Trời vừa hửng sáng, Triệu Đức Hiền rời nhà, sớm đã đến Quân Hướng Cục. Quân Hướng Cục đúng như cái tên của nó, là nơi phát quân lương. Thuở Kinh lược mới xây dựng Trung Nghĩa Quân tại Giang Âm, vì tránh quan lại nuốt bớt quân lương của binh sĩ, nên mới thiết lập riêng chức Quân Hướng Quan. Bởi vì theo chế độ quân lương của Trung Nghĩa Quân, bảy phần quân lương cần phải phát cho người nhà của binh sĩ, Tiền Lỗi là Quân Hướng Quan đầu tiên, để thuận tiện cho việc phát quân lương, đã thiết lập Quân Hướng Cục tại nơi phố xá sầm uất ở Giang Âm, chuyên lo việc phát quân lương. Sau khi Giang Bắc được thu phục, Quân Hướng Cục này tự nhiên cũng dời đến Thanh Hà theo đó. Mà Triệu Đức Hiền chính là một cục viên của Quân Hướng Cục Thanh Hà này.

Là cục viên cấp Đinh, Triệu Đức Hiền giống như gã học việc tại ngân hiệu, mỗi ngày đều phải là người đầu tiên đến cục, sau đó quét dọn vệ sinh, lau sạch bàn ghế, đồng thời phải đun sẵn nước sôi, thu dọn bàn ghế sau quầy cho gọn gàng. Sau đó đợi đến khi các cục viên khác đến, lại bắt đầu kiểm kê sổ sách đối chiếu.

"Bạc 2000 lượng, tiền 145.000 văn, lương khoán 2000 thạch..."

Là cục viên cấp Đinh, khi tiếp nhận sổ sách, Triệu Đức Hiền cũng như gã tiểu nhị ngân hiệu, cần phải kiểm đếm bạc, tiền chế. Tuy nhiên, khác với ngân hiệu thông thường, Quân Hướng Cục còn phải phát thêm lương khoán, vì một nửa quân lương của Trung Nghĩa Quân là gạo. Lúc đầu, Quân Hướng Cục cũng từng phát gạo trực tiếp tại cục, nhưng sau đó vì quá phiền phức, theo đề nghị của cục biện, đã chuyển sang phát mễ khoán. Người nhà binh sĩ sau khi cầm đơn quân lương đi nhận phiếu, có thể đến chỗ thương nhân gạo trong thành nhận gạo, còn thương nhân gạo có thể cầm phiếu gạo đến kho lương nhận gạo.

Cuối cùng kiểm kê xong tiền chế, Triệu Đức Hiền lại kiểm kê đống phiếu gạo ở đó. Lần đầu cầm phiếu gạo, hắn cũng từng cảm thán vì loại phiếu gạo được in ấn vô cùng tinh xảo này, bây giờ đối với hắn, đây chẳng qua chỉ là một tờ giấy, nhiều nhất cũng chỉ là "giấy dâu thượng hạng" to bằng bàn tay.

"Đây là tờ giấy dâu trị giá một lượng một tiền bạc đấy."

Thầm thì trong lòng, Triệu Đức Hiền tự nghĩ, hôm nay là ngày phát lương, không biết bên ngoài cửa có bao nhiêu thương nhân đang chờ đổi phiếu gạo từ tay người nhà binh sĩ.

"Một lần sang tay là kiếm không dư ra nửa tiền bạc, chi bằng để đám lương thương kia hưởng lợi, chẳng thà để mọi người cùng hưởng lợi..." Khi đang nghĩ ngợi như vậy, Triệu Đức Hiền vừa ngẩng đầu lên, liền thấy cục biện đang đứng đằng kia, thần tình nghiêm nghị đứng đó. Giờ Tị vừa điểm, Quân Hướng Cục sẽ mở cửa, hôm nay là ngày phát lương, mỗi khi đến ngày phát lương, trong cục luôn bận rộn. Mặc dù Quân Hướng Cục ngày nào cũng mở cửa, nhưng rất nhiều người luôn chọn ngày này để nhận lương, lý do không gì khác — chính là vì muốn kiếm chút lời nửa tiền bạc kia.

Phiếu gạo này giờ đây đã không còn là phiếu gạo nữa, mà tương đương với ngân phiếu đổi được bạc. Không biết có bao nhiêu người nhờ thế mà kiếm lời, không biết đã khiến bao nhiêu gian thương đổ xô vào. Quả thực không có cơ hội làm ăn nào mà lũ gian thương không nhìn ra.

"Thanh Chủ, huynh xem sao lại có nhiều người như vậy?"

Nhìn đám đông xếp hàng dài đến hơn nửa dặm trước cửa, Diêm Nhĩ Mai kinh ngạc nói. Phó Sơn cũng bị đám đông chật cứng trên đường này làm cho giật mình, người rất đông, tụ tập ở đây phải đến mấy ngàn người. Mà xung quanh còn có binh sĩ mặc quân phục màu đỏ đứng canh giữ.

Đối với hai người mới đến Thanh Hà này, hai ngày nay họ vẫn luôn ở trong phủ của bạn tốt Cố Viêm Vũ là Vương Lược, còn Sùng Hiền Quán nơi các sĩ tử từ khắp nơi ở lại thì chưa từng qua đó. Dù rằng ở đó được ăn ở miễn phí, nếu thông qua khảo hạch thì có thể vào phủ làm lại, liệu tài mà dùng. Sở dĩ không đi, tự nhiên là vì họ có tính toán riêng, hôm nay vì Cố Viêm Vũ đang dạy Diêm Phục nghiên cứu binh pháp, nên hôm nay chỉ có hai người họ cùng nhau ra ngoài.

Thấy bên đường có một người dáng vẻ thương nhân tay cầm tấm thẻ giấy nhỏ, trên đó viết dòng chữ "Một thạch mễ khoán đổi một ngàn một trăm ba mươi sáu văn", hơn nữa trong tay không ít người bên đường cũng cầm tấm thẻ nhỏ này, vì tò mò, Phó Sơn liền đi qua hỏi:

"Tiểu huynh đệ này, không biết phiếu gạo này là gì?"

Tên tiểu thương bên đường, nhìn thấy hai người trước mặt đều mặc áo nho, chỉ nghĩ họ là quan lại đến nhận lương. Dù sao Quân Hướng Cục bây giờ không chỉ phát quân lương, mà còn phát cả bổng lộc quan lại, ngay cả tiền lương của thợ thủ công ở xưởng vũ khí, xưởng đóng tàu, xưởng sắt... cũng đều do Quân Hướng Cục phát, nhưng dù sao cũng không cao bằng bổng lộc của quan lại. Thấy có khả năng có làm ăn, hắn tự nhiên tỏ ra rất nhiệt tình. Biết đâu lát nữa lại nuôi dưỡng được một khách quen. Làm ăn chính là như vậy, nhìn chính là ở cái nhãn lực đó.

"Chắc hẳn hai vị quan nhân đây là mới đến Thanh Hà, hôm nay là lần đầu nhận quan bổng phải không? Không biết quan bổng của hai vị có mấy thạch gạo? Hai thạch? Ba thạch? Nếu hai vị có năm thạch gạo, lát nữa sau khi nhận phiếu gạo, tiểu nhân nguyện trả thêm mỗi thạch mười bốn văn..."

Phiếu gạo? Phiếu gạo gì?

Thấy hai người họ mặt đầy vẻ ngơ ngác, tên tiểu thương lại vội vàng giải thích:

"Hai vị không biết đó thôi, bổng lộc, quân lương, lương thực tuy rằng đều phát bằng gạo, nhưng Quân Hướng Cục hiện nay cũng không trực tiếp phát lương thực, mà là phát phiếu gạo. Chỉ là một tờ giấy to bằng bàn tay, giống như..."

Tên tiểu thương nói chưa dứt lời, Diêm Nhĩ Mai liền nói:

"Chẳng lẽ giống như Bảo Sao ngày trước?"

Nghe ý trong lời nói của cô, lập tức hiểu ra. Phiếu gạo này trông đúng là hơi giống Bảo Sao, chỉ có điều thứ sau không đổi được bạc.

"Đúng, đúng, giống Bảo Sao, nhưng không giống Bảo Sao, phiếu gạo này mới là thứ tốt. Ngài cầm phiếu gạo là có thể đến tiệm gạo đổi lấy một thạch gạo. Nếu nhà ngài ít người, ăn không hết, tiểu nhân ở đây tự nhiên sẽ thu mua phiếu với giá cao hơn. Nhìn giá gạo Thanh Hà chúng ta này, cao tột đỉnh cũng chỉ một ngàn không trăm năm mươi văn, tiểu nhân ở đây đã cộng thêm cho ngài gần một trăm văn đấy..."

Lời của tên tiểu thương khiến Diêm Nhĩ Mai, Phó Sơn đều sững sờ, họ không ngờ tên tiểu thương này lại chịu thu mua phiếu gạo với giá cao như vậy, đây chẳng phải rõ ràng là buôn lỗ sao. Biết không đơn giản như vậy, Phó Sơn nhìn tên tiểu thương hỏi:

"Ngươi này, bỏ thêm trăm văn mua phiếu gạo này thì có ích gì?"

Đối phương trả giá cao thu mua phiếu gạo chắc chắn có lý do của nó. Nhưng về lý do này, Phó Sơn lại có chút hiếu kỳ.

"Hê, mua nó tự nhiên là để bán nó!" Tên tiểu thương nhìn vị quan nhân trước mắt, trên mặt vẫn mang theo nụ cười.

"Bán nó? Chẳng lẽ còn có người thu mua phiếu gạo này sao?" Phó Sơn có chút kinh ngạc hỏi. Thế này là sao? Nhìn qua kiểu buôn lỗ thế này mà lại có nhiều người làm vậy sao.

"Đương nhiên rồi, nếu không, tiểu nhân thu phiếu gạo này làm gì?"

Không phải chính là đạo lý này sao. Nếu không có người thu. Phiếu gạo này tự nhiên cũng chẳng có tác dụng gì.

"Ai sẽ thu phiếu gạo này? Họ vì sao lại thu phiếu gạo này?"

Diêm Nhĩ Mai chưa hỏi xong, bên kia đã truyền đến tiếng hét.

"Mở cửa rồi, mở cửa rồi..."

Tên tiểu thương vốn đang trò chuyện với họ, lại vội vàng bỏ mặc hai người chen chúc về phía đám đông, vừa chen vừa gào lên "Thu mua phiếu gạo giá cao". Nhìn những tên tiểu thương gào thét thu phiếu trong đám đông, nhìn cảnh tượng náo nhiệt bên đó, Phó Sơn và Diêm Nhĩ Mai đều sững sờ, hai người đều không ngờ, kiểu làm ăn nhìn có vẻ định sẵn là lỗ vốn này, lại có nhiều người săn đón đến vậy.

"Dụng Khanh, huynh bôn ba nam bắc nhiều năm, đã từng thấy chuyện lạ này chưa? Huynh nói xem tại sao những người này lại thu mua phiếu gạo với giá cao như vậy, chẳng lẽ còn có thể bán được giá cao hơn? Nếu có thể bán giá cao, thì lại có ai đi thu?"

Bên này Phó Sơn vừa hỏi như vậy, ông lão bên sạp trà bên đường liền cười nói:

"Hai vị quan nhân chắc là mới đến Thanh Hà nhỉ? Họ thu phiếu gạo, tự nhiên vẫn sẽ có người thu mua phiếu gạo với giá cao hơn. Chưa nói người khác, hơn nữa, thời buổi loạn lạc này, người hành thương làm ăn mang theo mấy trăm lượng bạc trên người, tiền bạc dễ gây nhòm ngó, đâu bằng mang theo ít phiếu gạo cho đỡ rắc rối? Nhét vào thắt lưng, giấu vào trong ủng, ai mà biết được? Đi vạn dặm, đến Giang Âm đưa ra tiệm gạo, tiệm gạo dựa theo một thạch một lượng đổi cho người ta, dù cho hành thương có phải bù thêm hai tiền bạc, nhưng lại tiết kiệm được không biết bao nhiêu rủi ro... Chính là những lương thương kia thu vào phiếu gạo, dựa vào phiếu này có thể đến bất cứ quan kho nào ở Giang Hoài để lĩnh gạo. Nếu thương nhân gạo ở Lư Châu muốn buôn gạo đến Thanh Hà, trước đây hắn cần phải vận chuyển gạo từ Thanh Hà đến Lư Châu, trên đường đi này chưa nói đến hao hụt, còn có phí vận chuyển. Bây giờ, hắn chỉ cần mang theo phiếu gạo, là có thể trực tiếp lấy lương thực từ kho lương Lư Châu ra, chỉ riêng phí vận chuyển này, cũng không biết tiết kiệm được bao nhiêu."

Trong khoảnh khắc, Phó Sơn, Diêm Nhĩ Mai đều kinh ngạc nhìn nhau. Họ không ngờ phiếu gạo dùng để phát lương này lại có công dụng như vậy. Đây còn là phiếu gạo gì nữa, căn bản chính là "ngân phiếu" tương đương với bạc.

"Vậy, vậy họ không sợ quan phủ không lấy ra được gạo sao?"

Phó Sơn vừa dứt lời, ông lão nhìn người trước mắt, cười lớn:

"Gạo á? Khi Kinh lược sứ vào Thanh Hà, gạo lương trong kho lương thu được đâu chỉ vài triệu thạch, quan phủ sao có thể không có gạo lương?"

Sở dĩ phiếu gạo được người ta tin tưởng không chỉ vì nó do Quân Hướng Cục phát hành, một lý do quan trọng hơn là — mọi người đều biết, trong tay quan phủ có gạo, có rất nhiều gạo. Chưa nói cái khác, chỉ riêng vài triệu thạch tào lương kia, ai cũng đều biết. Chỉ cần trong tay quan phủ có gạo, thì phiếu gạo tự nhiên cũng có thể đổi được. Tự nhiên cũng không có gì đáng lo lắng. Mà đối với những thương nhân gạo kia, họ sở dĩ tin tưởng quan phủ, là vì họ biết, trong tay quan phủ không chỉ có gạo, mà còn chưa bán ra ngoài, dù cho quan phủ muốn bán ra ngoài, cuối cùng vẫn phải qua tay họ. Như vậy thì còn cần phải lo lắng gì nữa.

Mà quan trọng hơn là, những thương nhân gạo kia nhìn thấy cơ hội làm ăn từ phiếu gạo. Khi họ nhìn thấy sự tiện lợi trong đó, các thương nhân hành cước cũng nhìn thấy sự an toàn của phiếu gạo.

Như vậy, đôi bên một bên sẵn lòng mua giá cao, một bên sẵn lòng thu giá chiết khấu. Đôi bên phối hợp lại, tự nhiên biến phiếu gạo này thành một loại ngân phiếu khác lạ.

"Gian thương! Đúng là một lũ gian thương!"

Sau khi hiểu rõ ý đồ của đám thương nhân gạo kia, Phó Sơn liền cất tiếng quở trách. Ông không ngờ rằng, việc vốn dĩ nên là tạo thuận lợi cho mọi người, bây giờ lại trở thành thủ đoạn để đám thương nhân gạo trục lợi.

"Gian thương, đúng là đáng giết!" Nhìn những tên tiểu thương đang thu mua phiếu gạo bên kia, Phó Sơn có chút phẫn nộ bất bình nói.

"Cứ kéo dài mãi thế này thì còn ra thể thống gì nữa. Gian thương làm lầm lạc quốc gia. Đáng giết!"