Mặt nước Thái Hồ ngày một mở rộng, đúng như dự đoán của Cam Ninh, rất nhiều vùng trũng thấp vốn có giờ đã thành đầm lầy. Nước không sâu lắm, nhưng đi bộ không được, đi thuyền cũng chẳng xong, lội nước mà qua thì nguy hiểm, chẳng ai biết trong đó có hố sụt hay không.

Ngày mưa không thể luyện binh, thời tiết vẫn chưa ấm áp, quân phục ướt dễ sinh bệnh, không mặc quân phục thì dễ bị cảm lạnh, giáp trụ dính nước cũng dễ rỉ sét. Tôn Sách đành sắp xếp cho họ học văn hóa, mời Lục Khang điều vài người đọc sách đến quân doanh giảng dạy. Bộ Chất và Vệ Tinh cũng nằm trong số đó. Sau buổi học, hai người đến doanh trại của Tôn Sách báo cáo tình hình biên soạn lịch sử thủy chiến. Tôn Sách gọi Cam Ninh cùng các tướng lĩnh khác tới, mỗi người dựa trên vấn đề mình quan tâm mà đưa ra kiến nghị. Bộ Chất và Vệ Tinh ghi chép lại từng điều, để rồi quay về học hội ở quận Thất Tử Lĩnh thu thập thêm tư liệu.

Tuy nhiên, Ngô Quận dù sao cũng chẳng phải nơi văn hóa hưng thịnh, tàng thư không nhiều, Bộ Chất xin Tôn Sách cấp một khoản kinh phí, hắn muốn đến Thanh Châu, Từ Châu xem thử. Tề Lỗ là nơi khởi nguồn của Nho học, đại nho đông đảo, sách vở cũng nhiều, có lẽ có thể tìm được vài bộ điển tịch.

Tôn Sách đồng ý, bảo Bộ Chất đi tìm Phùng Uyển. Đề tài này là đề tài phụ trợ nhằm phối hợp với việc đóng tàu của Hoàng Nguyệt Anh, chi phí lấy từ chỗ Hoàng Nguyệt Anh chi trả, do Phùng Uyển phối hợp quản lý. Sau khi Bộ Chất rời đi, Cam Ninh cũng đứng dậy ra ngoài. Gần đây hắn chiêu mộ được hơn ngàn người Ngô Quận, cần phải huấn luyện hòa nhập với cựu bộ, không có thời gian trì hoãn.

Cam Ninh vừa đứng dậy, Mã Siêu cũng lén lút đứng dậy theo, nhưng lại bị Tôn Sách gọi giật lại: "Bài văn về kỵ chiến đã chuẩn bị đến đâu rồi?"

Mã Siêu sợ nhất là Tôn Sách hỏi chuyện này nên mới muốn chuồn, không ngờ vẫn bị Tôn Sách bắt thóp, đành cười khổ chắp tay: "Tướng quân, tôi đang định nói chuyện này, ngài có thể cử hai người đọc sách giúp tôi tra cứu, viết bài được không? Tôi thật sự không có thời gian mà."

Tôn Sách khịt mũi khinh bỉ: "Vậy dạo này ngươi bận cái gì?"

"Tôi..." Mã Siêu đảo mắt, vẻ mặt gượng cười. Hai hôm nay trời cứ mưa suốt, huấn luyện kỵ binh khá ít, thật ra hắn chẳng có việc gì làm. Nhưng bảo hắn đến quận học giở sách, hắn thật sự không có kiên nhẫn đó, đọc không nổi mấy chữ là đầu váng mắt hoa, chữ nào trông cũng như chùy gai đâm vào mắt.

Quách Gia bước vào, thấy Mã Siêu lúng túng liền nháy mắt: "Mạnh Khởi lánh mặt một chút, ta có việc cần nói với tướng quân."

"Được được được." Mã Siêu đáp liên hồi, vái chào Tôn Sách rồi không đợi Tôn Sách đồng ý đã vọt ra ngoài, nhanh hơn cả thỏ.

Tôn Sách thở dài một tiếng. Tên này bẩm sinh đã là đấu tướng, ăn cơm bằng thiên phú, đào tạo hậu thiên chẳng có tác dụng gì với hắn, kém xa sự chăm chỉ của Diêm Hành. Quách Gia đi tới trước mặt Tôn Sách, rút từ trong tay áo ra một ống đồng đưa cho Tôn Sách. Lục Nghị ngoan ngoãn bưng tới một chiếc lò sưởi tay ấm áp, Quách Gia ôm vào lòng, hài lòng cười toe toét, hỏi han việc học hành gần đây của Lục Nghị và Tôn Quyền.

Nhưng Tôn Sách thì không cười nổi. Điền Phong, Thư Thụ kiến nghị Viên Thiệu nam chinh, trước lấy Thanh, Từ, sau lấy Dự Châu. Quách Đồ tuy hết sức phản đối, nhưng đại thế đã định, ước chừng chẳng trì hoãn được bao lâu.

Chuyện này không đúng, Viên Thiệu còn chưa giải quyết xong Công Tôn Toản, sao có thể nam hạ? Còn có thể lý trí một chút được không? Các người là chỉ thấy người nghèo kiếm chút tiền là không chịu nổi đúng không? Ta đây còn chưa chuẩn bị xong, đường đường là Cối Kê Thái thú, còn chưa đặt chân lên đất Cối Kê, các ngươi làm vậy là không hậu đạo chút nào.

Thấy Tôn Sách vẻ mặt buồn bực, Quách Gia cười: "Mộc tú ư lâm, phong tất thôi chi. Tướng quân gần đây liên tiếp đắc thủ, Viên Thiệu trong lòng hoảng rồi."

"Phụng Hiếu có đối sách gì?"

"Dĩ tĩnh chế động, dĩ thủ đại công." Quách Gia ung dung nói. "Dự Châu vốn là vùng đệm, giữ được thì giữ, không giữ được thì bỏ. Với thực lực hiện tại của Viên Thiệu, hắn muốn đột nhập Dự Châu nhanh chóng cũng chẳng phải chuyện dễ dàng. Công Tôn Toản ở phía sau, hắn không dám dốc toàn lực. Chúng ta vừa vặn lấy chiến tranh thay luyện tập, để chư quân làm quen với chiến thuật thủ thành."

Hắn dừng một chút rồi nói tiếp: "Đánh bây giờ tốt hơn đánh sau này. Đợi hắn chiếm được U Châu, sở hữu lượng lớn kỵ binh, đối với chúng ta càng bất lợi."

Tôn Sách hiểu đạo lý này. Viên Thiệu hiện tại vẫn chưa đánh bại hoàn toàn Công Tôn Toản, số lượng kỵ binh của hắn cũng có hạn. Trong lịch sử, sở dĩ hắn trì hoãn đến Kiến An năm thứ tư mới nam hạ chính là vì Công Tôn Toản đã kìm chân hắn, mãi tới mùa xuân Kiến An năm thứ tư mới diệt vong. Sở dĩ Tào Tháo đến tận năm Kiến An thứ mười ba mới đại cử nam hạ cũng là vì sau đại thắng ở Bạch Lang Sơn vào năm Kiến An thứ mười hai, hắn mới thực sự bình định phương Bắc, sở hữu U Châu đột kỵ nổi danh thiên hạ.

Dù sao đi nữa, kỵ binh vẫn là binh chủng quan trọng của thời đại này, tính cơ động và sức xung kích đều không thể xem thường. Sở dĩ hắn để Mã Siêu, Diêm Hành nghiên cứu kỵ chiến cũng là vì chuẩn bị cho điều này. Giang Đông thiếu ngựa, bất kể hắn nỗ lực thế nào, hắn cũng không thể chống lại Viên Thiệu về số lượng kỵ binh, mục đích nghiên cứu kỵ chiến phần nhiều là để đối phó với kỵ binh. Nếu nhất định phải chiến, càng sớm càng có lợi.

"Tranh thủ thời gian đến Cối Kê thôi, ổn định Giang Nam mới có thể yên tâm quần thảo với Viên Thiệu."

Tôn Sách nở nụ cười khổ bất đắc dĩ. Hắn nghe ra nỗi lo của Quách Gia. Đừng thấy Quách Gia nói rất nhẹ nhàng, thực ra hắn cũng chẳng hy vọng bây giờ đã phải giao thủ với Viên Thiệu. Dự Chương còn chưa tới tay, Thái Sử Từ vẫn đang dây dưa với Tổ Lang, Ngô Quận tuy đã giành được nhưng cuộc so kè với các thế gia mới chỉ bắt đầu, vẫn chưa phân thắng bại, sự hỗ trợ mà Giang Nam có thể cung cấp cho hắn rất có hạn. Lúc này mà giao thủ với Viên Thiệu, Giang Nam rất có thể sẽ xảy ra phản trắc.

Nhưng Viên Thiệu muốn tới, Quách Gia cũng chẳng cản nổi, chỉ có thể ứng chiến, tận lực chuẩn bị thật tốt, đưa nguy hiểm xuống mức thấp nhất.

Điền Phong, Thư Thụ sở dĩ kiến nghị Viên Thiệu xuất binh công phạt, hẳn cũng xuất phát từ cân nhắc này, không để hắn ung dung phát triển. Ai nấy đều chưa chuẩn bị xong, nhưng chẳng ai muốn cho đối phương cơ hội, đặc biệt là khi hắn phát triển quá nhanh, có đà đuổi kịp, thì việc thừa lúc hắn căn cơ chưa vững mà xuất binh can nhiễu, làm rối loạn nhịp độ của hắn, đối với Viên Thiệu tuy chẳng có lợi lộc gì, nhưng cũng là một trong những phương án khả thi "lưỡng hại tương quyền thủ kỳ khinh".

Tôn Sách rất bất đắc dĩ, đây chính là phiền phức mà thế lực mới nổi buộc phải đối mặt, luôn phải đối mặt với sự chèn ép, ngăn cản của các thế lực hiện hữu, cuối cùng không thể không dùng chiến tranh để định thắng thua, đây chính là danh ngôn mà nhà sử học Hy Lạp cổ đại Thucydides đã nói, cũng chính là cái bẫy Thucydides nổi tiếng.

"Chỉ là như vậy, chuyện ở Ngô Quận đành phải gác lại một chút, ép quá chặt thì phản kháng sẽ quá dữ dội."

Quách Gia xua tay, không cho là đúng: "Ngô Quận không phải Nhữ Nam, Nam Dương, thế gia, hào cường ở đây chưa mạnh đến mức đó. Ngô Quận sở dĩ lưu dân nhiều, nguyên nhân chủ yếu không phải là do thôn tính ruộng đất, mà là do dân số tăng quá nhanh, tốc độ khẩn hoang không theo kịp. Nếu không thì, Thẩm Tử Chính sao có thể bình tĩnh được như vậy?"

"Lại là ai đang nói xấu sau lưng người khác đấy?" Thẩm Hữu vén màn bước vào, chỉ tay về phía Quách Gia, cười mắng: "Tuy ngươi nói là thực tình, nhưng cách làm này không ổn, mất phong thái quân tử."

Quách Gia cười hắc hắc: "Ta từ trước tới nay chưa bao giờ coi mình là quân tử. Thẩm Tử Chính, cái tật nói chuyện chỉ nói một nửa của ngươi cũng nên sửa đổi đi. Có lời gì cứ nói thẳng, cứ đoán tới đoán lui chẳng phải lãng phí thời gian sao?"

Thẩm Hữu không nhịn được cười: "Quả nhiên là tặc cắn một miếng, vào xương ba phần. Ta nói chuyện bao giờ chỉ nói một nửa? Tra rõ gia sản của Ngô Quận, làm được trong lòng có số liệu, mới có thể đưa ra kế hoạch phát triển thiết thực, sao lại là chuyện vài mẫu ruộng được."