Tôi đánh hơi thấy có điềm chẳng lành ngay khi vừa bước chân vào văn phòng Tham tán George Adams. Người đàn ông đang chờ tôi phía sau chiếc bàn làm việc bằng gỗ dái ngựa cao gần 1m98, mảnh khảnh và hói đầu, mặc một bộ vest màu đen đáng ngại, và tuổi của ông ta có thể là bất kỳ con số nào nằm trong khoảng từ ba mươi lăm tới năm mươi lăm. Cách dùng từ và giọng nói của ông ta sắc sảo, đầy uy quyền ngoại giao - dạng người có thể nói chuyện và tỏ ra hữu hảo nhưng lúc nào cũng giấu sau lưng một cây dùi cui. Khi ngồi xuống, tôi nhớ lại những gì Giáo sư Borchmann đã nói về cảm giác khi gặp ai đó luôn luôn đi trước ta một bước. Ngài tham tán đại sứ làm tôi nhớ đến một con rắn hổ mang, với sự mảnh khảnh và chiều cao của mình, vì ông ta dường như cuộn tròn quanh tôi trong khi vẫn giữ nguyên sự giao tiếp bằng mắt.

Sau khi đã bắt tay và chỉ tôi một chiếc ghế thấp hơn cái ngai của ông ta phía sau bàn giấy, George Adams không lòng vòng nữa.

“Đầu tiên, chúng tôi biết ơn anh đã đáp ứng nhanh chóng yêu cầu gặp gỡ này của chúng tôi. Chúng tôi đã được nghe nhiều điều tuyệt vời về anh, rằng anh là một thanh tra tài năng và có một sự nghiệp đầy hứa hẹn phía trước. Do đó chúng tôi hy vọng những quan ngại của chúng tôi đối với vụ án này sẽ được giải tỏa nhanh chóng.”

Tôi đang rất tò mò về người đã nói những điều tốt đẹp đến thế về tôi thì ông đã đột ngột bỏ qua việc này.

“Bây giờ, để làm rõ điểm bắt đầu, mà tôi cũng chắc chắn rằng anh đã biết, rằng đã có những phản ứng có tổ chức kỹ và cực kỳ phóng đại đối với những hậu quả không may của cuộc xung đột đang diễn ra tại Việt Nam. Phần lớn những việc này được tổ chức bởi những cảm tình viên cộng sản Na Uy, và tại thời điểm này đã gây ra những ảnh hưởng đáng tiếc đối với báo chí Na Uy cũng như ý kiến của công chúng. Tuy nhiên, việc này không có nghĩa với bất kỳ thay đổi nào trong mối quan hệ giữa chúng ta. Nước Mỹ là đồng minh quan trọng nhất của Na Uy và là bảo đảm duy nhất cho sự tồn tại của Na Uy như một quốc gia độc lập. May thay, hầu hết những chính trị gia hàng đầu và những quan chức cao cấp đều biết và tán đồng điều này.”

Một lần nữa, tôi tự hỏi liệu ông ta có đang nghĩ đến cái tên đặc biệt nào trong đầu hay không, nhưng tôi giữ điều đó cho riêng mình và ra hiệu cho George Adams nói tiếp.

“Trong bối cảnh này, chúng tôi muốn biểu đạt sự quan ngại khi anh, theo như chúng tôi hiểu, có vẻ đang tình nghi một nhà ngoại giao cao cấp của Mỹ về tội mưu sát.”

Tôi hoang mang nhìn ông ta. Giờ thì tôi thật sự không biết ông ta đã nói chuyện với ai.

“Ai đã nói với ông như vậy?”

Ông ta ban cho tôi một nụ cười gượng.

“Điều đó chưa được nói thẳng ra, nhưng khó mà diễn đạt khác đi việc anh yêu cầu nhân vật đã nói luôn sẵn sàng để được thẩm vấn và thậm chí đã đòi hỏi thông tin liên quan đến tình trạng tài chính của anh ấy. Chúng tôi thấy cách tiếp cận này rất không bình thường. Nếu những luận điệu sai trái của truyền thông bùng lên từ vụ việc này, nó sẽ gây nên những phản ứng rất tiêu cực, ở cả Na Uy và Mỹ, đến lượt mình chúng có thể kéo theo những hậu quả không tốt cho nhà ngoại giao đó và những nhân vật chủ chốt trong nhiệm kỳ tổng thống hiện nay của Mỹ. Rồi cho cả những quan chức liên quan ở Na Uy nữa…”

Chuyện này khiến tôi cảm thấy càng lúc càng giống như một lời đe dọa. Tôi cố gắng chơi trò ngoại giao với hy vọng đưa cuộc đối thoại vào một chiều hướng tích cực hơn.

“Tôi muốn nhấn mạnh rằng người mà chúng ta đang nói đến không chính thức là một đối tượng tình nghi, nhưng là một trong một nhóm người có mặt tại tòa nhà vào đêm xảy ra án mạng, và do đó được yêu cầu luôn sẵn sàng cho việc thẩm vấn. Ngoài ra, tôi cũng không nghĩ anh ta đang rất muốn rời khỏi Oslo.”

Ông George Adams gật đầu nhưng vẫn không mỉm cười. “Chúng tôi đương nhiên hiểu việc đó có thể là cần thiết. Tuy nhiên, chưa chắc báo chí đã hiểu được sự tế nhị của tình huống trong đó một nhà ngoại giao Mỹ được lệnh ở lại Oslo trái với mong muốn của anh ta và của thượng cấp. Ngoài ra, chúng tôi hiểu rằng anh từng có vài cuộc đối chất với người này và anh ấy không còn gì quan trọng nữa để bổ sung. Trừ phi có những căn cứ để tin rằng bằng cách nào đó, anh ta có thể dính líu tới vụ án mạng. Nhưng một giả thiết như thế đòi hỏi một chứng cứ vững vàng, và nếu nó tồn tại, thì sẽ hoàn toàn hợp lý khi đại sứ quán phải được thông báo về nó… Trừ phi một chứng cứ như vậy được cung cấp, bằng không thì theo chúng tôi, giải pháp tốt nhất để tránh bất kỳ nghi ngờ sâu sắc nào là người đang đề cập phải được cho phép rời khỏi Oslo. Và tôi khẳng định rằng đây là mong muốn của cá nhân cũng như của tổ chức.

Giọng nói của người đàn ông vẫn thân thiện một cách quyến rũ và tôi đã suýt đồng ý với ông ta ngay. Tuy nhiên, tôi toát mồ hôi khi tưởng tượng ra một cái tít báo đầy tai tiếng có thể xuất hiện: “Thám tử Na Uy cho phép Đại sứ quán Mỹ dẫn dắt vụ án mạng.” Tiếp theo sẽ là “Nghi phạm sát nhân người Mỹ được phép rời Oslo: Cảnh sát trưởng xin lỗi và Thanh tra từ nhiệm.” Tôi cuống cuồng nghĩ trong đầu một câu trả lời phù hợp, nhưng rồi chẳng tìm được gì hay hơn ngoài câu nói nhạt nhẽo là tôi không thể tiết lộ bất kỳ thông tin nào của vụ điều tra, và càng không thể cho phép nhân chứng chủ chốt được rời khỏi nước này chỉ vì e ngại phản ứng của công chúng. Nhưng tôi nhanh chóng nói thêm rằng tôi chắc chắn sẽ đánh giá lại tình hình và hy vọng chúng tôi có thể sớm tìm ra một giải pháp chung.

Nếu tôi hy vọng rằng Adams sẽ nói ông ta hài lòng về điều đó thì tôi đã thất vọng. Ông ta trả lời rằng đại sứ quán hẳn nhiên phải đánh giá việc này, nhưng nhấn mạnh một sự giải thích nhanh chóng là cần thiết trong hoàn cảnh mà bất cứ lúc nào các phóng viên cũng có thể trở nên quan tâm đến vụ án và hiểu sai đi nhiều thứ.

Tôi đã đứng lên chuẩn bị ra về thì phạm phải một sai lầm nhận định mà về sau tôi thấy thật khó hiểu. Thay vì chấp nhận sự trì hoãn điều tra tuy ngắn nhưng mơ hồ này, tôi lại đi hỏi một câu chí mạng.

“Tôi cũng có một câu hỏi và mong rằng câu trả lời có thể giúp ích cuộc điều tra: liệu có bình thường không khi một nhà ngoại giao cao cấp của Mỹ lại sống trong một chung cư tư nhân ở Torshov? Và nếu không bình thường, có lí do gì đặc biệt cho việc ông Darrell Williams được thu xếp ở đó?”

George Adams ngẩng đầu lên và chồm người tới trước, ông ta nhìn tôi bằng đôi mắt sắc lạnh. Trong một thoáng, tôi đã sợ rằng ông ta sẽ đổ người cắm phập hai cái răng nọc vào tôi. Thay vì thế, ông ta mơn trớn tôi bằng cái giọng ngọt xớt của mình.

“Đầu tiên, thật không bình thường khi Đại sứ quán Mỹ ở một quốc gia bất kỳ được yêu cầu phải giải thích cho cảnh sát về lựa chọn nơi ở cho các nhà ngoại giao. Thứ hai, chưa bao giờ có chuyện các thanh tra cảnh sát cho rằng đại sứ quán sắp xếp một số cá nhân ở đâu đó với mục đích gây ra những tội ác nghiêm trọng. Tôi đoán rằng anh hỏi câu hỏi này là do anh có những nghi ngờ rất cụ thể và hợp lý mà anh có thể chia sẻ với chúng tôi chăng?”

Một sự im lặng tuyệt đối bao trùm lên căn phòng. Tôi đã bị George Adams khéo léo vượt qua và không thể nghĩ ra điều gì để nói mà không làm cho tôi bị sơ hở thêm. Tôi có một cảm giác rõ ràng rằng ‘không có lửa sao có khói’, nhưng không thể đoán được đó có thể là gì. Thế nên tôi chỉ có thể ngậm miệng đứng đó và hy vọng rằng cuộc gặp gỡ vô cùng khó chịu này sẽ sớm kết thúc. Có cảm giác như mặt sàn dưới chân tôi đang rung lên khi ông ta kết thúc cuộc đối thoại.

“Trong trường hợp này, tôi không phí phạm thời gian của anh hơn nữa, nhưng tôi hy vọng rằng cuộc điều tra sẽ khép lại trong một tương lai gần theo một cách làm hài lòng cho tất cả những bên liên quan.”

Tôi ghi nhận hàm ý đó và vội vã rời phòng mà không buồn thử bắt tay ông ta. Về sau, thậm chí tôi không thể nhớ nổi mình đã rời khỏi đó như thế nào. Có cảm giác như tôi đã lăn ra, thay vì bước ra ngoài. Nhưng điều mà tôi nhớ rõ, đó là tôi đã may mắn không chạm trán bất kỳ ai trên đường đi ra khỏi tòa Đại sứ quán Mỹ.