… Một buổi trưa mùa hè năm 1952.

Tên quan tư Lô-răng cho gọi Thân đến. Khi bước vào phòng của Lô-răng, hắn đã thấy trong phòng ngoài tên quan tư, còn có ba người Pháp khác nữa. Bọn chúng đều mặc quần áo nhà binh. Trong số đó, có một tên có mái tóc xoăn tít và nước da trắng hồng như con gái. Tên này đang sôi nổi thảo luận với Lô-răng về một chuyện gì đó. Khi Thân bước vào. bọn chúng ngừng nói chuyện và quay lại chăm chú nhìn tên lính khố đỏ đang đứng nghiêm ở cửa.

Lô-răng đưa mắt chỉ Thân và nói cộc lốc:

– Xe-luy![1]

Ba tên lạ mặt chăm chú ngắm Thân từ đầu đến chân, như khi người ta đang định giá một con vật. Thân cố gắng chịu đựng cái nhìn đó. Hắn đã có đủ kinh nghiệm để hiểu rằng, nên làm hài lòng tất cả các ông chủ người Pháp. Hình như khuôn mặt lì lợm và cái dáng thấp đậm, nhưng rắn chắc của Thân đã làm cho bọn Pháp hài lòng. Chúng gật đầu tỏ vẻ ưng ý và ra hiệu cho hắn tiến đến trước mặt.

Cuộc đối đáp bắt đầu. Một tên hỏi:

– Mày có nói được tiếng Pháp không?

– Bẩm quan, không nhiều lắm.

– Trước kia mày đã ở vùng Lủng Seo?

– Bẩm quan, vâng.

– Mày thuộc đường rừng ở đó chứ?

– Bẩm quan, thuộc.

– Có những người thuộc dân tộc nào ở đó?

– Bẩm quan, có người Mèo và người Dao.

– Từ đây đến Lủng Seo có xa không?

– Bẩm quan, khoảng một tuần trèo núi.

– Tốt lắm!

Tên hỏi Thân gật đầu hài lòng. Thằng lính khố đỏ này tỏ ra có ích cho chúng. Sau đó, chúng hỏi thêm một số câu về thời tiết, khí hậu và những đặc điểm sông suối ở vùng Lủng Seo. Những câu hỏi ấy đều được Thân trả lời ngắn gọn và đầy đủ. Những hiểu biết thu lượm được trong thời kỳ còn phải đi săn bắn và trộm cắp ở Lủng Seo đã tỏ ra có ích cho hắn. Tuy chưa hiểu rõ những quan Pháp này cần gì, nhưng Thân cũng đoán được rằng họ đang muốn đến vùng Lủng Seo.

Do cho Thân vẫn đứng nghiêm chờ lệnh, ba tên Pháp và Lô-răng quay lại thảo luận khá sôi nổi. Tên có mái tóc xoăn liếc nhìn Thân và nói với Lô-răng:

– Đôn-nê-moa-lơ.[2]

Lô-răng gật đầu:

– Bông! Giơ-păng-xơ-kin le-ca-páp-bơ-lơ[3]

– Gi-ơ-păng-xơ ô-xi![4] – Tên tóc xoăn cũng gật đầu, quay lại nhìn Thân và hất hàm ra hiệu cho hắn ngồi xuống. Quan tư Lô-răng bắt đầu giải thích:

– Các quan lớn này muốn mày làm người dẫn đường cho họ về Lủng Seo.

– Bẩm quan, vâng ạ!

– Làm tốt, sẽ được thưởng. Hử?

– Bẩm quan, vâng.

– Nếu mày không làm được, họ sẽ treo cổ mày lên cây đấy. Rõ chưa?

– Bẩm quan, rõ!

– Vậy thì tốt! – Lô-răng gật đầu hài lòng: – Mày chuẩn bị đi. Sáng mai lên đường.

Từ đó, Thân trở thành người dẫn đường và là thằng hầu cho ba tên Pháp. Bọn chúng đến vùng Lủng Seo tìm quặng và sau đó, rừng núi đã nuốt chửng bọn chúng, không để lại dù chỉ một dấu vết…

❀ ❀ ❀

[1] Nguyên văn tiếng Pháp: Cést lui: Chính nó đấy!

[2] Nguyên văn tiếng Pháp: Don nez moi le: Cho tôi tên này.

[3] Nguyên văn tiếng Pháp: Bon! Jé pense quilest capable: Tốt! Tôi nghĩ rằng nó sẽ được việc đấy!

[4] Jé pense sussi: Tôi cũng nghĩ như vậy.