằng xương bằng thịt!
– Nhưng hắn đã chẳng thể cao chạy xa bay bằng xương bằng thịt như thế, – người thợ khóa bực dọc đáp, – nếu bà chịu để cho tay chân tôi được tự do. Đây là cái trò đố chữ quái quỷ gì vậy?
– Đó là một câu đố, – bà vừa nói vừa đứng dậy, – mà sẽ mãi mãi là bí ẩn không lời giải. Tôi không dám nói thêm gì hơn nữa.
– Không dám ư! – người thợ khóa kinh ngạc lặp lại.
– Xin đừng ép tôi, – bà đáp. – Tôi đang mệt lả và kiệt sức, mọi giác quan trong người như tê dại đi rồi.—Không!—Cũng đừng chạm vào tôi.
Gabriel, người vừa bước tới để dìu bà, liền lùi lại ngay khi bà thốt lên lời can ngăn gấp gáp ấy và lặng lẽ nhìn bà đầy kinh ngạc.
– Hãy để tôi đi một mình, – bà cất giọng trầm buồn, – và đừng để bàn tay của bất kỳ người lương thiện nào chạm vào tôi đêm nay. Khi đã lảo đảo bước tới cửa, bà quay đầu lại và cố gắng cất cao giọng hơn đôi chút: – Đây là một bí mật mà vì hoàn cảnh bắt buộc, tôi mới phải tin tưởng giao phó cho anh. Anh là một người chính trực. Từ trước đến nay anh vẫn luôn tốt bụng và tử tế với tôi — hãy giữ kín điều đó. Nếu có tiếng động nào phát ra từ trên lầu, hãy tìm cách biện hộ — nói bất cứ điều gì ngoài sự thật anh vừa chứng kiến, và đừng bao giờ để bất kỳ lời nói hay ánh mắt nào giữa chúng ta gợi lại chuyện này nữa. Tôi tin tưởng ở anh. Hãy nhớ lấy, tôi đặt trọn niềm tin vào anh. Anh không bao giờ tưởng tượng nổi tôi đã tin tưởng anh đến nhường nào đâu.
Liếc nhanh về phía anh một cái, bà bước lui vào trong và để lại mình anh đứng đó.
Gabriel không biết phải nghĩ gì, ngây người nhìn chằm chằm ra cửa với bộ dạng đầy kinh ngạc và hoang mang. Càng ngẫm nghĩ về những gì vừa xảy ra, anh càng không thể tìm ra được một cách giải thích nào khả dĩ hơn. Phát hiện ra người góa phụ này — người mà bao năm qua vẫn được cho là sống cảnh cô độc, tĩnh lặng, và qua lối sống chịu đựng thầm lặng đã chiếm được trọn vẹn thiện cảm cùng sự kính trọng của tất cả những ai quen biết — lại có mối liên hệ mờ ám với một kẻ mang tướng mạo bất tường, tỏ ra hoảng sợ trước sự xuất hiện của hắn nhưng đồng thời lại tìm cách giúp hắn trốn thoát, là một sự thật vừa khiến anh đau lòng vừa làm anh bàng hoàng. Việc bà đặt niềm tin vào sự kín tiếng của anh, cùng với sự im lặng đồng lõa của chính anh, càng làm tâm can anh thêm rối bời. Ước gì lúc nãy anh cứ mạnh dạn lên tiếng, kiên quyết gặng hỏi, chặn bà lại khi bà đứng dậy rời phòng, hay đưa ra bất kỳ phản đối nào thay vì cứ lặng lẽ thỏa hiệp với bản chất yếu mềm của mình như lúc này, thì có lẽ lòng anh đã nhẹ nhõm hơn nhiều.
– Sao lúc đó mình lại để mặc bà ấy nhận đó là một bí mật rồi trao phó cho mình cơ chứ! – Gabriel tự nhủ, đưa tay đẩy chiếc tóc giả sang một bên để gãi đầu cho thật thoải mái rồi chán nản nhìn đống lửa. – Mình chẳng hề có sự quyết đoán nào giống như lão John cả. Sao mình không dứt khoát nói rằng: “Bà không có quyền giữ những bí mật kiểu này, và tôi đòi bà phải giải thích rõ chuyện này là gì,” thay vì cứ đứng há hốc mồm ra nhìn bà ấy như một tên ngốc nghếch thế này! Nhưng tính mình vốn dĩ yếu đuối là vậy. Với đàn ông thì mình còn có thể cứng rắn khi cần, chứ hễ gặp phụ nữ là họ muốn xoay chuyển mình thế nào cũng được.
Nghĩ đến đây, anh giật phắt bộ tóc giả ra, cầm lấy chiếc khăn tay hơ bên đống lửa rồi bắt đầu chà xát và lau bóng cái đầu hói của mình cho đến khi nó sáng loáng trở lại.
– Thế nhưng, – người thợ khóa thầm nghĩ, tâm trí dần dịu lại nhờ hành động vỗ về ấy và nở nụ cười, – CÓ KHI chuyện chẳng có gì to tát cả. Bất kỳ gã bợm nhậu nào mò mỏi định đột nhập vào nhà cũng đủ làm cho một tâm hồn yếu đuối như bà ấy hoảng sợ rồi. Nhưng mà ngặt một nỗi’ — và đây chính là điều khiến anh bực dọc — ‘sao lại cứ phải là gã đàn ông đó; cớ sao hắn lại có sức ảnh hưởng lớn đến bà ấy như vậy; sao bà ấy lại giúp hắn trốn thoát khỏi tay mình; và trên hết, sao bà ấy không chịu nói đó chỉ là một cú sốc bất chợt chứ không gì khác? Thật là buồn khi chỉ trong chớp mắt mà mình lại có lý do để nghi ngờ một người đã gắn bó bấy lâu, lại thêm cả người tình cũ nữa chứ; nhưng với ngần ấy thứ vướng bận trong đầu thì mình còn biết làm gì khác đây!—Có phải thằng Barnaby ngoài đó không đấy?
– Vâng! – cậu ta vừa thốt lên vừa ngó đầu vào gật đầu cười. – Chính cháu Barnaby đây chứ ai — sao bác đoán tài thế?
– Nhìn bóng của cháu đấy, – người thợ khóa đáp.
– Ồ hố! – Barnaby kêu lên, ngoái đầu nhìn qua vai. – Cái tên đó vui tính phết đấy chứ, cái bóng ấy ấy, cứ bám riết lấy cháu mãi dù cháu có ngốc nghếch đi chăng nữa. Bọn cháu hay đùa nghịch lắm, cứ thích đi dạo, chạy nhảy, lăn lộn trên thảm cỏ cùng nhau! Có lúc nó cao bằng nửa ngọn tháp nhà thờ, có lúc lại bé xíu như chú lùn. Lúc thì nó chạy tít đằng trước, lúc lại lúp xúp phía sau, rồi chốc chốc nó lại lén lút bên này hay bên nọ, cứ đứng lại mỗi khi cháu đứng lại và tưởng là cháu không nhìn thấy nó, trong khi mắt cháu thì cứ gườm gườm theo dõi nó đấy chứ. Ồ! Nó vui tính thật đấy. Bác bảo xem — nó cũng ngốc nghếch giống cháu à? Cháu nghĩ là thế đấy.
– Sao lại thế? – Gabriel hỏi.
– Vì nó chẳng bao giờ biết chán việc nhại lại cháu, cứ trêu chọc suốt cả ngày.—Sao bác không lên đi?
– Lên đâu hả cháu?
– Lên lầu ấy. Cậu ấy đang gọi bác đấy. Khoan đã — thế bóng CỦA CẬU ẤY đâu rồi nhỉ? Nào, bác thử tài khôn ngoan của bác ra xem nào; trả lời cháu đi.
– Chắc ở ngay cạnh cậu ấy chứ còn ở đâu nữa, Barnaby ạ, – người thợ khóa đáp.
– Không phải! – cậu ta vừa lắc đầu vừa đáp. – Đoán lại xem nào.
– Chắc đi dạo đâu mất rồi chăng?
– Cậu ấy đổi bóng cho một người đàn bà rồi, – thằng bé đần độn thì thầm vào tai anh, rồi ngả người ra sau với vẻ mặt đắc thắng. – Bóng của cô ta cứ dính lấy cậu ấy mãi, còn bóng của cậu ấy thì theo cô ta. Trò chơi hay phết đấy chứ, phải không bác?
– Barnaby, – người thợ khóa đăm chiêu nhìn cậu ta nói, – lại đây nào con.
– Cháu biết bác định nói gì rồi. Cháu biết chứ! – cậu ta vừa đáp vừa lùi ra xa. – Nhưng cháu khôn lắm, cháu kín miệng lắm. Cháu chỉ nói với bác từng ấy thôi — bác sẵn sàng chưa nào?
Vừa nói, cậu ta vừa chộp lấy ngọn nến và giơ cao trên đầu, cười ré lên đầy cuồng dại.
– Từ từ nào — nhẹ nhàng thôi con, – người thợ khóa dốc hết sức dỗ dành để giữ cậu ta bình tĩnh và ngoan ngoãn. – Ta cứ ngỡ là con đã ngủ rồi cơ chứ.
– Thì cháu ĐÃ ngủ rồi còn gì, – cậu ta mở trừng hai mắt đáp. – Có những khuôn mặt to lớn cứ lướt qua lướt lại — sát ngay mặt cháu, rồi lại cách xa cả dặm — những lối đi thấp lè tè bắt cháu phải chui qua cho bằng được dù cháu có muốn hay không — những mái nhà thờ cao vút chực chờ rơi xuống — những sinh vật kỳ dị chen chúc chồng chất lên nhau, bám lấy cả chiếc giường — ngủ là thế đấy, phải không bác?
– Chỉ là mơ thôi Barnaby ạ, những giấc mơ ấy mà, – người thợ khóa bảo.
– Mơ ư! – cậu ta lặp lại bằng giọng thì thầm, tiến sát lại gần anh hơn. – Đó không phải là mơ đâu.
– Thế nếu không phải mơ thì là gì hả cháu? – người thợ khóa hỏi lại.
– Cháu đã mơ, – Barnaby vừa nói vừa luồn tay qua cánh tay Varden, ghé sát mặt vào anh và thì thầm kể, – vừa nãy cháu mơ thấy một thứ gì đó — hình thù y như một gã đàn ông — cứ bám theo cháu — lủi thủi đi theo sau lưng cháu — không chịu để yên cho cháu — mà cứ nấp ngầm và rình mò như một con mèo trong những góc tối, chực chờ lúc cháu đi ngang qua là lao ra lủi thủi bám theo sau cháu.—Bác đã bao giờ thấy cháu chạy chưa?
– Nhiều lần rồi còn gì, con nhớ chứ.
– Bác chưa bao giờ thấy cháu chạy như trong giấc mơ này đâu. Thế mà nó cứ lầm lũi bám theo để khủng bố tinh thần cháu. Càng lúc càng gần hơn, gần hơn nữa — cháu cắm cổ chạy — nhảy vọt — phóng từ trên giường ra tới cửa sổ — và kìa, ở ngay dưới đường phố ngoài kia — nhưng mà hắn đang đợi chúng ta đấy. Bác có đi không?
– Dưới đường phố có gì hả Barnaby? – Varden cất tiếng hỏi, thầm liên tưởng giữa ảo ảnh này với những gì vừa thực sự xảy ra.
Barnaby nhìn thẳng vào mặt anh, lẩm bẩm những câu vô nghĩa, lại giơ ngọn nến lên huơ huơ trên đầu, cười lớn và kéo chặt cánh tay người thợ khóa sát vào tay mình, lặng lẽ dẫn anh lên lầu.
Họ bước vào một căn phòng ngủ mộc mạc, được bài trí đạm bạc với những chiếc ghế có phần chân tiện gầy guộc tố cáo tuổi đời của chúng cùng vài món đồ đạc chẳng đáng là bao; bù lại, mọi thứ đều ngăn nắp và sạch sẽ. Đang ngả người trên chiếc bành trước lò sưởi, sắc mặt tái nhợt và yếu ớt vì mất nhiều máu, chính là Edward Chester — người thanh niên trẻ tuổi đã rời quán Maypole đầu tiên vào tối hôm trước. Cậu đưa tay ra về phía người thợ khóa, chào đón anh như một ân nhân và người bạn hiền.
– Xin đừng khách sáo nữa thưa cậu, xin đừng bận tâm làm gì, – Gabriel nói. – Tôi chỉ mong mình cũng làm được ít nhất chừng ấy cho bất kỳ ai đang gặp hoạn nạn, và nhất là cho cậu. Có một tiểu thư nọ, – anh ngập ngừng nói thêm, – đã giúp đỡ chúng tôi rất nhiều lần, và tự thẳm sâu chúng tôi cảm thấy — hy vọng là tôi không làm cậu phiền lòng khi nói điều này chứ, thưa cậu?
Mỉm cười lắc đầu, chàng thanh niên đồng thời cựa mình trên ghế như thể đang đau đớn.
– Chẳng có gì to tát đâu ạ, – cậu đáp lại ánh mắt đầy thông cảm của người thợ khóa, – chỉ là chút khó chịu do phải giam mình ở đây lâu ngày gây ra, chứ vết thương hay việc mất chút máu chẳng thấm tháp vào đâu. Xin mời bác ngồi, bác Varden.
– Nếu tôi mạo muội được dựa vào ghế của cậu, thưa cậu Edward, – người thợ khóa vừa nói vừa làm theo, cúi người xuống sát bên cậu, – thì tôi xin phép đứng đây cho tiện nói chuyện nhỏ tiếng. Tối nay Barnaby không được bình tĩnh cho lắm, và những lúc như thế trò chuyện chẳng có ích gì cho nó cả.
Cả hai cùng liếc nhìn nhân vật vừa được nhắc tới. Cậu ta đang ngồi ở phía bên kia lò sưởi, miệng cười ngẩn ngơ và đang dùng một cuộn dây thừng để bện những hình thù vẩn vơ trên mấy ngón tay.
– Xin cậu vui lòng kể lại, rốt cuộc thì tối qua đã xảy ra chuyện gì vậy thưa cậu? – Varden hạ giọng nhỏ hơn nữa. – Tôi có lý do riêng để muốn tìm hiểu điều này. Cậu rời quán Maypole một mình ư?
– Và cứ thế đi bộ về nhà một mình, cho đến khi suýt tới đoạn đường bác tìm thấy cháu, thì cháu nghe tiếng vó ngựa phi.
– Ở ngay sau lưng cậu ư? – người thợ khóa hỏi.
– Quả thật là vậy — ngay sau lưng cháu. Chỉ có một kẻ cưỡi ngựa, hắn nhanh chóng bắt kịp cháu, rồi kìm cương hỏi đường đi Luân Đôn.
– Lúc đó cậu hẳn phải đề cao cảnh giác chứ, khi biết có bao nhiêu tên cướp đường đang lùng sục khắp mọi ngả đường cơ mà? – Varden hỏi.
– Cháu có cảnh giác chứ, nhưng ngặt một nỗi cháu chỉ cầm theo một cây gậy, vì sơ ý để quên mất khẩu súng lục trong bao da ở nhà con trai chủ quán rồi. Cháu liền chỉ đường theo ý hắn muốn. Nhưng lời còn chưa dứt thì hắn đã thúc ngựa lao thẳng vào cháu một cách hung hãn, như thể muốn nghiền nát cháu dưới móng ngựa của hắn. Trong lúc nhảy tránh sang một bên, cháu bị trượt chân và ngã xuống. Rồi bác tìm thấy cháu với vết đâm này cùng dăm vết thâm tím bầm dập, và mất sạch túi tiền — dù trong đó chẳng có mấy để đáng công hắn ra tay. Và giờ đây, bác Varden ạ, – cậu vừa nói vừa siết chặt tay người thợ khóa, – ngoại trừ lòng biết ơn sâu sắc của cháu dành cho bác, thì những gì cháu biết cũng chỉ có chừng đó thôi.
– Trừ phi, – Gabriel cúi thấp người hơn nữa, thận trọng liếc nhìn người hàng xóm đang im lặng của họ, – trừ phi là về bản thân tên cướp đó. Hắn trông như thế nào vậy thưa cậu? Xin cậu vui lòng nói nhỏ tiếng. Barnaby không có ý hại ai đâu, nhưng tôi để mắt tới nó nhiều hơn cậu, và tôi thừa biết — dù cậu có nghĩ ngược lại — là nó đang lắng nghe đấy.
Phải đặt niềm tin rất lớn vào lời nói của người thợ khóa thì mới có thể tin nổi điều này, bởi vì dường như mọi giác quan và tâm trí của Barnaby lúc bấy giờ đều dồn hết vào trò chơi trên tay, mặc kệ mọi thứ xung quanh. Có vẻ như gương mặt của chàng thanh niên cũng bộc lộ sự nghi ngờ ấy, thế nên Gabriel liền nhắc lại câu vừa rồi một cách nghiêm túc hơn, và sau một cái liếc mắt nữa về phía Barnaby, anh lại gặng hỏi xem gã kia trông ra sao.
– Đêm tối mịt mùng quá, – Edward đáp, – cuộc tấn công lại diễn ra quá bất ngờ, và hắn ta thì quấn khăn trùm kín mít nên cháu khó mà nói được. Có vẻ như là—
– Xin cậu đừng nhắc đến tên hắn, – người thợ khóa cắt lời, đưa mắt nhìn về phía Barnaby; – tôi biết LÀ NÓ đã thấy hắn. Cái tôi muốn biết là CẬU đã thấy những gì.
– Tất cả những gì cháu nhớ là, – Edward nói, – lúc hắn kìm cương ngựa thì chiếc mũ trên đầu bị gió thổi bay mất. Hắn chộp lấy được và đội lại lên đầu, và cháu nhận ra đầu hắn có quấn một chiếc khăn màu sẫm. Có một kẻ lạ mặt đã bước vào quán Maypole trong lúc cháu ở đó, mà cháu không trông thấy — vì cháu ngồi tách một góc vì lý do riêng — và khi cháu đứng dậy rời phòng rồi ngoái nhìn lại, hắn đang đứng khuất trong bóng râm của ống khói. Nhưng mà, nếu hắn và tên cướp là hai kẻ khác nhau, thì giọng nói của chúng lại kỳ lạ và giống nhau đến kinh ngạc; bởi vì ngay khi gã trên đường cất tiếng hỏi, cháu đã nhận ra ngay giọng nói ấy.
– Đúng như những gì tôi lo sợ. Chính gã đó đã đến đây tối nay, – người thợ khóa thầm nghĩ, sắc mặt bỗng biến đổi. – Đây là câu chuyện đen tối nào thế này!
– A lô! – một giọng khàn đặc bỗng vang lên sát tai anh. – A lô, a lô, a lô! Gâu gâu gâu. Chuyện gì ở đây thế này! A — lô!h
Kẻ vừa lên tiếng — khiến người thợ khóa giật nảy mình cứ như vừa chạm trán một thế lực siêu nhiên nào đó — chính là một con quạ lớn đang đậu trên đỉnh chiếc ghế bành mà nãy giờ cậu và Edward không hề hay biết. Nó chăm chú lắng nghe với vẻ lịch sự cùng một bộ dạng kỳ lạ hết chỗ nói như thể hiểu được từng lời họ vừa trò chuyện từ nãy đến giờ; cái đầu nghếch qua nghếch lại từ người này sang người khác, ra điều nó là quan tòa phân xử giữa hai người và việc không để lọt tai một chữ nào là vô cùng quan trọng.
– Nhìn nó kìa! – Varden thốt lên, vừa trầm trồ thán phục con chim vừa có chút sợ hãi. – Đã bao giờ có một con yêu tinh ranh ma nhường ấy chưa! Ồ, đúng là một tên gớm ghiếc!
Con quạ nghiêng hẳn đầu sang một bên, đôi mắt sáng lấp lánh như kim cương giữ vẻ trầm ngâm suốt vài giây, rồi cất tiếng đáp lại bằng một giọng khàn đục và xa xăm đến mức nghe như phát ra từ lớp lông vũ dày cộp chứ không phải từ cái mỏ của nó.
– A lô, a lô, a lô! Chuyện gì ở đây thế này! Cố lên nào. Đừng có chết nhé. Gâu gâu gâu. Tao là quỷ sứ, tao là quỷ sứ, tao là quỷ sứ. Hoan hô! — Và đoạn, như thể đang đắc ý với bản thân quỷ quái của mình, nó bắt đầu huýt sáo.
– Tôi có tới hơn nửa tin là nó đang nói thật đấy. Thật lòng là vậy đấy, – Varden thốt lên. – Cậu có thấy nó nhìn tôi cứ như thể nó biết tôi đang nói gì không?
Đáp lại lời đó, con chim nhón gót đứng bằng đầu ngón chân, nhún nhảy thân hình lên xuống theo một điệu múa có vẻ vô cùng trang trọng, rồi lặp lại: ‘Tao là quỷ sứ, tao là quỷ sứ, tao là quỷ sứ,’ đoạn vỗ phành phạch đôi cánh vào mạn sườn như thể sắp nứt cả ruột vì cười. Barnaby vỗ tay đen đét, lăn đùng ra sàn nhà vì quá phấn khích thích thú.
– Quả là những người bạn đồng hành kỳ lạ, thưa cậu, – người thợ khóa vừa lắc đầu vừa nhìn từ người này sang người khác. – Con chim này khôn ngoan chẳng kém ai.
– Lạ lùng thật đấy! – Edward nói, đưa ngón trỏ ra về phía con quạ. Để đáp lại sự chú ý đó, con chim lập tức mổ một cú thật lực bằng chiếc mỏ sắc nhọn như sắt. – Nó già lắm rồi hả bác?
– Mới chỉ là chú nhóc thôi thưa cậu, – người thợ khóa đáp. – Khoảng một trăm hai mươi tuổi hoặc tầm đó. Lại đây nào Barnaby, con trai của ta.
– Lại đây nào! – Barnaby lặp lại, ngồi bệt trên sàn và ngây ngốc nhìn Gabriel trong lúc đưa tay hất mái tóc xõa trước mặt. – Nhưng ai mà bắt nó lại đây được cơ chứ! Chính nó mới là đứa gọi cháu, bắt cháu phải đi theo nó đến bất cứ đâu. Nó đi trước, cháu theo sau. Nó là chủ còn cháu là tớ. Có đúng thế không, Grip?
Con quạ phát ra một tiếng kêu cục cục ngắn ngủn, đầy thoải mái và thân mật;—một tiếng kêu cực kỳ biểu cảm, nghe như muốn bảo rằng: ‘Mấy tên này không cần phải biết bí mật của chúng ta đâu. Ta hiểu nhau là được rồi. Mọi chuyện đều ổn cả.’
– Cháu bắt HẮN lại đây á? – Barnaby vừa nói vừa chỉ tay về phía con chim. – Hắn á, kẻ chẳng bao giờ chịu ngủ hay thậm chí chợp mắt dù chỉ một tí!—Thưa bác, bất cứ lúc nào trong đêm, bác cũng có thể nhìn thấy mắt hắn sáng lên trong căn phòng tối của cháu như hai đốm lửa. Đêm nào cũng vậy, và thức trắng suốt cả đêm, hắn cứ lầm bầm nói chuyện một mình, suy tính xem ngày mai sẽ làm gì, chúng ta sẽ đi đâu, và hắn sẽ ăn cắp, giấu giếm hay chôn vùi thứ gì. Cháu mà bắt HẮN lại đây được á! Ha ha ha!
Nghĩ lại thì có vẻ như con chủ ý muốn tự thân vận động. Sau khi liếc nhanh quanh phòng và săm soi trần nhà cùng tất cả những người có mặt, nó phập phồng đôi cánh bay xuống sàn, rồi tiến về phía Barnaby — không phải bằng cách nhảy cóc, đi bộ hay chạy, mà bằng những bước đi hệt như một quý ông cực kỳ câu nệ đang diện một đôi giày chật ních và phải cố bước nhanh qua một bãi sỏi dăm. Sau đó, nó bước thẳng lên bàn tay đang chìa ra của Barnaby, tỏ vẻ ban ơn khi chịu để người ta nhấc bổng cách một khoảng cánh tay, rồi rít lên một loạt âm thanh nghe chẳng khác nào tiếng bật mấy chục nút chai rượu loại dài, và một lần nữa dõng dạc khẳng định nguồn gốc ma quỷ của mình.
Người thợ khóa lắc đầu — có lẽ vì vẫn hoài nghi không biết sinh vật này có thực sự đơn thuần chỉ là một con chim hay không — có lẽ vì thương hại Barnaby, lúc này đã ôm trọn nó vào lòng và đang lăn lộn chơi đùa trên sàn nhà. Khi anh dời ánh mắt khỏi tội nghiệp ấy, anh bắt gặp ánh mắt của mẹ cậu, người đã bước vào phòng tự bao giờ và đang lặng lẽ đứng quan sát.
Khuôn mặt bà trắng bệch đến tận đôi môi, nhưng đã hoàn toàn kìm nén được cảm xúc và mang vẻ tĩnh lặng thường ngày. Varden chợt có cảm giác khi liếc nhìn bà rằng bà đang né tránh ánh mắt của anh; và rằng bà vội vã bận rộn chăm sóc chàng thanh niên bị thương cốt để tránh mặt anh cho dễ.
Đã đến giờ cậu đi ngủ rồi, bà lên tiếng. Ngày mai cậu sẽ được đưa về nhà riêng, và thời gian cậu thức ngồi dậy đã quá giờ quy định mất trọn một tiếng đồng hồ rồi. Nắm bắt được dụng ý đó, người thợ khóa liền chuẩn bị cáo từ.
– Nhân tiện đây, – Edward nói trong lúc siết chặt tay anh, đưa mắt nhìn từ anh sang bà Rudge rồi lại nhìn ngược lại, – rốt cuộc cái tiếng động dưới nhà lúc nãy là gì thế bác? Cháu có nghe thấy giọng của bác giữa lúc đó, và đáng lẽ ra đã phải hỏi từ trước nếu như câu chuyện kia không làm cháu quên mất. Rốt cuộc đó là gì vậy ạ?
Người thợ khóa đưa mắt nhìn về phía bà và cắn nhẹ môi. Bà tựa người vào chiếc ghế, cúi gằm mặt nhìn xuống sàn nhà. Cả Barnaby nữa — cậu ta cũng đang lắng nghe.
— ‘Chỉ là một gã điên hoặc say rượu nào đó thôi thưa cậu,’ Varden cuối cùng cũng lên tiếng, vừa nói vừa điềm tĩnh nhìn thẳng vào người góa phụ. – Hắn nhầm nhà và định giở trò đột nhập vào trong.
Bà thở phào nhẹ nhõm nhưng vẫn đứng bất động tại chỗ. Khi người thợ khóa cất tiếng ‘Chúc ngủ ngon’ và Barnaby với lấy ngọn nến để soi đường cho anh xuống lầu, bà liền giật lấy nó từ tay cậu và dặn dò — với vẻ vội vã và khẩn khoản vượt mức cần thiết cho một dịp cỏn con như thế — bảo cậu không được đi theo. Con quạ liền lẽo đẽo theo sau họ để kiểm tra xem dưới nhà mọi thứ đã ổn thỏa chưa, và khi họ ra đến cửa chính, nó liền đứng ngay bậc thang dưới cùng, tiếp tục điệp khúc bật nút chai không điểm dừng.
Với đôi tay run rẩy, bà tháo chiếc xích sắt, vặn các chốt then và xoay chìa khóa. Khi tay vẫn còn đặt trên chốt cửa, người thợ khóa nhỏ giọng nói:
– Đêm nay tôi đã phải nói dối, vì lợi ích của bà, Mary ạ, và vì tình nghĩa quen biết xưa cũ, chứ bản thân tôi thì khinh miệt việc làm đó lắm. Tôi chỉ mong mình không gây ra rắc rối hay hệ lụy gì. Tôi không thể dập tắt những mối hoài nghi mà bà đã gieo rắc vào đầu tôi, và nói thẳng ra là tôi rất ái ngại khi để cậu Edward ở lại đây một mình. Hãy trông chừng để cậu ấy không bị tổn hại gì. Tôi không yên tâm về sự an toàn dưới mái nhà này, và thấy mừng vì cậu ấy sắp được rời khỏi đây sớm. Giờ thì, hãy để tôi đi.
Trong khoảnh khắc, bà úp mặt vào hai bàn tay và nức nở khóc; nhưng rồi kìm nén lại thôi thúc mãnh liệt muốn cất lời đáp trả, bà mở hé cánh cửa — vừa đủ lọt một thân người — và ra hiệu giục anh đi. Khi người thợ khóa vừa bước ra bậc thềm, cánh cửa đã bị xích và khóa sập lại ngay sau lưng anh, và để phụ họa thêm cho những động thái cẩn trọng ấy, con quạ liền sủa vang lên hệt như một con chó giữ nhà hung dữ.
– Lại cấu kết với gã mặt mũi gớm ghiếc có vẻ như vừa từ giá treo cổ bước xuống ấy — hắn lẩn trốn và rình mò ở đây — rồi tối qua Barnaby lại là kẻ có mặt đầu tiên tại hiện trường — chẳng lẽ một người vẫn luôn mang tiếng tăm trong sạch bấy lâu nay lại có thể phạm những tội ác tày trời như vậy trong bóng tối sao! – người thợ khóa vừa bước đi vừa trầm ngâm suy nghĩ. – Xin Chúa hãy tha thứ nếu tôi có lòng dạ tiểu nhân, và ban cho tôi những suy nghĩ đúng đắn; nhưng hoàn cảnh bà ấy nghèo khó, sự cám dỗ có lẽ rất lớn, và chúng ta vẫn thường nghe về những chuyện kỳ lạ xảy ra hằng ngày.—Cứ sủa thỏa thích đi bạn tôi. Nếu có điều gì mờ ám đang diễn ra, tôi xin thề là con quạ đó chắc chắn có nhúng tay vào.
