Điều này về lâu về dài, nếu không muốn nói là ngay trước mắt, sẽ có ảnh hưởng mật thiết đến ông Pinch và những người khác. Ông Pecksniff khẳng định phẩm giá của đức hạnh bị tổn thương. Martin Chuzewit trẻ tuổi đưa ra một quyết định liều lĩnh

Ông Pinch và Martin, hoàn toàn chẳng mảy may hay biết gì về cơn bão táp đang chực chờ ập đến, vẫn cảm thấy vô cùng thoải mái trong những sảnh đường mang đậm phong cách Pecksniff và ngày càng thân thiết hơn qua từng ngày. Tài năng thiên bẩm của Martin trong cả việc lên ý tưởng lẫn thực hiện đều vô cùng đáng nể, nhờ đó mà công trình trường ngữ pháp được tiến hành hết sức khẩn trương; và Tom đã không ít lần khẳng định rằng, nếu nhân gian còn chút gì gọi là chắc chắn hay các vị giám khảo còn chút công tâm, thì một bản thiết kế mới lạ và đầy rẫy ưu điểm như thế chắc chắn sẽ giành được giải thưởng cao nhất khi đến thời gian tranh tài. Dù bản thân không quá mức lạc quan như vậy, Martin cũng nuôi dưỡng cho mình những niềm hy vọng; và chính những điều đó đã tiếp thêm cho cậu sự nhanh nhẹn và hăng hái đối với công việc.

– Nếu sau này tôi trở thành một kiến trúc sư vĩ đại, Tom, – vị học viên mới nói vào một hôm, khi cậu đứng cách bản vẽ của mình một khoảng ngắn và ngắm nhìn nó với vẻ vô cùng đắc ý, – tôi sẽ nói cho anh nghe một trong những công trình mà tôi sẽ xây dựng là gì.

– Ồ! – Tom kêu lên. – Là gì vậy?

– Chà, chính là cơ đồ của anh đấy.

– Không đời nào! – ông Pinch nói, tỏ ra thích thú chẳng kém gì khi việc đó đã thành hiện thực. – Cậu làm thế thật sao? Thật tử tế biết bao khi cậu nói vậy.

– Tôi sẽ gầy dựng nó, Tom, – Martin đáp, – trên một nền móng vững chắc đến mức nó sẽ tồn tại suốt cuộc đời anh—phải, và cả cuộc đời con cái anh nữa, cùng con cháu của chúng sau này. Tôi sẽ là người bảo trợ của anh, Tom. Tôi sẽ nhận che chở cho anh. Cứ thử chỉ ra kẻ nào dám tỏ thái độ lạnh nhạt với bất kỳ ai mà tôi đã chọn che chở và bảo trợ, nếu như tôi đứng ở đỉnh cao danh vọng xem nào, Tom!

– Thật tình mà nói, – ông Pinch nói, – tôi chưa từng cảm thấy biết ơn hơn thế bao giờ hết, xin danh dự của tôi là vậy. Thật sự là thế.

– Ồ! Tôi nói thật đấy, – Martin đáp lại, với một điệu bộ tự nhiên và thoải mái trong sự ban ơn của mình, chưa muốn nói là sự thương hại dành cho người kia, cứ như thể cậu ta đã đương nhiên là Kiến trúc sư trưởng của mọi Triều đình ở Châu Âu rồi vậy. – Tôi sẽ làm thế. Tôi sẽ lo cho cuộc đời anh.

– Tôi e rằng, – ông Pinch vừa lắc đầu vừa nói, – tôi sẽ là một kẻ vô cùng vụng về để mà lo lắng đấy.

– Thôi nào, thôi nào! – Martin gạt đi. – Đừng bận tâm chuyện đó. Nếu tôi đã nổi hứng mà nói rằng, “Pinch là một anh chàng thông minh; tôi đánh giá cao Pinch;” thì tôi rất muốn xem kẻ nào dám đứng lên chống lại tôi đấy. Hơn nữa, chết tiệt thật, Tom, anh có thể giúp ích cho tôi bằng hàng trăm cách.

– Nếu tôi không thể giúp ích được một hay hai cách, thì đó tuyệt đối không phải vì tôi đã không cố gắng, – Tom nói.

– Chẳng hạn như, – Martin nói tiếp sau một thoáng trầm ngâm, – anh sẽ là một gã tuyệt vời để đảm bảo rằng các ý tưởng của tôi được thực hiện một cách trọn vẹn; và để giám sát các công trình trong quá trình thi công trước khi chúng đủ tiến độ để tôi thấy hứng thú; và lo liệu tất cả những việc suôn sẻ kiểu đó. Rồi anh sẽ là một gã cừ khôi để dẫn mọi người đi tham quan phòng trưng bày của tôi, và bàn về Nghệ thuật với họ, khi bản thân tôi không muốn bận tâm, cùng đủ thứ chuyện loại đó. Vì sẽ vô cùng vẻ vang đấy, Tom ạ (tôi hoàn toàn nghiêm túc, xin lấy danh dự bảo đảm với anh), khi có một người hiểu biết như anh ở bên cạnh, thay vì dăm ba kẻ đần độn tầm thường nào đó. Ồ, tôi sẽ chăm sóc anh. Anh sẽ rất hữu dụng, cứ tin là thế đi!

Nói rằng Tom không hề có ý định đóng vai trò chủ chốt trong bất kỳ dàn nhạc xã hội nào, mà luôn hoàn toàn hài lòng với việc được xếp làm cây vĩ cầm thứ một trăm năm mươi trong dàn nhạc, hoặc đại loại thế, thì vẫn còn là dùng những từ ngữ quá kém cỏi để diễn tả sự khiêm nhường của anh. Do đó, anh vô cùng thích thú trước những lời nhận xét này.

– Khi đó tôi sẽ cưới cô ấy, Tom, dĩ nhiên rồi, – Martin nói.

Điều gì đã khiến Tom Pinch khựng lại đột ngột đến vậy giữa cơn phấn khích tột độ, khiến dòng máu dồn lên đôi má chân chất của anh, và mang lại một cảm giác dằn vặt cho trái tim ngay thẳng của anh, tựa hồ như anh không xứng đáng với sự quý mến của người bạn mình?

– Khi đó tôi sẽ cưới cô ấy, – Martin nói, mỉm cười hướng ánh mắt về phía ánh sáng; – và chúng tôi hy vọng sẽ có những đứa trẻ quây quần bên mình. Chúng sẽ rất quý mến anh, Tom.

Nhưng ông Pinch không thốt nổi một lời. Những lời mà anh định nói đã nghẹn lại trên đôi môi, và tìm thấy một sinh mệnh linh thiêng hơn trong những suy nghĩ đầy sự hy sinh vì người khác.

– Tất cả lũ trẻ quanh đây đều quý mến anh, Tom, và con cái tôi dĩ nhiên cũng thế, – Martin nói tiếp. – Có lẽ tôi sẽ đặt tên một đứa theo tên anh. Tom nhỉ? Chà, tôi cũng không biết nữa. Tom không phải là một cái tên tồi. Thomas Pinch Chuzzlewit. T. P. C. thêu trên những chiếc yếm dãi của thằng bé—chắc là không có vấn đề gì với chuyện đó chứ?

Tom hắng giọng và mỉm cười.

– Cô ấy chắc chắn sẽ quý mến anh, Tom, tôi biết điều đó, – Martin nói.

– Phải! – Tom Pinch yếu ớt thốt lên.

– Tôi có thể đoán chính xác cô ấy sẽ nghĩ gì về anh, – Martin nói, chống cằm lên tay và nhìn xuyên qua khung cửa sổ như thể cậu ta đang đọc được những điều mình nói ở ngoài đó; – tôi hiểu rõ cô ấy lắm. Cô ấy sẽ mỉm cười, Tom ạ, thường là vào lúc đầu khi anh nói chuyện với cô ấy, hoặc khi cô ấy nhìn anh—cười rất vui vẻ nữa—nhưng anh sẽ không bận tâm chuyện đó đâu. Anh chưa từng thấy nụ cười nào rạng rỡ hơn thế đâu.

– Không, không, – Tom nói. – Tôi sẽ không bận tâm đâu.

– Cô ấy sẽ đối xử với anh thật dịu dàng, Tom, – Martin nói, – cứ như thể chính anh cũng là một đứa trẻ vậy. Mà xét cho cùng thì trong một số việc, anh cũng gần như thế còn gì, phải không Tom?

Ông Pinch gật đầu hoàn toàn đồng tình.

– Cô ấy sẽ luôn tử tế, hòa nhã và vui mừng khi gặp anh, – Martin nói; – và khi cô ấy nhận ra chính xác anh là người thế nào (điều mà cô ấy sẽ sớm nhận ra thôi), cô ấy sẽ vờ giao cho anh những ủy thác nhỏ để thực hiện, và nhờ vả anh những việc cỏn con mà cô ấy biết anh đang vô cùng khao khát được làm; để rồi khi cô ấy thực sự khiến anh vui lòng nhất, cô ấy sẽ cố làm cho anh tưởng rằng anh đang làm vui lòng cô ấy nhất. Cô ấy sẽ rất quý mến anh, Tom; và sẽ thấu hiểu anh một cách tinh tế hơn nhiều so với tôi sau này; và tôi biết, cô ấy sẽ thường xuyên nói rằng anh là một gã vô hại, hiền lành, có thiện chí và tốt bụng.

Tom Pinch mới im lặng làm sao!

– Để tưởng nhớ những ngày xưa cũ, – Martin nói, – và việc cô ấy từng nghe anh chơi đàn đại phong cầm ở cái nhà thờ nhỏ ẩm thấp dưới này—lại còn đánh không công nữa chứ—chúng ta sẽ đặt một cây đàn trong nhà. Tôi sẽ xây dựng một phòng âm nhạc mang phong cách kiến trúc theo bản vẽ của riêng mình, và trông nó sẽ khá khéo léo nằm trong một hốc tường ở tận một đầu phòng. Ở đó anh sẽ tha hồ chơi đàn, Tom, cho đến khi mỏi nhừ người thì thôi; và vì anh thích chơi trong bóng tối, phòng sẽ được để tối; và sẽ có biết bao buổi tối mùa hè cô ấy và tôi cùng ngồi nghe anh chơi, Tom; cứ tin là thế đi!

Có lẽ đã phải cần đến một nỗ lực lớn hơn từ phía Tom Pinch để rời khỏi chiếc ghế đang ngồi, và nắm chặt hai tay người bạn của mình, với vẻ mặt chỉ toàn sự thanh thản và lòng biết ơn sâu sắc; có lẽ việc thực hiện hành động giản dị ấy với một trái tim thuần khiết còn đòi hỏi nhiều nỗ lực hơn là việc lập nên vô số chiến công từng vang lên inh ỏi bởi tiếng kèn nghi vấn của Nữ thần Danh vọng. Nghi vấn, bởi vì qua chặng đường dài vờn bay trên những chiến trường bạo lực, khói lửa của sự kẹt cứng đã làm bết dính các phím đàn của thứ nhạc cụ dũng mãnh ấy; và những nốt nhạc của nó không phải lúc nào cũng chuẩn xác hay du dương.

– Đó là một minh chứng cho bản tính tử tế của con người, – Tom nói, theo đúng bản tính của mình khi hoàn toàn gạt bản thân ra ngoài câu chuyện, – rằng bất cứ ai đến đây, như cậu đã làm, đều chu đáo và ân cần với tôi hơn cả những gì tôi có quyền hy vọng nếu tôi là kẻ lạc quan nhất trên đời; hay có thể diễn tả bằng lời nếu tôi là kẻ hùng biện nhất. Nó thực sự làm tôi choáng ngợp. Nhưng hãy tin tôi, – Tom nói, – rằng tôi không phải kẻ vô ơn—rằng tôi không bao giờ quên—và rằng nếu có thể chứng minh sự chân thành trong lời nói của mình với cậu, tôi nhất định sẽ làm.

– Mọi chuyện đều ổn cả, – Martin nhận xét, ngả người ra sau ghế với một tay đút túi và ngáp dài một cách chán nản. – Toàn là những lời nói hay ho thôi, Tom ạ; nhưng tôi đang ở nhà Pecksniff, tôi nhớ chứ, và có lẽ hiện giờ đang cách con đường lớn dẫn đến danh vọng khoảng một dặm đường gì đấy. Thế nên, sáng nay anh lại nhận được thư từ cái quái gì ấy nhỉ?

– Ai cơ chứ? – Tom hỏi, có vẻ hơi lên tiếng bênh vực cho phẩm giá của một người vắng mặt.

– Anh biết mà. Gì ấy nhỉ? Northkey.

– Westlock, – Tom đáp lại, với giọng lớn hơn bình thường một chút.

– À! Phải rồi, – Martin nói, – Westlock. Tôi biết đó là cái tên gì liên quan đến phương hướng và cánh cửa mà. Chà! Và Westlock nói gì thế?

– Ồ! Cậu ấy đã được hưởng phần gia tài của mình rồi, – Tom đáp, vừa gật đầu vừa mỉm cười.

– Cậu ta đúng là một kẻ may mắn, – Martin nói. – Ước gì đó là của tôi thì tốt biết mấy. Đó là tất cả những điều bí ẩn mà anh định kể cho tôi nghe à?

– Không, – Tom nói; – chưa hết đâu.

– Phần còn lại là gì? – Martin hỏi.

– Tính ra thì, – Tom nói, – đó chẳng phải bí ẩn gì đâu, và cậu cũng sẽ chẳng xem trọng nó mấy đâu; nhưng đối với tôi thì nó rất dễ chịu. John vẫn thường hay nói khi cậu ấy còn ở đây rằng, “Hãy nhớ lấy lời tôi, Pinch. Khi nào mấy người thi hành di chúc của cha tôi thanh toán xong tiền nong”—thỉnh thoảng cậu ấy hay dùng những từ ngữ kỳ lạ, nhưng tính cậu ấy vốn thế.

– Thanh toán xong tiền nong là một cách nói rất hay, – Martin nhận xét, – khi người khác không áp dụng điều đó lên anh. Chà!—Anh đúng là một gã chậm chạp, Pinch ạ!

– Vâng, tôi biết mình là thế mà, – Tom nói; – nhưng cậu sẽ làm tôi thấy căng thẳng nếu cứ nói thế đấy. Tôi e rằng cậu vừa làm tôi quên mất mình định nói gì rồi.

– Khi mấy người thi hành di chúc của cha John thanh toán xong tiền nong, – Martin sốt ruột nhắc lại.

– Ồ đúng rồi, phải rồi, – Tom kêu lên; – vâng. “Khi đó,” John nói, “tớ sẽ đãi cậu một bữa tối, Pinch, và cố tình xuống tận Salisbury.” Thế nên, khi John viết thư vào dạo trước—buổi sáng ông Pecksniff rời đi, cậu biết đấy—cậu ấy nói công việc của mình sắp sửa được giải quyết xong xuôi, và vì cậu ấy sẽ nhận được tiền ngay lập tức, nên khi nào tôi có thể gặp cậu ấy ở Salisbury? Tôi đã viết thư đáp lại là bất cứ ngày nào trong tuần này; và tôi còn kể cho cậu ấy nghe rằng ở đây có một học viên mới, rằng cậu cừ khôi thế nào, và chúng ta đã trở nên thân thiết ra sao. Ngay sau đó John đã viết lá thư hồi âm này’—Tom lấy nó ra—‘hẹn vào ngày mai; gửi lời chào đến cậu; và khẩn khoản mời ba chúng ta cùng có niềm vinh hạnh dùng bữa tối với nhau; cũng không phải ở cái quán mà anh và tôi từng ở đâu nhé; mà là ở khách sạn hạng sang bậc nhất trong thị trấn. Cậu đọc những gì cậu ấy viết đi.’

– Được thôi, – Martin nói, lướt qua lá thư với vẻ bình thản thường thấy; – rất biết ơn cậu ta. Tôi đồng ý.

Tom vốn mong cậu ta tỏ ra ngạc nhiên hơn một chút, vui mừng hơn một chút, hoặc theo cách này hay cách khác tỏ ra hứng thú hơn một chút trước một sự kiện lớn lao như thế. Nhưng cậu ta lại hoàn toàn điềm tĩnh; và quay lại với niềm khuây khỏa ưa thích là huýt sáo, cậu ta tiếp tục quay lại với công trình trường ngữ pháp cứ như thể chẳng có chuyện gì xảy ra.

Vì cỗ xe ngựa của ông Pecksniff được xem như một vật thiêng liêng, chỉ được phép điều khiển bởi chính ông ta—vị tư tế tối cao của ngôi đền đó, hoặc bởi một người nào đó được chính ông chỉ định đích danh vào chức vụ cao quý ấy trong từng thời điểm nhất định, nên hai chàng trai đã đồng ý đi bộ đến Salisbury; và thế là, khi thời gian đến, họ lên đường đi bộ; suy cho cùng thì đây lại là một phương thức di chuyển tốt hơn so với đi xe gig, vì thời tiết vừa rất lạnh lại vừa rất khô ráo.

Tốt hơn chứ! Một cuộc đi bộ sảng khoái, đầy sức sống, khỏe mạnh—bốn dặm chuẩn một giờ—mà lại tốt hơn cái thứ xe gig già nua cứ lộc cộc, tròng trành, xóc nảy, lạo xạo, cọt kẹt và tồi tàn kia sao? Chà, hai thứ đó vốn chẳng thể đem ra so sánh với nhau được. Thật là một sự xúc phạm đối với việc đi bộ khi đặt chúng lên bàn cân. Đâu là bằng chứng cho thấy một chiếc xe gig từng làm máu huyết con người lưu thông, trừ khi là khi đẩy người ta vào cảnh hiểm nghèo suýt mất mạng, nó đánh thức trong huyết quản, trong tai và dọc theo sống lưng người ta một cảm giác râm ran nóng rát, kỳ lạ nhiều hơn là dễ chịu chứ? Đâu là lúc một chiếc xe gig từng làm đầu óc và năng lượng của ai đó trở nên nhạy bén, trừ khi là khi con ngựa lồng lên, phi như bay đâm sầm xuống một ngọn đồi dốc đứng với một bức tường đá ở chân dốc, tình thế tuyệt vọng của nó gợi ý cho vị quý ông duy nhất còn sót lại bên trong một lối thoát hiểm mới lạ và chưa từng có tiền lệ là ngã lăn ra phía sau? Tốt hơn xe gig chứ!

Không khí rất lạnh, Tom ạ; đúng thế, không thể phủ nhận điều đó; nhưng liệu nó có ôn hòa hơn nếu ở trong xe gig không? Lửa trong lò của người thợ rèn cháy rất rực rỡ và bùng lên cao, như thể nó muốn có con người đến sưởi ấm; nhưng liệu nó có kém phần cám dỗ hơn khi nhìn từ những chiếc đệm ẩm ướt của xe gig không? Gió thổi buốt giá, cắn vào nét mặt của kẻ dũng cảm đang chật vật chiến đấu mở đường đi tới; làm hắn lóa mắt bằng chính mái tóc của mình nếu hắn có đủ tóc, hoặc bằng bụi bặm mùa đông nếu hắn không có; chặn đứng hơi thở của hắn cứ như thể hắn vừa bị nhúng vào bồn nước lạnh; xé toạc các lớp áo khoác ngoài, và rít lên tận tủy xương của hắn; nhưng nó sẽ làm tất cả những điều đó dữ dội hơn gấp trăm lần đối với một kẻ ngồi trong xe gig phải không nào? Coi xe gig chẳng ra gì!

Tốt hơn xe gig chứ! Kẻ đi lại bằng bánh xe và móng guốc có bao giờ được nhìn thấy với đôi má đỏ hừng hực như thế không? có bao giờ họ đỏ bừng mặt mũi một cách vui vẻ và sảng khoái đến thế không? tiếng cười của họ có bao giờ vang lên trong không gian, khi họ quay người lại mỗi khi những cơn gió mạnh thổi quét tới; rồi lại quay mặt đối diện khi chúng lướt qua, lao đi trong một luồng hào quang sức khỏe hồng hào mà không gì theo kịp, ngoại trừ tinh thần phấn chấn ngút ngàn mà nó sinh ra chưa? Tốt hơn xe gig chứ! Chà, kìa có một người đi xe gig cũng đang đi cùng hướng kìa. Hãy nhìn anh ta kìa, khi anh ta chuyển chiếc roi sang tay trái, xoa bóp những ngón tay tê cứng trên cái chân cứng như đá granite của mình, và dậm những ngón chân lạnh ngắt như cẩm thạch đó lên sàn xe. Ha, ha, ha! Ai lại muốn đánh đổi sự hối hả rần rật của dòng máu này để lấy cái sự khốn khổ tù đọng kia, dẫu cho tốc độ của nó có nhanh gấp hai mươi lần đi chăng nữa?

Tốt hơn xe gig chứ! Chẳng có người nào ngồi xe gig mà lại có thể có được sự hào hứng với những cột mốc chỉ đường đến thế. Chẳng có người nào ngồi xe gig có thể nhìn ngắm, cảm nhận, hay suy ngẫm như những kẻ vui vẻ tự dùng đôi chân của mình. Kìa, khi cơn gió lướt qua trên những miền đồi lộng gió này, nó vạch ra đường bay bằng những gợn sóng sẫm màu trên thảm cỏ và những vầng bóng râm mịn màng nhất trên các ngọn đồi! Hãy nhìn quanh đi, nhìn khắp vùng đồng bằng trơ trọi lạnh lẽo này, và thấy rằng ngay cả ở đây, vào một ngày mùa đông, những chiếc bóng đẹp đẽ làm sao! Hỡi ôi! Đó là bản chất của giống loài chúng có thế mà. Những thứ đáng yêu nhất trong cuộc đời, Tom ạ, suy cho cùng cũng chỉ là những chiếc bóng; và chúng đến rồi đi, thay đổi và phai nhạt nhanh chóng hệt như những chiếc bóng này!

Thêm một dặm nữa, và rồi tuyết bắt đầu rơi, khiến con quạ bay sà sát mặt đất để tránh gió trông như một vết mực nhòe trên bức tranh phong cảnh. Nhưng mặc dù tuyết cứ quất và trôi dạt vào họ khi họ bước đi, bám cứng lấy tà áo và đóng băng trên hàng mi, họ cũng không muốn tuyết rơi thưa bớt đi đâu, không, dù chỉ là một bông tuyết duy nhất, dẫu cho họ có phải đi thêm hai mươi dặm nữa đi chăng nữa. Và kìa! Những ngọn tháp của Ngôi Đại thánh đường Cổ kính đã hiện ra trước mắt họ rồi kìa! và chẳng mấy chốc họ bước vào những con đường phố được che chở, trở nên tĩnh lặng một cách kỳ lạ bởi tấm thảm trắng của chúng; và cứ thế tiến đến Quán trọ mà họ hướng tới; nơi họ trưng ra những khuôn mặt đỏ bừng và nóng bừng trước tên hầu bàn lạnh lùng, tràn đầy sức sống đến mức hắn suýt cảm thấy bị tấn công bởi sự hiện diện của họ; và vì chẳng có gì để chống lại cuộc tấn công đó (do mới mẻ, hay đúng hơn là nhàm chán trước lò sưởi đang cháy rực trong phòng khách), hắn hoàn toàn mất đi vẻ mặt tái ngợt của mình.

Một quán trọ nổi tiếng! Sảnh đợi tựa như một khu rừng treo đầy những con thú săn đã chết và những khúc thịt cừu lúc lỉu; và ở một góc là một chiếc tủ đựng thức ăn lừng lẫy với những cánh cửa kính, trưng bày những con gà tây nguội và những khúc thịt ngon tuyệt, cùng những chiếc bánh nứt nẻ trong đó mứt mâm xôi ngượng ngùng rụt lại—đúng ra phải thế đối với một sinh vật quý giá như vậy—phía sau một lớp lưới đan bằng bột bánh. Và kìa, ở tầng một, khu vực dành cho tầng lớp thượng lưu của quán, trong một căn phòng với tất cả rèm cửa đều được kéo kín, một đống củi chất cao nửa ống khói, những chiếc đĩa đang được hâm nóng trước lò, những ngọn nến sáp rực sáng khắp nơi, và một bàn tiệc được dọn cho ba người, với lượng đồ bạc và thủy tinh đủ cho ba mươi người—John Westlock; không phải là John già ngày trước ở nhà Pecksniff, mà là một quý thực thụ; trông như một con người khác và vĩ đại hơn, với ý thức về việc được làm chủ chính mình và có tiền trong ngân hàng; nhưng đồng thời cũng vẫn là John ngày trước ở một vài phương diện, vì ngay khi Tom Pinch xuất hiện, cậu ta đã chộp lấy cả hai tay Tom và ôm chặt lấy cậu đầy vẻ nồng nhiệt chào đón.

– Và đây, – John nói, – là anh bạn Chuzzlewit. Tôi rất vui được gặp anh ấy! – John có một tác phong phóng khoáng của riêng mình; thế là họ bắt tay nồng nhiệt và trở nên thân thiết chỉ trong tích tắc.

– Đứng tránh ra một chút nào, Tom, – vị cựu học viên kêu lên, đặt một tay lên mỗi bên vai ông Pinch và đẩy anh ra một khoảng bằng chiều dài cánh tay. – Để tôi ngắm anh xem nào! Vẫn y nguyên! Không thay đổi chút nào!

– Chà, tính ra thì thời gian có phải là lâu lắm đâu, cậu biết đấy, – Tom Pinch nói.

– Với tôi thì nó dài tựa một thế kỷ, – John kêu lên, – và đối với anh thì cũng phải thế chứ, cái đồ ngốc này. – Và rồi cậu ta đẩy Tom ngồi phịch xuống chiếc ghế êm ái nhất, vỗ vào lưng anh thật nồng hậu, gợi nhớ đến chính con người cậu ta ngày trước trong phòng ngủ cũ ở nhà lão Pecksniff đến mức Tom Pinch chẳng biết nên cười hay nên khóc. Tiếng cười đã thắng thế; và cả ba người cùng bật cười vang.

– Tôi đã đặt mọi món cho bữa tối mà chúng ta từng bảo là sẽ ăn rồi đấy, Tom ạ, – John Westlock nhận xét.

– Không đời nào! – Tom Pinch nói. – Cậu đặt rồi á?

– Mọi món. Đừng có cười trước mặt mấy tên hầu bàn đấy nhé, nếu anh có thể nhịn được. Tôi đã không nhịn được lúc gọi món đấy. Cứ như một giấc mơ vậy.

John đã nhầm ở điểm đó, bởi vì chẳng ai từng mơ thấy được món súp nào như món được mang lên bàn ngay sau đó; hay cá ngon thế; hay các món ăn kèm thế; hay món chính nào thế; hay một thực đơn chim chóc và đồ ngọt nào thế; hay nói ngắn gọn là bất cứ thứ gì tiệm cận với thực tế của bữa tiệc có giá mười sáu xu rưỡi một người ấy, chưa tính tiền rượu. Còn về rượu, kẻ nào dám mơ thấy những chai champagne ướp lạnh, rượu vang đỏ claret, port, hay sherry như thế thì tốt nhất nên đi ngủ quách đi và nằm ì trên giường luôn cho rồi.

Nhưng có lẽ điểm tuyệt vời nhất của bữa yến tiệc chính là việc chẳng có ai ngạc nhiên về mọi thứ nhiều bằng chính bản thân John, kẻ trong niềm hân hoan tột độ cứ liên tục bật cười nắc nẻ, rồi sau đó lại cố gắng tỏ ra nghiêm nghị một cách bất thường, sợ rằng mấy tên hầu bàn sẽ nghĩ là anh chưa quen với những thứ này. Tuy nhiên, một số món mà họ mang ra cho anh cắt lại là những trò đùa tai quái đến mức không thể nào chịu nổi; và khi Tom Pinch khăng khăng đòi, bất chấp lời khuyên đầy cung kính của nhân viên phục vụ, không chỉ dùng thìa canh đập vỡ lớp vỏ ngoài của một chiếc bánh nướng có nhân mà còn cố gắng ăn nó sau đó nữa, John liền đánh mất toàn bộ sự trang nghiêm, ngồi thụp phía sau chiếc lồng bàn lộng lẫy ở đầu bàn, cười hô hố to đến mức ở tận dưới bếp cũng nghe thấy. Anh cũng chẳng ngần ngại gì việc tự cười chính mình, như anh đã thể hiện khi cả ba đã quây quần bên lò sưởi và món tráng miệng được dọn lên bàn; vào khoảnh khắc đó, người phục vụ trưởng đã ân cần hỏi với vẻ đầy tôn kính rằng liệu loại rượu port đó, vốn là một loại vang nhẹ và có màu vàng nâu, có hợp khẩu vị của anh không, hay anh muốn thử loại vang port có vị trái cây đậm đà hơn. Trước câu hỏi này, John đã nghiêm túc trả lời rằng anh rất hài lòng với những gì mình đang có, thứ mà anh đánh giá, có thể nói là một mẻ rượu khá được; và vì câu trả lời đó, người phục vụ đã cảm ơn anh rồi lui ra. Và rồi John với nụ cười rộng đến mang tai kể cho các bạn nghe rằng anh đoán mọi thứ đều ổn cả, dù anh chẳng biết chắc thế nào; rồi lại cười rộ lên một trận sảng khoái.

Họ đã rất vui vẻ và tràn ngập tận hưởng trong suốt khoảng thời gian đó, nhưng phần thú vị nhất của buổi tiệc chính là lúc cả ba cùng quây quần bên lò sưởi, đập hạt dẻ, uống rượu và trò chuyện rôm rả. Tình cờ là Tom Pinch có vài lời muốn nhắn nhủ với người bạn làm trợ lý cho nghệ sĩ chơi đàn đại phong cầm của mình, nên anh đã rời khỏi góc ấm áp của mình vài phút vào thời điểm này, kẻo trời quá muộn; để lại hai chàng trai kia ở lại với nhau.

Dĩ nhiên là họ đã uống rượu chúc mừng sức khỏe của Tom lúc anh vắng mặt; và John Westlock đã nhân cơ hội đó để chia sẻ rằng anh chưa từng có dù chỉ một lời bực dọc với Tom trong suốt quãng thời gian họ cùng ở nhà ông Pecksniff. Điều này tự nhiên dẫn dắt anh đi sâu vào việc bàn luận về tính cách của Tom, và bóng gió rằng ông Pecksniff hiểu khá rõ về điều đó. Anh chỉ bóng gió điều này, và ở một khoảng cách rất xa; vì biết rằng Tom Pinch cảm thấy đau lòng khi vị gentleman đó bị nói xấu, và nghĩ rằng sẽ tốt hơn nếu để vị học viên mới tự mình khám phá ra.

– Đúng vậy, – Martin nói. – Thật không thể nào không yêu mến Pinch hơn hiện tại, hay đánh giá đúng mức những đức tính tốt đẹp của anh ấy. Anh ấy là kẻ sẵn lòng làm mọi việc nhất mà tôi từng thấy.

– Cậu ta có vẻ hơi quá sẵn lòng ấy chứ, – John nhận xét, vốn là người tinh mắt quan sát. – Đó đúng là một nhược điểm ở cậu ta.

– Đúng thế thật, – Martin nói. – Rất đúng. Chỉ độ một tuần trước thôi, có một gã—một lão Tigg—đã vay toàn bộ số tiền mà anh ấy có, với lời hứa sẽ trả lại sau vài ngày. Quả thật đó chỉ là nửa đồng souverain; nhưng dẫu sao thì may là chẳng mất nhiều hơn, vì anh ấy sẽ chẳng bao giờ mong đòi lại được đâu.

– Tội nghiệp anh ấy! – John nói, người đã chăm chú lắng nghe từng lời ngắn ngủi này. – Có lẽ cậu chưa có cơ hội nhận thấy rằng, trong các vấn đề tiền bạc của chính mình, Tom rất tự trọng.

– Cậu đừng có đùa thế chứ! Không, tôi chưa nhận ra. Ý cậu là sao? Cậu ta không chịu vay mượn tiền ai à?

John Westlock lắc đầu.

– Thật là kỳ lạ, – Martin nói, đặt chiếc ly cạn xuống. – Quả là một con người pha trộn đầy kỳ quái.

– Còn về việc nhận tiền như một món quà, – John Westlock nói tiếp, – tôi nghĩ thà anh ấy chết còn hơn.

– Cậu ta được cấu thành từ sự ngây thơ, – Martin nói. – Cậu tự rót rượu đi.

– Tuy nhiên, cậu, – John tiếp tục, vừa tự rót đầy ly vừa nhìn người bạn đồng hành với một chút tò mò, – người lớn tuổi hơn phần lớn các trợ lý của ông Pecksniff, và rõ ràng là có nhiều kinh nghiệm hơn hẳn, chắc chắn hiểu rõ lão ta, và thấy được lão ta dễ bị lợi dụng đến nhường nào.

– Chắc chắn rồi, – Martin nói, duỗi thẳng chân và đưa ly rượu lên soi giữa tầm mắt và ánh sáng. – Ông Pecksniff cũng biết điều đó chứ. Mấy cô con gái của lão ta cũng vậy. Phải không?

John Westlock mỉm cười nhưng không đáp.

– Nhân tiện đây, – Martin nói, – điều đó làm tôi nhớ ra. Ý kiến của cậu về Pecksniff là gì? Lão ta đã đối xử với cậu ra sao? Bây giờ cậu nghĩ thế nào về lão?—Hãy nói một cách bình tĩnh nhé, khi mọi chuyện đã qua rồi ấy?

– Hãy hỏi Pinch đi, – vị cựu học viên đáp. – Anh ấy biết quan điểm của tôi trước đây về vấn đề này ra sao. Tôi đảm bảo với cậu là chúng không thay đổi đâu.

– Không, không, – Martin nói, – tôi muốn nghe chúng trực tiếp từ cậu hơn.

– Nhưng Pinch bảo rằng chúng bất công, – John mỉm cười thúc giục.

– Ồ! Thế thì! Vậy là tôi biết trước chúng theo hướng nào rồi, – Martin nói; – và vì thế, cậu chẳng cần phải khách khí khi nói thẳng ra đâu. Đừng để tâm đến tôi, tôi xin cậu đấy. Tôi không ưa lão ta, nói thật với cậu là thế. Tôi ở lại với lão vì một số hoàn cảnh đặc biệt khiến nó thuận lợi cho sự tiện ích của tôi mà thôi. Tôi tin là mình có chút năng lực về mặt đó; và nghĩa vụ, nếu có, thì phần nhiều sẽ nghiêng về phía lão ta chứ không phải phía tôi. Ở mức thấp nhất, sự cân bằng sẽ hòa nhau, và sẽ chẳng có nghĩa vụ nào hết. Thế nên cậu cứ thoải mái nói chuyện với tôi, cứ như thể tôi chẳng dính dáng gì đến lão ta vậy.

– Nếu cậu ép tôi đưa ra ý kiến—– John Westlock đáp.

– Vâng, tôi ép đấy, – Martin nói. – Cậu sẽ làm ơn cho tôi đấy.

– —Tôi phải nói thế này, – người kia tiếp tục, – rằng lão ta là tên để tiện đê hèn nhất trên đời này.

– Ồ! – Martin thốt lên, điềm tĩnh như mọi khi. – Nghe có vẻ hơi nặng nề đấy.

– Không nặng hơn những gì lão ta đáng phải nhận đâu, – John nói; – và nếu lão ta yêu cầu tôi bày tỏ ý kiến về lão ngay trước mặt, tôi cũng sẽ nói bằng đúng những từ ngữ đó, mà chẳng hề giảm bớt chút nào. Cách đối xử của lão với Pinch tự nó đã đủ để biện minh cho những lời đó rồi; nhưng khi tôi nhìn lại năm năm tháng tháng tôi đã trải qua ở cái nhà đó, và nhớ lại sự đạo đức giả, sự gian trá, những tiểu nhân, những vỏ bọc giả tạo, những lời nói chót lưỡi đầu môi của gã đó, và việc lão ta buôn bán những vỏ bọc thánh thiện để đổi lấy những thực tế tồi tệ nhất; khi tôi nhớ lại mình đã bao nhiêu lần chứng kiến tất cả những điều đó và bao nhiêu lần bị biến thành một thứ tòng phạm cho nó, bởi thực tế là tôi ở đó, với lão ta là người thầy dạy dỗ; tôi thề với cậu là tôi gần như tự khinh bỉ chính mình.

Martin cạn sạch ly rượu và nhìn đăm đăm vào lò sưởi.

– Tôi không có ý nói đó là một cảm xúc đúng đắn, – John Westlock nói tiếp, – bởi vì đó không phải lỗi của tôi; và tôi hoàn toàn có thể hiểu được—ví dụ như cậu, đánh giá cao lão ta một cách trọn vẹn, nhưng vẫn bị hoàn cảnh ép buộc phải ở lại đó. Tôi chỉ đơn giản nói cho cậu nghe cảm xúc của tôi là gì; và ngay cả bây giờ, khi như cậu nói, mọi chuyện đã qua; và khi tôi có được sự thỏa mãn khi biết rằng lão ta luôn căm ghét tôi, và chúng tôi luôn cãi vã, và tôi luôn nói thẳng suy nghĩ của mình với lão; ngay cả lúc này, tôi vẫn cảm thấy tiếc nuối vì đã không khuất phục trước một bốc đồng mà tôi từng thường xuyên có khi còn là một đứa trẻ, đó là trốn chạy khỏi lão ta và ra nước ngoài.

– Tại sao lại phải ra nước ngoài? – Martin hỏi, quay ánh mắt về phía người đang nói.

– Để tìm kiếm, – John Westlock đáp, nhún vai, – một sinh kế mà tôi không thể kiếm được ở quê nhà. Làm thế thì sẽ có khí phách hơn biết bao. Thôi nào! Rót đầy ly đi, và chúng ta hãy quên lão ta đi.

– Tùy cậu thôi, – Martin nói. – Liên quan đến bản thân tôi và mối liên hệ của tôi với lão ta, tôi chỉ muốn nhắc lại những gì tôi đã nói trước đó. Cho đến nay tôi vẫn đi theo con đường của riêng mình với lão, và sẽ tiếp tục làm thế, thậm chí còn nhiều hơn trước; vì thực tế là, nói thật với cậu, tôi tin rằng lão trông cậy vào tôi để bù đắp những khiếm khuyết của lão, và không thể kham nổi việc mất đi tôi. Tôi đã có ý nghĩ đó ngay từ lần đầu tiên bước chân đến đó. Chúc sức khỏe cậu!

– Cảm ơn cậu, – chàng trai trẻ Westlock đáp. – Chúc sức khỏe cậu. Và cầu mong vị học viên mới sẽ xuất sắc đúng như những gì cậu mong muốn!

– Vị học viên mới nào cơ?

– Tên thanh niên may mắn, sinh ra dưới một vì sao tốt lành, – John Westlock vừa cười vừa nói; – kẻ mà cha mẹ hoặc người giám hộ định mệnh sẽ bị câu dỏm bởi mẩu quảng cáo đó. Gì cơ? Cậu không biết là lão ta lại đăng quảng cáo nữa à?

– Không.

– Ồ, có chứ. Tôi vừa đọc nó ngay trước bữa tối trên tờ báo cũ. Tôi biết đó là của lão; vì có vài lý do để nhớ phong văn đó. Suỵt! Pinch kìa. Kỳ lạ phải không, khi mà cậu ta càng quý mến Pecksniff (nếu như cậu ta có thể quý mến lão ta hơn hiện tại), thì chúng ta lại càng có lý do lớn hơn để quý mến cậu ta? Không một lời nào nữa nhé, kẻo chúng ta làm hỏng toàn bộ niềm vui của cậu ta.

Tom bước vào ngay khi những lời đó dứt khoát, với nụ cười rạng rỡ trên khuôn mặt; và xoa xoa hai bàn tay, phần nhiều là do cảm giác phấn khích chứ không phải vì lạnh (vì anh vừa chạy rất nhanh), anh ngồi xuống góc ấm áp của mình một lần nữa, và hạnh phúc đúng như phong thái mà chỉ riêng Tom Pinch mới có thể có được. Chẳng có sự so sánh nào khác có thể diễn tả nổi trạng thái tâm trí của anh lúc đó.

– Và thế là, – anh nói, sau khi đã ngắm nhìn người bạn của mình một lúc trong sự im lặng đầy thỏa mãn, – thế là cuối cùng cậu thực sự đã trở thành một quý ông rồi đấy, John. Chà, thật đúng là!

– Đang cố gắng làm quý ông đây, Tom; đang cố gắng đây, – cậu ta hào sảng đáp. – Ai mà biết được rồi tôi sẽ thành cái thá gì theo thời gian cơ chứ.

– Chắc bây giờ cậu không tự tay xách chiếc rương của mình ra xe bưu điện nữa đâu nhỉ? – Tom Pinch mỉm cười hỏi; – mặc dù cậu suýt mất nó hoàn toàn vì đã không chịu xách nó đi.

– Tôi không xách á? – John phản bác lại. – Đó là tất cả những gì anh biết về nó đấy, Pinch. Phải là một cái rương nặng lắm thì tôi mới không xách để mà chạy trốn khỏi nhà Pecksniff chứ, Tom.

– Kìa! – Pinch kêu lên, quay sang Martin, – tôi đã bảo cậu rồi mà. Nhược điểm lớn nhất trong tính cách của cậu ta chính là sự bất công đối với Pecksniff. Cậu không được để tâm dù chỉ một lời cậu ta nói về chủ đề đó đâu. Định kiến của cậu ta thật sự vô cùng bất thường.

– Sự vắng bóng của bất kỳ thứ gì gọi là định kiến từ phía Tom, cậu biết đấy, – John Westlock cười lớn sảng khoái khi đặt tay lên vai ông Pinch, – là điều hoàn toàn kỳ diệu. Nếu có một người từng có sự thấu hiểu sâu sắc về người khác, và nhìn nhận người đó dưới một ánh sáng chân thực, cùng với màu sắc đích thực của họ, thì Tom chính là người có được sự thấu hiểu đó về ông Pecksniff.

– Ồ, dĩ nhiên là tôi có rồi, – Tom kêu lên. – Đó chính xác là điều tôi vẫn thường hay nói với các cậu. Nếu các cậu hiểu rõ lão ta như tôi—John ạ, tôi sẵn sàng đánh đổi bất kỳ số tiền nào để mang lại điều đó—các cậu sẽ ngưỡng mộ, tôn trọng và kính cẩn lão ta. Các cậu không thể không làm thế được. Ồ, cậu đã làm tổn thương tình cảm của lão ta biết bao khi cậu rời đi chứ!

– Nếu tôi biết tình cảm của lão ta nằm ở xó xỉnh nào, – chàng trai trẻ Westlock đáp lại, – tôi đã cố hết sức rồi, Tom, với mục đích đó trong đầu, cậu cứ tin là thế đi. Nhưng vì tôi không thể làm tổn thương lão ta ở những thứ mà lão ta không có, và ở những thứ mà lão ta chẳng biết gì sảng, ngoại trừ khả năng xoáy sâu vào tận cùng những điểm yếu ấy ở người khác, nên tôi e rằng mình chẳng thể nhận chút công trạng nào từ lời khen của anh đâu.

Vì ông Pinch không muốn kéo dài một cuộc tranh luận có khả năng làm vẩn đục tâm trí Martin, anh đã kiềm chế không nói gì để đáp lại bài phát biểu này; nhưng John Westlock, kẻ mà nếu không có một nút chặn bằng sắt thì đời nào chịu im miệng khi những phẩm đức của ông Pecksniff được đem ra bàn tán, vẫn tiếp tục bất chấp tất cả.

– Tình cảm của lão! Ồ, lão ta là một kẻ đa sầu đa cảm đấy. Tình cảm của lão! Ồ, lão ta là một kẻ vô lại đầy chu đáo, tận tâm, hay tự kiểm điểm và đầy đạo đức, chính là lão đấy! Tình cảm của lão! Ồ!—có chuyện gì thế, Tom?

Đến lúc này ông Pinch đã đứng thẳng người trên tấm thảm trước lò sưởi, cài khuy áo khoác với một năng lượng vô cùng mạnh mẽ.

– Tôi không thể chịu nổi nữa, – Tom vừa lắc đầu vừa nói. – Không. Tôi thực sự không thể. Cậu phải thứ lỗi cho tôi thôi, John. Tôi dành rất nhiều sự kính trọng và tình bạn cho cậu; tôi rất yêu mến cậu; và vô cùng mê mẩn cũng như hạnh phúc ngập tràn trong ngày hôm nay khi thấy cậu vẫn y nguyên như ngày nào; nhưng tôi không thể lắng nghe những điều này được.

– Chứ sao nữa, đó là thói quen cũ của tôi mà, Tom; và chính anh cũng tự nói rằng anh rất vui khi thấy tôi không thay đổi cơ mà.

– Không phải ở khía cạnh này, – Tom Pinch nói. – Cậu phải thứ lỗi cho tôi, John. Tôi thực sự không thể; tôi sẽ không thể. Thật là sai trái; cậu nên thận trọng hơn trong câu chữ của mình. Mọi chuyện đã tệ lắm rồi khi anh và tôi còn hay ở một mình với nhau, nhưng dưới hoàn cảnh hiện tại, tôi không thể chịu đựng nổi, thực sự là thế. Không. Tôi không thể thật đấy.

– Anh hoàn toàn đúng! – người kia kêu lên, trao đổi ánh nhìn với Martin. – và tôi hoàn toàn sai, Tom ạ, tôi chẳng hiểu sao quỷ quái gì mà chúng ta lại vớ lấy cái chủ đề xui xẻo này cơ chứ. Tôi thành thật xin lỗi anh từ tận đáy lòng.

– Tôi biết cậu có một tính cách phóng khoáng và trượng nghĩa, – Pinch nói; – và chính vì thế, việc cậu cư xử thiếu hào phóng trong một trường hợp đơn độc này lại càng khiến tôi đau lòng hơn. Không phải tôi là người cậu cần xin lỗi đâu, John. Cậu chẳng làm gì ngoài những điều tử tế với tôi cả.

– Chà! Vậy thì xin lỗi Pecksniff vậy, – chàng trai trẻ Westlock nói. – Bất cứ điều gì cũng được, Tom, hay bất cứ ai. Xin lỗi Pecksniff—thế đã được chưa nào? Nào! Chúng ta hãy cùng nâng ly chúc sức khỏe ông Pecksniff nào!

– Cảm ơn cậu, – Tom kêu lên, hào hứng bắt tay cậu ta và rót đầy một ly cạn. – Cảm ơn cậu; tôi sẽ uống cạn ly vì toàn bộ tấm lòng này, John. Chúc sức khỏe ông Pecksniff, và chúc ngài ấy luôn thịnh vượng!

John Westlock lặp lại lời chúc đó, hoặc gần như thế; vì anh đã chúc sức khỏe ông Pecksniff và Kèm theo một điều gì đó nữa cho lão—nhưng là gì thì không nghe rõ lắm. Sự đồng lòng chung khi đó đã được khôi phục hoàn toàn, họ kéo những chiếc ghế lại gần lò sưởi hơn, và trò chuyện trong sự hòa hợp và tận hưởng trọn vẹn cho đến giờ đi ngủ.

Có lẽ không có tình tiết nhỏ nào có thể minh họa rõ ràng hơn sự khác biệt về tính cách giữa John Westlock và Martin Chuzzlewit, bằng cách mà mỗi chàng trai đã nhìn ngắm Tom Pinch sau cuộc va chạm nhỏ vừa được mô tả. Chắc chắn là trong ánh mắt của cả hai đều phảng phất một nét đùa cợt nào đó, nhưng sự giống nhau chỉ dừng lại ở đó. Vị cựu học viên không thể làm gì hơn để cho Tom thấy anh cảm thấy nồng hậu với Tom đến mức nào, và sự quý mến thân thiện của anh có vẻ mang màu sắc trang nghiêm và trầm ngâm hơn trước. Ngược lại, vị học viên mới chẳng có sự thúc giục nào khác ngoài việc cười nhạo sự ngớ ngẩn đến tột cùng của Tom; và hòa lẫn trong sự thích thú của anh ta là một chút khinh miễn và trịch thượng, biểu lộ, như có thể thấy, quan điểm của anh ta rằng ông Pinch đã quá ngây thơ đến mức không thể được chấp nhận làm bạn bè, trên cơ sở nghiêm túc và bình đẳng, của bất kỳ người saneh khôn nào.

John Westlock, kẻ nếu có thể thì không bao giờ làm việc gì nửa vời, đã chuẩn bị sẵn những chiếc giường cho hai vị khách của mình tại khách sạn; và sau một buổi tối vô cùng hạnh phúc, họ lui về phòng. Ông Pinch đang ngồi ở mép giường với chiếc cà vạt và đôi giày đã được cởi ra, ngẫm ngợi về vô vàn đức tính tốt đẹp của người bạn cũ, thì bị ngắt quãng bởi tiếng gõ cửa phòng và giọng nói của chính John.

– Anh vẫn chưa ngủ đấy chứ, Tom?

– Chúa phù hộ cậu, chưa đâu! Không đời nào. Tôi đang nghĩ về cậu đây, – Tom vừa nói vừa mở cửa. – Vào đi.

– Tôi không định làm phiền anh lâu đâu, – John nói; – nhưng suốt cả buổi tối tôi đã quên mất một ủy thác nhỏ mà tôi tự nhận cho mình; và tôi sợ rằng mình có thể lại quên mất, nếu không hoàn thành nó ngay lập tức. Tôi tin là anh biết một người tên là Tigg, Tom?

– Tigg! – Tom kêu lên. – Tigg! Gã quý ông từng vay một ít tiền của tôi ấy hả?

– Chính xác, – John Westlock nói. – Gã ta nhờ tôi chuyển lời chào, và trả lại số tiền kèm theo vô vàn lời cảm ơn. Nó đây. Tôi đoán là tiền thật, nhưng gã ta là một thể loại khách hàng khá đáng ngờ đấy, Tom.

Ông Pinch nhận lấy miếng vàng nhỏ với một khuôn mặt rạng rỡ đến mức có thể khiến thứ kim loại đó phải hổ thẹn; và nói rằng anh chẳng có gì phải lo ngại về điều đó cả. Anh nói thêm rằng anh rất vui khi thấy ông Tigg nhanh nhẹn và trọng danh dự trong các giao dịch của mình như vậy; vô cùng vui mừng.

– Chà, nói thật với anh nhé, Tom, – người bạn của anh đáp, – gã ta không phải lúc nào cũng thế đâu. Nếu anh nghe lời khuyên của tôi, anh sẽ tránh xa gã ta càng nhiều càng tốt, trong trường hợp anh lại chạm trán với gã. Và tuyệt đối không, Tom—xin hãy ghi nhớ điều này, vì tôi rất nghiêm túc—tuyệt đối không cho gã ta vay tiền nữa.

– Phải, phải! – Tom nói với đôi mắt mở trân trân.

– Gã ta ở rất xa cái gọi là một người quen đáng tin cậy, – chàng trai trẻ Westlock đáp; – và anh càng cho gã thấy là anh nghĩ thế, thì càng tốt cho anh thôi, Tom.

– Này John, – ông Pinch thốt lên, khi nét mặt anh sụp xuống và anh lắc đầu đầy ủ rũ. – Tôi hy vọng là cậu không dính líu vào những kẻ bạn bè xấu xa chứ.

– Không, không, – cậu ta vừa cười vừa đáp. – Đừng có lo lắng về vấn đề đó.

– Ồ, nhưng tôi đang lo lắng đấy, – Tom Pinch nói; – tôi không thể kìm được, khi nghe cậu nói năng theo kiểu đó. Nếu ông Tigg đúng như những gì cậu miêu tả, thì cậu không có lý do gì để quen biết gã cả, John. Cậu có thể cười, nhưng tôi không hề coi đó là chuyện để đùa cợt chút nào đâu, xin đảm bảo với cậu là thế.

– Không, không, – người bạn của anh đáp lại, thu liễm nét mặt. – Hoàn toàn đúng. Chắc chắn đó không phải là chuyện đùa rồi.

– Cậu biết đấy, John, – ông Pinch nói, – bản tính vô cùng tốt bụng và trái tim nhân hậu của cậu làm cho cậu trở nên vô tư lự, và cậu không thể quá cẩn trọng đối với một vấn đề như thế này được. Thật lòng mà nói, nếu tôi nghĩ rằng cậu đang sa chân vào những kẻ bạn xấu, tôi sẽ cảm thấy vô cùng khốn khổ, vì tôi biết cậu sẽ thấy khó khăn nhường nào để rũ bỏ chúng. Tôi thà mất số tiền này còn hơn, John, chứ không muốn nhận lại nó theo những điều kiện như thế.

– Tôi nói với cậu rồi mà, anh bạn già quý mến của tôi ơi, – người bạn của anh kêu lên, lắc qua lắc lại Tom bằng cả hai bàn tay, và mỉm cười với cậu bằng một gương mặt rạng rỡ, cởi mở, thứ có thể mang lại niềm tin cho một tâm trí đa nghi hơn Tom rất nhiều; – tôi nói với cậu là chẳng có nguy hiểm gì đâu.

– Chà! – Tom kêu lên. – Tôi rất vui khi nghe điều đó; tôi mừng rỡ khôn xiết khi nghe điều đó. Tôi chắc chắn là không có, khi cậu nói thế bằng cái giọng điệu đó. Cậu sẽ không giận chứ, John, vì những gì tôi vừa nói lúc nãy chứ!

– Giận! – người kia nói, siết chặt bàn tay Tom thật nồng hậu; – chà, cậu nghĩ tôi được làm bằng gì cơ chứ? Ông Tigg và tôi không có mối quan hệ thân thiết đến mức cậu phải lo lắng đâu, tôi xin lấy danh dự bảo đảm với cậu điều đó, Tom. Bây giờ anh hoàn toàn thoải mái rồi chứ?

– Hoàn toàn rồi, – Tom nói.

– Thế thì một lần nữa, chúc ngủ ngon!

– Chúc ngủ ngon! – Tom kêu lên; – và chúc cậu có những giấc mơ tuyệt đẹp xứng đáng dành cho giấc ngủ của người đàn ông tuyệt vời nhất trên đời!

– —Ngoại trừ Pecksniff nhé, – người bạn của anh nói, dừng lại ở cửa một giây và ngoái lại cười vui vẻ.

– Ngoại trừ Pecksniff, – Tom đáp lại với vẻ vô cùng nghiêm trang; – dĩ nhiên rồi.

Và thế là họ chia tay nhau trong đêm; John Westlock tràn ngập sự vô tư và vui vẻ, còn tội nghiệp Tom Pinch thì hoàn toàn mãn nguyện; dẫu cho vẫn vậy, khi anh lật người nằm nghiêng trên giường, anh vẫn lầm bầm với chính mình rằng, “Dẫu thế đi nữa, tôi thực sự vẫn ước gì cậu ta không quen biết ông Tigg.”

Sáng hôm sau họ dùng bữa sáng cùng nhau từ rất sớm, bởi vì hai chàng trai muốn trở về kịp thời gian; và John Westlock sẽ phải trở lại London bằng chuyến xe ngựa vào ngày hôm đó. Vì anh còn vài tiếng đồng hồ rảnh rỗi, anh đã đi cùng họ ba bốn dặm đường bộ, và chỉ thực sự chia tay họ khi bắt buộc phải làm thế. Buổi chia tay diễn ra vô cùng nồng nhiệt, không chỉ giữa anh và Tom Pinch, mà còn từ phía Martin, kẻ đã tìm thấy ở vị cựu học viên một con người hoàn toàn khác xa so với cái kẻ yếu đuối ủy mị mà cậu ta từng chuẩn bị tinh thần để đối mặt.

Chàng trai trẻ Westlock dừng lại trên một gò đất cao sau khi đã đi được một quãng, và ngoái nhìn lại. Họ đang sải bước với nhịp độ nhanh, và Tom có vẻ như đang nói chuyện rất hăng say. Martin đã cởi chiếc áo khoác ngoài ra, vì lúc này gió thổi từ phía sau lưng, và vắt nó trên tay. Khi nhìn lại, anh thấy Tom nhẹ nhàng đỡ lấy chiếc áo sau một chút kháng cự yếu ớt, rồi vác nó lên vai mình, tự gánh thêm sức nặng của cả hai chiếc áo. Sự việc nhỏ nhặt này đã gây ấn tượng mạnh mẽ cho vị cựu học viên, khi anh cứ đứng đó ngắm nhìn họ cho đến khi họ bị che khuất tầm nhìn; lúc bấy giờ anh mới lắc đầu, như thể đang bị bận tâm bởi một suy nghĩ vẩn vơ nào đó, rồi trầm ngâm quay bước trở về Salisbury.

Trong khi đó, Martin và Tom tiếp tục hành trình của mình, cho đến khi họ dừng chân an toàn tại ngôi nhà của ông Pecksniff, nơi một bức thư ngắn từ vị gentleman tốt bụng đó gửi cho ông Pinch thông báo về việc gia đình sẽ trở về bằng chuyến xe ngựa đêm hôm đó. Vì xe sẽ đi ngang qua góc ngõ vào khoảng sáu giờ sáng, ông Pecksniff yêu cầu chiếc xe gig nên có mặt ở cột chỉ đường vào khoảng thời gian đó, đi kèm với một chiếc xe kéo để chở hành lý. Và để có thể đón chào ông ta với sự tôn trọng lớn nhất, hai chàng trai đã đồng ý dậy sớm và tự mình có mặt tại hiện đó.

Đó là ngày ít vui vẻ nhất mà họ từng trải qua cùng nhau. Martin đang chán nản và bực bội, và tận dụng mọi cơ hội để so sánh hoàn cảnh cũng như tương lai của mình với những người như chàng trai trẻ Westlock; điều này luôn mang lại bất lợi cho chính cậu ta. Tâm trạng này của cậu đã làm Tom chùn bước; và cả buổi chia tay sáng nay lẫn bữa tối ngày hôm qua đều chẳng giúp ích gì trong việc cải thiện tình hình. Thế nên những giờ phút cứ thế nặng nề trôi qua; và họ rất mừng khi được đi ngủ sớm.

Họ không mấy vui vẻ cho lắm khi phải thức dậy lần nữa lúc bốn giờ rưỡi, trong cái cảm giác lạnh buốt run rẩy của một buổi sáng mùa đông tối trời; nhưng họ đã vùng dậy đúng giờ, và có mặt tại cột chỉ đường trước giờ hẹn nửa tiếng đồng hồ. Đó hoàn toàn không phải là một buổi sáng tươi vui, vì bầu trời đen kịt đầy mây và trời mưa như trút nước; nhưng Martin nói rằng ít ra cũng có chút thỏa mãn khi nhìn thấy con ngựa khốn kiếp đó (ý cậu ta muốn nói đến con chiến mã Ả Rập của ông Pecksniff) đang ướt sũng; và rằng cậu ta mừng thay cho nó vì trời mưa quá nhanh như thế. Từ điều này có thể suy ra rằng tâm trạng của Martin không hề khá hơn, và quả thực là như vậy; trong khi cậu và ông Pinch đứng chờ dưới một hàng rào, nhìn ngắm cơn mưa, chiếc xe gig, chiếc xe kéo và người đánh xe ướt sũng mồ hôi lẫn nước mưa, cậu chẳng làm gì ngoài việc cằn nhằn; và nếu như bất kỳ cuộc cãi vã nào cũng bắt buộc phải có hai phía tham gia, thì chắc chắn cậu ta đã kiếm chuyện gây gổ với Tom rồi.

Cuối cùng thì tiếng bánh xe cũng vang lên mơ hồ từ đằng xa và chẳng mấy chốc chiếc xe ngựa phóng nước đại tóe nước qua bùn lầy với một hành khách ngồi co ro bên ngoài giữa đống rơm ướt sũng, dưới một chiếc ô ngấm đẫm nước; cùng với người đánh xe, lơ xe và những con ngựa chìm trong cùng một cảnh tượng khốn khổ ướt đẫm. Ngay khi xe dừng lại, ông Pecksniff kéo kính cửa sổ xuống và gọi lớn Tom Pinch.

– Ơ kìa, anh Pinch! Có thể nào mà anh lại ra ngoài trong cái buổi sáng vô cùng khắc nghiệt này cơ chứ?

– Vâng, thưa ông, – Tom hăng hái bước lên tiếng, – thưa ông, có cả anh Chuzewit và tôi nữa ạ.

– Ồ! – ông Pecksniff nói, nhìn không mấy chăm chú vào Martin mà lại nhìn vào cái chỗ cậu ta đang đứng. – Ồ! Thật thế ư. Làm ơn làm phước xem xét mấy cái rương giúp tôi nhé, anh Pinch.

Rồi ông Pecksniff bước xuống và giúp các con gái bước xuống xe; nhưng cả ông ta lẫn các tiểu thư đều không mảy may đếm xỉa gì đến Martin, người vừa bước lên để ngỏ ý giúp đỡ nhưng đã bị từ chối phũ phàng khi ông Pecksniff đứng chắn ngay trước người cậu, với tấm lưng quay về phía cậu. Cùng cung cách đó, và trong bầu không khí im lặng tuyệt đối, ông Pecksniff dìu các con gái lên xe gig; rồi tự mình bước lên cầm cương và phóng thẳng về nhà.

Chìm đắm trong sự kinh ngạc, Martin đứng ngây người nhìn chiếc xe ngựa, và khi xe đã đi khuất, lại nhìn sang ông Pinch và đống hành lý, cho đến khi chiếc xe kéo cũng lăn bánh rời đi; lúc bấy giờ cậu mới quay sang nói với Tom:

– Bây giờ anh có nhã ý cho tôi biết chuyện này có ý nghĩa gì không?

– Gì cơ? – Tom hỏi.

– Cách hành xử của gã này. Ý tôi là ông Pecksniff ấy. Anh có thấy không?

– Không. Thật sự là tôi không thấy, – Tom kêu lên. – Tôi đang bận với mấy cái rương mà.

– Không sao cả, – Martin nói. – Nào! Chúng ta mau quay về thôi! – Và không nói thêm lời nào nữa, cậu cất bước với tốc độ nhanh đến mức Tom phải rất vất vả mới theo kịp.

Cậu chẳng màng mình đi đâu, mà cứ thế băng qua những đống bùn nhỏ và vũng nước nhỏ với thái độ hoàn toàn dửng dưng; mắt nhìn thẳng về phía trước, và thỉnh thoảng tự cười một mình một cách kỳ lạ. Tom cảm thấy rằng bất cứ điều gì anh nói lúc này chỉ càng khiến cậu ta thêm bướng bỉnh, và vì thế anh đành đặt niềm tin vào cách đối xử của ông Pecksniff khi họ về đến nhà, để xóa tan ấn tượng sai lầm mà anh tin chắc rằng một học viên cưng chiều như cậu học viên mới đang phải gánh chịu. Nhưng bản thân anh cũng không khỏi ngỡ ngàng khi họ về đến nơi, và bước vào phòng khách nơi ông Pecksniff đang ngồi một mình trước lò sưởi nhấm nháp chút trà nóng, khi phát hiện ra rằng thay vì có thái độ ưu ái với họ hàng của mình và đẩy anh, ông Pinch, ra ngoài lề, lão ta lại làm điều ngược lại hoàn toàn, và tỏ ra vô cùng săn sóc Tom khiến Tom hoàn toàn bối rối.

– Uống chút trà đi, anh Pinch—uống chút trà đi, – ông Pecksniff vừa nói vừa khều lò sưởi. – Chắc là anh rất lạnh và ẩm ướt đấy. Xin hãy uống chút trà đi, và lại đây chỗ nào ấm áp này, anh Pinch.

Tom nhận thấy Martin nhìn ông Pecksniff cứ như thể cậu ta hoàn toàn có thể tìm thấy trong tim mình sự sẵn lòng để mời lão ta đến một nơi rất ấm áp vậy; nhưng cậu hoàn toàn im lặng, đứng đối diện với vị gentleman đó bên bàn và chăm chú quan sát lão.

– Ngồi ghế đi, Pinch, – ông Pecksniff nói. – Mời ngồi ghế, nếu anh không phiền. Mọi chuyện diễn ra thế nào trong thời gian chúng ta vắng nhà vậy, anh Pinch?

– Anh—anh sẽ rất hài lòng với trường ngữ pháp đấy, thưa ông, – Tom nói. – Nó gần xong rồi ạ.

– Nếu anh có lòng, anh Pinch, – ông Pecksniff vừa xua tay vừa mỉm cười nói, – chúng ta sẽ không bàn bạc bất cứ điều gì liên quan đến vấn đề đó vào lúc này. Dạo này Thomas đã làm những gì nào, hừm?

Ông Pinch nhìn từ chủ sang học viên, rồi từ học viên sang chủ, và bối rối hoang mang đến mức mất đi sự bình tĩnh để trả lời câu hỏi đó. Trong khoảng thời gian khó xử này, ông Pecksniff (người hoàn toàn ý thức được ánh nhìn của Martin dù chưa từng liếc nhìn về phía cậu một lần nào) chăm chỉ chọc lò sưởi hết mức có thể, và khi không thể làm thế được nữa thì cặm cụi uống trà.

– Nơi này, thưa ông Pecksniff, – Martin cuối cùng cũng lên tiếng với giọng điệu rất bình tĩnh, – nếu ông đã thấy đủ sảng khoái và hồi phục rồi, tôi rất sẵn lòng lắng nghe ý ông là gì khi đối xử với tôi như thế này.

– Và, – ông Pecksniff nói, quay đôi mắt nhìn về phía Tom Pinch còn điềm đạm và dịu dàng hơn lúc nãy, – Thomas đã làm những gì thế, hừm?

Khi lặp lại câu hỏi này, lão đảo mắt nhìn xung quanh những bức tường phòng khách cứ như thể lão đang tò mò muốn biết liệu có chiếc đinh nào bị bỏ sót lại ở đó do sơ suất trong quá khứ hay không.

Tom gần như phát rồ vì chẳng biết phải nói gì giữa hai con người này, và đã có hành động như muốn thu hút sự chú ý của ông Pecksniff đến vị gentleman vừa mới lên tiếng với lão, thì Martin đã tự cứu mình khỏi phiền phức bằng cách tự làm điều đó.

– Ông Pecksniff, – cậu nói, gõ nhè nhẹ lên bàn hai ba tiếng và bước lại gần thêm một hoặc hai bước, để có thể chạm tay vào lão; – ông vừa nghe thấy những gì tôi nói đấy. Xin hãy làm ơn trả lời đi. Tôi hỏi ông—– ở đây cậu hơi nâng giọng lên một chút – ‘ông có ý gì với việc này?’

– Tôi sẽ nói chuyện với anh, thưa cậu, – ông Pecksniff dùng giọng điệu nghiêm khắc nói khi lần đầu tiên nhìn thẳng vào cậu, – lát nữa nhé.

– Ông thật quá tử tế đấy, – Martin đáp lại; – lát nữa thì không được đâu. Tôi buộc ông phải nói chuyện với tôi ngay bây giờ.

Ông Pecksniff làm bộ như đang vô cùng quan tâm đến cuốn sổ tay của mình, nhưng nó run bần bật trên tay lão; lão run lẩy bẩy.

– Nào, – Martin dằn mạnh gõ bàn lần nữa. – Bây giờ. Lát nữa là không được. Ngay bây giờ!

– Cậu đang đe dọa tôi đấy phỏng, thưa cậu? – ông Pecksniff kêu lên.

Martin nhìn lão và không đáp; nhưng một người quan sát tinh ý có thể phát hiện ra một cái giật cơ điềm gở ở khóe miệng cậu, và có lẽ cả sự dịch chuyển bất đắc dĩ của bàn tay phải hướng về phía chiếc cà vạt của ông Pecksniff.

– Tôi rất lấy làm tiếc khi phải nói thế này, thưa cậu, – ông Pecksniff tiếp lời, – rằng việc cậu đe dọa tôi hoàn toàn phù hợp với bản chất của cậu đấy. Cậu đã lừa dối tôi. Cậu đã lợi dụng một bản tính mà cậu biết rõ là nhẹ dạ và cả tin. Cậu đã có được sự chấp thuận bước vào, thưa cậu, – ông Pecksniff vừa nói vừa đứng dậy, – ngôi nhà này, dựa trên những lời khai gian dối và những mục đích giả tạo.

– Cứ nói tiếp đi, – Martin mỉm cười khinh miệt nói. – Bây giờ thì tôi hiểu ông rồi. Còn gì nữa không?

– Thêm ngần này nữa đấy, thưa cậu, – ông Pecksniff kêu lên, run rẩy từ đầu đến chân và cố gắng xoa hai bàn tay vào nhau, cứ như thể lão chỉ đang lạnh mà thôi. – Thêm ngần này nữa, nếu cậu ép tôi phải phơi bày sự ô nhục của cậu trước mặt một bên thứ ba, điều mà tôi vốn không muốn và không sẵn lòng làm. Cái mái tranh khiêm nhường này, thưa cậu, không được phép bị vấy bẩn bởi sự hiện diện của kẻ từng lừa dối, và lừa dối một cách tàn nhẫn, một vị gentleman đáng kính, được yêu thương, được tôn sùng và đáng tôn kính; và kẻ đã khôn ngoan giấu giếm sự lừa dối đó khỏi tôi khi tìm kiếm sự bảo trợ và ưu ái của tôi, khi biết rằng, dù tôi có khiêm nhường đến đâu, tôi vẫn là một người trung thực, luôn cố gắng làm tròn bổn phận của mình trong cõi trần tục này, và cương quyết chống lại mọi thói hư tật xấu cùng sự phản bội. Tôi khóc thương cho sự đồi trụy của cậu, thưa cậu, – ông Pecksniff nói; – tôi đau buồn cho sự sa đọa của cậu, tôi thương hại việc cậu tự nguyện bước ra khỏi những con đường ngập tràn hoa thơm của sự thanh tịnh và bình yên;’ đến đây lão đập tay vào ngực mình, hay chính là khu vườn đạo đức của lão; ‘nhưng tôi không thể dung chứa một kẻ hủi và một con rắn độc trong nhà mình được. Cút ra ngoài, – ông Pecksniff vừa nói vừa dang rộng cánh tay: – cút ra ngoài, đồ thanh niên kia! Giống như tất cả những ai biết cậu, tôi từ tư cậu!’

Thật khó mà nói với ý định gì mà Martin lại sải một bước dài tiến về phía trước khi nghe những lời này. Chỉ biết rằng Tom Pinch đã chộp lấy cậu trong vòng tay mình, và ngay tại khoảnh khắc đó, ông Pecksniff giật lùi lại nhanh đến mức hụt chân, ngã nhào qua một chiếc ghế, và ngã quỵ xuống sàn nhà ở tư thế ngồi; lão cứ giữ nguyên tư thế đó mà chẳng thèm cố gắng đứng dậy, với cái đầu chúc vào một góc phòng, có lẽ lão cho rằng đó là nơi an toàn nhất.

– Buông tôi ra, Pinch! – Martin vừa hất tay Tom ra vừa hét lên. – Sao anh lại giữ tôi lại? Anh có nghĩ một cú đấm có thể biến lão thành một sinh vật hèn hạ hơn thực tế của lão không? Anh có nghĩ rằng nếu tôi nhổ nước bọt vào mặt lão, tôi có thể hạ nhấp lão xuống một tầng lớp thấp hơn mức của chính lão không? Nhìn lão kìa. Nhìn lão đi, Pinch!

Bất đắc dĩ ông Pinch đã làm theo. Ông Pecksniff đang ngồi, như đã đề cập trước đó, trên thảm nhà, với phần đầu nằm ở một góc nhọn của vách gỗ ốp tường, và mang theo toàn bộ sự tả tơi nhếch nhác của một chuyến đi tồi tệ trên người, chắc chắn trông không hẳn là một hình mẫu của sự quyến rũ và đường bệ ở con người. Dẫu vậy lão vẫn là Pecksniff; thật không thể tước bỏ đi sức hút độc tôn và tối cao đó đối với Tom. Và lão đáp lại cái nhìn của Tom, cứ như thể lão muốn nói rằng, “Vâng, anh Pinch, hãy nhìn tôi đi! Tôi đây này! Anh biết nhà Thơ nói gì về một người trung thực rồi đấy; và một người trung thực là một trong số ít những công trình vĩ đại có thể được chiêm ngưỡng miễn phí! Hãy nhìn tôi đi!”

– Tôi nói cho anh biết, – Martin nói, – rằng khi lão nằm ở đó, bị phơi bày sự ô nhục, bị mua chuộc, bị lợi dụng; như một chiếc khăn lau tay dơ bẩn, một tấm chùi chân dơ bẩn, một con chó săn dối trá, bợ đỡ và hèn m hạ, lão chính là kẻ tồi tệ nhất và chót bảng trong số những loài sâu bọ trên đời này. Và hãy nhớ lấy lời tôi, Pinch! Ngày đó sẽ đến—lão biết điều đó đấy, hãy nhìn nó viết trên khuôn mặt lão trong lúc tôi nói kìa!—khi ngay cả anh cũng sẽ vạch trần được lão, và sẽ thấu hiểu lão như tôi, và như lão biết là tôi thấu hiểu. Lão từ từ tôi ư! Hãy mở to mắt ra mà nhìn kẻ vừa từ từ ấy đi, Pinch, và hãy khôn ngoan hơn nhờ ký ức đó!”

Cậu chỉ tay về phía lão khi nói, với sự khinh miệt khôn tả, rồi giật mạnh chiếc mũ đội lên đầu, bước ra khỏi phòng và rời khỏi ngôi nhà. Cậu bước đi nhanh đến nỗi khi nghe thấy tiếng Tom Pinch thở hổn hển gọi giật theo mình từ đằng xa thì cậu đã đi ra khỏi khu làng rồi.

– Gì nữa đây? – cậu nói khi Tom đuổi kịp.

– Trời ơi, trời ơi! – Tom kêu lên, – cậu định đi đâu thế?

– Đi chứ! – cậu lặp lại. – Đi chứ sao!

– Ý tôi không hẳn là thế, mà là có phải cậu định đi ngay bây giờ—trong cái thời tiết tồi tệ này—đi bộ—không mang theo hành lý—không có một xu dính túi không?—Tom gào lên.

– Đúng vậy, – cậu kiên quyết đáp, – tôi đi đấy.

– Và đi đâu cơ chứ? – Tom kêu lên. – Ồ cậu sẽ đi đâu cơ chứ?

– Tôi không biết, – cậu nói. – À mà tôi biết chứ. Tôi sẽ đến Mỹ!

– Không, không, – Tom kêu lên trong nỗi thống khổ. – Đừng đến đó. Xin cậu đừng đi. Hãy nghĩ lại đi. Đừng quá bất chấp bản thân mình như thế. Đừng đi Mỹ!

– Ý tôi đã quyết, – cậu nói. – Bạn của anh nói đúng đấy. Tôi sẽ đi Mỹ. Chúa phù hộ cho anh, Pinch!

– Cầm lấy cái này! – Tom kêu lên, nhét một cuốn sách vào tay cậu trong sự xúc động tột cùng. – Tôi phải mau quay về và chẳng thể nói gì thêm được nữa. Chúa ở cùng anh. Hãy nhìn vào trang sách tôi đã gập lại nhé. Tạm biệt, tạm biệt!

Anh chàng ngốc nghếch siết chặt tay cậu, với những giọt nước mắt đang lăn dài trên má; và họ vội vã chia tay theo những ngã đường riêng của mỗi người.