Tính từ lúc tôi bấm chuông căn hộ 1B đến khi cửa mở phải mất gần chín mươi giây. Và tôi nhanh chóng hiểu ra tại sao. Nếu ông cựu thành viên đảng NS Konrad Jensen có tâm trạng vỡ mộng và buồn rầu trong lần đầu gặp mặt, thì lúc này ông ta tỏ ra sợ hãi, thậm chí hốt hoảng. Đầu tiên, ông chỉ mở hé cánh cửa để hỏi xem người đứng ngoài là ai. Sau khi nghe giọng nói của tôi, cả phút sau đôi mắt đầy hoảng sợ của ông mới xuất hiện. Ông vội vàng đóng cửa lại sau lưng tôi và gài dây xích an toàn, trước khi theo tôi vào phòng khách. Tại đó, ông nặng nề buông mình xuống ghế sofa và vùi mặt vào hai bàn tay.
“Anh có thấy Petter không?” Ông đột ngột hỏi với giọng nghèn nghẹn.
Tôi lắc đầu, không hiểu ông đang muốn nói gì. Konrad Jensen ngước mặt lên, nhưng nhìn chăm chăm vào khoảng không trước khi nói tiếp.
“Chiếc xe đậu cách hai con phố, phía bên phải. Bà vợ ông gác dan nói với tôi đêm qua có người đã viết ‘Kẻ sát nhân Phát xít’ khắp nơi trên đó. Và sáng nay…”
Giọng ông lạc đi, và ông cần một phút để trấn tĩnh.
“Sáng nay, bà ấy đến và nói với tôi ai đó đã đập chiếc xe bằng búa tạ! Tất cả cửa sổ đều vỡ tan tành và thân xe bẹp móp méo. Petter vậy là hết. Sẽ tốn nhiều tiền để sửa chữa ông bạn già đó hơn là mua một chiếc xe mới. Tối nay anh đến mà xem Petter, nếu anh nghĩ rằng mình có thể tìm được điều gì đó, bởi vì ngay khi người của bên bảo hiểm đến đây, chiếc xe sẽ được đưa đến bãi phế liệu. Tôi không thể chịu được khi thấy Petter như thế.”
Nước mắt tuôn trào trên gương mặt Konrad Jensen. Dường như sự tổn thất mà chiếc xe của ông gặp phải là cú sốc nặng hơn nhiều so với cái chết của ông Harald Olesen.
“Tôi biết thật kỳ quái khi một người đàn ông trưởng thành khóc than chiếc xe của mình nhưng Petter là người duy nhất tôi có thể tin tưởng, nếu anh hiểu ý tôi muốn nói gì. Khi Petter được đưa đến bãi phế liệu, tôi sẽ không còn người bạn nào hết. Tôi sẽ chờ cho tất cả chuyện này trôi qua trước khi mua chiếc xe mới, nếu không thì việc tương tự cũng sẽ diễn ra lần nữa. Và tôi không dám đi ra ngoài lúc này. Tôi đã đi chợ ở Co-op suốt hai mươi năm qua, nhưng thứ Bảy vừa rồi, bà Randi đến bảo tôi họ không muốn thấy tôi ở cửa hàng nữa. Nhiều khách hàng đã đe dọa đi mua ở chỗ khác nếu còn thấy tôi đến đó. Cuộc sống của tôi đã sụp đổ ngay khi tôi vừa mới xoay xở để kiểm soát nó được một chút.”
Tôi hứa sẽ đến xem xét chiếc xe trước khi về và yêu cầu một cảnh sát điều tra hành vi phá hoại này. Ông Konrad Jensen gật đầu cam chịu, giọng ông đã bình tĩnh hơn một chút khi nói tiếp.
“Cảm ơn anh. Tôi chỉ hy vọng rằng anh tìm thấy kẻ sát nhân trước khi một cựu binh Kháng chiến hoặc vài gã choai choai tìm thấy tôi, hoặc chỉ đơn giản là trước khi cuộc sống ở đây trở nên không thể chịu đựng nổi!”
Tôi cố trấn tĩnh ông và nói rằng chắc chắn ông không có lí do gì để lo sự cho cuộc sống và tính mạng của mình. Đến đây thì Konrad Jensen rướn người đứng lên khỏi ghế sofa. Ông lê chân vào bếp và quay ra với một nắm thư.
“Này anh, tôi chưa từng nhận một lá thư riêng nào kể từ tấm thiệp sinh nhật chị gái tôi gửi hồi tôi tròn năm mươi tuổi, nhưng hôm qua, tôi đột nhiên nhận được bảy lá, và nội dung của chúng không dễ chịu chút nào.”
Ông ta nói đúng. Những lá thư đọc rất khó chịu. Những người viết bảy lá thư này đều nặc danh, không ký tên, nhưng đều phán như đinh đóng cột rằng Konrad Jensen đã sát hại ông Harald Olesen. Bốn trong số đó có tính chất quấy nhiễu, ba cái còn lại thì dọa giết chết. Sau khi xem chúng, không khó để hiểu tại sao ông Konrad Jensen không dám ló mặt ra đường nữa.
Tôi lập tức đề nghị cử một cảnh sát gác tại cửa vào, nếu điều đó giúp ông cảm thấy an toàn hơn. Đề nghị của tôi gây ra một khoảnh khắc xúc động bất ngờ. Ông Konrad Jensen bắt đầu khóc khi bắt tay tôi.
“Cảm ơn anh rất nhiều. Tôi chưa bao giờ nghĩ sẽ được nghe một người cảnh sát đề nghị bảo vệ Konrad Jensen, hoặc ngụ ý là cuộc sống của Konrad Jensen đáng giá một chút gì đó. Nhưng mọi việc là như thế rồi. Tôi sẽ không ra khỏi nhà và sẽ rất cẩn thận khi cho ai đó vào nhà. Nếu số tôi đã hết, nó sẽ hết, cho dù có hay không có một anh cảnh sát đứng gác trước cửa. Tuy vậy, thật không dễ chịu cho lắm. Tôi luôn nghĩ rằng tôi và Petter sẽ đi cùng nhau, nên giờ khi anh bạn đó đã ra đi rồi, tôi cảm thấy mình cũng đang đến gần cái chết.”
Tôi cảm thấy một sự thôi thúc không thể cưỡng lại buộc mình phải làm ông ta vui lên một chút - và tiếp tục công việc điều tra. Vậy nên tôi tận dụng cơ hội để kể cho ông ta nghe bước đột phá của chúng tôi trong cuộc điều tra và bí ẩn xung quanh dàn âm thanh. Konrad Jensen khen ngợi tôi, nhưng cảm thấy không yên tâm khi một tên sát thủ ma mãnh như vậy vẫn còn tự do. Ông lặp lại ba lần rằng chắc chắn không phải ông đã làm chuyện đó, nhưng thừa nhận việc điều chỉnh thời gian án mạng có nghĩa là bản thân ông cũng không có chứng cớ ngoại phạm.
Trước câu hỏi của tôi về tài khoản ngân hàng của mình, Konrad Jensen trả lời với nụ cười xấu hổ thoáng qua rằng mình không có gì để giấu diếm. Ông đã thừa kế hơn 2.000 kron từ cha mẹ mình và đã chắt chiu tiết kiệm phần còn lại từ thu nhập trung bình khoảng 1.000 kron mỗi năm của mình. Quyển sổ tiết kiệm bưu điện của ông cho thấy số dư 12.162 kron.
‘Theo tình hình vật giá leo thang thế này, phần lớn số tiền đó sẽ tiêu vào chiếc xe mới. Và như vậy giấc mơ được xem bóng đá trên tivi của tôi cũng tan biến’, ông nói thêm với một tiếng thở dài nặng nhọc.
Câu hỏi của tôi xoay quanh việc ông đang làm gì ở ngoài hành lang khi gặp Darrell Williams vào buổi tối xảy ra án mạng hóa ra lại phức tạp. Konrad Jensen mím chặt môi trước khi trả lời.
“Chẳng có gì. Tôi chỉ bước ra hành lang vì nhìn thấy qua cửa sổ anh chàng người Mỹ đang vào nhà, và hy vọng nếu tôi ở đó, anh ta sẽ dừng lại một chút để tám chuyện về bóng đá. Có thể ngớ ngẩn, nhưng sự thật là vậy.”
Và tôi tin ông. Dù cho Konrad Jensen là hình ảnh tồi tàn của một con người, nhưng ông ta thành thật - ít nhất tôi có thể nói như vậy cho đến thời điểm này.
Thế rồi đột nhiên ông ta trở nên rụt rè và ngập ngừng đôi lần trước khi nói ra điều mà tôi không hề nghĩ đến.
“Khi anh hỏi liệu tôi có từng gặp ông Harald Olesen trước hoặc trong chiến tranh… có lẽ tôi đã trả lời không chính xác.”
Tôi nhìn Konrad Jensen với ánh mắt nghiêm khắc. Ông ta giơ tay như thể tự vệ.
“Đó không phải hoàn toàn là lỗi của tôi. Tôi nghĩ anh sẽ không tin nếu tôi nói cho anh biết chuyện mà tôi đã thấy, và chuyện đó khó có thể chắc chắn được. Điều này nghe thì có vẻ lạ lùng, nhưng tôi nghĩ anh sẽ chỉ cười mà thôi.”
Tôi đã bắt đầu quen với việc ông Konrad Jensen suy nghĩ hay nói gì cũng đều chậm rãi và vụng về, nhưng một lần nữa ông đi thẳng vào vấn đề mà không đợi nhắc.
“Tôi từng nói mình chưa từng gặp ông Harald Olesen trong chiến tranh, điều đó là sự thật, nhưng tôi nghĩ đã gặp ông ấy một lần ngay trước chiến tranh. Và nếu quả như thế, thì đó là một cuộc họp toàn thể của Đảng NS, chứ không phải là một nơi nào khác.”
Lần này việc ông ấy ngừng để suy nghĩ quả là một thử thách cho sự kiên nhẫn của tôi. Konrad hoàn toàn đúng: việc này có vẻ thật kỳ quặc.
“Nói cho chính xác, đó là phía bên ngoài nơi họp của NS. Có một cuộc họp của Đảng ở Asker vào mùa hè năm 1939, tại đó Quisling đã phát biểu, và tôi ở đó, luôn trung thành, anh thấy đấy. Một người phụ nữ tóc vàng quyến rũ lạ thường, lớn hơn tôi vài tuổi đang đứng trong hàng trước tôi, một mình. Nên dĩ nhiên tôi tìm cách tiến lên ngồi xuống bên cạnh cô ấy. Tôi cố bắt chuyện với cô ấy trước khi bài diễn văn bắt đầu, nhưng chỉ nhận được những câu trả lời cụt ngủn và thờ ơ. Tôi thừa hiểu tâm trí cô đang ở nơi khác và nói thực lòng, tôi chẳng phải loại người hấp dẫn cho lắm. Dù sao, tôi cũng tò tò theo sau cô ấy, với hy vọng rằng chúng tôi có thể bắt cùng chiếc xe buýt. Nhưng dĩ nhiên tôi không có cơ hội đó. Một người đàn ông có vẻ lớn tuổi hơn, đi một chiếc xe hơi sang trọng đã đón cô ấy đi. Tôi nhớ đã nghĩ trong ghen tỵ rằng có ai đó lại có tất cả mọi thứ tôi muốn trong đời: một chiếc xe to, chạy nhanh và một người phụ nữ tóc vàng. Tôi chỉ thấy ông ấy thoáng qua cửa sổ. Nhưng khi nhìn vào bức ảnh của ông Harald Olesen trên tạp chí sau chiến tranh, tôi lập tức nhận ra, chúa ơi, đó chính là người đã đón cô gái tóc vàng xinh đẹp đó sau cuộc họp của Đảng NS. Và tôi có cùng suy nghĩ đó vài năm sau khi tôi gặp ông ta lần đầu tại đây, ngay trên cầu thang.”
Tôi lắng nghe câu chuyện khó tin này với sự hoang mang mỗi lúc một lớn. Konrad Jensen nhún vai khi nói xong.
“Tôi đã nói là kỳ lạ rồi mà, và trong nhiều năm tôi đã không muốn tin chuyện đó. Tôi chưa bao giờ đề cập việc này với bất kỳ ai cho đến bây giờ. Nhưng cho dù nó có vẻ lạ lùng đến thế nào, tôi cũng gần như chắc chắn người ngồi sau tay lái chính là ông Harald Olesen. Khi anh xuất hiện và hỏi liệu tôi có từng gặp ông ta trước đây hay chưa, tôi nghĩ mình nên cho anh biết chuyện.”
Tôi gật đầu đồng tình.
“Ông đã hoàn toàn đúng khi đề cập việc này, tôi sẽ xem xét nó một cách nghiêm túc. Nhưng hiện tại thì gần như không thể chứng minh hay phản bác điều gì, trừ khi ông có tên của người phụ nữ đó.”
Ông ta chậm chạp lắc đầu.
“Tiếc là tôi không biết tên cô ấy. Tôi không bao giờ gặp lại cô ấy lần nữa, dù trước hay sau này, nếu không chắc chắn tôi đã nhớ. Tôi biết gần hết những thành viên trẻ của Đảng NS ở Oslo: hồi đó chúng tôi cũng không đông lắm.”
“Thế ông có nhớ gì về chiếc xe hay không?”
Gương mặt ông Konrad Jensen sáng lên một lúc.
“Có chứ, tôi biết mọi loại xe, kể cả hồi đó. Đó là một chiếc xe Volvo màu đen, đồ sộ và còn khá mới. Tôi khá chắc chắn đó là model năm 1932 hoặc 1933. Giấc mơ lớn nhất đời tôi là lúc nào đó có thể mua được chiếc xe giống như thế.”
Khi tôi sắp ra về, ông nói thêm: “Tôi nghĩ anh có thể gạch tên bà vợ ông gác dan và anh què. Và thêm cả tôi nữa. Không nhiều người còn lại nếu tên sát nhân sống trong tòa nhà. Tôi đặt cược vào cô ả Do Thái và tay người Mỹ - mặc dù tôi thích nói chuyện với anh ta về bóng đá. Nhưng dĩ nhiên chuyện này không dễ dàng chút nào, anh đang có một công việc khó khăn trước mắt.”
Tôi hoàn toàn đồng ý với vế sau, nhưng với vế đầu thì không hẳn. Tôi không còn kẻ tình nghi chính rõ ràng nào nữa, và Konrad Jensen có vẻ đã tụt hạng trong danh sách nghi phạm.