Dù bữa tiệc vốn không định bắt đầu cho đến sáu giờ, nhưng Bert đã có mặt từ lúc bốn giờ rưỡi, mang theo cả chiếc “Pandoramer”.
Khoảng năm giờ rưỡi, những vị khách khác bắt đầu đến. Elsie và Charley Linden đến trước, cô bé diện một chiếc váy xanh xinh xắn viền ren trắng, còn Charley thì lộng lẫy trong bộ đồ mới mà, cũng giống như váy của chị nó, được may từ những món quần áo cũ bỏ đi mà một bà khách viếng thăm đã tặng mẹ chúng. Bà Linden đã mất rất nhiều giờ lao động vất vả để làm ra những bộ trang sức ấy; thực ra, số thời gian bỏ ra còn nhiều hơn giá trị của món đồ, bởi vì dù chúng trông rất ổn—đặc biệt là chiếc váy của Elsie—nhưng vải vóc đã cũ đến mức chẳng thể mặc được lâu: thế nhưng đây lại là cách duy nhất để bà có thể kiếm quần áo cho lũ trẻ; chắc chắn bà chẳng có nổi tiền để mua cho chúng.
Sau bọn trẻ này là Nellie, Rosie và Tommy Newman. Trông chúng kém phần khấm khá hơn hẳn hai đứa trước. Mẹ chúng không khéo tay bằng trong khoản biến đồ cũ thành đồ mới. Nellie mặc chiếc áo blouse của người lớn, và khoác ngoài là một chiếc áo khoác dày lỗi thời kiểu áo ulster với những chiếc cúc ngọc trai lớn. Đây cũng là trang phục của một phụ nữ trưởng thành: nó được may ôm theo vóc dáng của một người phụ nữ cao lớn với đôi vai rộng và vòng eo nhỏ; hậu quả là nó chẳng hề vừa vặn với Nellie chút nào. Vạt áo trễ xuống tận sát hông của tội nghiệp cô bé.
Tommy được diện trên mình những mảnh vải chắp vá từ thứ mà xưa kia từng là một bộ quần áo tươm tắt. Chúng được mua ở một cửa hàng đồ cũ vào mùa hè năm ngoái và từng là bộ “đẹp nhất” của thằng bé trong suốt mấy tháng trời, nhưng giờ thì chúng đã quá chật chội đối với nó.
Bé Rosie—mới chỉ hơn ba tuổi một chút—thì khá khẩm hơn hai anh chị của nó, bởi vì con bé có một chiếc váy vải đỏ vừa vặn đến hoàn hảo: quả thực, đúng như lời vị cộng tác viên xã hội từng tặng nó đã nhận xét, trông chiếc váy như thể được may đo riêng cho con bé vậy.
“Trông nó chẳng đẹp đẽ gì cho cam,” Nellie vừa nói vừa chỉ tay vào chiếc áo khoác rộng thùng thình của mình, “nhưng dẫu sao thì tụi em cũng mừng khôn xiết khi trời chuyển mưa.”
Chiếc áo khoác rộng đến mức chỉ cần rút tay ra khỏi ống tay áo rồi quàng lên người như một chiếc áo choàng hay khăn san là con bé đã có thể dùng chung cho cả ba chị em.
Đôi giày của Tommy đã rách bươm đến mức nước ẩm ngấm vào làm ướt sũng cả tất, thế là Nora bắt nó cởi hết ra và đi tạm mấy đôi giày cũ của Frankie trong lúc đôi giày của chính nó đang được hơ khô bên lò sưởi.
Philpot, tay cầm hai túi giấy lớn đựng đầy cam và hạt dẻ, vừa bước đến lúc mọi người đang ngồi vào bàn uống trà—hoặc đúng hơn là ca-cao—bởi vì ngoại trừ Bert, tất cả lũ trẻ đều bày tỏ sự thích thú với món đồ uống sau hơn. Bản thân Bert cũng thích uống ca-cao, nhưng nghe nói người lớn sẽ uống trà, cậu nhóc nghĩ làm vậy sẽ ra dáng đàn ông hơn nên cũng đòi theo. Vấn đề chọn trà hay ca-cao này bỗng chốc trở thành nguồn cơn của những tiếng cười vang trời từ phía lũ trẻ, chúng cứ hỏi nhau hoài xem đứa nào thích món nào hơn, “trà-trà?” hay “ca-cao-trà?” Chúng thấy buồn cười đến độ cứ lặp đi lặp lại câu đó, cười ré lên suốt quãng thời gian ấy, cho đến khi Tommy bị nghẹn một miếng bánh ngọt kẹt cứng trong cổ họng và mặt tái mét đi, lúc đó Philpot buộc phải dốc ngược thằng bé lại và đấm vào lưng để cứu nó khỏi chết ngạt. Chuyện này khiến đám trẻ phần nào dịu lại, nhưng một lúc sau đó, hễ cứ nhìn thấy mặt nhau là chúng lại lăn ra cười khúc khích vì nghĩ đó là một trò đùa quá ư thú vị.
Khi đã ních đầy bụng thứ “ca-cao-trà” cùng bánh ngọt, bánh mì và mứt, Elsie Linden và Nellie Newman liền phụ dọn dẹp chén đĩa, rồi Owen châm nến trên cây thông Noel và phát đồ chơi cho lũ trẻ. Chỉ một lát sau, Philpot—với chiếc mặt nạ ngộ nghĩnh lấy ra từ một quả kẹo Giáng sinh—bắt đầu một trò chơi tuyệt hay khi giả làm một con thú hoang đáng sợ mà hắn gọi là Pandroculus, vừa bò bằng cả tứ chi, vừa trợn trừng đôi mắt lồi và gầm gừ rằng hắn phải tìm cho được một cậu bé hoặc cô bé để ăn tối.
Trông hắn dữ tợn đến mức dù thừa biết đó chỉ là trò đùa, lũ trẻ vẫn sợ gần chết, vừa cười vừa ré lên chạy trốn ra sau lưng Nora hoặc Owen để nấp; thế nhưng dẫu vậy, hễ cứ mỗi khi Philpot ngừng chơi, chúng lại nài nỉ hắn “làm quái vật tiếp đi”, và thế là hắn cứ phải tiếp tục hóa thân thành con Pandroculus cho đến khi kiệt sức mới chịu trở lại hình hài con người.
Sau đó, tất cả quây quần bên bàn để chơi bài; chúng gọi đó là trò “Snap”, nhưng chẳng ai mảy may quan tâm đến luật lệ của trò chơi: ai nấy đều cho rằng điều quan trọng nhất là phải quậy phá thật lớn tiếng. Chút xíu sau, Philpot đề nghị đổi sang trò “Xin xỏ hàng xóm” (Beggar my neighbour), và vơ vét được khối quân bài trước khi bọn trẻ phát hiện ra hắn đã giấu tiệt toàn bộ mấy con bài già vào túi áo, thế là chúng xúm lại đánh hội đồng tên gian lận. Suýt chút nữa thì hắn đã bị thương nặng nếu không nhờ Bert kịp thời giải vây bằng cách trèo lên ghế và dõng dạc tuyên bố sắp sửa giới thiệu với mọi người về “Pandorama nổi tiếng toàn thế giới của Bert White”, từng được trình diễn trước tất cả các bậc quý tộc và hoàng thân quốc thích ở châu Âu, nước Anh, Ireland và Scotland, bao gồm cả Bắc Mỹ và xứ Wales.
Tiếng hò reo vang dội chào đón bài diễn văn của Bert. Chiếc hộp được đặt lên bàn, chiếc bàn sau đó được đẩy sát vào cuối phòng, và những chiếc ghế được xếp thành hai hàng ngay ngắn phía trước.
Chiếc “Pandorama” gồm có phần mặt tiền sân khấu làm bằng bìa cứng được sơn vẽ cẩn thận, gắn vào mặt trước của một chiếc hộp gỗ dài chừng ba thước, cao hai thước rưỡi, và sâu khoảng một thước tính từ trước ra sau. “Buổi biểu diễn” là một tập hợp các bức tranh cắt ra từ các tờ báo tuần có hình minh họa, được dán nối đuôi nhau thành một dải dài hoặc dải băng. Bert đã tô màu cho toàn bộ các bức tranh bằng màu nước.
Ngay sau phần cánh gà ở mỗi đầu của chiếc hộp là một trục lăn thẳng đứng, và dải tranh dài được cuộn quanh trục này. Phần đầu phía trên của các trục lăn nhô lên qua đỉnh hộp và có gắn tay quay. Khi quay những chiếc tay quay này, các bức tranh sẽ dịch chuyển ngang qua sân khấu, nhả ra từ trục lăn này và cuộn vào trục lăn kia, được chiếu sáng bởi ánh nến đặt ở phía sau.
Ý tưởng chế tạo cỗ máy này xuất hiện trong đầu Bert sau một lần cậu đi xem chương trình biểu diễn panorama dạo trước.
“Phong cách trang trí,” cậu nhóc vừa nói vừa ra hiệu về phía phần mặt tiền sân khấu được vẽ trang trí, “là theo lối Moorish.”
Cậu châm nến ở phía sau sân khấu và, sau khi mượn Nora một chiếc khay trà, liền mời khán giả vào chỗ ngồi. Khi mọi người đã ngồi ổn định, cậu nhờ Owen tắt chiếc đèn bàn và những ngọn nến trên cây thông, rồi lại cất lời diễn thuyết, bắt chước điệu bộ của người thuyết minh trong buổi biểu diễn panorama vừa nhắc đến.
“Thưa quý vị và các bạn: được sự cho phép của quý vị, tôi xin phép được giới thiệu đến quý vị một số bức tranh về các sự kiện diễn ra ở khắp nơi trên thế giới. Khi mỗi bức tranh xuất hiện trên sân khấu, tôi sẽ có đôi lời giải thích ngắn gọn về chủ đề, và sau đó ban nhạc sẽ tấu lên một tuyển tập âm nhạc phù hợp gồm các bài thánh ca cùng tất cả những ca khúc mới nhất và thịnh hành nhất trong ngày, kính mong quý vị khán giả cùng hòa giọng hát theo.
“Cảnh đầu tiên của chúng ta,” Bert tiếp tục vừa quay tay quay vừa đưa bức tranh vào khung hình, “miêu tả khu bến cảng tại Southampton; chiếc tàu hơi nước nguy nga mà quý vị thấy đang neo đậu sát bờ chính là con tàu đang chờ đưa chúng ta đến những xứ sở phương xa. Vì chúng ta đã trả tiền vé rồi, bây giờ xin mời quý vị lên tàu và bắt đầu ra khơi.”
Để làm nhạc nền cho bức tranh này, Bert tấu lên giai điệu bài “Tạm biệt Dolly, tôi phải rời xa em”, và khi khán giả vừa hát xong đoạn điệp khúc thì cậu cũng đã quay tới cảnh tiếp theo, miêu tả một cơn bão kinh hoàng trên biển, với một con tàu lớn rõ ràng đang đứng trước bờ vực chìm nghỉm. Sóng cao ngất trời và những đám mây đen như mực bị xé toạc bởi những tia chớp ngoằn ngoèo. Để làm tăng thêm sự đáng sợ, Bert lắc chiếc khay trà tùng rùng và tấu bài “Vịnh Biscay”, lũ trẻ liền hát theo phần điệp khúc trong lúc cậu quay bức tranh tiếp theo ra. Cảnh này vẽ đường phố của một thành phố lớn; cảnh sát cưỡi ngựa tuốt gươm đang giải tán đám đông: một vài người đã bị ngựa hất ngã và đang bị giày xéo dưới những móng ngựa, trong khi rất nhiều người khác đang bê bết máu vì những vết thương trên đầu và mặt.
“Sau một chuyến hải trình khá dữ dội, chúng ta đã cập bến an toàn tại thành phố xinh đẹp Berlin ở Đức, vừa kịp lúc chứng kiến cảnh một đoàn diễu hành của những công nhân thất nghiệp đang bị cảnh sát quân sự tấn công. Bức tranh này có tựa đề là ‘Cải cách thuế quan nghĩa là Công ăn việc làm cho tất cả’.”
Như một khúc nhạc đệm phù hợp, Bert tấu lên giai điệu của một bài hát quen thuộc, và lũ trẻ cùng cất lời ca:
“Được có mặt ở đó! được có mặt ở đó!
Ồ, tôi thừa biết cảm giác có mặt ở đó là thế nào!
Và khi họ xé rách áo quần tôi,
Đánh thâm tím mắt và làm gãy mũi tôi,
Lúc đó tôi mới thấm thía thế nào là có mặt ở đó!”
Trong lúc mọi người đang hát, Bert quay ngược tay quay lại và một lần nữa đưa bức tranh cơn bão biển xuất hiện trở lại.
“Vì chúng ta chẳng muốn bị u đầu mẻ trán, nên ta cao chạy xa bay khỏi Berlin ngay khi có thể—trong lúc vẫn còn bình an vô sự—và một lần nữa bước lên con tàu dũng mãnh của mình, rồi sau vài nhịp quay tay quay nữa, chúng ta lại thấy mình quay trở lại chốn Nước Anh Vui Tươi, nơi ta được mục sở thị bên trong một xưởng rèn với đám đàn bà hốc hác đang làm dây xích sắt. Họ làm việc bảy mươi tiếng một tuần để đổi lấy bảy shilling. Cảnh tiếp theo của chúng ta có tựa đề ‘Những người gắn khuy bấm và khuy móc’. Tại đây chúng ta thấy khung cảnh bên trong một căn phòng ở khu ổ chuột, nơi một người mẹ cùng ba đứa con và người bà già nua đang cẩn thận khâu từng chiếc khuy móc vào tấm bìa để đem bán ở các cửa hàng vải. Dưới bức tranh có ghi rõ là phải ghép nối và khâu 384 chiếc khuy và 384 cái móc vào bìa để đổi lấy đúng một xu penny.”
Trong lúc bức tranh này được cuộn khuất đi, ban nhạc tấu lên và lũ trẻ hào hứng hát vang:
“Nước Anh muôn năm, Nước Anh làm chủ đại dương!
Người Anh quyết không, quyết không, quyết không bao giờ làm nô lệ!”
“Bức tranh tiếp theo của chúng ta có tựa đề ‘Tổ ấm của một người Anh’. Tại đây chúng ta chứng kiến bên trong một căn phòng khác ở khu ổ chuột, người bố, người mẹ và bốn đứa con đang ngồi quây quần bên bữa tối—bánh mì phết mỡ chảy và trà. Dưới bức tranh có đề rằng ở nước Anh luôn có tới mười ba triệu người sống bên bờ vực đói khát. Những con người mà quý vị thấy trong tranh hẳn đã có thể kiếm được một bữa ăn tử tế hơn thế này nếu như phần lớn số tiền mà người đàn ông kiếm được không phải đem đi trả tiền thuê nhà. Chúng ta lại quay tay quay và chẳng mấy chốc lại đến với một cảnh trí vô cùng tươi đẹp khác—‘Buổi sáng sớm ở Quảng trường Trafalgar’. Ở đây chúng ta thấy rất nhiều người Anh phải ngủ lộ thiên suốt đêm bởi vì họ chẳng có lấy một mái nhà để về.”
Để làm nhạc đệm thích hợp cho bức tranh này, Bert tấu giai điệu của một bài hát trong quán trà ca, với phần lời đã quá quen thuộc đối với tất cả bọn trẻ, chúng hát vang hết cỡ:
“Tôi sống ở Quảng trường Trafalgar,
Với bốn con sư tử canh gác quanh ta,
Tranh ảnh với tượng đài bày khắp mọi nơi,
Chúa tể Nelson nhìn thẳng vào mặt tôi,
Đương nhiên là nơi này hơi lộng gió,
Nhưng tôi chắc các bạn đều đồng ý thôi,
Nếu đã đủ tốt với chúa tể Nelson,
Thì chắc chắn cũng đủ tốt với tôi rồi.”
“Tiếp theo chúng ta có dịp chiêm ngưỡng phòng ăn tại Khách sạn Topside ở Luân Đôn, nơi bàn tiệc dành cho giới triệu phú được bày biện sẵn sàng. Thìa nĩa đều làm bằng vàng đặc còn đĩa đựng làm bằng bạc. Hoa tươi bày trên bàn, rủ xuống từ trần nhà và gắn trên tường có trị giá tới 2.000 bảng Anh, và vị đại gia khoản đãi bữa tiệc này đã tốn tới hơn 30.000 bảng cho một cuộc ăn chơi linh đình này. Vài nhịp quay tay quay nữa sẽ cho ta thấy một bữa yến tiệc hoành tráng khác—Quốc vương xứ Rhineland đang được người dân Anh tiếp đãi nồng hậu. Kế đó chúng ta thấy mình đang chứng kiến bữa tiệc của Ngài Thị trưởng tại Dinh thự Mansion House. Tất cả những gã béo trục béo tròn ngồi quanh bàn tiệc đều là các Nghị sĩ Quốc hội thuộc đảng Tự do và Bảo thủ. Sau đó chúng ta có một bức tranh vô cùng xinh đẹp mang tên ‘Những nhà quý tộc bốn chân’. Ở đây quý vị thấy những chú chó cưng của Quý bà Slumrent đang ngồi ngay ngắn trên ghế bên bàn ăn với chiếc khăn ăn bằng vải lanh buộc quanh cổ, ăn uống trên những chiếc đĩa bạc hệt như con người và được phục vụ bởi những bồi bàn chính hiệu trong trang phục dạ hội buổi tối. Quý bà Slumrent vô cùng cưng chiều mấy bé thú cưng xinh đẹp của mình và nhất quyết không cho chúng ăn bất cứ thứ gì ngoài những món ngon vật lạ tuyệt hảo nhất; chúng được ăn thịt gà, bít tết thăn lưng, sườn cừu, bánh pudding gạo, thạch và bánh trứng sữa.”
“Ước gì tao là một chú chó cưng, mày có muốn thế không?” Tommy Newman thì thầm với Charley Linden.
“Lại chẳng quá đi chứ!” Charley đáp.
“Ở đây chúng ta lại thấy một đoàn diễu hành thất nghiệp nữa,” Bert tiếp tục vừa quay bức tranh mới hiện ra; “2.000 lao động trai tráng khỏe mạnh nhưng không được phép đi làm. Kế tiếp là quang cảnh bên trong một Ngôi nhà Công nghiệp—những đứa trẻ mù và những kẻ tàn tật đang phải vất vả làm việc để kiếm sống. Cảnh tiếp theo có tên ‘Nhân công giá rẻ’. Tại đây chúng ta thấy rất nhiều cậu bé mới tầm mười hai, mười ba tuổi đang được cấp Giấy chứng nhận Lao động, thứ trao cho chúng quyền được đi làm kiếm tiền giúp những người cha thất nghiệp trả tiền thuê nhà ổ chuột.”
“Chúng ta lại quay tay quay một lần nữa để chiêm ngưỡng một trong những cảnh quay đẹp nhất. Bức tranh đáng yêu này mang tựa đề ‘Thiên thần Từ thiện’, hiện ra trước mắt chúng ta hình ảnh Quý bà Slumrent kiều diễm đang ngồi bên chiếc bàn ở một góc ấm cúng trong phòng riêng quyến rũ của bà, viết một chiếc séc nhỏ để cứu trợ người nghèo ở khu ổ chuột.
“Cảnh tiếp theo có tên ‘Các ứng cử viên đối đầu, hoặc Một cảnh trong cuộc Tổng tuyển cử’. Phía bên trái, quý vị có thể quan sát thấy một gã công tử bột đang đứng thẳng trên một chiếc ô tô hơi, mắt đeo một chiếc kính một tròng, mặc chiếc áo khoác dài có cổ và viền tay bằng lông thú dày cộm, đang say sưa diễn thuyết trước đám đông: đây chính là Nghị sĩ danh kính Augustus Slumrent, ứng cử viên đảng Bảo thủ. Phía bên kia đường, chúng ta thấy một chiếc ô tô khác và một gã công tử bột khác cũng đeo một tròng kính tròn ở mắt, khoác chiếc áo khoác dài viền lông thú y hệt, đang đứng trên xe lớn tiếng hô hào đám đông. Đó chính là ông Mandriver, ứng cử viên đảng Tự do. Đám đông những gã đàn ông nhếch nhác đang đứng vây quanh xe hơi, vẫy mũ và hò reo chính là những công nhân lao động. Cả hai vị ứng cử viên đều đang rót vào tai họ cùng một câu chuyện cũ rích giống hệt nhau, và mỗi gã đều đang nài nỉ giai cấp công nhân bầu cho mình vào Quốc hội, đồng thời hứa hẹn sẽ làm điều nọ điều kia để cải thiện đời sống cho tầng lớp dưới đáy xã hội.”
Hòa cùng âm hưởng phù hợp với bức tranh này, Bert tấu lên giai điệu của một bài hát bình dân, với phần lời đã quen thuộc với lũ trẻ, khiến chúng hào hứng hát vang, vỗ tay và dậm chân xuống sàn theo nhịp nhạc:
“Cả hai đứa mình từng tới đó rồi,
Bao nhiêu lần, bao nhiêu lần!
Cả hai đứa mình từng tới đó rồi,
Bao nhiêu lần!
Nơi bao nhiêu vạ gallons bia đã trôi qua,
Để nhuộm đỏ cái mũi của hắn và của ta,
Cả hai đứa mình từng tới đó rồi,
Bao nhiêu lần, bao nhiêu lần!”
Khi tiếng hát vừa dứt, Bert lại quay để lộ một bức tranh khác.
“Tại đây chúng ta có một cảnh bầu cử khác. Hai bên là hai vị ứng cử viên y hệt như bức tranh trước. Ở giữa đường, ta thấy một người đàn ông đang nằm sõng soài trên mặt đất, bê bết máu, bị một đám đông công nhân gồm cả phe Tự do lẫn Bảo thủ đang hùa nhau đá túi bụi, nhảy lên người và giẫm đạp lên mặt bằng những đôi giày đinh tán chắc nịch. Gã đang nằm bẹp dí dưới đất kia là một tên xã hội chủ nghĩa, và nguyên nhân bọn chúng nát mặt hắn như thế là vì hắn dám lớn tiếng phát biểu rằng điểm khác biệt duy nhất giữa Slumrent và Mandriver chẳng qua là hai gã đó giống nhau như đúc.”
Trong lúc khán giả đang trầm trồ ngắm nghía bức tranh, Bert tấu lên một giai điệu quen thuộc khác, và bọn trẻ lại cất vang lời ca:
“Hai con mắt thâm đen tuyệt vời,
Ồ thật bất ngờ làm sao!
Chỉ vì dám bảo một người rằng anh ta sai,
Hai con mắt thâm đen tuyệt vời.”
Bert tiếp tục quay tay quay của các trục lăn và một chuỗi dài các bức tranh nối đuôi nhau lướt qua sân khấu, mang lại niềm vui sướng tột cùng cho lũ trẻ, những đứa hò reo và hát hò mỗi khi đến đoạn, nhưng tràng pháo tay hào hứng nhất lại thuộc về bức tranh cuối cùng, đó là bức chân dung của Nhà Vua. Ngay khi nhìn thấy bức ảnh—chẳng cần đợi ban nhạc cất lên—chúng liền hô vang ba tiếng hoan hô và bắt đầu hát vang đoạn điệp khúc của bài Quốc ca.
Một tràng pháo tay dành tặng cho Bert đã khép lại màn biểu diễn Pandorama; ngọn đèn và những cây nến trên cây thông Noel được thắp sáng trở lại—bởi vì dù tất cả đồ chơi đã được gỡ xuống, cây thông vẫn rực rỡ sắc màu nhờ những món đồ trang trí bằng thủy tinh lấp lánh—và sau đó bọn chơi thêm vài trò chơi nữa; trò bịt mắt bắt dê, kéo co—trò mà Philpot đã thua cuộc trong tràng cười vang dội—cùng vô số trò chơi khác. Và khi đã mệt nhoài với những trò này, mỗi đứa trẻ lại “đọc một đoạn thơ” hoặc hát một bài hát đã được học thuộc lòng riêng cho dịp này. Đứa duy nhất chưa chuẩn bị trước tinh thần cho tiết mục này chính là bé Rosie, thế nhưng ngay cả con bé—để cho bằng chị bằng em—cũng khăng khăng đòi ngâm bài thơ duy nhất mà nó biết. Quỳ sụp xuống tấm thảm trước lò sưởi, con bé chắp hai tay vào nhau, nhắm nghiịt mắt lại và đọc lại vần thơ mà tối nào nó cũng đọc trước khi đi ngủ:
“Giê-su hiền từ, nhân hậu thiết tha,
Xin rủ lòng thương một đứa trẻ nhỏ nhoi.
Xin xót thương sự ngây thơ bé bỏng này,
Cho phép con được đến bên Ngài.”
Sau đó con bé đứng dậy và lần lượt hôn chào từng người một, còn Philpot thì bước sang bên cửa sổ, giả vờ nhìn ra ngoài rồi ho hắng, hỉ mũi vì vừa bị một hạt dẻ nghẹn ngược vào cổ.
Đến lúc này phần lớn bọn trẻ đều đã mệt rũ rượi, thế nên sau bữa ăn nhẹ buổi tối, bữa tiệc chính thức tan hàng. Dù ai nấy đều ngái ngủ gà ngủ gật, chẳng đứa nào nỡ lòng ra về sớm, nhưng chúng được an ủi phần nào khi nghĩ đến một buổi biểu diễn khác mà chúng sắp được tham dự vào cuối tuần này—buổi tiệc trà và phát thưởng của Hội Band of Hope tại Nhà nguyện Shining Light.
Bert nhận trách nhiệm đưa Elsie và Charley về nhà an toàn, còn Philpot thì tình nguyện tháp tùng Nellie cùng Tommy Newman, đồng thời cõng theo Rosie, đứa bé đã ngủ thiếp đi trên vai hắn từ trước lúc rời khỏi nhà.
Lúc đang bước xuống cầu thang, Frankie đã có màn hội ý nhanh với mẹ, kết quả là cậu nhóc kịp ê a gọi với theo để mời mọi người Giáng sinh năm sau lại tới chơi tiếp.