Ở ngôi làng dùng làm nơi tập huấn tập trung cho phân khu, màn đêm buông xuống, các chiến sĩ đã nghỉ ngơi, đường làng tĩnh lặng.

Mã Bảo Câu ngã vật xuống phản, tâm trạng bồn chồn nghĩ đến chuyện của Quách Nhân. Quách Nhân là huynh đệ kết nghĩa thuở hắn còn làm thổ phỉ, sau này là tham mưu trưởng khi hắn kéo đội ngũ kháng Nhật, vẫn luôn làm việc cùng hắn nhiều năm qua. Đang nghĩ ngơi, Quách Nhân xốc rèm bước vào phòng.

"Hiền đệ, lần này đại ca gặp nạn rồi, đệ nhất định phải kéo đại ca một tay đấy!" Quách Nhân người thấp nhỏ, mặc quân phục Bát Lộ Quân, râu ria xồm xàm, mặt mày đầy vẻ u sầu ngồi trước giường của Mã Bảo Câu.

Mã Bảo Câu từ trên giường ngồi dậy, trừng mắt nhìn Quách Nhân, hỏi:

"Lão Quách, tôi hỏi anh, mấy chuyện đó của anh rốt cuộc có hay không?"

"Có, chẳng lẽ tôi còn giấu hiền đệ được sao? Hai ta từng kết nghĩa kim lan, từng thề non hẹn biển, tôi mà có chuyện giấu đệ, chết không toàn thây!"

"Lão Quách, anh đừng có lôi cái bộ ràng buộc huynh đệ kết nghĩa đó ra trói tôi nữa được không? Bây giờ, tôi là đảng viên cộng sản rồi, mọi thứ đều phải làm theo quy củ của Đảng. Anh mà thực sự có cấu kết với kẻ thù trong thành An Định, tôi chịu không cách nào quản chuyện của anh được."

Quách Nhân cúi gằm đầu, hồi lâu không lên tiếng.

Khi ngẩng đầu lên, đôi mắt nhỏ ấy bỗng lóe lên tia sáng trắng tựa kiếm, nhìn chăm chăm Mã Bảo Câu, nói:

"Hiền đệ, đệ không gánh vác nổi tình huynh đệ, ta không trách đệ. Nhưng ta thì cả đời này không quên được nghĩa khí huynh đệ chúng ta, cho nên mới đến tìm đệ. Nói thật với đệ, ta sắp cao chạy xa bay đây... ta chịu không nổi cái cục tức này rồi... Cái gì gọi là chỉnh huấn? Đây chẳng phải là chỉnh người sao."

"Cái gì, anh muốn cao chạy xa bay?..." Mã Bảo Câu giật mình nhảy phốc xuống đất, tóm chặt cổ áo Quách Nhân, "Anh muốn trốn đi đâu?!"

"Vậy thì đệ đừng hỏi nữa. Nếu đệ muốn, hai ta cùng đi..."

"Mẹ kiếp! Không cho phép anh nói nhảm!" Mã Bảo Câu vừa dứt lời, cảnh vệ Tiểu Túc bước vào phòng, cả hai liền im bặt. Quách Nhân chớp thời cơ bước ra ngoài.

Trong thời gian Bát Lộ Quân thu biên các loại đội ngũ tạp sức, một số bộ phận không tránh khỏi việc lẫn lộn một số ít binh bĩ (binh du côn), sĩ quan cũ, phần tử đặc vụ địch. Do đó, tổng bộ Bát Lộ Quân chỉ thị toàn bộ lực lượng hậu phương — bao gồm cả du kích địa phương — đều phải tiến hành chỉnh biên, chỉnh huấn và huấn luyện quân sự theo từng đợt từng kỳ. Một mặt nâng cao tố chất chính trị, quân sự của quân đội; mặt khác thanh tẩy các loại phần tử xấu trong đội ngũ. Phải dựa theo tinh thần hội nghị Cổ Điền để thiết lập chế độ và tác phong mới cho quân đội. Lư Gia Xuyên và chính ủy Trương Dật Quần luân phiên phụ trách công tác huấn luyện vòng tròn cho du kích mười huyện toàn phân khu. Vì vậy, Mã Bảo Câu và Lưu Thế Khuê dẫn theo đại đội huyện cũng đến thôn Ngũ Công cách thành An Định hơn trăm dặm. Xung quanh đây là một bãi sậy rất lớn, có rất nhiều sậy lâu năm chưa được cắt bỏ, dựa vào địa thế này, kẻ địch không thể dễ dàng tập kích. Tiến hành chỉnh huấn ở đây vừa thuận tiện lại vừa an toàn.

Mỗi buổi sáng đều là huấn luyện quân sự. Ném lựu đạn, đấu bay lê, xạ kích và các nội dung khác khiến các chiến sĩ ai nấy mình mẩy đầy bụi đất và mồ hôi, cộng thêm khí hậu mùa xuân khô hanh, một số người trông giống như vừa ở dưới đất đào lên, biến thành người đất. Mã Bảo Câu và Lưu Thế Khuê phụ trách huấn luyện quân sự toàn đại đội. Tập một buổi sáng, hai người họ cũng mình mẩy đầy bụi đất. Mã Bảo Câu chẳng bận tâm đến những thứ này, thao luyện xong liền cùng các chiến sĩ lên nhà bếp ăn cơm trưa. Lưu Thế Khuê không đi ăn, hắn trở về căn nhà của chủ nhà trọ, gọi cảnh vệ dùng chiếc chậu sành lớn giặt quần áo của chủ nhà múc đầy hơn nửa chậu nước nóng cho hắn. Lưu Thế Khuê cởi quân phục ra, bảo cảnh vệ mang ra sân vừa phủi vừa quét. Bản thân hắn thì ở trong phòng rửa mặt lau người, xong vẫn thấy chưa sạch, lại dùng xà phòng thơm rửa mặt cọ rửa toàn thân một lượt, rồi dùng nước sạch dội lại, lúc này mới mặc quân phục nằm vật xuống giường, ngậm điếu thuốc, đảo đôi mắt láo liên, nhìn vòng khói nhàn nhạt suy nghĩ sự đời. Đợi nghỉ ngơi đủ rồi, hắn mới lấy chiếc bánh nướng kẹp thịt mua ngoài chợ từ sáng sớm ra, nhai ngấu nghiến cùng trà thơm. Ăn xong, thừa lúc cảnh vệ không có nhà, liền đem cơm hạt kê, canh cải trắng được mang đến cho mình tặng chủ nhà, rồi đi đến các đại đội họp.

Tối ngày thứ hai sau khi Quách Nhân tìm Mã Bảo Câu nói chuyện, sau buổi họp tổng kết cả ngày, Mã Bảo Câu trở về phòng, ngã người xuống tấm ván gỗ thở dài ngao ngán. Dưới ngọn đèn dầu hỏa lờ mờ, Lưu Thế Khuê bước vào, ngồi bên đầu giường Mã Bảo Câu, hút thuốc lá giấy, vòng vo nói:

"Lão Mã, anh xem, trung đội trưởng Quách Nhân của chúng ta tham gia chiến tranh kháng Nhật tính ra cũng được hai ba năm rồi, gió mưa, súng đạn, không nói là lập được công trạng hãn mã cho kháng chiến, thì cũng coi như không dễ dàng gì. Thế nhưng, lần chỉnh huấn này, cái anh tư lệnh Lư, chính ủy Trương của chúng ta ấy, chẳng biết dò la từ đâu ra chuyện hắn từng làm thổ phỉ, từng lên Giang Tây tiễu cộng, bây giờ lại nói hắn ngầm cấu kết với giặc, chà, tội ác tẻ núi! Vừa nãy nghe nói đã bắt giam hắn lại rồi! Ai biết hắn sẽ rơi vào kết cục gì đây... Lão Mã, hắn là bả huynh đệ của anh, lại từng làm tham mưu trưởng đội ngũ của anh, hai người các anh là dưa trên một dây, anh thế nào cũng phải đến chỗ tư lệnh cầu tình cho hắn chứ!" Lưu Thế Khuê nói, vẻ mặt đầy quan tâm lo lắng.

Mã Bảo Câu từ trên giường bật dậy, vỗ đùi nói:

"Tôi đang vì chuyện này mà đau đầu đây. Thẩm vấn hắn, phê phán hắn thì không nói làm gì, lại còn bảo hắn thông địch với kẻ thù thành An Định nên mới bắt giam lại. Thật không ngờ, sao lại có chuyện thế này chứ? Hắn dẫu có chút khuyết điểm, tư tưởng cũ nhiều, nhưng kháng Nhật vẫn rất tích cực mà!"

"Anh đi nói với đầu sỏ Lư vài câu, thả hắn về đại đội chúng ta đi. Hắn có thể có vấn đề lớn đến mức nào cơ chứ?" Giọng Lưu Thế Khuê trầm buồn, thái độ thành khẩn.

"Nói thì có tích sự gì! Cái tên Lư Gia Xuyên đó sắt đá vô tư, ngược lại còn nói lão Mã ta không có lập trường..."

Lưu Thế Khuê phụ họa theo Mã Bảo Câu lắc đầu thở dài.

"Đánh ngựa, lừa cũng hoảng — thấy Quách Nhân rơi vào cái kết cục thế này, trong lòng ai mà chẳng phải thấp thỏm cơ chứ! Chúng ta thắt lưng buộc bụng đánh người Nhật, không cầu thăng quan phát tài đi chăng nữa, thì cũng phải đổi lấy cái danh hiệu quang vinh kháng chiến chứ. Ai ngờ hồi lâu sau, không rõ đầu đuôi thế nào lại gán cho anh một cái tội danh, rơi vào một kết cục... Thật khiến người ta lạnh lòng mà! Bọn họ nói cái gì mà thuần khiết đội ngũ — thuần cái gì chứ? Chịu cái cục tức này, còn chẳng bằng sống thoải mái trong đội ngũ Quốc Dân Đảng..."

"Lưu Thế Khuê, anh câm miệng ngay cho tôi!" Mã Bảo Câu đột nhiên giơ tay vỗ đùi một cái, tức giận nói, "Anh cái người này chắc là giống loài ruồi nhặng phải không, sao cứ thấy chỗ hở là đẻ giòi thế? Anh thừa biết tâm trạng tôi vì chuyện của Quách Nhân mà không vui, nên mới tuôn ra đống lời lẽ vô nghĩa này. Nghỉ ngơi đi, bớt giở cái trò đó của anh đi! Quốc Dân Đảng thoải mái, sao anh lại đi làm Bát Lộ? Đây chẳng phải là chơi trò hai mặt hay sao?"

Lưu Thế Khuê thừa hiểu cái tính khí nòng súng của Mã Bảo Câu, hoàn toàn không hề giận, rít vài hơi thuốc, nở nụ cười:

"Lão Mã, đầu sỏ Lư của chúng ta người quá mức cách mạng, cách mạng đến mức không còn một chút tình người nào cả. Quách Nhân ngày thường biểu hiện rất tốt mà, sao hắn lại có thể thông địch chứ? Đây là có kẻ hãm hại hắn. Hai người các anh em một trận, thế nào cũng phải nghĩ cách cứu hắn chứ!"

"Lưu Thế Khuê, anh đừng nói mấy lời vô bổ này nữa! Tôi phiền lòng lắm, mau đi ngủ đi." Mã Bảo Câu nói xong, cởi quần áo chui vào chăn, không thèm đếm xỉa đến Lưu Thế Khuê nữa.

Trưa hôm sau, Mã Bảo Câu ăn cơm trưa xong, người nóng bừng lên như phát sốt, sải bước ra bờ sông tắm. Tiết tháng tư, nước vẫn còn lạnh, thế nhưng hắn cởi sạch chỉ còn lại mỗi chiếc quần đùi, tõm một tiếng nhảy xuống dòng nước vừa mọc lên những búp sậy, vừa bơi vừa tắm vùng vẫy tung tóe. Các chiến sĩ nhỏ tuổi vây quanh bờ, cười khúc khích la hét lung tung:

"Đội trưởng, đội trưởng, nước không lạnh à? Đây đâu phải là trời tháng sáu đại thử đâu!"

Mã Bảo Câu lặn một hơi xuống nước, chẳng mấy chốc, nhô đầu lên mặt nước hất đầu, vung tay, nói:

"Có ai dám xuống tỷ thí không? Xem ai nổi da gà nào! Thuở trước ở Hắc Hà đãi vàng, nước sông đóng băng dày cộp thế mà tụi ta vẫn phải xuống đó đãi vàng, mò cá cho người ta đấy thôi. Bây giờ đừng nói là trời xuân ấm áp, nhảy xuống cái vũng cóc này, tụi ta đây là đang tắm nước nóng đấy."

"Đội trưởng Mã quả nhiên lợi hại. Tụi mình cũng xuống tắm nước nóng đi." Chẳng biết chiến sĩ tinh nghịch nào la lên một tiếng, rất nhiều chiến sĩ đứng trên bờ cũng cởi quần áo, tranh nhau tõm tõm nhảy xuống nước. Ánh nắng xuân xuyên qua nhữngh phiến sậy xanh mướt, thon dài mọc dày đặc bên bờ, chiếu xuống mặt nước bắn tung tóe những tia nước. Ánh sóng lấp lánh, gió xuân dịu ngọt, tiếng cười đùa đuổi bắt vang đi rất xa.

Lúc này, một thông liên lạc đến gọi Mã Bảo Câu đi, bảo là Lư tư lệnh tìm anh.

Lư Gia Xuyên ở trong một dinh viện của Hán gian bỏ trốn. Căn phòng lớn phía Bắc sáng sủa treo bản đồ Trung Quốc và bản đồ bình nguyên. Toàn bộ đồ đạc trong nhà Hán gian đều biến mất, trong phòng chỉ có một chiếc bàn tám tiên, một chiếc bàn ba ngăn kéo. Bên bàn tám tiên kê vài chiếc ghế gỗ; trên bàn ba ngăn kéo đặt mấy cuốn sách, một chồng tài liệu, một chiếc cốc nước tráng men. Một khẩu súng lục bản lớn chuôi có tua rua lụa đỏ, được đặt ngay trên mặt bàn. Mã Bảo Câu vừa bước vào cửa, thứ đầu tiên đập vào mắt chính là món vũ khí khiến hắn vô cùng yêu thích này.

Lư Gia Xuyên đang ngồi trước bàn đọc tài liệu, nghe thấy tiếng Mã Bảo Câu hô "báo cáo", liền ngẩng đầu lên, mỉm cười đứng dậy, nắm lấy bàn tay to của Mã Bảo Câu:

"Lão Mã, ngồi bên này." Anh nhường chỗ cho Mã Bảo Câu ở bàn tám tiên, chiến sĩ cảnh vệ bước tới rót cho Mã Bảo Câu một cốc nước đun sôi để nguội, rồi bước ra ngoài cửa.

Mã Bảo Câu ngày thường quan hệ với Lư Gia Xuyên không tệ, gặp mặt rất đỗi thân thiết, tự nhiên. Thế nhưng hôm nay gặp lại thấy gò bó, bất an. Ngồi bên chiếc ghế gỗ, trợn tròn hai mắt nhìn Lư Gia Xuyên, ngây ngô toác miệng cười, không biết nói gì cho phải.

Vẫn là Lư Gia Xuyên mở lời trước.

"Lão Mã, cuộc sống chỉnh huấn thế nào rồi? Có quen không?"

"Rất tốt ạ. Nói về tài bắn súng của tụi tôi thì còn tạm ổn, chứ nói đến ném lựu đạn, đấu bay lê ấy mà, tụi tôi thì kém cứng cáp rồi. Vừa dạy vừa học rất đã ghiền... Tư lệnh, ngài hỏi cuộc sống chỉnh huấn á? Không tồi, không tồi." Mã Bảo Câu nói năng có phần lộn xộn.

À, lão Mã, tìm anh đến đây, vẫn là muốn bàn lại với anh vấn đề của Quách Nhân. Anh thực sự nhìn nhận con người hắn thế nào? Chúng ta đã được sự phê chuẩn của lãnh đạo phân khu, tạm thời giam giữ hắn lại rồi. Anh có cái nhìn thế nào về việc làm này? Chúng ta trao đổi ý kiến một cách nghiêm túc được chứ?" Lư Gia Xuyên nói năng điềm đạm, lại có vài phần uy nghiêm của người quân nhân, anh tập trung ánh mắt nhìn chằm chằm vào khuôn mặt Mã Bảo Câu, khiến vị đại đội trưởng huyện này càng thêm mất tự nhiên.

Mã Bảo Câu đã đoán trước Lư Gia Xuyên tìm mình là vì vấn đề của Quách Nhân. Nghĩ đến chuyện hôm qua Lưu Thế Khuê xúi giục mình cầu tình cho Quách Nhân, tâm trạng càng thêm bực bội. Hắn trừng trừng đôi mắt, nhìn khẩu súng lục màu xanh thẫm mà Lư Gia Xuyên đặt trên bàn, suy nghĩ một lúc, nói:

"Tư lệnh, vấn đề ngài hỏi ấy, tôi cũng đang định tìm ngài để nói đây. Quách Nhân này có đại tội gì đâu mà chúng ta cứ phải bắt giam hắn chứ? Tôi nhìn thế nào cũng không thấy hắn là người xấu, hắn cùng tôi xông pha giang hồ, thích nói nghĩa khí huynh đệ, tâm can lại nhanh nhẹn, thẳng thắn, còn thích ra tay nghĩa hiệp. Nói đến chuyện đánh người Nhật, lại càng không úp mở chút nào!"

"Đồng chí Mã Bảo Câu, tôi tin rằng khi vào Đảng, anh đã học tập điều lệ Đảng, hiểu rõ nguyên tắc và kỷ luật của Đảng — đảng viên là anh đây tin vào phán đoán xuất phát từ tình cảm cá nhân của mình, hay là nên tin vào phán đoán qua công tác điều tra nghiên cứu về mọi mặt của tổ chức?"

"Vậy sao các anh không đưa tài liệu điều tra ra cho tôi xem?" Mã Bảo Câu không kìm được thốt lên, "Chỉ nói suông là hắn có vấn đề thì tôi không tin."

Chính vì vụ án này vẫn chưa hoàn toàn làm sáng tỏ, cũng vì lập trường, thái độ của anh không đúng đắn cho lắm — tôi đã nói chuyện với anh hai lần rồi, anh vẫn luôn bênh vực cho Quách Nhân. Anh tin tưởng bạn bè của mình hơn là tin tưởng tổ chức. Cho nên có rất nhiều tài liệu vẫn chưa thể nói hết cho anh nghe được. Nói tóm lại, sự kiện của Quách Nhân vô cùng phức tạp, không phải một mình hắn có vấn đề thông địch — sau lưng hắn chắc chắn còn có người, có bối cảnh chính trị phức tạp... Chúng tôi hiện đang tiến hành điều tra, nghiên cứu từ mọi mặt. Anh nên tin tưởng tổ chức sẽ làm sáng tỏ vấn đề này, cũng nên tin tưởng tổ chức sẽ không oan uổng bạn bè của anh đâu." Lư Gia Xuyên nói đến đây, mỉm cười nhẹ với Mã Bảo Câu, lộ ra hàm răng trắng muốt, "Lão Mã, pháo đài là nơi rất dễ bị công phá từ bên trong. Tôi tin anh đánh người Nhật rất kiên quyết, thế nhưng, về mặt cảnh giác chính trị, kỷ luật tổ chức v.v., anh vẫn cần phải học tập cho thật tốt. Một đảng viên mà mịt mờ về chính trị, không phân biệt được đúng sai, lại không dựa vào tổ chức, tự cho mình là đúng, thì rất nguy hiểm đấy! Không phải tôi đang dọa nạt, hù dọa anh đâu, cứ tiếp tục thế này, thậm chí đầu rơi lúc nào còn không biết nữa là."

"Cái gì? Anh nói tôi không quan tâm đến chính trị? Nói tôi mơ hồ hồ đồ sẽ mất đầu á?"

Ban đầu, Mã Bảo Câu vẫn chăm chú lắng nghe lời Lư Gia Xuyên, nhưng nghe đến đoạn sau, hắn không tài nào nghe tiếp được nữa, sắc mặt thay đổi hoàn toàn, trợn trừng đôi mắt hổ, quát lớn: "Hay cho anh! Anh nói tôi Mã Bảo Câu hồ đồ không thể kiên quyết kháng Nhật, làm cách mạng cơ à? Anh, anh đây chẳng phải là nhìn người qua khe cửa — coi thường người ta rồi sao? Hè! Hóa ra nãy giờ anh tìm tôi nói chuyện, vòng vo một hồi cũng chỉ có hai câu này thôi sao!" Nói xong, mặt hắn càng đỏ bừng lên, những thớ gân cổ cuồn cuộn giật giật, hai con mắt to phừng phừng ngọn lửa giận dữ không thể kìm nén. Đột nhiên, hắn đứng phắt dậy, vừa chạy ra ngoài cửa vừa lớn tiếng kêu lên, "Thôi đi! Tư lệnh anh chỉ giỏi chỉnh người! Đánh gục Quách Nhân rồi, lại quay sang chỉnh tôi phỏng, không đời nào đâu!" Vừa nói, vừa vung mạnh cánh cửa, lao ra ngoài nhanh như gió.

Lư Gia Xuyên không ngờ Mã Bảo Câu lại có phản ứng như vậy. Như đối với một đứa trẻ tính tình nóng nảy, anh vội vàng đứng dậy đuổi theo ra cửa phòng, cất cao giọng gọi với theo bóng lưng Mã Bảo Câu:

"Đồng chí Mã Bảo Câu, đừng nổi nóng! Mau quay lại đi! Quay lại đi! Vẫn còn mấy chuyện chưa nói hết kìa."

Mã Bảo Câu làm như không nghe thấy, cứ thế cắm cổ chạy đi.

Đi ngang qua một tiệm tạp hóa nhỏ trên phố, Mã Bảo Câu bước vào mua một chai rượu Lão Bạch Càn. Trở về phòng của chủ nhà trọ, đứng giữa nhà, ngửa cổ, ực ực uống một hơi cạn sạch cả chai rượu trắng vào bụng, rồi ngã vật xuống giường, ngủ say như chết.

Trong giấc mộng, hắn phảng phất nghe thấy có người thì thầm bên tai mình:

"Lão Mã, đừng nổi giận lớn thế chứ. Nhìn anh uống ngần ấy rượu kìa, — không tốt cho sức khỏe đâu..."

"Nói chuyện khác vô dụng, tụi ta chỉ biết kiên quyết đánh Nhật!" Mã Bảo Câu mơ màng quát lên một câu, trở mình một cái lại ngủ say sưa.

Lư Gia Xuyên đứng bên giường khẽ nhíu mày:

"Say đến mức này, đúng là..." Nhẹ nhàng lau mồ hôi trên trán Mã Bảo Câu, lại nhẹ nhàng khép cửa lại, Lư Gia Xuyên đành bước ra ngoài.

Chập tối, Mã Bảo Câu tỉnh giấc sau một giấc ngủ, hơi rượu đã tan, nằm trên ván gỗ trở mình qua lại cách gì cũng không tài nào ngủ được, trong lòng thấp thỏm không yên, nghĩ trước nghĩ sau. Cảnh vệ nói rằng lúc hắn ngủ say, Lư tư lệnh từng đến thăm hắn. Hắn nghĩ, Lư Gia Xuyên là một lão hồng quân, trình độ chính trị cao, tính nguyên tắc mạnh, đánh Nhật cực kỳ cừ khôi. Cán bộ lãnh đạo như thế vất vả nhọc nhằn, mục đích là để chỉnh huấn toàn bộ đội ngũ lẩn khuất phần tử xấu trở thành đội ngũ giống như lão hồng quân. Phê bình đồng chí có khuyết điểm, cũng là điều nên làm. Thế nhưng, sao bản thân hắn lại không chịu nổi, không lọt tai những lời người ta nói chứ? Anh ấy phê bình sự tin tưởng của mình đối với Quách Nhân vượt quá sự tin tưởng đối với tổ chức, đây chính là khuyết điểm của tôi mà. Nghĩ đến đây, trong lòng Mã Bảo Câu dâng lên một trận hổ thẹn. Thế nhưng, khi hắn nhớ đến những lời Lưu Thế Khuê nói kiểu như "đánh ngựa lừa cũng hoảng — Quách Nhân rơi vào kết cục thế này, trong lòng ai mà chẳng thấp thỏm", hắn lại nổi giận, lại hoài nghi lời của Lư Gia Xuyên. Thoáng chốc, tựa như con chim trong lồng, Mã Bảo Câu nghĩ thế này, nghĩ thế kia, đâm đầu thế này, đâm đầu thế kia, trong lòng ngập tràn vị chua chát.

Buổi tối, cuộc họp Mã Bảo Câu cũng không đi, đèn cũng không châm, vẫn cứ ngã vật xuống chiếc phản nhỏ trùm chăn ngủ vùi.

Lưu Thế Khuê bước vào phòng từ lúc nào, hắn hoàn toàn không hay biết. Cho đến khi trong phòng thắp đèn, Lưu Thế Khuê khiêng chiếc ghế đẩu nhỏ, ngồi ngay đầu giường hắn, lúc này hắn mới tỉnh táo lại.

Lưu Thế Khuê một tay cầm mấy chiếc bánh nhân thịt, tay kia cầm một quả táo to, cười tươi nói:

"Lão Mã, tối anh chẳng ăn gì cả, tôi mua cho anh mấy chiếc bánh nhân thịt đây, dậy ăn đi chứ."

Mã Bảo Câu lắc lắc đầu, giọng óng ổng:

"Không đói. Cậu tự ăn đi."

"Ấy, có giận dữ thì cũng phải ăn cơm chứ. Để cơ thể đói lả ra rồi tính sổ với ai cơ chứ!" Lưu Thế Khuê nhét bánh nhân thịt vào miệng Mã Bảo Câu, "Hay là, cứ nằm mà ăn đi. Ở đây còn có một quả táo to, đây đúng là của hiếm đấy."

Mã Bảo Câu miễn cưỡng nuốt trôi chiếc bánh nhân thịt, Lưu Thế Khuê ngồi bên cạnh hắn, thong thả hút thuốc lá giấy, nói:

"Lão Mã, nghe nói hôm nay anh lại bị đầu sỏ Lư mắng cho một trận à?"

"Cậu nghe ai nói thế?"

Lưu Thế Khuê đứng phắt dậy, trừng đôi mắt nhỏ sáng quắc, nhìn Mã Bảo Câu với vẻ kinh ngạc, nói:

"Trời ạ! Lão Mã, anh chỉ lo ngủ say sưa, hóa ra chuyện bên ngoài anh chẳng hay biết gì sất! Mấy cái thôn xóm nhỏ bị bao bọc bởi rừng sậy này đóng quân toàn người các huyện đến thụ huấn, ai mà không biết, ai mà chẳng hay. Kể cả các chiến sĩ đều biết hết rồi, đồn thổi khắp nơi rồi..."

Đồn thổi cái gì?" Mã Bảo Câu nhổm người dậy, nhíu mày trừng mắt nhìn Lưu Thế Khuê hỏi.

"Đều đồn rằng — đồn rằng, người anh hùng lừng danh thiên hạ như Chapaev là Mã Bảo Câu, lại bị tư lệnh Lư của chúng ta châm chọc giống như một — giống như một..."

"Giống như cái gì? Mẹ kiếp cậu nói mau lên xem nào!"

"Giống như một con gấu chó, bị nói cho không đáng một xu..."

Mã Bảo Câu giật nảy mình nhảy phốc từ trên giường xuống đất, đấm mạnh một cú vào tấm ván giường:

"Mẹ kiếp! Tự hào đại trượng như Mã Bảo Câu ta đây, lại phải chịu đựng cái cục tức này sao! Xả thân quên mình kháng chiến thế này, quả thực còn khó hơn cả lên Tây Thiên thỉnh kinh nữa!"

Lưu Thế Khuê ấn Mã Bảo Câu nằm xuống giường, ra vẻ quan tâm.

"Lão Mã, đừng bực bội nữa! Nằm xuống, ăn trước quả táo tiêu giận đi đã. Hay là, tôi pha cho anh ấm trà uống nhé?"

Mã Bảo Câu không lên tiếng, mắt nhìn trân trân lên trần nhà, trong lòng thầm suy nghĩ: Tên Lưu Thế Khuê này mưu mô xảo quyệt, lời hắn nói phải đề cao cảnh giác, không thể tin hoàn toàn; vừa rồi không nên nói với hắn những lời đó lúc đang nóng giận. Mã Bảo Câu bình tĩnh lại, mắt dán chặt vào khuôn mặt Lưu Thế Khuê, xem hắn còn nói gì nữa.

Lưu Thế Khuê ngồi trên ghế đẩu, châm một điếu thuốc lá, nhả khói, thong thả nói:

"Lão Mã, chúng ta ở bên nhau mấy tháng nay, sự giúp đỡ của anh đối với tôi lớn lắm đấy. Tôi nhớ nhà, không muốn làm việc trong đại đội lớn, muốn đến đại đội huyện. Nhờ ơn sự giúp đỡ của anh, mới được điều đến đại đội huyện chúng ta. Tôi khuyết điểm nhiều, thường xuyên bị phê bình thì chẳng có gì lạ. Thế nhưng, một người lòng son dạ sắt, chiến công hiển hách như anh, mà tư lệnh Lư cũng phê bình anh như thế, tôi đâm ra có chút không tài nào thông suốt nổi. Rốt cuộc là tại sao chứ?" Lưu Thế Khuê nheo nheo đôi mắt nhỏ, vô cùng quan tâm hỏi Mã Bảo Câu. Mã Bảo Câu không lên tiếng. Một lát sau, Lưu Thế Khuê lại vòng vo nói tiếp:

"Lão Mã, chúng ta đến đây thụ huấn, mới chỉ hơn một tháng thôi, ngày tháng này thực sự không dễ sống chút nào đâu! Bây giờ đánh gục lão Quách rồi, bắt giam lại rồi, tiếp theo có phải đến lượt chỉnh đốn hai chúng ta không — trước tiên là tôi, sau đó mới tới anh chứ?"

Mã Bảo Câu nghe thấy có khả năng chỉnh đốn mình, cơn giận bốc lên ngùn ngụt. Tức giận nói:

"Có chỉnh đốn cậu hay tôi hay không, ai mà biết được! Dù sao cũng phải lôi cho bằng được kẻ đứng sau lưng Quách Nhân đó ra!"

"Kẻ đó là ai nhỉ?" Lưu Thế Khuê thấp giọng hỏi một câu.

"Cậu bớt dò la mấy chuyện này với tôi đi! Kẻ đó là ai, tôi làm sao mà biết được!"

Lưu Thế Khuê ngồi bên đầu giường Mã Bảo Câu, hút thuốc lá giấy, thở dài, nói:

"Lão Mã, chúng ta chiến đấu vào sinh ra tử dưới mí mắt kẻ địch, không tính là hèn nhát đâu nhỉ, thế nhưng người ta vốn dĩ không yên tâm về chúng ta — hôm nay chỉnh đốn này, ngày mai huấn luyện nọ, chính là muốn biến tất cả những kẻ trên người có sẹo lồi lõm như chúng ta, đều trở thành cừu non ngoan ngoãn của họ, ngoan ngoãn vâng lời họ sai khiến, một lòng một dạ đánh thiên hạ, tranh đoạt địa bàn cho họ..."

Mã Bảo Câu vừa nghe, vừa ho sù sụ, nghe đến đây, không nhịn được nữa:

"Lưu Thế Khuê, cậu đừng có vơ đũa cả nắm! Cái gì mà trên người chúng ta đều có sẹo lồi lõm, chúng tôi không giống cậu đâu. Tôi là đảng viên, chịu chút phê bình là điều nên làm, cậu bớt châm ngòi ly tán đi!"

"Đúng vậy! Đúng vậy!" Lưu Thế Khuê vội vàng nói, "Xuất thân của hai anh em chúng ta không giống nhau cho lắm, anh lại là đảng viên rồi. Thế nhưng tấm lòng kháng Nhật của chúng ta thì hoàn toàn giống nhau mà! Tôi bỏ nhà cửa nguy nga, căn nhà tựa hang tuyết không ở, dầu thơm cơm tẻ gạo trắng không ăn, thiếu gia không làm, ra ngoài đi theo Bát Lộ Quân suốt ngày gió mưa bão bùng, ăn cơm hạt kê với dưa muối mặn chát thế này, rốt cuộc là vì cái gì chứ?"

"Vì cậu vẫn còn là người Trung Quốc!" Mã Bảo Câu lạnh lùng ném ra một câu.

Lưu Thế Khuê rít vài hơi thuốc, đảo đôi mắt mấy vòng, tiếp tục nói:

"Phải đấy! Lão Mã, anh nhìn vấn đề thật chuẩn xác. Tôi không chỉ khắc ghi trong lòng mình là người Trung Quốc, quyết tâm kháng Nhật đến cùng; đôi khi tôi còn muốn gia nhập Đảng Cộng sản, làm một chiến sĩ vô sản nữa cơ. Thế nhưng, bọn họ cứ mãi không yên tâm về những kẻ như chúng ta — nói chúng ta xuất thân không tốt này, tư tưởng theo không kịp này, lại còn nói chúng ta chỉ biết quan tâm đến quân sự này, đối với những kẻ có vấn đề về chính trị chỉ biết nói nghĩa khí huynh et mà không vạch rõ ranh giới, chúng ta là kẻ nguy hiểm... Nói tóm lại, thế nào cũng chẳng ưa nổi loại người như chúng ta! Đúng là nhiệt tình đơn phương. Tôi thực sự phiền muộn lắm, ngày tháng sau này biết sống sao đây?"

"Sao cơ, cậu cũng bị phê bình à? Sao tôi không biết thế? Thế sau này cậu tính thế nào?" Mã Bảo Câu vội vã hỏi.

"Tính thế nào ư? Dù thế nào đi nữa, chúng ta cũng phải kháng Nhật, tuyệt đối không được làm Hán gian. Chỉ là cái chỗ kháng Nhật này ấy mà, chúng ta phải suy tính lại — hiện tại cái chỗ này ấy à, gay go lắm!"

"À, cậu không muốn làm việc ở đây nữa à? Định đi đâu?" Mã Bảo Câu không nằm nữa, ngồi phắt dậy trên giường trừng trừng nhìn Lưu Thế Khuê.

Lưu Thế Khuê nhìn thấy ánh mắt nghiêm nghị lạnh lùng của Mã Bảo Câu, nuốt những lời sắp đến miệng vào trong, khóe miệng hé lên một tia cười nhạt, nói:

"Tôi muốn đi Thiểm Cảm Ninh đây. Chẳng phải rất nhiều đội ngũ cải biên đều kéo về bên đó rồi sao? Tôi muốn kháng Nhật thì kháng cho tới cùng, đi đâu cũng là đánh Nhật cả thôi."

Mã Bảo Câu nghiêng đầu, dùng ánh mắt hoài nghi nhìn Lưu Thế Khuê:

"Đây là lời thật của cậu đấy phỏng? Kéo đến nơi cách nhà chưa đầy hai trăm dặm để chịu huấn luyện, cậu còn chịu không thấu, lại còn muốn đi Thiểm Cảm Ninh cách đây mấy ngàn dặm á? Lừa quỷ đấy à!"

"Lão Mã, nói lời từ đáy lòng, tôi đây là do vạn bất đắc dĩ thôi! Cái tên Lư Gia Xuyên này lợi hại thật, từng vị cán bộ lớn nhỏ nào, anh ta cũng đều gọi tới để nói chuyện trực tiếp. Nói chuyện một hồi, hứa hẹn muốn lộn tung lục phủ ngũ tạng trong bụng anh ra hết mới thôi. Những áp lực chính trị lớn lao đó thực sự khiến người ta thở không ra hơi. Cho nên, tôi phải rời khỏi cái chốn này, đi thật xa... Lão Mã, anh cứ chịu đựng cái cục tức này mãi thế à, không nghĩ cách gì sao?"

Mã Bảo Câu con người này tuy thô lỗ nhưng bên trong lại tinh tế. Nghe Lưu Thế Khuê nói đến đây, hắn có chút hiểu ra: Hóa ra tên nhóc này vòng vo tam quốc một hồi, mục đích là muốn kéo mình cùng hắn trốn khỏi nơi huấn luyện này, đi nơi khác... Nghĩ đến thái độ hào sảng, thân thiết của Lư tư lệnh khi nói chuyện với mình, nghĩ đến việc sau khi mình nổi giận, say rượu, anh ấy vẫn tự mình đến thăm hỏi tình cảm huynh đệ thắm thiết đó... Trong lòng Mã Bảo Câu không khỏi dâng lên cảm giác vừa sợ hãi vừa hối hận. Nghĩ lại những lời mình đã nói với Lưu Thế Khuê, không kìm được mà vô cùng hổ thẹn...

"Nửa đêm nửa hôm lải nhải nhảm nhí cái gì! Mau đi ngủ đi." Mã Bảo Câu nói xong, quay lưng vào trong không thèm đếm xỉa đến Lưu Thế Khuê nữa.

Đêm đen tĩnh mịch, Mã Bảo Câu chìm vào giấc ngủ say.

Lưu Thế Khuê trở về giường của mình, ngậm điếu thuốc lá giấy, ngủ không yên. Quách Nhân bị bắt, hắn hoảng sợ; Mã Bảo Câu không tranh thủ kéo sang phe mình được, hắn sợ hãi. Hắn đang suy tính bước tiếp theo phải làm thế nào, thì bỗng nhiên bên ngoài có tiếng gọi:

"Phó đội trưởng Lưu có ở trong phòng không?"

Lưu Thế Khuê sợ hãi giật mình nhảy phắt từ trên giường dậy, vội vàng nhét súng lục vào ngực áo, bước ra cửa hỏi:

"Ai tìm tôi? Có việc gì thế?"

Một chiến sĩ trông như liên lạc viên đứng ngoài cửa phòng, giơ tay chào Lưu Thế Khuê một cái: "Lư tư lệnh mời anh lập tức đến chỗ ngài ấy một chuyến." Lưu Thế Khuê quay đầu lại, nhìn chiếc giường nhỏ của mình, rồi đi theo chiến sĩ liên lạc.

"Phó đội trưởng Lưu, hai ngày nay anh đã nói những lời gì với đội trưởng Mã vậy? Bây giờ xin mời anh hãy nói chuyện với tôi." Lư Gia Xuyên ra hiệu cho Lưu Thế Khuê ngồi xuống, lập tức đi thẳng vào vấn đề hỏi.

Trong lòng Lưu Thế Khuê chợt chấn động mạnh, mình đã nói gì chứ, sao anh ta lại biết được cơ chứ?

"Tư lệnh, tôi có nói gì đâu ạ. Tôi chỉ khuyên anh ấy đừng bực bội, phải tuân thủ sự lãnh đạo cho tốt, kiên quyết kháng Nhật..."

"Không đúng! Anh đang châm ngòi ly tán!" Lư Gia Xuyên cắt ngang lời Lưu Thế Khuê, nghiêm giọng nói, "Anh vẫn luôn tạo ra mâu thuẫn, châm ngòi ly tán — anh còn tung ra những lời lẽ gì nữa giữa các chiến sĩ vậy?"

Lưu Thế Khuê ra vẻ trấn định nói:

"Tôi có nói gì đâu ạ! Tôi đều tiến hành giáo dục tư tưởng cho bọn họ theo đúng nguyên tắc của Đảng..."

"Phó đội trưởng Lưu, anh ngồi xuống, chúng ta nói chuyện cho nghiêm túc." Lư Gia Xuyên chỉ vào chiếc ghế gỗ bảo Lưu Thế Khuê vừa đứng dậy ngồi xuống lại, bản thân thì ngồi trước chiếc bàn dài, dùng ngón tay khẽ gõ lên mặt bàn, "Phó đội trưởng Lưu, anh đã tham gia chiến tranh kháng Nhật, làm phó đại đội trưởng, thì nên nỗ lực thay đổi lập trường, tư tưởng, quan điểm của mình, thay đổi tác phong cũ trong quân đội Quốc Dân Đảng, phấn đấu trở thành một người quân nhân cách mạng chân chính. Thế nhưng, anh lại không làm như vậy. Những điều anh nói ngoài miệng, và những việc anh làm trong bóng tối lại hoàn toàn khác nhau. Anh đã nói gì với những chiến sĩ có ý định muốn về nhà vậy?"

"Tôi có nói gì đâu ạ!" Lưu Thế Khuê miễn cưỡng cất cao giọng nói.

Anh đã nói. Anh nói rằng các đội ngũ thụ huấn chúng ta, thụ huấn xong là sẽ kéo về khu biên giới Thiểm Cảm Ninh — cách nhà mấy ngàn dặm, mãi mãi không thể về nhà được nữa... Có phải anh đã từng nói những lời này hay không?"

"Tôi, tôi không có..." Lưu Thế Khuê hoảng sợ trợn tròn mắt, một mực phủ nhận.

"Không có cái gì mà không có! Anh còn nói với các chiến sĩ rằng, làm cái gì mà chính trị — chính trị, càng làm chính trị, người Nhật tới càng nhiều. Nếu không phải Bát Lộ Quân làm chính trị, thì người Nhật đã không tới rồi. Có phải do anh nói hay không!"

Lưu Thế Khuê ấp úng, nửa câu cũng không trả lời được.

"Phó đội trưởng Lưu, anh nhìn nhận vấn đề của Quách Nhân thế nào?" Lư Gia Xuyên chuyển đổi chủ đề, lại cho Lưu Thế Khuê một đòn bất ngờ.

"Hắn ấy à, tôi thực sự không rõ! Đại đội trưởng Mã là huynh đệ kết nghĩa với hắn, hai người thân như một người. Tôi, tôi thực sự không dám bàn về con người Quách Nhân..."

"Thế còn anh thì sao? Lưu Thế Khuê, anh là cái loại người gì?" Lư Gia Xuyên lại bất ngờ phang ra một câu.

Khuôn mặt hốc hác của Lưu Thế Khuê bỗng tái mét, khóe miệng giật giật, đờ đẫn nhìn Lư Gia Xuyên không nói nên lời.

"Chính sách của Đảng chúng ta — chính sách mặt trận thống nhất kháng Nhật dân tộc, là đoàn kết tất cả những người có thể đoàn kết, cùng nhau chống lại chủ nghĩa đế quốc Nhật Bản. Anh xuất thân từ địa chủ, là sĩ quan Quốc Dân Đảng, thế nhưng, chỉ cần anh bằng lòng kháng Nhật, bằng lòng thay đổi lập trường của mình, không phản cộng, chúng ta sẽ chân thành đoàn kết anh, hợp tác với anh, giao việc cho anh, tín nhiệm anh. Thế nhưng, trong đội ngũ kháng Nhật, tuyệt đối không dung thứ cho những hành vi, lời lẽ phá hoại kháng chiến, phá hoại đoàn kết! Anh vẫn luôn châm ngòi ly tán, tạo ra mâu thuẫn — đêm qua chắc chắn anh lại nói những lời phá hoại nào đó với Mã Bảo Câu, đầu óc cậu ta đơn giản, tính tình nóng nảy, cậu ta càng nổi giận thêm khi nghe anh xúi giục. Bằng không, cậu ta đã không tức giận đến mức độ này. Nói cho anh biết, Phó đội trưởng Lưu, những việc làm của anh, chúng ta đều nắm rõ như lòng bàn tay. Từ nay trở đi, anh chỉ có cách học tập cho thật tốt, thay đổi lập trường, thay đổi tư tưởng, phấn đấu lập công để đánh bại chủ nghĩa đế quốc Nhật Bản, đó mới là con đường sáng duy nhất mà anh nên đi. Anh hãy về nhà suy nghĩ thật kỹ xem, những ý kiến tôi vừa nói có đúng hay không?"

"Đúng! Đúng ạ! Tư lệnh nói quá đúng!" Lưu Thế Khuê ngẩng đầu lên, cười khổ với Lư Gia Xuyên đang có gương mặt nghiêm nghị, vô cùng thành khẩn nói, "Tôi đã nhiễm rất nhiều thói hư tật xấu, tư tưởng xấu trong xã hội cũ, quân đội cũ, bản thân tôi cũng biết rõ điều đó. Thế nhưng mãi mà không sửa đổi được. Được sự khuyên rỗi tận tình tâm can của tư lệnh, tôi đã hiểu rõ tất cả rồi! Từ nay về sau, tôi nhất định sẽ làm theo những gì tư lệnh đã dạy — thay đổi lập trường, thay đổi tư tưởng, phấn đấu lập công chuộc tội để đánh bại quân giặc."

Lưu Thế Khuê vừa nói, vừa dùng khăn tay lau mồ hôi túa ra trên mặt.

Lư Gia Xuyên gật đầu, bắt tay với Lưu Thế Khuê: "Vậy cậu về nghỉ ngơi đi."

Lưu Thế Khuê muốn chạy trốn, nhưng cố tình chậm bước chân lại, giơ tay chào Lư Gia Xuyên một cái, rồi mới quay người trở về chỗ ở của mình.

Ngay trong nửa đêm về sáng hôm ấy, Lưu Thế Khuê bụng đầy quỷ kế, vì sợ lộ tẩy bộ mặt thật, đã trốn chạy trong đêm.

Trên con đường trốn chạy, vô tình lại chạm trán ba người Lâm Đạo Tĩnh, Tiểu Phùng, Ngô Đại Sơn.