Quân thù dốc hết sức cố chiếm chỗ qua sông Đông ở vùng ga Sia-scai-a Dưới và ấp Ru-bê-giơ-nưi Trên, để sau đó xông đến sông Vôn-ga, tới Sta-lin-gơ-rát.
Các đơn vị của sư đoàn thứ 214 nhận mệnh lệnh bỏ bờ tây sông Đông chính là cái bờ mà họ đã chiến đấu với một dũng khi chưa từng thấy để bảo vệ được - đi sang bờ đông và phòng thủ bờ đó ở vùng ấp Ru-bê-giơ-nưi Trên và phía nam ấp đó.
Các cầu đã bị phá sập rồi. Việc chuyển quân qua sông phải mất bốn ngày đêm liền. Chuyển quân cả ngày lẫn đêm, bằng những bè tự làm lấy, bằng thuyền, thùng tô-nô, bằng những súc gỗ, bằng tất cả những cái gì có thể tìm được. Sông Đông bị những quả bom, những đạn đại bác, những đạn súng cối nổ, tung nước lên, giận dữ đập sóng vào bờ. Nó không còn là sông Đông êm đềm, mà cách đây không lâu nước lặng lờ, êm ả trôi nữa. Những tiếng nổ nặng nề của đạn đại bác xé tung lòng sông sâu thẳm.
Vào một trong những đêm chuyển quân, trời mưa dông tầm tã trút xuống. Mưa như cầm chĩnh đổ, không ngớt một phút nào.
Ướt như chuột lột, Gu-li-a hì hục kéo chiếc áo mưa của mình dọc theo bờ sông đã mềm nhũn vì sũng nước, đến chỗ qua sông, trên áo có một thương binh nằm. Anh ta khó nhọc quay đầu lại kêu cái gì đấy với Gu-li-a. Nhưng tiếng ồn ào của sự chuyển quân và tiếng rì rào của gió làm át cả giọng anh ta. Gu-li-a phải cúi xuống sát tận người thương binh để nghe rõ lời anh.
- Cái gì đấy, anh thân mến?
- Tôi tìm cây súng, - anh nói và sờ soạn cạnh mình trong chiếc áo mưa. - Tôi không thấy cây súng đâu cả. Cây súng trường ấy mà.
Và thật là bất ngờ, dù lúc đó không còn thì giờ để nhớ lại, Gu-li-a bỗng nhớ đến người chiến sĩ, mà trong đêm hè khuya vắng, khi đoàn tàu quân sự dừng lại, đã nói chuyện rất âu yếm và rất lâu với khẩu súng trường của mình. Anh ta cũng là người U-cơ-ren và cũng kết bạn thân với «cây súng trường» của mình...
- Kìa, cây súng trường của anh, nó nằm ngay cạnh sườn đấy mà!
Người chiến sĩ nằm trong áo mưa lấy tay với khẩu súng trường, và do cử động ấy, anh thấy đau. Anh rên lên.
- Chịu khó một chút, anh thân mến, - Gu-li-a nói to, cố át tiếng gió. - Bây giờ tôi sẽ đưa anh qua sông Đông đây.
Người thương binh lắc lư đầu. Rõ ràng là anh nghi ngờ, không tin ở sức Gu-li-a. Và thật ra, khó mà tin được rằng cô gái kia lại có thể bơi qua sông Đông trong lúc mưa to gió lớn như thế này và lại còn kéo thêm cả cái gánh nặng này nữa.
Người thương binh nói lúng búng cái gì đấy. Gu-li-a chỉ nghe thấy:
- Chị cứ bơi một mình thôi!
- Sao lại thế! - Gu-li-a nói. - Lẽ nào tôi lại bỏ anh sao?
- Nếu chị khó quá, thì cứ buông tôi ra, - người thương binh nói.
- Thôi, thôi, im đi, - Gu-li-a ngắt lời anh ta.
- Cái rét thấu thịt thấu xương đâm nhói vào tim. Sóng đập vào mặt như roi quất.
Tay trái đỡ người thương binh, Gu-li-a bơi bằng tay phải. Cô bơi ngay vào dòng nước đục đen, chốc chốc lại nhổ nước ộc vào mồm ra.
Thỉnh thoảng bầu trời trên sông Đông lại bừng sáng, vang lên tiếng ầm ầm dữ dội, và đợt sóng dựng đứng hắt Gu-li-a cùng với người bạn đồng hành dở sống dở chết của mình lên cao. Hắt lên cao, rối nó lại ném xuống thấp, vào đâu đấy trong vực thẳm.
Hình như chỉ còn một phút nữa thì dòng nước lạnh buốt và đục ngầu sẽ đóng chặt lại trên đầu cô. «Mình không bơi đến nơi mất» - Gu-li-a nghĩ bụng.
Và bỗng nhiên, cô thấy bơi nhẹ hẳn đi. Đó là vì người thương binh kia tỉnh lại, cảm thấy rằng ân nhân của minh đã mệt lử. Anh thu hết tàn lực và bắt đầu bơi bằng cánh tay lành.
«Anh bạn thân mến đang giúp mình đấy!» - Gu-li-a biết ơn nghĩ thầm.
Trong màn sương mù lúc gần sáng bờ đối diện chỉ thấy lờ mờ. Chỉ có những ánh pháo sáng màu trắng bùng lên, trong chớp mắt chiếu sáng ngay tất cả: cả những người đang bơi qua sông, đang ở trên bè hay trên lưng ngựa, cả những chiếc cầu phao với những cỗ đại bác.
Người thương binh lại đuối sức hẳn, và do đó Gu-li-a thấy nặng gấp đôi. Nhưng cô cũng cảm thấy rằng sự nguy hiểm nhất đã lùi về đằng sau rồi.
«Mình phải bơi đến nơi, sẽ bơi đến nơi!» - cô nói với mình.
Tất cả đường gân và thớ thịt của cô đều làm việc dẻo dai, bướng bỉnh và khéo léo. Đấy, sự điêu luyện thể thao của cô lúc này thật có ích! Đấy, vì sao cần phải luyện tập bao lâu ở kia, trên bãi bơi của con sông Đơ-nhi-ép đầy ánh nắng! Tất cả những điều gì mà Gu-li-a đã học được trong đời mình, bây giờ đều có ích cho cô cả, hình như cả thời thơ ấu, cả thời thiếu niên của cô chỉ là bước chuẩn bị cho những thử thách trong cuộc chiến đấu gian khổ này.
Và Gu-li-a đã bơi được đến nơi.
Trên bờ (đó là bờ đông, thoai thải và bằng phẳng, không như bờ tây dựng đứng), cô gỡ những bàn tay lạnh cóng của người chiến sĩ ra khỏi cổ mình. Anh ta bò xuống đất và nặng nề thở lấy hơi.
- Thế là chúng ta đã đến nơi rồi, - Gu-li-a nói và lấy chiếc bình-tong trong túi dết quân y ra và rót vài giọt rượu trắng vào cặp môi nhợt nhạt như người chết của anh thương binh.
- Uống đi, cho ấm người, anh ạ!
Cô thu xếp cho anh lên chiếc xe tải thương quân y đầu tiên mà cô gặp được, còn cô thì vừa thở lại hơi xong đã trở về bờ sông ngay...
Trong bốn ngày đêm đó, Gu-li-a đã cứu được nhiều thương binh, đã bơi qua sông Đông nhiều lần, đưa thương binh từ bờ này qua bờ kia, dưới làn mưa đạn không ngớt.
Nhưng trong những ngày đêm ác liệt ấy, Gu-li-a không ngờ rằng một thời gian sau nữa, trong Viện bào tàng quốc gia phòng thủ Xa-ri-xưn - Sta-lin-gơ-rát sẽ bảo tồn bức lệnh cho nội bộ sư đoàn thứ 214 do sư đoàn trưởng Bi-ri-u-cốp ký về việc ghi tên Ma-ri-ô-nê-la Cô-rô-li-ô-va là chiến sĩ Hồng quân danh dự của trung đoàn bộ binh thứ 780.
Gu-li-a không ngờ rằng công việc cô làm trong chiến đấu mà cô chỉ coi là công việc bình thường, sẽ được thừa nhận là những chiến công.
«Trong thời gian chiến đấu, người nữ đoàn viên thanh niên cộng sản gan dạ đó đã cứu sống 100 chiến sĩ và cán bộ chỉ huy. Trong thời gian vượt qua sông Đông, đồng chí Cô-rô-li-ô-va đã chuyển sang bờ đông, đã tiến hành việc cứu chữa sơ bộ và đã tải về trạm quân y 60 chiến sĩ và cán bộ chỉ huy».
Chuyển quân qua sông Đông xong, sư đoàn bố trí phòng ngự ở bờ đông.