Theo mệnh lệnh của Amaia, bác sĩ San Martín bắt đầu giải phẫu tử thi mà không có họ. Lúc chị và Etxaide đến gần cái bàn thép đặt ở trung tâm căn phòng chen kín những sinh viên y khoa, nhà bệnh lý học đang quay lưng về phía họ, bận cân các nội tạng. Ông quay lại, mỉm cười khi trông thấy họ.

– Thật đúng lúc, chúng tôi sắp xong rồi. Xét nghiệm chất độc cho thấy một loại thuốc an thần quá mạnh có nồng độ cao. Chúng tôi đã xác định được hoạt chất, nhưng chưa dám liều đoán ra tên thuốc đó. Là một bác sĩ, Berasategui thừa biết cách sử dụng và cần uống bao nhiêu. Hầu hết dùng để tiêm, nhưng những vết trầy nhỏ bên cạnh lưỡi cho thấy hắn uống qua đường miệng.

Amaia cúi xuống kiểm tra bằng kính lúp một dãy những vết giộp nhỏ xíu ở rìa lưỡi, San Martín giơ lên cho chị một chiếc kẹp.

– Tôi ngửi thấy mùi chua và thơm, - chị nhận xét.

– Phải, bây giờ dễ nhận thấy hơn. Có lẽ là mùi nước hoa Berasategui nhúng người vào để che giấu thứ đó. Một gã tự đắc đích thực.

Amaia kiểm tra cái xác lúc lắng nghe San Martín. Vết rạch chữ Y bắt đầu từ hai vai, chạy xuống ngực tới khung xương chậu, lòng ruột sáng bóng nằm trần trụi, những màu sắc sinh động luôn làm chị hứng thú. Trong ca này, San Martín và đội của ông buộc phải mở lồng ngực để lấy và cân các nội tạng, chắc chắn sẽ thích thú thấy kết quả của một loại thuốc an thần cực mạnh tác động lên một người đàn ông trẻ trung và khỏe khoắn. Các xương sườn trắng hếu chĩa thẳng lên trần, bị róc thịt trông kỳ quái, giống như khung một con tàu hoặc xương của một con cá voi chết, hoặc những ngón tay dài, kỳ quặc của một sinh vật bên trong đang cố bò ra khỏi xác chết. Không có cuộc phẫu thuật nào giống với giải phẫu tử thi; từ duy nhất có thể miêu tả gần đúng với nó là đáng ngạc nhiên. Chị hiểu sự say mê đó đã choán giữ những kẻ sát nhân dạng Ripper, nhiều tên thành thạo đến mức rạch những nhát chính xác, sâu đúng mức có thể lấy các nội tạng theo một mệnh lệnh đặc biệt mà không làm hỏng.

Amaia quan sát các trợ lý và các sinh viên y khoa đang chăm chú lắng nghe San Martín, lúc ông chỉ vào các phần khác nhau của gan, giảng giải nó ngừng hoạt động ra sao. Vào lúc đó, Berasategui đã gần như bất tỉnh hoàn toàn. Hắn đã chọn một cái chết không đau đớn và trang nghiêm, nhưng vẫn không tránh khỏi các thủ tục mà hắn biết sẽ chắc chắn phải tuân theo. Berasategui không muốn chết, chắc hắn chưa bao giờ nghĩ đến tự vẫn. Một kẻ quá yêu bản thân như hắn chỉ chấp nhận tự tử khi bị buộc phải giao quyền điều khiển mà hắn vẫn sử dụng với những người khác. Chị đã thấy hắn vượt qua trở ngại đó trong tù như thế nào. Hắn đã làm việc phải làm, cưỡng lại nguyện vọng của mình, tạo ra một sự không nhất quán, một yếu tố bất thường mà Amaia không thể bỏ qua. Berasategui khóc than cho vụ tự tử của chính mình như một tử tù buộc phải đi một dặm xanh[1], đến nơi không thể trở về.

Quay sang để chia sẻ ý nghĩ với Jonan, chị thấy anh đứng ở đằng sau các sinh viên tụ tập quanh San Martín. Tay khoanh lại, anh chăm chú ngắm cảnh tượng cái xác trần truồng, ướt át nằm dang rộng trên bàn, xương sườn phơi ra ngoài không khí như trong cơn ác mộng.

– Lại gần hơn đi, phó thanh tra Etxaide, tôi để dành dạ dày đến cuối cùng… Tôi nghĩ cậu muốn quan sát bên trong, mặc dù chắc chắn hắn đã uống thuốc an thần.

Một trợ lý đặt phễu lọc lên trên cốc rồi nghiêng cái dạ dày mà San Martín kẹp chặt một đầu, cô ta dốc hết chất lầy nhầy màu vàng vào cái phễu. Mùi chất nôn hôi thối hòa lẫn mùi thuốc an thần thật kinh tởm. Amaia nhìn lúc Jonan nôn xong và các sinh viên trao đổi với nhau những cái nhìn ranh mãnh.

– Ở đây chúng ta thấy dấu vết của thuốc an thần, - San Martín nói, - cho thấy hắn đã giảm bớt lượng đồ ăn và nước uống để hấp thụ thuốc nhanh hơn. Thuốc tiếp xúc với màng nhầy, kích thích sản sinh axit trong dạ dày. Hãy quan sát tỉ mỉ ruột, khí quản và thực quản để thấy thuốc ảnh hưởng đến các bộ phận này ra sao.

Lời gợi ý nói chung được nồng nhiệt chào đón, trừ Amaia.

– Chúng tôi muốn ở lại, nhưng phải trở về Elizondo. Nếu ông có lòng tốt, xin cho chúng tôi biết tên loại thuốc an thần càng sớm càng tốt. Chúng tôi đã biết một trong các lính gác cung cấp thuốc cho hắn, và chắc chắn cũng lấy đi lọ đựng thuốc. Tên thuốc sẽ giúp chúng tôi tìm ra cách hắn kiếm được nó và liệu hắn có hành động một mình không.

Rõ ràng Jonan nhẹ người vì tin này. Sau khi chào tạm biệt San Martín, anh đi trước Amaia tới lối ra, cố không chạm vào thứ gì. Amaia theo sau, buồn cười vì thái độ của anh.

– Gượm đã. - San Martín trao quyền cho một trợ lý, ném đôi găng vào thùng rác và rút một cái phong bì trong ngăn kéo ra. - Kết quả xét nghiệm mùi thối trên con gấu bông đây.

Sự quan tâm của Amaia tăng nhanh.

– Tôi tưởng phải mất nhiều thời gian hơn…

– Phải, quá trình thật khó hiểu vì tính chất khác thường của mẫu. Chắc là bản sao đang đợi cô ở Elizondo, nhưng vì cô ở đây…

– Mẫu có gì đặc biệt đến thế? Không phải là nước bọt ư?

– Có thể. Thực ra, mọi thứ cho thấy đúng là nước bọt. Sự khác biệt là một lượng lớn vi khuẩn có trong chất lỏng, vì thế có mùi hôi thối khủng khiếp. Tất nhiên, thực tế nó không phải của người.

– Nó là nước bọt, song không phải của người sao? Vậy nó từ đâu, một con vật chăng?

– Chất lỏng giống nước bọt, và từ một con thú, tuy nhiên xét theo mức độ của vi khuẩn, tôi có thể nói từ một con thú chết. Tôi không phải là chuyên gia động vật học, nhưng con vật duy nhất tôi có thể nghĩ tới là rồng Komodo[2].

Mắt Amaia mở to vì ngạc nhiên.

– Tôi biết, - San Martín tuyên bố. - Nghe có vẻ ngớ ngẩn, và chẳng cần phải nói, chúng ta không có mẫu nước bọt của rồng Komodo để so sánh. Nhưng ý nghĩ đó chợt đến khi tôi thấy lượng vi khuẩn trong đó. Đủ gây ra nhiễm trùng máu cho bất cứ ai chạm vào.

– Tôi biết một nhà động vật học có thể giúp chúng ta. Ông có giữ mẫu đó không?

San Martín lắc đầu.

– Khi con gấu bông được mang tới phòng thí nghiệm, mẫu tương đối mới nhưng tôi e nó biến chất quá nhanh để sử dụng.

Amaia thường để Jonan cầm lái mỗi khi chị cần suy nghĩ. Vụ tự tử của Berasategui khiến họ sửng sốt, nhưng chính câu chuyện với Sarasola mới làm chị bận tâm. Vụ Valentín Esparza sát hại con gái, ý đồ của hắn bỏ trốn cùng xác con, cái xác mà hắn một mực không cho hỏa táng. Nhưng hơn hết thảy, là cỗ quan tài chất những bao đường đã đem lại hình ảnh đau đớn về một cỗ quan tài màu trắng khác trong hầm mộ của gia tộc chị ở San Sebastian; một tháng trước chị đã bật nắp và phát hiện ra có kẻ đã thay thế cái xác bằng những bao đựng sỏi.

Chị cần thẩm vấn Valentín Esparza lần nữa. Hắn đã đọc to lời khai trước mặt thẩm phán, không thêm gì mới. Hắn thú nhận mang xác con gái đi vì muốn ở cùng với con thêm một thời gian. Nhưng chính lời hắn nói về việc giao nộp con cho Inguma, ác ma chuyên tước đoạt hơi thở của trẻ con “giống như mọi vật hiến sinh khác” cứ vang mãi trong đầu chị. Hắn đã làm con gái chết ngạt. Nhiều dấu vết da và nước bọt của hắn đã được tìm thấy trên món đồ chơi; chưa kể đến sự bí ẩn của loại vi khuẩn chưa rõ kia, phương pháp giống hệt nhau đến đau lòng.

Amaia đã gọi trước đến Elizondo bố trí họp ngay khi họ tới, để không phải nói năng gì suốt quãng đường. Chiều hôm đó không mưa, song trời vẫn ẩm và lạnh đến mức Jonan quyết định đỗ xe trong ga ra. Lúc với tay mở cửa xe, chị quay sang anh.

– Jonan à, cậu có thể thu thập các dữ liệu về tần số các vụ hội chứng đột tử của trẻ em ở thung lũng trong năm năm qua không?

– Tất nhiên là được, tôi sẽ làm ngay lập tức, - anh nói và cười.

– Cậu có thể bỏ cái nụ cười tí toét ấy đi. Chưa lúc nào tôi tin rằng ác quỷ chịu trách nhiệm về cái chết của con gái Esparza. Tuy vậy, tôi có nhân chứng nói rằng một giáo phái được thành lập trong ngôi nhà nông trại ở đây, trong thung lũng vào những năm 1970, như một loại cộng đồng hippy. Họ bắt đầu học đòi những điều huyền bí, rồi đi xa tới mức thực hiện các lễ hiến tế súc vật. Nhân chứng khẳng định có một cuộc trò chuyện nào đó về việc hiến sinh người, đặc biệt là trẻ sơ sinh. Khi nhân chứng ngừng tham dự các cuộc họp, bà ta bị một số thành viên khác trong giáo phái quấy rối, đe dọa. Bà ta không nhớ chính xác các cuộc họp tiếp tục kéo dài trong bao lâu, nhưng rốt cuộc, có thể nhóm đó đã giải tán. Như tôi đã nói, rõ ràng người bố không phải là con quỷ giết trẻ con. Nhưng Esparza có ý định lừa mang cái xác đi, cùng với điều Sarasola nói với chúng ta và các lực lượng cảnh sát châu Âu đều biết về sự tăng trưởng của các giáo phái cũng như các tín ngưỡng khác, tôi nghĩ đáng để kiểm tra mọi sự bất thường trong thống kê về tỷ lệ tử vong của trẻ sơ sinh ở thung lũng so với các vùng khác và các nước.

– Chị cho là xác của chị gái mình có thể chịu chung số phận đó?

– Tôi không biết Jonan ạ, nhưng cảm giác ngờ ngợ khi tôi xem những tấm ảnh về cái quan tài trống rỗng đó khiến tôi nghĩ là chúng ta đang xem xét cùng một thủ đoạn phạm tội. Đây chưa phải là bằng chứng mà chỉ là linh cảm, có thể chẳng đi tới đâu. Hãy so sánh dữ liệu của cậu với dữ liệu của các đồng sự, rồi chúng ta sẽ thấy.

Amaia định vào nhà thì chuông điện thoại reo. Màn hình hiện một số lạ.

– Thanh tra Salazar nghe, - chị trả lời.

– Lúc này là ban đêm ở Baztán phải không, thanh tra?

Chị nhận ra ngay tức khắc giọng nói lạo xạo ở đầu dây bên kia, mặc dù anh nói thì thào.

– Aloisius! Nhưng số này là…?

– Là một số an toàn, nhưng cô không được gọi tôi theo số này. Tôi sẽ gọi cho cô khi cô cần đến tôi.

Amaia không hỏi làm sao anh biết khi nào chị cần đến anh. Không biết vì sao, mối quan hệ của họ luôn là như thế. Chị đi ra xa ngôi nhà và suốt mấy phút liền, chị giải thích cho Dupree mọi thứ chị biết về vụ này: chị tin là mẹ mình còn sống, bé gái chết vì là vật bị hiến tế, thái độ của bà Elena Ochoa, lời nhắn của mẹ chị qua Berasategui, và vụ tự tử được sắp xếp tỉ mỉ của hắn. Mẫu nước bọt khác thường giống của một loài bò sát cổ đại chỉ sống ở hòn đảo Komodo xa tít mù khơi…

Dupree lặng lẽ lắng nghe chị, và lúc chị nói xong, anh hỏi:

– Cô đối diện với một câu đố phức tạp, nhưng đó không phải lý do cô gọi… Cô muốn hỏi tôi về chuyện gì?

– Cụ của bé gái đã chết khẳng định một ác ma tên là Inguma lẻn qua kẽ nứt, ngồi lên ngực bé gái và hút hết không khí ra khỏi phổi của bé, bà cụ nói con ma này đã xuất hiện trong nhiều dịp khác, và lấy đi mạng sống của nhiều trẻ em. Cha Sarasola giải thích với tôi rằng Inguma tồn tại trong nhiều nền văn hóa khác như Sumaria, châu Phi và H’mong, cũng như trong các truyện dân gian cổ xưa, mơ hồ của thung lũng Baztán.

Amaia nghe thấy một tiếng thở dài rất sâu ở đầu dây bên kia. Rồi không có gì nữa. Im lặng.

– Aloisius, anh còn đó không?

– Tôi không thể nói thêm nữa. Tôi sẽ cố gửi cho cô một thứ trong vài ngày tới… Bây giờ tôi phải ngắt máy.

Tiếng ngừng kết nối vọng đến chị qua tai nghe.

❀ ❀ ❀

[1] Dặm xanh, tiếng lóng chỉ quãng đường từ phòng giam tử tù tới nơi hành quyết.

[2] Loại thằn lằn to ở đảo Komodo (phía đông Java - Indonesia), được coi là loài thằn lằn to nhất hiện nay.