Chuyện Của Beth

Lượt đọc: 455 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Chương 25

❊ ❊ ❊

Khi làm những điều được dì Victoria tán thành, Beth cảm thấy mình đang mang lại hạnh phúc cho dì. Người quá cố ấy chưa bao giờ rời xa cô, chưa bao giờ chìm vào quên lãng. Vì dì Victoria, cô đã nén lại lòng kiêu hãnh của mình, và mùa đông năm đó, cô bắt đầu tự nguyện cùng mẹ đi dạo buổi sáng; nhưng bà Caldwell có vẻ thờ ơ với sự quan tâm ấy. Bà để Beth đi bên cạnh mình ngày này qua ngày khác, nhưng vẫn chìm đắm trong những suy nghĩ riêng, không hề cố gắng trò chuyện hay giúp Beth khuây khỏa; thế nên chẳng mấy chốc Beth thấy nghĩa vụ đó trở nên thật khó chịu và ngột ngạt. Cô cũng thấy bực bội khi bắt gặp mẹ mình đang tủm tỉm cười một mình, và khi cô hỏi điều gì khiến mẹ vui, bà Caldwell vẫn mỉm cười đáp: "Đừng có tẻ tò mò." Với tính cách của Beth, cảm giác làm tròn bổn phận ấy không thể kéo dài lâu trước những lời lạnh nhạt như vậy. Dần dần, cô lại bắt đầu tha thẩn một mình, để mặc mẹ đi qua đi lại trên bậc thềm chắn gió nhìn ra biển — nơi bà vẫn luôn đi dạo vào giờ đó, còn Bernadine thì tha thẩn nô đùa trên các vách đá hoặc bờ biển hoang vắng.

Cả vùng đất trông thật hiu hắt và ảm đạm vào thời điểm đó trong năm. Những con đường lộng gió thường vắng tanh, và vài kẻ liều mình bước ra ngoài đều trông có vẻ lạnh lẽo, khổ sở trong những lớp áo mùa đông. Khi một tia nắng hiếm hoi làm bừng sáng bầu trời, các thủy thủ thường đứng ở đầu bậc thang dẫn xuống cầu tàu, hai tay đút túi quần, nhai thuốc lá, và đăm đăm hướng mắt ra khơi như thể đang ngóng chờ điều gì đặc biệt; và Beth sẽ đứng đó giữa họ, cũng phóng tầm mắt nhìn ra — nhìn ra tận nơi xa xôi vượt ngoài tầm nhận thức của họ, hướng về phía đông, về những miền đất mùa hạ ấm áp nơi những cánh én quay về, nơi bầu không khí dịu ngọt thoảng hương hoa, nơi có ánh sáng, sự ấm áp và bình yên, và nơi biển cả, dẫu từng than trách khôn nguôi dưới kia, nay không còn gầm thét hay kêu van nữa,

mà cất tiếng ca hòa khúc nhạc tình. Và ở đó sẽ có dì Victoria, ngồi đâu đó ngoài trời dưới bóng cây, bên cạnh là một chiếc bàn nhỏ chất đầy những món quà tuyệt vời như sách vở, đồ thêu, hoa trái, với mọi ước nguyện trong tim đều được thỏa mãn, nở nụ cười thật an nhiên hạnh phúc, đồng thời gật đầu mỉm cười và vẫy gọi Beth. Thế nhưng, ngay sau viễn cảnh ấy, dì Victoria lại hiện diện bên cạnh cô trong cơn gió buốt giá, mặc chiếc váy nâu cũ kỹ lốm đốm trắng vốn đã quá mỏng manh, và cố ra vẻ như mình không hề run rẩy; rồi họ trở về sau buổi dạo chơi ban sáng, và dì Victoria dừng lại giây lát ở chân cầu thang để ngước nhìn lên, như thể đang đong đếm sức lực cùng khoảng cách, trước khi vịnh lấy tay vịn và mệt mỏi bước lên, nhưng chưa một lần dám quay sang nhìn Bernadine cùng ổ bánh mì, sợ rằng trên nét mặt sẽ để lộ điều gì mà bà muốn giấu kín. Từ viễn cảnh ấy, Beth sẽ lao vụt xuống các bậc thang ra bãi cát, tìm cách trốn chạy trong một cuộc đua hào hứng với những con sóng đục ngầu đang cuồn cuộn dâng trọn chóp bọt rồi vỡ tan trên bờ biển cằn cỗi.

Rồi bỗng nhiên vào một ngày nọ, tiếng chim cất lên hòa vào không gian. Mùa đông đã qua đi, mùa xuân lại tràn về trên khắp mặt đất, và Beth ngước nhìn lên rồi mỉm cười. Cây lê già ở khu vườn nhỏ phía sau trắng xóa một trời hoa, còn ở phía trước, trong vườn cây ăn trái đối diện, những gốc táo đang ửng lên sắc hồng phớt. Nhìn thấy chúng từ rất sớm khi còn nằm trên giường trong phòng của dì Victoria, Beth lập tức vùng dậy trong niềm vui sướng và đẩy tung cửa sổ rộng mở. Beth hoàn toàn có thể dùng chung một từ để diễn tả những điều tốt đẹp và xinh tươi, giống như người Hy Lạp cổ đại, bởi hai khái niệm ấy gắn kết khăng khít không thể tách rời trong tâm trí cô. Ở giai đoạn phát triển này, cô cảm nhận một cách vô cùng chân thực rằng —

"Các từng trời đang loan báo vinh quang của Chúa,

Vòm trời bày tỏ công trình kỳ diệu của Ngài."

"Lạy Chúa, các công trình của Ngài mới kỳ diệu làm sao," cô thì thầm hát khẽ với chính mình, trong khi ngây người kinh ngạc trước vẻ đẹp của lớp bọt hồng phớt trên những tán cây ăn trái, và toàn bộ tâm hồn cô rung lên niềm biết ơn sâu sắc trước vẻ đẹp của đất trời. Cô hít hà những luồng khí trong lành ngọt ngào của buổi sớm mai, và giống như một tín đồ sùng đạo Ấn Độ, cô thì thầm một từ thiêng liêng theo từng nhịp thở. Nhưng sự ngất ngây thụ động ấy vẫn chưa đủ với Beth. Những cảm xúc tinh tế của cô luôn khao khát được bộc lộ qua một hành động cao đẹp nào đó, và khi đứng bên cửa sổ, cô tự lập ra những quyết định tốt lành. Cuộc đời cô từ sáng đến tối sẽ phải được sắp xếp cho những mục đích xứng đáng. Từ nay về sau, cô sẽ bắt đầu ngày mới bằng việc thức dậy để chào đón ánh bình minh trong một trạng thái sung mãn đầy sùng kính. Khoảnh khắc rạng đông vừa ló dạng sẽ là giờ giấc chuẩn mực của cô. Mọi nỗ lực của Beth đều hướng tới sự cực đoan.

Cô đã hoài phí phần lớn thời gian trong ngày hôm đó để trầm ngâm suy tính về kế hoạch của mình, trở nên lề mề và gây phiền toái hết mức có thể, chẳng thèm làm bất cứ việc gì lẽ ra phải làm, bởi tâm trí cô quá bận rộn với ngồn ngộn những dự định sắp tới. Điều cô lo sợ nhất là bản thân sẽ không bao giờ có thể tự thức dậy đúng giờ, thế nên cô đã lên giường từ một khung giờ sớm đến mức kỳ cục, ngồi bó gối mặc chiếc áo ngủ rất lâu để tìm cách giải quyết vấn đề này. Cuối cùng, cô nảy ra ý định nếu dùng một đoạn dây buộc ngón chân cái của mình vào chân giường, nó sẽ giật mạnh một cái khi cô cựa quậy, và nhờ thế cô sẽ tỉnh giấc.

Mẹo nhỏ ấy phát huy tác dụng đến mức quá hiệu quả. Cô trằn trọc mãi chẳng thể chợp mắt, và khi cuối cùng thiếp đi được một lúc, cô lập tức bị đánh thức bởi một cú giật đau điếng từ sợi dây. Cô giấu chiếc đồng hồ cũ của dì Victoria dưới gối, bèn quẹt diêm để xem giờ. Mới có mười hai giờ đêm. Đến bao giờ trời mới sáng đây? Cô xoay người, trằn trọc rồi cựa quậy không yên. Sợi dây buộc vào ngón chân khiến cô vô cùng khó chịu, nhưng dù thế nào cô cũng chẳng đời nào chịu thừa nhận sự yếu mềm của mình bằng cách tháo nó ra. Một, hai, ba tiếng chuông nhà thờ điểm, nhưng không gian vẫn tối đen như mực. Rồi cô lại thợp ngủ thiếp đi, nhưng chỉ vừa chợp mắt dường như chưa tới một phút, cô lại bị sợi dây lôi dậy. Cô thở dài sườn sượt đầy mệt mỏi rồi mở trừng mắt. Cả căn phòng đã ngập tràn ánh sáng ban mai xám xịt.

Beth vùng dậy khỏi giường ngay khi vừa cởi được sợi dây khỏi ngón chân. Nước lạnh ngắt khiến cô rùng mình, ngáp ngắn ngáp dài rồi rướn người, nhưng cô vẫn kỳ cọ bản thân với một sự tận tâm đến mức thái quá, sau đó vội vã mặc quần áo vào, đứng ngẩn ngơ giây lát vì chưa biết phải làm gì tiếp theo. Cô đã ngủ trong căn phòng mở toang cửa sổ, và giờ thì kéo tấm rèm che lên. Dưới bầu trời xám xịt như chì, những cây táo hoàn toàn mất đi sắc màu, trông như thể có ai vừa trải những tấm vải trắng phao lên khắp tán cây để qua đêm. Beth liên tưởng đến những dải giấy uốn tóc và căn phòng trùm kín vải tránh bụi mỗi khi Harriet quét dọn, và cô chẳng tìm thấy chút hứng thú nào. Cô đang ở phía tây của ngôi nhà nên không thể ngắm mặt trời mọc; nhưng cô phải được nhìn thấy cảnh mặt trời mọc — mặt trời mọc — mặt trời mọc. Cô chưa từng được ngắm mặt trời mọc bao giờ. Biển nằm ở phía đông. Mặt trời sẽ mọc trên biển. Biển lúc bình minh! Chỉ nghĩ đến thôi cũng đủ khiến cô nghẹt thở. Cô khoác áo và len lén bước vào phòng khách thông nhau. Mẹ cô mang chìa khóa cửa trước lên phòng ngủ khi đi ngủ vào ban đêm, thế nên lối duy nhất để ra ngoài là qua ô cửa sổ phòng khách. Beth bám vào thanh chắn đu người qua, thận trọng bò xuống mái ngói để sang chỗ cỗ máy bơm, nhảy phắt xuống đất, rồi chạy vụt qua lối đi nhỏ và tự mở cánh cổng sau để ra đường phố. Tại đó, cô bị choáng ngợp bởi một cảm giác tự do vô tận. Cô vung tay lên trời, hít một hơi thật sâu căng đầy lồng ngực và cắm cổ chạy. Không một bóng người xuất hiện. Cả thị trấn này là của cô!

Cô hướng thẳng tới một chốn hoang vắng trên vách đá, nơi có dòng suối đổ ào ạt xuống bãi cát thành một ngọn thác nhỏ, và ở đó đặt một chiếc ghế dài mộc mạc với tầm nhìn tuyệt đẹp hướng ra vịnh. Beth ngã người xuống chiếc ghế trong tiếng thở dốc và tò mò đưa mắt quan sát xung quanh. Thủy triều đang lên cao. Mặt nước phẳng lặng, ủ rũ, dềnh lên đầy mệt mỏi, vỗ vào bờ những con sóng nhỏ đến mức ngỡ như biển cả, vì đã chán ngấy nhiệm vụ vô tận của mình, đang miễn cưỡng làm một cách uể oải ít nhất có thể và thì thầm oán trách điều đó. Những vách đá uốn lượn bên trái trông giống như những bức màn trắng được buông rủ kín đáo. Bầu trời thấp màu xám không một vết gợn mây ngoại trừ phía chân trời thấp thoáng, nơi vầng mây vén lên hệt như một tấm rèm kéo hờ để đón chút ánh sáng. Đó là một viễn cảnh ảm đạm, và Beth rùng mình thở dài đồng cảm. Rồi một chú chim sẻ rít lên đâu đó phía sau lưng cô, và một loài chim khác trong hàng rào cất tiếng hót líu lo một chuỗi âm thanh thật dịụ dàng. Beth quay lại để xem đó là gì, và đúng lúc ấy, ánh sáng bỗng bừng lên rực rỡ như thể vừa được ai đó vặn to ngọn đèn. Cô lại nhìn ra biển. Vết nứt trên bầu trời xám xịt nay đã kéo dài và mở rộng, hé lộ ánh sáng vàng anh thảo nhợt nhạt đầu tiên ở phía chân trời. Một vệt hồng phớt xuất hiện theo sau, rồi bầu trời đêm dường như từ từ cuộn tròn lại và cất đi, nhường chỗ cho một thảm sàn bằng bạc chuyển dần sang sắc tím hoa cà, để tia nắng rực rỡ đầu tiên thỏa thích đùa giỡn trên đó. Rồi biển cả mỉm cười, và sự mệt mỏi cứ dạt qua dạt lại, dạt lại dạt qua ấy bỗng biến thành nguồn sinh khí dạt dào. Mặt nước phẳng lặng lấm chấm những luồng gió nhẹ, chuyển động uyển chuyển với từng đợt sóng cuộn dập dềnh. Tiếng thì thầm u ám vút lên thành khúc ca ban mai, và một chiếc thuyền chơ vơ cột buồm thả neo giữa vịnh, chiếc duy nhất trong tầm mắt, nhấp nhô theo nhịp điệu ấy. Một chú chim biển lớn lướt qua, đăm đăm nhìn xuống vực sâu thẳm bằng đôi mắt tinh anh, và một con hải xám bay là là sát mặt nước đến mức tưởng chừng như đôi cánh của nó chạm vào sóng vỗ sau mỗi nhịp đập. Lúc này bầu trời đã rực rỡ muôn màu, khiến Beth ngắm nhìn với vẻ thán phục nhưng không hề ngây ngất. Trí tuệ của cô công nhận vẻ đẹp ấy nhưng không hề say mê — cả trái tim lẫn tâm hồn đều hoàn toàn thờ ơ. Linh hồn của bình minh từ chối trò chuyện với cô. Cô đã vắt kiệt sức lực trong nỗ lực gượng ép để tạo ra sự cuồng nhiệt sùng kính từng đến với cô một cách tự nhiên vào ngày hôm trước. Linh hồn vĩ đại không cần đến những kẻ tuẫn đạo. Niềm vui trong cái đẹp và sự thiện lương xuất phát từ một tâm trí thuần khiết và thanh thản, chứ không phải từ một thể xác chịu đựng đày ải.

Một ngôi nhà trang trại nhỏ nằm thụt lùi khỏi con đường ngay phía sau chiếc ghế nơi Beth đang ngồi, và một người đàn ông lớn tuổi cao gầy, cằm để râu, lúc sau bước ra và đứng trân trân nhìn chằm chằm vào ánh bình minh với vẻ mặt nghiêm nghị. Rồi ông tanghênh ngang băng qua đường, ngồi xuống đầu bên kia của chiếc ghế và trừng trừng nhìn Beth.

"Cô dậy sớm nhỉ," cuối cùng ông ta lên tiếng.

"Đây là một đất nước tự do," cô đáp, dán chặt đôi mắt xám to tròn đầy không sợ hãi vào ông ta với vẻ thách thức.

"Tự do hay không thì tùy," ông ta đáp bằng giọng khô khan, "nhưng chẳng có cô thiếu nữ nào lại đi lang thang một mình vào cái giờ này cả. Lẽ ra cô phải ở trong nhà để chuẩn bị bữa sáng chứ."

"Cảm ơn ông," Beth nói, "cháu không cần phải chuẩn bị bữa sáng."

"Thế thì mọi chuyện càng tồi tệ hơn," ông ta đáp lại; "vì nếu cô tự coi mình là tiểu thư quý phái, thì điều đó không chỉ có nghĩa là cô đi ra ngoài mà không có ai bảo vệ, mà còn có nghĩa là cô chưa từng được dạy cách tự chăm sóc bản thân. Tiểu thư cơ đấy!" ông ta hừ mũi khinh bỉ. "Kiêu căng mà rách rưới! Nghe lời tôi đi, thưa tiểu thư, hãy quay về giường, ngủ cho đủ giấc, tỉnh dậy thật sảng khoái và bắt tay vào làm việc đi."

Ông ta khạc nhổ xuống thảm cỏ với vẻ đắc ý sau khi nói xong, rồi đăm đăm ngắm mặt trời mọc như một kẻ đã hoàn thành trọn vẹn bổn phận và giành được quyền nghỉ ngơi.

Beth đứng dậy và thui thủi bước về nhà. Cô trèo qua ô cửa sổ phòng khách để vào trong và lui về phòng riêng. Ánh nắng đang rọi chiếu lên những cánh hoa táo trong vườn trái cây đối diện, và cô tìm kiếm sức hút của ngày hôm qua, nhưng chỉ nhận ra sự tẻ nhạt phô phang của những hàng cây ăn trái nở hoa dưới ánh mặt trời, cô liền kéo rèm xuống. Sau đó, cô cởi mũ và áo khoác, ngã người lên giường và chìm vào một giấc ngủ sâu, với chiếc trán nhíu lại và khóe miệng trĩu xuống vẻ bất mãn.

Đêm hôm sau, cô quyết định ngủ cho đủ giấc và không buộc sợi dây vào ngón chân nữa. Đó là một ngày dài đằng đẵng và cô độc, ngập tràn sự bất mãn tột cùng và những nỗi khát khao mơ hồ về sự đồng hành; nhưng khi chìm vào giấc ngủ, cô đã có một giấc mơ hạnh phúc, sống động đến mức dường như nó còn thực tế hơn bất cứ thứ gì cô từng chứng kiến trong buổi dạo chơi buổi sáng. Đó là lúc tám giờ tối trong giấc mơ, và có ai đó đang chờ cô dưới gốc cây lê trong vườn. Không khí ban đêm thật tươi mát và thơm ngát. Ánh trăng chiếu rọi những chùm hoa trắng muốt trên cao, mọc cụm dày đặc đến mức không một tia sáng nào lọt xuống được mặt đất bên dưới, khiến mọi thứ ở đó chìm trong bóng tối mờ ảo, thế nhưng cô vẫn nhận ra có ai đó đang đứng trong bóng râm, và cô biết người ấy đang đợi mình. Cô chưa từng gặp người đó trước đây, thế mà cô lại vô cùng quen thuộc và vội vã chạy đến gặp chàng; và chàng ôm chầm lấy cô vào lòng rồi đặt lên môi cô một nụ hôn, để lại trong cô một niềm rung cảm theo mãi suốt bao ngày.

Cô bật dậy ngay khi tỉnh giấc và ngơ ngác nhìn quanh trong vẻ kinh ngạc, bởi vạn vật trước mắt như được hóa phép bừng sáng. Tuy nhiên, thứ ngọn lửa làm bừng rạng cả thế gian lại đang rực cháy ngay trong chính bản thân cô. Giống như những cây táo già, được ánh nắng sưởi ấm, bỗng chốc bung nở vẻ đẹp tinh khôi ngày cưới vào mùa xuân, thì trong đêm tĩnh mịch, giữa lúc hoàng hôn và rạng đông, khi cô đang say ngủ, thêm một cánh hoa nữa trong bản ngã đa chiều của cô lại hé nở, và trong ánh hào quang rực rỡ của nó, chẳng còn chỗ cho bất kỳ vẻ tầm thường nào nữa; bởi một niềm vui sống mới đã thuộc về cô, giúp cô khám phá ra ở vạn vật một sức quyến rũ chưa từng thấy trước đây.

Cuộc đời bé nhỏ của Beth vốn đầy rẫy những thói quen trẻ con thất thường, những bổn phận nhỏ nhặt liên tục bị phớt lờ và bỏ bê để những niềm vui nhỏ nhặt sớm được thỏa mãn. Cô có xu hướng coi việc tắm rửa, chải tóc, mặc quần áo và học tập chỉ là những vật cản ngáng đường đối với một số công việc lớn lao cụ thể trong đời vốn chiếm trọn tâm trí cô — chẳng hạn như làm thơ, chơi piano, săn trộm, hay cầu nguyện, tùy thuộc vào điều gì đang là mối quan tâm lấn át vào thời điểm đó. Thế nhưng giờ đây, đột nhiên việc chăm sóc bản thân lại trở thành một điều quan trọng phi thường. Tất cả những lời khuyên, dù hay hay dở, mà cô từng nghe về chủ đề này bỗng ùa về trong trí nhớ, và cô bắt đầu áp dụng chúng một cách có hệ thống. Cô tung chăn ra khỏi giường để phơi ngay khi vừa thức dậy, để chiếc giường luôn tươi mới và thơm tho khi ngủ. Chiếc bồn tắm nhỏ của cô trước đây vẫn được dùng một cách khá thất thường, nhưng giờ đây cô tự tay xách nước nóng lẫn nước lạnh và tắm rửa mỗi ngày. Cô chải tóc thật bóng mượt, thắt chặt áo nịt ngực để vòng eo thon gọn lại, và cô cảm thấy vô cùng bất mãn vì đôi giày không kẹp chặt lấy đôi chân mình. Cô cũng bắt đầu chăm sóc đôi tay rất kỹ, kiên quyết không làm việc quét dọn nào nếu không đeo găng tay, hay bất kỳ công việc bẩn thỉu nào có khả năng làm tổn hại đến chúng. Cô dùng ô che nắng bất cứ khi nào có thể, và nếu bị cháy nắng do tắm biển hay đi thuyền, cô sẽ rửa mặt bằng bơ sữa vào ban đêm, được mang đều đặn từ Fairholm về riêng cho mục đích đó. Tâm trí và thói quen của người trẻ thường được định hình theo cách này từ những gợi ý vô tình được thả rơi bởi đủ loại người, từ những kẻ tệ hại và ngốc nghếch nhất cho đến những người khôn ngoan và tốt đẹp nhất.

Sáng hôm đó, Beth khao khát có thứ gì đó mới mẻ và sành điệu để mặc. Những món đồ đen cũ kỹ của cô trông thật phai tàn dưới ánh nắng mùa xuân, khiến cô chẳng tài nào hài lòng với bất cứ thứ gì mình đang có. Toàn bộ tài sản của dì Victoria đều thuộc về cô, và cô lục tung các thùng đựng đồ để tìm kiếm thứ gì đó làm bừng sáng bộ trang phục ảm đạm của mình, rồi tìm thấy một ít ren liền biến tấu thành cổ áo và cổ tay áo để khâu vào. Khi nhìn thấy chính mình trong gương với món phụ kiện tôn lên vẻ đẹp này, gương mặt cô bừng sáng vì hiệu quả mang lại. Cô biết dì Victoria hẳn sẽ rất vui khi thấy cô trông như thế — dì luôn vui mỗi khi Beth trông xinh đẹp; và giờ đây, khi Beth hồi tưởng lại sự đồng cảm của dì, toàn bộ dòng suối tình yêu lớn lao trong cô bỗng trào dâng, tuôn chảy thành những làn sóng hạnh phúc nhỏ bé, vỗ về người dì già kính yêu ở đâu đó nơi bãi triều của cõi vĩnh hằng, và biết đâu, ai mà biết được, lại góp phần làm tăng thêm niềm hạnh phúc của dì theo cách nào đó.

Khi Beth xuống ăn sáng, cô vô cùng đói bụng, nhưng chỉ có một con cá trích nhỏ xíu, phải để dành cho má chia đôi với Bernadine. Cũng chẳng còn mấy bơ, nên Beth ăn bánh mì nướng gần như khô khan, và uống ly cà phê loãng rất ít sữa lại chẳng có đường, cũng vì lý do tiết kiệm;

thế nhưng ly cà phê vẫn ấm nóng, và cô cảm thấy hạnh phúc. Niềm hạnh phúc của cô sủi bọt thành những lời nhận xét nhỏ dễ thương, làm cho người mẹ cũng phấn chấn lây.

"Mà này má," Beth chớp lấy tâm trạng tốt của mẹ cất lời, "con tim nào chẳng bao giờ biết vui thì thật là tội nghiệp. Mẹ con mình hãy tổ chức một ngày nghỉ đi, để ăn mừng mùa hạ."

"Nhưng mùa hạ đã tới đâu," bà Caldwell phản đối với nụ cười trên môi.

"Nhưng mùa hạ đang tới, đang tới rồi," Beth ngân nga ca hát, "và con muốn làm một bài thơ về nó."

"Cậu mà cũng đòi làm thơ á!" Bernadine kêu lên. "Đến chữ 'summer' mà cậu còn đánh vần không nổi kìa."

Beth làm mặt quạu với cô nàng. "Con biết mẹ đang rất cần một ngày nghỉ mà," cô tiếp lời. "Thôi nào, thú nhận đi! Con bắt mẹ làm việc đến kiệt sức đấy. Hôm nay lại có lễ nhà thờ lúc mười một giờ, và con rất muốn đi."

"Ừ thì, nếu con muốn đi nhà thờ," bà Caldwell nói với vẻ nhẹ nhõm.

Beth không đợi nghe hết câu.

Cô đi thẳng vào phòng khách trước, ngồi xuống chiếc đàn piano gỗ hồng mộc nhỏ với một tập thơ "Lalla Rookh" của Moore mở sẵn trước mặt.

"Từ dòng suối róc rách trên núi cao ta bước ra,"

cô ngân nga, đôi mắt dán chặt vào từng câu chữ, nhưng bàn phím vẫn lướt đi như thể cô đang đọc bản nhạc. Cô đan cài mọi bài thơ mình yêu thích vào âm nhạc theo cách ấy, tự đàn và hát khẽ một mình suốt hàng giờ liền.

Buổi lễ Mùa Chay tại nhà thờ cuối con đường thưa vắng người tham dự. Chỉ có chưa đầy chục người có mặt; nhưng Beth, ngồi ngay cạnh cửa hàng, lại tận hưởng điều đó vô cùng. Lúc này cô tràn ngập sự sốt sắng, và mọi bài tập cảm xúc đều là một niềm vui.

Sau buổi lễ, cô thong thả dạo bước xuống con phố phía trước mang nét kiến trúc bất quy tắc đầy cổ kính, toàn những ngôi nhà gạch đỏ với ô cửa sổ nhỏ — mỗi hàng ngang ba ô, ngoại trừ chỗ một tay tiểu thương đầy tham vọng đã thay bằng kính khổ lớn cùng lớp vữa trát giả trân tục tĩu, biến những viên gạch có gam màu ấm áp thành một màu xám xịt nhạt nhòa tẻ nhạt. Nằm ở một bên con phố này là những cửa hàng chính, và Beth đứng ngắm nghía một bức tranh in bên cửa sổ tiệm tạp hóa suốt hồi lâu — một tác phẩm bố cục xinh xắn vẽ những con sóng đang mơn man vỗ nhẹ vào một góc khuất trên bãi cát. Ngay lập tức bị cuốn đến đó, Beth nghe thấy tiếng rì rào mộng mơ và cảm nhận được sự tươi mát tuyệt diệu của biển cả, thế nhưng bức tranh vẫn chưa làm cô thỏa mãn.

"Lẽ ra mình phải có ai đó," cô bỗng thốt lên trong lòng. "Mình phải có một ai đó — một ai đó để tựa đầu vào. Ôi Chúa nhân từ, con ghét cảnh cô độc làm sao!"

Bà cụ Benyon, từ vị trí quan sát quen thuộc bên ô cửa sổ lồi lớn ở đầu phố, nhìn thấy Beth đang đứng đó và bắt đầu đoán già đoán non. "Trời ạ, đứa trẻ ấy lớn nhanh thật!" bà thốt lên. "Chẳng mấy chốc nó sẽ thành thiếu nữ cho xem."

Khi Beth tiếp tục rảo bước xuống phố, cô bắt đầu chịu đựng cái cảm giác uể oải, mông lung xuất phát từ việc thiếu vắng mục đích sống. Cô thèm khát một người bạn đồng hành và mong mỏi một mục tiêu. Chẳng mấy chốc, cô chạm mặt một thanh niên đang nhìn cô chăm chú khi hai người đi ngược chiều nhau, và khi ánh mắt họ chạm nhau, khuôn mặt anh ta bỗng bừng sáng. Nhịp tim Beth đập rộn lên đầy thích thú và đôi má ửng hồng. Bước chân cô trở nên thoăn thoắt. Cô ngẩng cao đầu, rạng rỡ hẳn lên trong nguồn sinh khí dạt dào, nhưng lại chẳng hề hay biết nguồn cội của thứ chất kích thích hạnh phúc bất thình lình ấy, cũng chẳng buồn tìm hiểu xem nó từ đâu tới. Lúc đó cô đang sống trọn với từng trải nghiệm của mình, để rồi sau này cô sẽ ngẫm nghĩ lại về chúng, và rồi chắc chắn cô sẽ tái hiện chúng, tất cả đều diễn ra một cách tự nhiên không chút dụng ý. Hệt như cách mặt trời mọc, loài chim xây tổ, cô cũng sẽ lao động khi thời điểm thích hợp điểm xuyết. Tài năng có thể sản xuất theo đơn đặt hàng, nhưng những tác phẩm thiên tài lại là kết quả của một xung lực không thể cưỡng lại, một nỗi khát khao bộc lộ điều gì đó thuần túy vì chính nó và niềm vui của sự bày tỏ, hoàn toàn không màng đến bất cứ điều gì xa xôi hơn. Chính tài năng mới là thứ nghĩ đến sự tung hô và lợi nhuận trước tiên, rồi chỉ lao động để đảm bảo những điều đó — lao động vì kết quả, vì mục đích trước mắt — chứ chẳng bao giờ vì tình yêu dành cho công việc.

Trái tim Beth chẳng có chút sự thỏa mãn nào chốn gia đình; cô không có một người bạn gái đồng trang lứa nào để khỏa lấp khoảng trống ấy như hầu hết các thiếu nữ khác, và một bản tính như cô, dồi dào mọi tiềm năng lành mạnh, tất yếu sẽ khao khát tình yêu từ sớm. Mẹ cô và xã hội theo cách nó được cấu thành có thể phớt lờ những nhu cầu của tự nhiên; nhưng riêng Beth, cô nhất quyết không chịu phớt lờ chúng. Ở phần lớn mọi người, việc các giác quan hay trí tuệ chiếm thế thượng phong phần lớn phụ thuộc vào sự giáo dục thuở niên thiếu.

Bởi vì là con gái, trí tuệ của Beth đã bị bỏ mặc cho mai một vì thiếu đi những công việc thích hợp hoặc tha hồ bùng nổ trong bất kỳ theo đuổi vô bổ nào cô tình cờ vớ được, trong khi các giác quan của cô lại được thả lỏng tung hoành, không bị kiềm tỏa bởi bất kỳ nguyên tắc nào ngoài những điều mơ hồ nhất. Nhờ thói quen lang thang tự do ngoài trời, cuộc đời cô tuy không hạnh phúc nhưng vô cùng khỏe mạnh, và cô hứa hẹn sẽ trưởng thành sớm. Tuổi trẻ và giới tính đã bắt đầu giương cao những tín hiệu nhận diện — làn da trong trẻo, vóc dáng mảnh mai, bước đi nhẹ nhàng, hàm răng trắng ngọc, mái tóc dày dặn, đôi mắt tinh anh. Cô đang đến gần thời kỳ nở rộ, khép lại tuổi thơ giá lạnh để mở ra một mùa xuân đầy hứa hẹn. Thật tự nhiên và đúng đắn khi nhịp đập tim cô rộn ràng và tinh thần phấn chấn lên khi một chàng trai gặp cô với ánh mắt thân thiện. Toàn bộ bản ngã của cô ngập tràn vinh quang của tình yêu, và tâm trí cô ôm ấp viễn cảnh ấy; nhưng hiện tại nó vẫn mang tính trừu tượng, không do một người đàn ông cụ thể nào truyền cảm hứng. Cảm xúc ấy nảy sinh từ chính sâu thẳm tâm hồn cô, tuôn trào trong niềm sung mãn hạnh phúc, và sủi bọt lan tỏa, tự vắt kiệt mình qua

các hình thức năng lượng đa dạng cho đến khi tìm được một đối tượng duy nhất để tập trung vào đó. Sẽ đến một thời điểm đối với tất cả những người trẻ tuổi khỏe mạnh khi Tự nhiên cất lời: "Hãy kết đôi đi hỡi những đứa con của ta, và sống hạnh phúc nhé." Nếu xung lực ấy đến quá sớm, thì lỗi lầm không nằm ở những người trẻ, mà thuộc về những bậc trưởng bối; lẽ ra họ phải đảm bảo rằng trí tuệ — thứ đóng vai trò như chiếc phanh hãm các giác quan khi được giáo dục và bận rộn đúng cách — phải phát triển trước. Beth đang ở độ tuổi mà một thiếu nữ mới chỉ được giáo dục nửa vời chẳng có gì để phân tâm ngoài chính những cảm xúc của bản thân. Tôn giáo của cô, và những chàng người ta bắt đầu liếc mắt đưa tình với cô, lúc ấy có sức hút ngang ngửa nhau và theo cùng một cách thức; cô nợ mỗi bên một cảm giác khoái lạc. Nếu cô có thể kết hợp cả hai dưới một mái nhà, chẳng hạn như ở nhà thờ, thì chúng sẽ vừa vặn bù đắp cho nhau và niềm hạnh phúc của cô trở nên trọn vẹn. Tuy nhiên, không thể nói rằng các giác quan thức tỉnh trước trí tuệ ở Beth; chỉ là do sự thiếu nền nếp trong giáo dục, thiếu đi kỷ luật và trật tự, chúng đã chiếm lĩnh lấy cô trước tiên.

Đi ngang qua một khung cửa sổ cửa hàng, Beth tình cờ bắt gặp hình ảnh phản chiếu của chính mình trên tấm kính bóng loáng, và nhận ra chiếc váy của mình trông thật tệ: tà sau bị trễ xuống quá nhiều. Cô dừng lại để đo độ dài nhằm sửa lại khi về nhà, và rồi cô chú ý đến những món đồ mùa hè xinh xắn được trưng bày trong tủ kính, bỗng cồn cào ao ước sở hữu chúng. Cô đau đớn nhận thức rõ chiếc váy cũ kỹ cắt may tồi tàn của mình, đặc biệt là vết bẩn vô hình bám trên đó, và cô khao khát đến phát cuồng một thứ gì đó mới mẻ, ngọt ngào và sạch sẽ. Mẹ cô có mở một khoản nợ tại cửa hàng đó — liệu cô có nên — liệu cô có nên bước vào trong và hỏi giá không? Không, cô không thể diện cái bộ cánh gớm ghiếc ấy mà vào; nhân viên cửa hàng sẽ chẳng thèm tôn trọng cô đâu. Cô từng định xuống bãi cát ngồi bên bờ biển và chờ đợi mọi thứ tự đến với mình, ý cô là những ý tưởng; nhưng sự khó chịu trong tâm trí do cái nhìn lướt qua về bộ xiêm y kỳ cục ấy gây ra, cùng với cảm giác tồi tệ vì chúng thiếu đi sự tươi mới, đã lấn át cô và thúc giục cô bước đi vội vã. Beth vốn dĩ đã có thể bày tỏ sự tinh tế thanh nhã của tâm hồn qua trang phục nếu cô có điều kiện; nhưng thật khó để mà thanh nhã khi trong tay chẳng có lấy một xu dính túi.

Phần thời gian còn lại trong ngày, cô giam mình trong phòng để may vá. Cô phát hiện ra một trong những tấm lụa mùa hè của dì Victoria vừa vặn với mình sau vài đường sửa đổi nhỏ, bèn bắt tay vào làm một chiếc váy diện Chủ Nhật từ đó. Vừa làm việc, cô vừa hồi tưởng về người dì già kính yêu, về những giờ phút họ từng ngồi bên nhau may vá, về những buổi trà chiều và những câu chuyện trò. Cô sẽ chẳng biết làm cách nào để sửa chiếc váy ấy nếu không có dì Victoria; việc nhớ đến mình mang ơn dì nhường nào vừa khiến cô buồn bã lại vừa mừng vui.

Vào cuối ngày hôm đó, sau bữa tối, khi mặt trời đã lặn và màn đêm bắt đầu buông xuống, Beth cảm nhận được một cảm giác kỳ lạ. Cứ như thể cô đang ngóng chờ một điều gì đó tuyệt vời sắp xảy ra, thế nhưng đồng thời, cô lại bứt rứt

vì nỗi lo âu khắc khoải. Rồi bất chợt cô nhớ đến giấc mơ của mình. Cây lê già khi ấy là một kim tự tháp hoa trắng. Liệu cô có nên ra ngoài ngắm những chùm hoa bọt trắng dưới ánh trăng không? Trăng đã lên rồi.

Cô len lén bước ra khu vườn, với tâm nguyện lớn nhất là được đi một mình. Trái tim cô đập thình thịch đầy kỳ lạ; cô đang mong chờ điều gì chứ? Vầng trăng non treo lơ lửng trên bầu trời xanh chàm, điểm xuyết vài ngôi sao trắng. Không khí tươi mát và thơm ngát y như trong giấc mơ của cô, nhưng ánh sáng thì ít hơn. Cô phải căng mắt nhìn vào khoảng tối dưới tán cây lê để xem — để xem cái gì? Liệu có ai ở đó không? Dĩ nhiên là chẳng có ai ở đó cả! Sao lại có người được cơ chứ? Dù vậy, cô vẫn không dám tiến lại gần hơn cho đến khi hoàn toàn chắc chắn chẳng có gì ở đó ngoài thân cây. Sau đó, cô can đảm bước đến, ngả người lên tấm ván bập bênh, ngước nhìn qua những cành cây đen nhánh lên những chùm hoa đang tụm lại tỏa sáng trắng ngóa trên những chòm cành cao nhất dưới ánh trăng. Và chẳng mấy chốc, cô bắt đầu bừng lên một cảm giác phấn khích tột độ. Nó khởi phát từ lồng ngực rồi lan tỏa ra khắp cơ thể như từ một tâm điểm. Những chi tiết trong giấc mơ ùa về trong tâm trí cô, cái ôm siết chặt, nụ hôn dịu dàng, và cô lại rạo rực trước ký ức ấy.

Nhưng hiện tại, chừng ấy ký ức là quá đủ rồi.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 21 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.