Thái Ung là bậc đại gia về thơ phú, người đời gọi là điện quân của Hán phú. Ông là nhà thư pháp, lối viết Phi Bạch được đánh giá là thần phẩm. Ông là nhà âm nhạc, câu chuyện về đàn Tiêu Vĩ là điều mà các bậc văn nhân nhã sĩ hằng yêu thích tán thưởng. Trình độ kinh học của ông thuộc hàng nhất lưu, từng phê định Ngũ Kinh, khắc bia Hi Bình, truyền sao khắp thiên hạ.
Thế nhưng, tâm nguyện lớn nhất cả đời ông chính là viết sử. Ông đã chuẩn bị việc này từ nhiều năm trước, "Độc Đoạn" chính là một phần bút ký viết ra để chuẩn bị cho việc làm sử, là tư liệu không thể thiếu để hậu thế nghiên cứu về Hán sử. Trước khi bị lưu đày đến Sóc Phương, ông đã viết xong Thập Chí. Nếu như không phải vì ông bị Vương Doãn giết chết, thì "Hậu Hán Thư" căn bản không cần phải đợi đến hai trăm năm sau mới được Phạm Diệp hoàn thành, trở thành bộ cuối cùng trong Tiền Tứ Sử được biên soạn xong.
Lập đức, lập công, lập ngôn, đối với Thái Ung mà nói, giấc mộng lớn nhất của ông chính là lập ngôn. Lập ngôn không phải chỉ cần viết vài bài thơ là được, đó đều là tiểu đạo, không đáng nhắc tới, điều có thể khiến ông lập ngôn ngoài chú giải kinh điển ra thì chính là viết một bộ sử thư, đặc biệt là lịch sử trọn vẹn của một triều đại. Ở một mức độ nào đó mà nói, viết sử thậm chí còn gần với mục tiêu lập ngôn hơn là chú kinh. Người chú kinh rất nhiều, nhưng sử thư thông thường chỉ để lại một bộ mà thôi.
Cho nên Thái Sử Công Tư Mã Thiên thà chịu hủ hình cũng phải hoàn thành "Sử Ký", còn Thái Ung trước khi bị giết cũng bày tỏ nguyện ý chấp nhận hình phạt đoạn túc, chỉ cầu giữ lại tính mạng để hoàn thành việc viết Hán sử.
Tôn Sách nói: "Ta cung cấp cho ông bút mực giấy nghiên tốt nhất, ta đoạt lại tàng thư cho ông, còn bao gồm cả những hồ sơ triều đình mà Vương Doãn mang đến Trường An, ngoài việc viết sử ra thì còn có thể dùng vào việc gì nữa?" Đây chính là giấc mộng của Thái Ung, vừa nghe thấy câu nói này của Tôn Sách, ông đã không thể giữ vững sự kiềm chế nữa. Huống hồ Tôn Sách nói không sai, thiên hạ đại loạn, viết sử lại là một đại công trình, nếu không có công phu mười năm thì không thể hoàn thành, không chỉ cần một môi trường yên ổn mà còn phải có tài lực cung ứng dồi dào. Trường An, Trần Lưu đều không được, Tương Dương mới là một nơi vô cùng thích hợp.
Xóa bỏ tâm phòng của Thái Ung, Tôn Sách liền hỏi thăm tình hình Trường An, đặc biệt là bên cạnh Đổng Trác có những văn thần võ tướng nào, dưới trướng Từ Vinh, Ngưu Phụ có những tướng lĩnh và mưu sĩ nào, bao nhiêu người, hiện tại đang ở đâu, lương thảo của họ do đâu cung cấp, đều hỏi rõ ràng từng chút một. Thái Ung biết gì nói nấy, nói không sót điều gì, cuối cùng còn chủ động yêu cầu tiến thành thuyết phục Tào Tháo đầu hàng, tránh cho Viên Thuật rơi vào thế khó khăn khi phải tác chiến hai mặt.
Tôn Sách biết "thư sinh khí" của Thái Ung lại nổi lên, cho dù Tào Tháo và ông quan hệ rất tốt, nhưng Tào Tháo đang dốc sức cho Viên Thiệu, một khi Thái Ung vào thành, Tào Tháo biết Viên Thuật đang đối mặt với nội ưu ngoại hoạn, khẳng định sẽ tử thủ Uyển Thành, kéo dài đến khi Viên Thuật kiệt quệ, đời nào chịu đầu hàng chứ.
Tôn Sách liên tục nháy mắt với Viên Thuật. Viên Thuật còn chưa quá hiểu rõ, nhưng Diêm Tượng đã hiểu ý của Tôn Sách, vội vàng đứng dậy ngăn cản.
"Tiên sinh đường sá vất vả, hay là nên nghỉ ngơi trước đã, bảo trọng thân thể là quan trọng nhất."
Không nói còn đỡ, Diêm Tượng vừa nói như vậy, Thái Ung lập tức cảm thấy toàn thân bủn rủn, cũng không còn tâm trí đi gặp Tào Tháo nữa, liền rời doanh trại đi nghỉ ngơi.
Trong đại trướng lại khôi phục sự im lặng chết chóc, còn tĩnh mịch hơn cả trước khi Thái Ung tới. Tâm phúc chi hoạn chưa giải, cường địch lại tới, nhìn thế nào thì Viên Thuật cũng chẳng còn đường sống nào để nói. Trong lúc nguy cơ này, Diêm Tượng cũng chẳng còn tâm trí đấu đá với Chu Du nữa, khẩn thiết nói với Viên Thuật: "Tướng quân, việc không thể chậm trễ, hay là lui về giữ Tương Dương đi. Tranh thủ trước khi Từ Vinh kéo tới, tăng cường phòng thủ thành Tương Dương, chí ít có thể bảo toàn Nam Quận, Giang Hạ không mất, thu dọn lại vùng Giang Nam, vẫn còn sức để đánh một trận."
Viên Thuật dựa nghiêng trên án, bẻ các đốt ngón tay kêu răng rắc, ánh mắt lúc hung ác lúc chán nản. Hắn suy nghĩ hồi lâu, lắc đầu: "Nguyên Đồ, lui về giữ Tương Dương là kế sách già dặn, nhưng cứ thế từ bỏ Nam Dương thì đáng tiếc quá. Nam Dương giàu có, dân cư đông đúc, lại có thiết quan, một khi rơi vào tay Từ Vinh, chúng ta rất khó đoạt lại được. Nếu không phải vạn bất đắc dĩ, không thể khinh suất từ bỏ."
Diêm Tượng khuyên rằng: "Tướng quân, Nam Dương quả thực rất quan trọng, một khi mất Nam Dương, không chỉ chúng ta không thể tiến quân lên phía Bắc, mà chư hầu Quan Đông cũng không thể tiến quân về phía Tây. Nếu Ngưu Phụ lại đánh chiếm được Lạc Dương, cục diện rất có thể sẽ quay trở lại dáng vẻ của năm ngoái. Thế nhưng chúng ta không giữ nổi, Tào Tháo đã bày tỏ rõ ràng là muốn tử thủ Uyển Thành, nếu chúng ta dốc toàn lực tấn công, cho dù có phá được Uyển Thành, thì Uyển Thành cũng đã bị đánh tàn phế, không thể nào kiên thủ được nữa. Quân ta tấn công các trang viên đã kết thù với các gia tộc, họ cũng không thể nào ủng hộ chúng ta. Không có sự ủng hộ của họ, những binh sĩ mới đầu hàng kia liệu có dùng được không?"
Viên Thuật cười khổ, quay đầu nhìn về phía Chu Du: "Công Cẩn, ngươi thấy thế nào?"
Chu Du trầm ngâm không nói. Hắn không đồng ý với ý kiến của Diêm Tượng, cũng đã thông khí với Tôn Sách là phải kiên thủ Nam Dương, nhưng kiên thủ như thế nào thì hiện tại vẫn chưa bàn bạc, đối mặt với câu hỏi kế sách của Viên Thuật, hắn cũng không biết phải nói thế nào.
Tôn Sách thấy vậy, đành phải đứng ra: "Tướng quân nói rất phải, Nguyên Công tiên sinh nói chính là kế sách già dặn, tướng quân nên phái người tăng cường phòng thủ thành Tương Dương, làm chuẩn bị xấu nhất."
Diêm Tượng rủ mắt không nói, nhưng sắc mặt đã dịu đi đôi chút. Hắn vốn không có ấn tượng tốt về Chu Du và Tôn Sách, cảm thấy hai người này còn ít tuổi chưa trải sự đời, toàn đưa ra chủ ý xằng bậy, nhưng mục tiêu chính là Chu Du chứ không phải Tôn Sách. Trong mắt hắn, Tôn Sách vẫn chưa đủ tư cách để hắn coi là đối thủ. Bây giờ Tôn Sách lại đổi cách xưng hô, tôn xưng hắn là tiên sinh, khuyên Viên Thuật nghe theo kiến nghị của hắn, điều này khiến hắn cảm thấy rất được thể diện.
Tôn Sách đổi giọng, lại nói: "Thế nhưng Nam Dương không thể dễ dàng từ bỏ."
Diêm Tượng đột ngột ngẩng đầu lên, trừng mắt nhìn Tôn Sách: "Tôn tướng quân, bên trong có Tào Tháo, bên ngoài có Từ Vinh, Ngưu Phụ, làm sao mà giữ?"
"Từ Vinh, Ngưu Phụ còn cách xa mấy trăm dặm, khi nào tới thì chẳng ai nói chắc được. Hơn nữa, Vũ Quan, Lỗ Dương đều là hiểm quan, chỉ cần phòng thủ thỏa đáng, họ không dễ dàng tiến vào Nam Dương như vậy đâu."
Diêm Tượng rất không vui, ép hỏi: "Làm sao mới gọi là phòng thủ thỏa đáng? Hiện tại chỉ có chừng ấy binh mã, ngươi muốn công đánh Uyển Thành thì không có thêm binh lực để giữ Vũ Quan, Lỗ Dương. Ngươi muốn phân binh giữ Vũ Quan, Lỗ Dương, đừng nói là công đánh Uyển Thành, liệu có chặn được sự phản kích của Tào Tháo hay không còn chưa biết được đâu."
"Tiên sinh chớ nóng nảy." Tôn Sách xua tay, nói: "Chúng ta có thể chia làm hai bước, trước tiên phái một bộ phận công tượng đến Vũ Quan, Lỗ Dương, tăng cường cơ sở phòng thủ, làm tốt chuẩn bị tiếp chiến. Còn về phần Uyển Thành, điều tiên sinh lo lắng chẳng phải là những binh sĩ mới đầu hàng kia không chịu dùng cho ta, lo họ lâm trận đảo qua sao? Ta có một kế, có lẽ có thể khiến những người này cam tâm tình nguyện dùng cho chúng ta."
"Ồ, vậy thì ta phải nghe xem sao. Nếu thật sự có thể khiến những binh sĩ này quy tâm, dùng cho ta, ta sẽ ủng hộ kiến nghị của ngươi."
Tôn Sách mỉm cười. Diêm Tượng hơi có chút ngạo khí, không mấy coi trọng hắn, nhưng Diêm Tượng là một trong những mưu sĩ hiếm hoi dưới trướng Viên Thuật, có kiến thức, không phải hạng người tầm thường như Phùng Phương có thể so sánh. Hòa hợp quan hệ với hắn, đối với việc hợp tác tương lai là vô cùng quan trọng.
"Tướng quân, tiên sinh, những binh sĩ kia vì sao lại ủng hộ các thế gia? Là huyết mạch tương liên, hay là có quan hệ hôn nhân, vinh cùng vinh, nhục cùng nhục?"
Diêm Tượng nhướng mày, nheo mắt lại, ánh mắt lóe lên, trầm tư hồi lâu, khóe miệng lộ ra một nụ cười nhạt: "Ta hiểu ý của ngươi rồi, ngươi là nói, đem ruộng đất của những thế gia đó... chia cho họ?"
Tôn Sách chân thành cúi người bái một cái: "Tiên sinh trí tuệ như vực thẳm, bội phục, bội phục."
Viên Thuật trợn to mắt, cảm thấy khó hiểu. Diêm Tượng mỉm cười, quay người giải thích với Viên Thuật: "Đây quả là một cách ứng phó khẩn cấp. Tướng quân, ý của Tôn lang là những binh sĩ này vốn chẳng có quan hệ gì với thế gia, chỉ vì nhà nghèo mất ruộng, không có cách nào lập thân, nương nhờ thế gia chẳng qua cũng chỉ vì cầu miếng cơm ăn. Hiện tại những thế gia này co cụm trong thành, trang viên bị quân ta đánh phá, ruộng đất cũng đã thuộc về tướng quân, nếu tướng quân có thể chia ruộng đất của những nhà này cho họ, để họ trở thành biên hộ tề dân tự làm tự ăn, họ tự nhiên sẽ..."
Diêm Tượng lời còn chưa dứt, Viên Thuật đã bừng tỉnh đại ngộ, đập bàn kêu lớn: "Đúng rồi, những người này vốn dĩ chính là biên hộ, họ trở thành bộ khúc cũng không phải tự nguyện, chỉ là bất đắc dĩ. Ta mà trả ruộng đất cho họ, họ dựa vào cái gì mà không ủng hộ ta chứ?"
Diêm Tượng liên tục gật đầu: "Tướng quân nói rất phải, cho dù có người khắc giữ đạo quân thần, nguyện tận trung vì cố chủ, thì cũng chỉ là số ít. Đa số mọi người sẽ cảm kích ân đức tái sinh của tướng quân mà ủng hộ tướng quân."
Viên Thuật nhảy dựng lên, kêu lớn: "Vậy còn chờ gì nữa? Lập tức đi làm đi. Ha ha, Tào Mạnh Đức, cho ngươi giữ thành, lão tử đào tận gốc rễ của ngươi, xem ngươi còn giữ thế nào nữa."