Kỳ thi đến gần.
Gu-li-a mang chú sóc của mình đến thả ở rừng đã bắt đầu xanh lá, ra ga tiễn mẹ đi Xô-si và trở về căn nhà trống trải của mình. Chỉ còn Phơ-rô-xi-a ở lại với cô thôi.
- Thím Phơ-rô-xi-a ạ, - Gu-li-a nói, - cháu sẽ không rời khỏi nơi này chừng nào chưa ôn xong toàn môn vật lý.
Và ngồi vào bàn, chống hai tay vào đầu, Gu-li-a miệt mài với cuốn sách giáo khoa. Anh nắng tháng sáu chiếu vào phòng. Cây keo trước cửa sổ đã nở hoa.
«Bây giờ ở ngoài sông Đơ-nhi-ép thích biết bao! - Gu-li-a buồn rầu suy nghĩ. - Giá thuê một chiếc thuyền thoi và bơi xuôi dòng nhỉ! Rồi sau đó nằm trên cát trắng và nhìn trời xanh»
Nhưng đó là sau kia, sau kỳ thi. Còn bây giờ phải quên hết mọi sự trên đời, trừ môn vật lý.
«Nhiệt»... Thật là trớ trêu, phải ôn cái môn «nhiệt» tai vạ này trong lúc trời đang nóng đến không biết chui đâu cho thoát.
Lúc đó, từ dưới bếp vang lên giọng hát kéo dài của bài ca U-cơ- ren: «Em không phải là người cô-dắc mà sao em yêu anh thế».
«Chẳng biết thím Phơ-rô-xi~a làm từ bao giờ mà đã kịp xong tất cả? —Gu-li-a nghĩ bụng. - Mình chưa kip ngoảnh đi ngoảnh lại thì thím đã làm xong tất cả rồi, và thím lại ngồi hát bài ca «cô-dắc». Đấy, mình phải học tập thím ấy mới được!»
Và quả thực: ngay từ lúc gần chín giờ, mà mọi thứ trong nhà đều dã được thu dọn, trên bếp dầu lửa đánh bóng lộn, món ăn trưa đang âm ỉ sôi, còn Phơ-rô-xi-a ngồi bên cửa sổ, tay thêu miệng hát.
Thím thường hát như thế này: bắt đầu hát và dừng lại ở giữa chừng, khi thì phải cắn sợi chỉ, khi thì phải nói với Gu-li-a cái gì đấy, khi thì phải vặn bếp dầu lửa. Rồi sau đó, thím lại tiếp tục đúng ngay ở chỗ đã dừng lại, coi như không có việc gì xảy ra cà. Những lúc dừng lại như thế làm Gu-li-a bực, và đôi khi vì thế mà giữa cô và Phơ-rô-xi-a có những va chạm nhỏ. Cả hôm nay cũng thế. Phơ-rô-xi-a đang kéo dài giọng hát bài ca yêu mến của mình:
Em không phải là người cô-dắc mà sao em...
Và dừng lại. Gu-li-a lắng nghe, chờ hát tiếp, nhưng Phơ-rô- xi-a lặng im.
Thím Phơ-rô-xi-a! - Gu-li-a khẩn khoản. - Sao thím lại im đi thế?
- Gu-lênh-ca, - từ bếp vang lên một giọng nói giả vờ giận dữ, - không được phản ứng thế!
Và Phơ-rô-xi-a lại hát:
...mà sao em yêu...
Lại im lặng.
- Phơ-rô-xi-a, thím hát đi.
Nhưng ngay lúc đó, có người nào đấy gõ cửa.
Gu-li-a! - Phơ-rô-xi-a kêu lên. - Có nghe không, hở?
Ai gõ cửa đấy! Mà bếp dầu lửa của tôi đang tắt dây này.
- Mặc người ta gõ, - Gu-li-a từ phòng mình đáp lại, - Cháu còn phải học.
Hai người va phải nhau ở gần cánh cửa và cả hai cùng mở cửa. Na-đi-a, cô bạn cùng lớp của Gu-li-a, một trong những cô bé diện nhất và xinh nhất lóp, bước vào phòng ngoài.
- Gu-li-a, - Na-đi-a khó nhọc lấy hơi và nói, - cậu bỏ tất cả đấy! Lê-mê-sép đến Ki-ép rồi! Buổi hòa nhạc mê ly tuyệt trần đời đấy nhé! Có hai vé đây rồi!
- Cậu điên à?—Gu-li-a hỏi. - Thế còn môn vật lý?
- Vật lý hãy khoan đã. Lẽ nào cậu nỡ hy sinh Lô-mô-sép vì cái môn vật lý khốn nạn này hay sao?!
Gu-li-a im lặng.
- Đêm nay mình sẽ học «nhiệt», - Na-đi-a nói, uốn éo người trước gương và sửa lại những búp tóc quăn và những nếp áo dài.
Gu-li-a nhìn bạn mỉm cười và hơi nheo mắt.
- Cậu có thích mình nói cho cậu biết, - cô hỏi, - ở trường chúng nó đặt thơ về cậu thế nào không?
- Về mình à? Ai đặt? Thư nào?
- Không phải thư mà thơ kia. Nghe đây này:
Na-đi-a, Na-đi-a
Ấp ủ trong lòng hy vọng:
Bằng tóc vàng và áo xống
Chinh phục những trái tim tơ.
Chính cậu bịa ra cái ấy chứ gì! - Na-đi-a nói và hơi đỏ mặt.
- Cậu đừng giận, Na-đi-a ạ!
Nhưng Na-đi-a không định giận, vì ở lớp mọi người thường trêu nó, nên từ lâu nó cung đã quen với chuyện ấy rồi.
- Gu-li-a, cậu biết không, - nó nói, - mình đã đánh đổi cho một con bé, mình đưa nó cái ảnh Lê-mê-sép hút thuốc, còn nó đưa mình ảnh Lê-mê-sép đội mũ.
- Thôi đi, cậu hãy vứt béng những anh chàng «hút thuốc» và «đội mũ» của cậu đi. Có thể nói, cuối cùng con người cũng phải tỉnh ngộ ra chứ...
- Thế cậu là con người đã tỉnh ngộ à? - Na-đi-a bật cười.
- Na-đi-a ạ, mình không nói đùa đâu, - Gu-li-a nghiêm trang nói. - Cậu biết đấy, mình dễ bị rủ rê lắm, nhất là lại có buổi hòa nhạc như thế. Thành ra phải tự kìm mình rất mạnh! Cậu tưởng là mình thích ngồi chảy mồ hôi ra thế này ư? Khốn nỗi, còn những năm mươi trang nữa. Cậu thấy không?
- Nhưng cậu đã học chúng suốt năm rồi kia mà.
- Không quan trọng! Chính cậu cũng đã học đấy chứ, nhưng chắc bây giờ cậu chẳng nhớ gì.
- Ừ, mình chẳng nhớ quỷ gì cả, - Na-đi-a nói và liếc nhìn vào gương.
- Thế thì hay ho gì? Cậu sẽ trượt trong kỳ thi tới.
Na-đi-a chí nhún vai.
- Gu-li-a, cậu suốt đời cứ đòi hỏi ở mình và ở người khác những cái gì không thể làm được. Nếu cậu không muốn thì chẳng ai ép! Thôi cứ ngồi đấy mà gạo đi!
Và hôn chụt một cái vào má Gu-li-a, Na-đi-a chạy ra.
Cánh cửa chưa kịp đóng lại sau cô bạn, thì đã vang lên tiếng chuông điện thoại.
Một giọng con trai rụt rè gọi Gu-li-a đến song Đơ-nhi-ép bơi thuyền.
- Mình không đi được! Mình bận! Hãy để cho mình yên! - cô kêu lên giọng gần như mếu, và đặt ống nghe xuống, cô lấy cái gối đi-văng đặt lên máy điện thoại.
- Dù chết cũng không đến máy nữa! - cô nói và đi đến cái bàn chất đầy sách. Cô ngồi lì mãi đến tận tối, nghiền môn vật lý.
Sau buổi ăn tối, cô nói với Phơ-rô-xi-a:
- Thím Phơ-rô-xi-a, ôi, nếu thím biết cháu đã bỏ lỡ buổi hòa nhạc hay như thế nào… Thôi, bây giờ thím hãy thay Lê-mê-sép hát cho cháu nghe vậy!
Và Phơ-rô-xi-a kéo dài giọng hát bài ca «cô-dắc» của mình, lần này hát liền một mạch không dừng lại.