Hesiod, Các Bài Thánh Ca Homer Và Homerica

Lượt đọc: 237 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Thiên Văn Học

❊ ❊ ❊

[Đoạn trích #1]—Athenaeus xi, tr. 491 d: Và tác giả của tập “Thiên văn học”, thực chất được quy cho Hesiod, luôn gọi chúng (chòm Pleiades) là Peleiades: ‘nhưng người trần gọi chúng là Peleiades’; và lại rằng, ‘những chòm Peleiades bão tố lặn xuống’; và lại rằng, ‘khi ấy các chòm Peleiades ẩn khuất đi....’

Học giả chú giải về Pindar, Nem. ii. 16: Chòm Pleiades.... có những vì sao sau đây:—‘Teygata đáng yêu, và Electra mặt ngăm, cùng Alcyone, và Asterope rực rỡ, và Celaeno, và Maia, và Merope, kẻ mà Atlas hiển hách đã sinh ra....’ ((KHOẢNG TRỐNG)) ‘Nơi núi non Cyllene nàng (Maia) đã hạ sinh Hermes, sứ giả của các vị thần.’

[Đoạn trích #2]—Học giả chú giải về Aratus 254: Nhưng Zeus đã biến họ (những người chị em của Hyas) thành các vì sao được gọi là Hyades. Hesiod trong cuốn sách về các vì sao của ông đã kể cho chúng ta nghe tên của họ như sau: ‘Những nữ thần giống như các vị Nữ thần Ân huệ 1401, Phaesyle và Coronis cùng Cleeia đội vương miện phú quý và Phaco kiều diễm cùng Eudora xiêm y thướt tha, mà các giống loài của loài người trên mặt đất gọi là Hyades.’

[Đoạn trích #3—Pseudo-Eratosthenes Catast. đoạn trích 1: 1402 Chòm Đại Hùng.]—Hesiod nói rằng nàng (Callisto) là con gái của Lycaon và sống ở Arcadia. Nàng chọn sống cảnh gắn bó với dã thú chốn núi non cùng với Artemis, và khi bị Zeus làm cho mê muội, nàng vẫn sống một thời gian mà nữ thần không hay biết; nhưng sau đó, khi nàng đã mang thai, nữ thần nhìn thấy nàng đang tắm và nhờ thế mà phát hiện ra. Về phần mình, vị nữ thần nổi giận và biến nàng thành một con thú. Thế là nàng trở thành một con gấu và hạ sinh một người con trai tên là Arcas. Nhưng khi nàng ở trong chốn núi non, nàng bị một số kẻ chăn dê săn đuổi và bị trao cho Lycaon cùng với đứa con thơ của nàng. Cách đó một thời gian, nàng thấy việc bước vào khu đất cấm của Zeus là thích hợp, vì không biết luật lệ, và bị chính con trai mình cùng những người Arcadia truy đuổi, nàng suýt bị giết vì bộ luật đã nói; nhưng Zeus đã giải cứu nàng vì mối quan hệ của nàng với ông và đặt nàng lên chòm sao, ban cho nàng cái tên Con Gấu vì tai hoạ đã giáng xuống đời nàng.

Bản chú giải bổ sung về Aratus, tr. 547 M. 8: Về chòm Bootes, còn được gọi là Người chăn gấu. Chuyện kể rằng chàng chính là Arcas, con trai của Callisto và Zeus, và chàng sống ở vùng đất quanh Lycaon. Sau khi Zeus quyến rũ Callisto, Lycaon, vờ như không biết gì về chuyện đó, đã khoản đãi Zeus, như Hesiod đã kể, và dọn lên bàn cho thần ăn đứa trẻ mà chính hắn đã phanh thây.

[Đoạn trích #4—Pseudo-Eratosthenes, Catast. đoạn trích xxxii: Chòm Orion.]—Hesiod kể rằng chàng là con trai của Euryale, con gái của Minos, và của Poseidon, và rằng chàng được ban cho năng lực đi lại trên sóng nước tựa như trên mặt đất. Khi tới Chios, vì say xỉn nên chàng đã hãm hiếp Merope, con gái của Oenopion; nhưng khi hay biết chuyện, Oenopion vô cùng phẫn nộ trước hành vi bạo ngược ấy nên đã làm cho chàng mù mắt và trục xuất chàng khỏi xứ sở. Khi ấy, chàng tới Lemnos trong cảnh lang thang xin ăn và gặp Hephaestus, người đã động lòng thương xót và trao cho chàng Cedalion, đầy tớ của chính mình, để dẫn đường. Thế là Orion cõng Cedalion trên vai và đưa đi khắp nơi trong lúc cậu ta chỉ đường vẽ lối. Kế đó, chàng tới phương đông và dường như đã gặp Helius (Mặt Trời) để được chữa lành, rồi trở về lại chỗ Oenopion để trừng phạt hắn; nhưng Oenopion đã bị người dân của mình che chở và giấu kín dưới lòng đất. Chẳng thể tìm kiếm được vị vua nọ, Orion bèn rời đi đến đảo Crete và dành thì giờ săn bắn cùng với Artemis và Leto. Có vẻ như chàng đã đe dọa sẽ tiêu diệt mọi loài thú hiện hữu trên mặt đất; bấy giờ, vì nổi giận, Đất Mẹ đã sai đến một con bọ cạp có kích thước vô cùng lớn để tấn công chàng, khiến chàng bị đốt và bỏ mạng. Sau sự việc ấy, theo lời khẩn cầu của Artemis và Leto, Zeus đã đưa chàng lên chòm sao vì lòng dũng cảm của chàng, và cả con bọ cạp nữa để làm ký ức tưởng niệm về chàng cùng những gì đã xảy ra.

[Đoạn trích #5—Diodorus iv. 85: Một số người kể rằng những trận động đất lớn đã xảy ra, làm nứt gãy eo đất và hình thành nên các eo biển 1403, biển cả chia cắt đại lục với hải đảo. Nhưng nhà thơ Hesiod lại kể điều hoàn toàn ngược lại: rằng biển cả vốn thông thoáng, chính Orion đã bồi đắp mũi đất gần Peloris, và thiết lập vùng cửa biển của Poseidon vốn được những cư dân quanh vùng hết sức tôn kính. Khi hoàn tất công việc ấy, chàng rời đi đến Euboea và định cư tại đó, rồi nhờ danh tiếng lẫy lừng mà được đưa vào hàng ngũ các vì sao trên thiên đàng, lưu danh thiên cổ.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 24 tháng 10 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.