Mễ Gia Trang là một ngôi làng có nền tảng quần chúng rất tốt, là một ngôi làng lớn nơi cơ quan địa ủy thường trú đóng. Địa đạo ở đây đào rất tốt, Giang Hoa và các đồng chí cơ quan địa ủy thường hoạt động du kích một thời gian ở huyện khác, làng khác rồi lại quay về đây nghỉ ngơi chỉnh đốn, hoặc mở các cuộc họp.

Đêm hôm trước Giang Hoa vừa chuyển đến Mễ Gia Trang, trưa hôm sau, Trưởng ban Tổ chức địa ủy Thường Lý Bình dẫn theo cảnh vệ viên đến ngôi làng này tìm Giang Hoa. Lão Thường bình thường chậm rãi từ tốn, rất có hàm dưỡng, hôm nay vừa thấy Giang Hoa, sắc mặt hoảng loạn nói:

"Lão Giang, đã nhận được tin tức chưa? Tình hình không ổn rồi..."

"Lão Thường, chuyện gì vậy? Tôi vẫn chưa nghe gì cả."

"Tệ rồi! Tiểu Lâm mạo hiểm bị thương, tệ hơn nữa là Liễu Minh lại đứng ra thay Tiểu Lâm để bị địch bắt đi." Thường Lý Bình ủ rũ ngồi phịch xuống chiếc ghế gỗ bên cạnh bàn bát tiên, một khuỷu tay chống lên bàn, một tay ấn vào thái dương.

Giang Hoa đã phát hiện ra Thường Lý Bình đang yêu Liễu Minh. Dạo gần đây hễ có việc hay không có việc, anh ta đều chạy đến Vưu Trang. Nghe tin Liễu Minh bị bắt, anh quả thực giật mình, tất nhiên nghe tin Đạo Tĩnh bị thương, trong lòng anh cũng thấy nhói đau.

"Đây là chuyện gì thế này? Lão Thường, kể chi tiết tình hình xem nào." Sắc mặt Giang Hoa âm trầm, dạo gần đây sau khi quan hệ với Đạo Tĩnh trở nên căng thẳng, anh gầy đi trông thấy, trên khuôn mặt dài tròn lộ rõ gò má cao, bộ râu quai nón càng thêm đen sì đáng sợ.

Thường Lý Bình kể lại việc Đạo Tĩnh đến cứ điểm Phố Đầu Diêu tìm Đại hương trưởng và giết Mục Hắc Chỉ, việc này khiến địch muốn đến Vưu Trang truy bắt Lâm Đạo Tĩnh, trong thời khắc nguy cấp khi chúng đe dọa tàn sát bách tính, Liễu Minh đã đứng ra, tự xưng là Lâm huyện trưởng nên bị địch bắt đi. Sau khi báo cáo chi tiết cho Giang Hoa, anh ta bổ sung: "Chắc anh cũng biết rồi, Khu trưởng khu một Vương Phúc Lai cũng đã hy sinh trong trận chiến bảo vệ bệnh viện ngầm Vưu Trang... Thế này thì thật là, đánh chết một tên Hán gian mà có lẽ phải trả giá bằng ba mạng người..."

Giang Hoa nghe xong, cau đôi mày rậm, hồi lâu không nói gì.

Thường Lý Bình ngửa khuôn mặt tròn, mở to đôi mắt tròn, dường như đang chờ đợi Bí thư địa ủy đưa ra quyết định kiên quyết nào đó. Thấy anh hồi lâu im lặng không nói, Thường Lý Bình không kìm được nữa, châm một điếu thuốc lá, rít mạnh mấy hơi, nhìn làn khói thuốc rẻ tiền phun ra, nói bằng giọng khàn đặc:

"Lão Giang, thứ lỗi cho tôi nói thẳng, chuyện này đều là kết quả do con bé Tiểu Lâm đó của anh được anh chiều chuộng mà ra. Cô ấy luôn tùy hứng bừa bãi, trước đây đối với Tô phái - chuyện này qua rồi, không cần nói nữa. Cô ấy lúc hữu lúc tả, bây giờ làm huyện trưởng, một đồng chí nữ vậy mà... vậy mà chạy đến cứ điểm của địch, giết trung đội trưởng ngụy quân, điều này chưa nói tới; nhưng với Đại hương trưởng đang làm việc cho chúng ta, chỉ vì chuyện lương công mà đi đả kích người ta, dọa nạt người ta, đây chẳng phải là ép người ta ngả về phía địch sao? Kết quả là, không những phá hoại mặt trận thống nhất, mà còn dẫn đến - dẫn đến việc Liễu Minh dũng cảm không sợ hãi bị bắt - cô ấy bị bắt thay cho Tiểu Lâm. Cũng..." Nói đến đây, vành mắt Thường Lý Bình đỏ lên, cố nén giận dữ, rít mạnh vài hơi thuốc, bổ sung thêm một câu: "Tất nhiên, bản thân Tiểu Lâm cũng bị thương - đây thật là đổ máu vô nghĩa, không đáng chút nào..." Thường Lý Bình vốn luôn làm theo ý Giang Hoa, lần này lại bất thường mà trách móc anh.

Im lặng, Giang Hoa vẫn im lặng không nói.

Thường Lý Bình đành phải im lặng theo. Trong phòng chết lặng.

Ngoài phòng bỗng có tiếng khóc, thút thít:

"Liễu, chị Liễu... người tốt như vậy... chị, chị chắc không sống nổi rồi... Em bị thương - chị, chị đã cứu em..."

Giang Hoa, Thường Lý Bình đồng thời ngẩng đầu nhìn ra cửa, hóa ra là Tiểu Trương, chiến sĩ cảnh vệ của Thường Lý Bình, một cậu bé mười bảy, mười tám tuổi, đang tựa vào khung cửa khóc thương Liễu Minh.

Thường Lý Bình không nhịn được nữa, đột ngột đứng dậy nổi giận:

"Lão Giang, hôm nay anh bị sao vậy? Trước đây anh cũng bất mãn với Tiểu Lâm, cho rằng cô ấy không hữu thì tả, làm việc chủ quan phiến diện, tự cho là đúng. Hôm nay sao anh lại không lên tiếng? Chẳng lẽ tôi nói sai sao?"

"Anh nói không sai." Giang Hoa cuối cùng cũng lên tiếng, "Nhưng bất kể anh nói thế nào, tôi cho rằng Tiểu Lâm vẫn là một đồng chí rất tốt. Người ta ai mà chẳng có khuyết điểm sai lầm chứ? Lần này Liễu Minh bị bắt, tôi cũng rất đau lòng, nhưng anh hoàn toàn đổ lỗi cho Tiểu Lâm thì tôi không đồng ý. Tình hình chiến tranh rất phức tạp, có những việc không phải cô ấy có thể lường trước được."

"Lão Giang, thật không ngờ anh lại xoay chuyển 180 độ đối với Tiểu Lâm... đến mức quỳ rạp dưới chân người đẹp... Hôm nay, tôi đề nghị với anh, bất kể là trách nhiệm của ai, bây giờ phải nhanh chóng cứu Liễu Minh ra, chuyện này anh phải tỏ thái độ chứ?"

"Cần gì tôi phải tỏ thái độ! Tôi không tỏ thái độ, chẳng lẽ anh, chẳng lẽ tất cả các đồng chí có biện pháp - bao gồm cả Tiểu Lâm đang bị thương, lại không nghĩ cách cứu Tiểu Liễu sao? Bây giờ tôi mới hiểu Liễu Minh quả thực là một đồng chí rất tốt, là một bác sĩ hiếm có..." Nói xong, Giang Hoa vốn luôn điềm tĩnh, vậy mà hai mắt đỏ hoe.

Thường Lý Bình bồn chồn lo lắng không nói nữa. Trước mắt hiện lên một đóa sen vươn mình khỏi mặt nước - Liễu Minh xinh đẹp, dịu dàng lương thiện biết bao. Anh thẫn thờ nhìn, đóa sen bỗng biến thành một người đầu tóc bù xù, toàn thân dính đầy máu tươi. Trong lòng dấy lên nỗi đau buồn, Thường Lý Bình từ từ cúi đầu xuống...

"Đồng chí Giang Hoa có ở đây không?"

Ngoài cửa có tiếng người nói.

Theo tiếng "mời vào", người xuất hiện trước mắt Giang Hoa và Thường Lý Bình khiến cả hai kinh ngạc mở to mắt, sững sờ một lúc, Giang Hoa mới chìa bàn tay to lớn nắm lấy tay người kia:

"Đồng chí Tào Hồng Viễn, không ngờ cậu lại đến phân khu mười ba lần nữa. Vừa mới đến sao? Đến đây làm việc, hay chỉ đi ngang qua?"

Tào Hồng Viễn đi đường đầy bụi bặm, quân phục nhăn nhúm, gần như không phân biệt nổi màu sắc gì. Khuôn mặt ngay ngắn đen sạm và gầy gò, già hơn trước rất nhiều. Nhưng đôi mắt vẫn lóe lên ánh sáng của tuổi trẻ, anh lại bắt tay Thường Lý Bình, trả lời bằng giọng trầm thấp:

"Đảng ủy biên khu vẫn phân công tôi trở lại phân khu mười ba đảm nhiệm công việc cũ ở huyện An Định. Đồng chí Giang Hoa, thông báo này các anh vẫn chưa nhận được sao?" Nói rồi, từ trong túi áo lấy ra một lá thư giới thiệu có phong bì đưa vào tay Giang Hoa.

"Giao cho lão Thường đi, cậu ấy bây giờ là Trưởng ban Tổ chức phân khu rồi. Tiểu Tào, cậu có thể trở lại phân khu mười ba làm việc, chúng tôi rất vui." Giang Hoa nói là lời tâm huyết. Anh cảm thấy ân hận vì mình lại một lần nữa phạm sai lầm "tả khuynh", oan uổng cho nhiều đồng chí tốt. Cho nên dù gặp Tào Hồng Viễn có chút bất ngờ - vì anh cũng nghe đồn anh ấy đã bị xử quyết. Nay anh ấy có thể trở lại, phân khu mười ba có thêm một cán bộ kiên cường, anh vẫn thấy vui mừng. Nhưng anh lập tức nghĩ đến Liễu Minh đang bị bắt, anh biết họ là một đôi yêu nhau sâu đậm. Làm sao nói với Tào Hồng Viễn đây? Nếu cậu ấy hỏi đến cô ấy...

Thường Lý Bình đối với sự xuất hiện đột ngột của Tào Hồng Viễn cũng cảm thấy một nỗi phiền muộn khó hiểu giống như việc Liễu Minh bị bắt. Thế nhưng, anh không bộc lộ ra ngoài, nhạt nhẽo nói:

"Đồng chí Tiểu Tào, cậu có thể trở về chỗ cũ làm việc thật tốt quá! Tôi, Trưởng ban Tổ chức này, đang lo lắng vì huyện An Định thiếu một Bí thư huyện ủy có năng lực đây. Kể từ khi cậu đi (anh không nói là sau khi Tào Hồng Viễn bị bắt, mà vòng vo nói sau khi cậu "đi", đây là một loại tâm lý kỳ lạ), Lâm Đạo Tĩnh phó bí thư này đã thay thế chức vụ của cậu. Sau đó lại do Văn Tuyết Đào quyền chức vụ của cậu. Sau đó nữa, cũng chính là không lâu trước đây, Tiểu Lâm đảm nhiệm chức huyện trưởng, Tiểu Văn vẫn đang quyền chức cậu. Bây giờ cậu lại khôi phục chức cũ, thì tốt quá - tốt quá! Chào mừng cậu." Thường Lý Bình dùng hai tay nắm chặt lấy một tay của Tào Hồng Viễn. Mặc dù đôi bàn tay này hơi run run.

Tào Hồng Viễn vẫn bình tĩnh, trầm ổn như vậy, đôi mắt sáng nhìn Giang Hoa và Thường Lý Bình mỉm cười nói:

"Hai vị lãnh đạo nếu có thời gian, có thể kể cho tôi nghe về những thay đổi và đại sự của phân khu trong một năm qua không? Tôi bị thẩm tra ở Lộ Tây hơn một năm, tình hình phân khu mười ba chẳng biết gì cả."

"Nếu cậu ấy hỏi đến Liễu Minh thì nói thế nào đây?" Tào Hồng Viễn nói gì, Thường Lý Bình hoàn toàn không nghe thấy, trong lòng chỉ đang mải suy nghĩ vấn đề này.

Tào Hồng Viễn không hề nhắc đến Liễu Minh. Thấy Giang Hoa và Thường Lý Bình đều không trả lời câu hỏi của mình, anh đành phải hỏi thăm về những cán bộ quen thuộc ở huyện An Định:

"Lão Thường, anh chắc chắn biết tình hình của La Đại Phương, Triệu Sĩ Thông, Du Thục Tú, Vương Phúc Lai và Cao Ung Nhã. Một số người cũ còn làm việc ở huyện An Định không?"

Thường Lý Bình trên khuôn mặt nghiêng lộ ra một nụ cười gượng gạo, ấp a ấp úng hồi lâu mới nói: "Họ ư? Tình hình của họ cậu hoàn toàn không nghe thấy gì sao? - Tình hình phức tạp lắm, biết nói với cậu thế nào đây?"

Tào Hồng Viễn tim đập loạn nhịp, dự cảm tình hình không ổn - "Họ chắc chắn xảy ra chuyện rồi!" Anh không dám nghĩ tiếp, ngây người nhìn đôi môi dày của Thường Lý Bình, muốn hỏi thêm nhưng không dám hỏi.

Giang Hoa đang đi đi lại lại trên sàn nhà, hồi lâu không lên tiếng. Lúc này đột ngột dừng bước, nắm chặt tay Tào Hồng Viễn, giọng điệu lạnh lùng nhưng lại run rẩy:

"Tiểu Tào, xin lỗi cậu, xin lỗi Liễu Minh, càng xin lỗi La Đại Phương và các đồng chí khác gặp bất hạnh... La Đại Phương và Triệu Sĩ Thông đều vì - tôi phải chịu trách nhiệm... họ bị định sai là Tô phái, hơn hai tháng trước đã bị xử tử rồi; Vương Phúc Lai mới hy sinh không bao nhiêu ngày; Liễu Minh - à, nhớ đến tôi thấy rất buồn..." Giang Hoa ngồi phịch xuống ghế, hai tay ôm đầu không nói nữa.

Trái tim Tào Hồng Viễn đập thình thịch, tin tức bất ngờ này khiến anh bàng hoàng. Hồi lâu, như bị cơn ác mộng quấn lấy. Anh nghĩ đến Liễu Minh, đã hơn một năm không nhận được một lá thư, một chữ nào của cô, có lẽ cô cũng giống như La Đại Phương và những người khác. Anh run rẩy toàn thân, giọng thấp xuống:

"Xin hãy nói rõ cho tôi biết, đồng chí lão Giang, tình hình Liễu Minh thế nào rồi? Cô ấy còn sống trên đời không?"

"Còn sống, còn sống..." Thường Lý Bình giành nói trước, "Nhưng cũng rất bất hạnh, chỉ năm ngày trước cô ấy đã bị địch bắt đi..."

"Bị địch bắt đi?..." Tào Hồng Viễn bật dậy đứng cạnh Thường Lý Bình, nhìn chằm chằm vào đôi mắt tròn của lão Thường, như không tin lặp lại: "Cô ấy thật sự bị địch bắt đi rồi sao? Chuyện này thế nào? Lão Thường, xin hãy kể chi tiết cho tôi!"

"Tiểu Tào, cậu bị sao thế? Bây giờ cậu hơi giống Lâm Đại Ngọc nghe tin Giả Bảo Ngọc sắp kết hôn - có chút vị hồn bay phách lạc." Thấy Tào Hồng Viễn vì Liễu Minh mà sốt sắng, Thường Lý Bình rất khó chịu, nói những chuyện không đâu như Lâm Đại Ngọc, Giả Bảo Ngọc. Sau đó đổi chủ đề, "Cậu trở về huyện An Định tìm Lâm Đạo Tĩnh mà tìm hiểu đi. Lúc đó cô ấy có mặt, cô ấy bị thương, nhưng Liễu Minh lại bị bắt thay cô ấy."

"Lâm Đạo Tĩnh có mặt? Còn bị thương nữa?" Tào Hồng Viễn càng thêm hoang mang. Nhưng anh nén lại, không hỏi tiếp. Anh nghĩ, nên nhanh chóng trở về huyện An Định làm việc, nên tìm Lâm Đạo Tĩnh, xem vết thương của cô ấy. Sau khi hỏi rõ Đạo Tĩnh đang dưỡng thương ở nhà Uông Kim Chi tại thôn Thu Thủy, liền vội vã chưa kịp ăn cơm đã lên đường. Đêm trước vượt qua đường phong tỏa sắt của tuyến Bình Hán, Tào Hồng Viễn một đêm đi hơn một trăm ba mươi dặm, đã đủ mệt rồi, hai chân đều phồng rộp. Vốn dĩ anh muốn nghỉ ngơi một hai ngày, ở cơ quan địa ủy tìm hiểu thêm tình hình phân khu mười ba rồi mới về huyện An Định. Nay Liễu Minh bị bắt, Lâm Đạo Tĩnh bị thương, cộng thêm La Đại Phương, Triệu Sĩ Thông đều bất ngờ rời bỏ nhân thế, tinh thần anh chưa bao giờ chịu chấn động khốc liệt như vậy. Anh bị thẩm tra ở Lộ Tây, tuy bị tra tấn dã man, chịu nhiều đau khổ, nhưng gần đây lãnh đạo đã sửa chữa sai lầm, lại phân công anh trở lại làm việc ở đồng bằng, vốn dĩ trong lòng tràn đầy vui mừng. Anh không chỉ có thể tiếp tục hiến thân cho cuộc chiến tranh giải phóng dân tộc, còn có thể nhìn thấy Liễu Minh yêu dấu, hơn nữa có thể thường xuyên gặp cô, trong lòng càng có một niềm vui ngọt ngào. Hơn một năm rồi, trong nhà tù như chuồng bò, trong nỗi đau đớn không chịu nổi cả về thể xác lẫn tinh thần, anh chưa bao giờ quên Liễu Minh. Tình yêu sâu nặng đã cho anh sự an ủi to lớn. Anh tin Liễu Minh cũng yêu anh sâu sắc, sẽ không quên anh, sẽ chờ đợi anh. Nhưng khi anh vội vã chạy đến đồng bằng, tưởng rằng có thể sớm gặp được cô, lại nghe tin cô bị bắt. Anh lại một lần nữa bị chấn động! Hai chân bủn rủn, toàn thân như bị liệt. Anh vốn không thể đi thêm vài chục dặm nữa để đến huyện An Định, nhưng anh kiên quyết phải đi. Lần này, bên cạnh không có cảnh vệ, không có súng, chỉ có một túi hành lý nhỏ buộc ở thắt lưng quân phục rách rưới. Khi anh đứng dậy bắt tay Giang Hoa, Thường Lý Bình và chuẩn bị bước ra cửa, Giang Hoa nắm chặt tay anh, giọng trầm thấp mang theo cảm xúc kích động:

"Tiểu Tào, nếu nhất định phải đi thì hãy cưỡi ngựa của tôi đi. Cậu vừa vượt qua đường phong tỏa đường sắt đi quá mệt rồi, không thể đi bộ nữa. Gọi chiến sĩ cảnh vệ Tiểu Cố đưa cậu đi, cũng bảo cậu ấy thay tôi đi thăm Tiểu Lâm. Ngoài ra giao cho cậu một nhiệm vụ quan trọng: Cậu cùng với Tiểu Lâm phải động viên tất cả các thế lực tầng lớp trên và ngụy quân, không tiếc chi phí, cũng phải tìm cách cứu Liễu Minh ra! Đây là một đồng chí rất tốt, chúng ta cần cô ấy."

Chưa bao giờ thấy Giang Hoa quan tâm đến một cán bộ như vậy, Tào Hồng Viễn hơi kinh ngạc nhìn khuôn mặt đen sạm, hơi tiều tụy của Giang Hoa, liên tục gật đầu.

"Đồng chí lão Giang, xin yên tâm. Tôi cũng đang nghĩ, về An Định sẽ tìm cách thông qua các mối quan hệ để cứu Liễu Minh ra. Anh nghĩ còn cụ thể, chu đáo hơn tôi."

"Lão Giang à, anh thật khiến người ta khâm phục, quan tâm đến một cán bộ bình thường như vậy..." Thường Lý Bình vô cùng vui mừng, nắm lấy tay Tào Hồng Viễn, "Tiểu Tào, chuyện cứu Liễu Minh giao cho cậu đấy. Các cậu nhất định phải khẩn trương tiến hành, không cần tránh hiềm nghi. Quân tử làm việc nghĩa không từ chối, nhất định phải cứu Liễu Minh ra!"

Tào Hồng Viễn cưỡi ngựa của Giang Hoa ra khỏi làng, từ xa vẫn nhìn thấy Giang Hoa đứng ở đầu làng nhìn theo. Không biết là vì Liễu Minh, hay vì lý do gì, anh đã rơi lệ.