Rốt cuộc kết cục là gì? David có tự chọc mù mắt mình không? Người phụ nữ cận thị có thực sự bị mù không? Còn nữa, tiếp theo giữa họ sẽ xảy ra chuyện gì?
Hay nói một cách chính xác hơn, kết cục rốt cuộc mang ý nghĩa gì?
Người phụ nữ cận thị có phải từ đầu đến cuối đều đang lợi dụng David không? Tất cả những điều này chỉ là âm mưu để quay trở lại thành phố sao? Hay là sự kiểm soát đến từ tầng lớp cao hơn của xã hội? Giữa người phụ nữ cận thị và thủ lĩnh nhóm Người Cô Đơn đã xảy ra cuộc đối thoại gì? Tại sao thủ lĩnh nhóm Người Cô Đơn lại không giết người phụ nữ cận thị, và tại sao cô ấy lại nói cho David biết sự thật? Tại sao trước khi rời đi, David lại "chôn sống" thủ lĩnh nhóm Người Cô Đơn, mà người phụ nữ cận thị lại không báo trước cho đối phương?
Liệu David có thực sự vì tình yêu mà tự chọc mù mắt mình không? Hay là đến phút cuối lại khiếp sợ? Sự do dự và chần chừ của David rốt cuộc mang hàm ý sâu xa gì? Chỉ đơn thuần là suy ngẫm ngập ngừng về tình yêu? Hay là có ý nghĩa sâu sắc hơn? David chọn rời khỏi khu rừng để quay lại thành phố là vì điều gì? Anh ấy có hiểu rõ tình cảnh mà mình phải đối mặt sau khi bị mù cả hai mắt không? Hay nói cách khác, đây chỉ là một lần thiêu thân lao đầu vào lửa vì tình yêu mù quáng mà thôi?
Xa hơn nữa, mở rộng từ người phụ nữ cận thị và David, đây rốt cuộc là sự châm biếm về hôn nhân — mối quan hệ hôn nhân vốn được xây dựng trên sự trung thực, thẳng thắn nhưng lại sống trong dối trá, tình cảnh của quản lý khách sạn và người đàn ông thọt chân đều như vậy, và việc thiết lập nhân vật "con cái" cũng rất thú vị; hay là sự phân tích về xã hội — sự thiết lập giai cấp từ trên xuống dưới, sự đối lập giữa hai lối sống độc thân và kết đôi, hình thức quy định khung đời sống bắt buộc, cùng cách thể hiện cứng nhắc, đang ám chỉ định nghĩa của xã hội đương đại về các mối quan hệ giữa người với người.
Chỉ thông qua một thiết lập kết cục, có thể xâu chuỗi tất cả chi tiết ở mọi ngóc ngách của toàn bộ bộ phim lại với nhau, từ đó tạo ra và khơi dậy những dư âm suy ngẫm trăm hoa đua nở, mỗi người đều có thể mở rộng từ câu chuyện ra những suy nghĩ khác biệt của riêng mình về tình yêu, hôn nhân, chế độ xã hội, văn hóa truyền thống, v.v.
Không chỉ là những tư tưởng tiến bộ xã hội như gia đình DINK hay chủ nghĩa độc thân, mà còn là một cuộc thảo luận chuyên sâu về nền tảng cấu trúc của toàn xã hội: xã hội được cấu thành bởi con người, mối quan hệ giữa người với người dệt nên khung xã hội, cuối cùng hình thành nên nền văn minh nhân loại hoàn chỉnh, nhưng mấu chốt nằm ở chỗ, cái gọi là "quan hệ" rốt cuộc nên được định nghĩa như thế nào?
Bùm bùm!
Những dòng suy nghĩ hỗn tạp dữ dội và cuồn cuộn trào dâng từng đợt, lấy David và người phụ nữ cận thị làm chuẩn, xúc tu tư duy phát tán lan rộng ra tận biên giới xa xôi, sự hỗn loạn và phức tạp ấy đang sôi trào mãnh liệt, rồi đại sảnh Lumiere mới chậm nửa nhịp mới bừng tỉnh:
Đây mới chính là dụng ý thực sự của Yorgos!
Giống như ném đá dò đường, đưa ra một ý niệm, sự kết thúc đột ngột của cái kết lại để lại không gian suy ngẫm vô tận, châm ngòi cho cơn bão phản tư của khán giả, thực sự kích nổ sự đào sâu suy nghĩ, những ý kiến khác biệt của các nhóm người khác nhau lại vừa vặn chứng minh sự đa nguyên của xã hội, tạo thành văn bản tương hỗ với xã hội trong phim.
Ai mà biết được chứ? Có lẽ xã hội thực tại đang phát triển theo hướng xã hội hư cấu trong phim chăng? Có lẽ xã hội đương đại đang trượt dài xuống vực thẳm địa ngục vô tận chăng?
Cao tay!
Đây mới là bộ phim cao cấp thực thụ — không yêu cầu mỗi người đều phải thích, mà là tranh thủ sự khác biệt đa sắc màu, bất kể thích hay ghét, thực sự đâm trúng những dây thần kinh nhạy cảm đó, khiến các cuộc thảo luận trở nên sôi nổi, chỉ khi phát hiện vấn đề, nhìn thẳng vào vấn đề, đối mặt với vấn đề, mới có thể giải quyết được vấn đề.
Có thể tưởng tượng được, "The Lobster" (Tôm hùm) chắc chắn đã chạm vào vô số dây thần kinh nhạy cảm, lối diễn xuất cực đoan và cứng nhắc đó, ống kính tự sự lạnh lùng và sắc bén đó, không giây phút nào là không đang thử thách giới hạn, giống như phong cách tác phẩm nhất quán từ trước đến nay của Yorgos, dùng sự châm biếm của chủ nghĩa không tưởng để ám chỉ sự thật của xã hội đương đại.
Hộc hộc!
Những suy nghĩ hỗn loạn trong đầu ùa đến cùng một lúc, sau khi dần phản ứng lại, những biểu cảm với hình thái khác nhau cũng xuất hiện trên khóe miệng khán giả.
Có sự hưng phấn, có sự mất kiên nhẫn, có sự yêu thích, có sự bài xích, có sự tò mò, có sự ghét bỏ... những cảm xúc đan xen phức tạp cuộn trào nơi đáy mắt, rồi bất đắc dĩ khẽ lắc đầu, cho dù căm ghét thì đã sao — mục đích chọc giận họ của Yorgos đã đạt được, mà phản ứng của họ lại chính là điều mà Yorgos mong muốn nhìn thấy, điều này khiến những kẻ căm ghét rơi vào tình thế tiến thoái lưỡng nan, họ có nên thể hiện ra không? Họ có nên để Yorgos đạt được mục đích không?
Tại hiện trường có người đứng dậy, nhưng không phải là đứng dậy vỗ tay... mà là quay người phất áo rời đi, bóng lưng giận dữ thể hiện rõ sự bùng nổ cảm xúc của họ, thậm chí còn có người vừa chửi bới vừa quát tháo, "Hoang đường! Điều này thật quá hoang đường! Thật buồn nôn, tự cho là đúng, kiêu ngạo tự đại!"
Cảm xúc nóng nảy giận dữ liên tục phun trào bùng nổ, ánh mắt của toàn bộ đại sảnh Lumiere đều đổ dồn về phía đó, một tiếng "ầm" va đập vào cánh cửa, đập cửa bỏ đi, chỉ để lại một dư âm chấn động liên tục vang vọng thật lâu trong phòng chiếu, khiến tất cả mọi người đều duy trì tư thế quay đầu nhìn lại.
"Phì." Có người không nhịn được, "phì" một tiếng bật cười thành tiếng — cảnh tượng như vậy; hoàn toàn giống hệt và bổ trợ hoàn hảo cho sự hài hước đen tối của "The Lobster", một bộ phim châm biếm các mối quan hệ xã hội lại gặp phải sự quát tháo của khán giả, hành động này chẳng phải chính là sự giải thích tốt nhất cho quan niệm của Yorgos sao?
Huống hồ, nơi này còn là Pháp. Một nước Pháp có quan niệm tương đối cởi mở, tư duy biện luận tương đối tiên tiến, đúng như lời bông đùa của Lam Lễ trên thảm đỏ, Pháp sở hữu một trái tim triết học đối với việc mở rộng quan hệ tình cảm, phá vỡ các mối quan hệ truyền thống, v.v., họ thường có thể nhìn nhận những hành vi "chọn lọc truyền thống" một cách tích cực hơn, điều này cũng khiến lịch sử điện ảnh Pháp ra đời vô số tác phẩm với phong cách khác biệt.
So sánh mà nói, Mỹ vốn dựa trên nền tảng là những người nhập cư Tin lành truyền thống, trong việc bảo vệ văn hóa xã hội truyền thống, ngược lại còn nghiêm khắc và bảo thủ hơn, hoàn toàn không tốt đẹp như hình ảnh quốc tế "tư tưởng cởi mở", truyền thống trong cốt lõi chưa bao giờ thay đổi.
Vậy thì, ngay cả ở Pháp mà vẫn có khán giả phẫn nộ rời sân, đây có phải đang ám chỉ rằng, "The Lobster" thực sự đã khiêu khích đến giới hạn của một bộ phận khán giả?
Tất nhiên, khán giả rời sân cũng có thể là người Mỹ — bởi vì những lời vừa nãy chính là giọng Mỹ thuần túy. Nếu Lam Lễ phân tích kỹ hơn một chút, thì đó là giọng Boston.
Một tiếng cười phá vỡ sự bế tắc trong đại sảnh Lumiere, rồi khán giả xung quanh đều không nhịn được mà bật cười. Suy cho cùng, nơi này là Pháp, nơi này là Cannes, cách tư duy cởi mở và tâm trạng xem phim tích cực đã khiến khán giả đều thả lỏng, cảm xúc đan xen giữa hoang đường và bất lực bắt đầu dâng trào, tiếng cười cứ thế tràn ra khỏi khóe miệng.
Không phải kiểu cười "ha ha" ôm bụng, mà là kiểu cười nhẹ "hê hê" bất lực, cuộn trào trong sâu thẳm cổ họng, mang theo chút châm biếm, chút bông đùa và chút vui vẻ, như tiếng sấm trầm âm thầm lăn dài, rung lên ù ù trên màng nhĩ, tạo nên một trải nghiệm xem phim kỳ diệu.
Sau đó, đại sảnh Lumiere cuối cùng cũng dần hoàn hồn lại, từng người từng người một, khán giả bắt đầu đứng dậy, dâng tặng những tràng pháo tay cho bộ phim.
Và lúc này, phụ đề phim đã chạy được gần sáu mươi giây, cung phản xạ này có chút cường điệu.
Lam Lễ quay đầu lại, nhìn Jake Gyllenhaal đang bịt miệng ở phía sau, ánh mắt không khỏi lộ ra ý cười, Jake hạ tay phải xuống, dùng khẩu hình miệng phóng đại nói không thành tiếng, "Xin lỗi, tôi thực sự, thực sự rất xin lỗi", nhưng ý cười nơi đáy mắt và khóe miệng lại căn bản không thể che giấu —
Người đầu tiên "phì" cười thành tiếng lúc nãy, chính là Jake.
Jake chân thành cho rằng, cảnh tượng và tình trạng lúc này quá hoang đường cũng quá buồn cười, đặc biệt là khán giả đập cửa bỏ đi kia, cứ như một phân đoạn hiểu lầm được sắp xếp kỹ lưỡng nhưng thiết lập thất bại, khiến hiện thực tàn khốc mà bộ phim ám chỉ trở nên ngày càng chân thực, rồi hiệu quả hài hước liền xuất hiện.
Giống như kiểu hài kịch "bi thương" của Charlie Chaplin vậy. Rõ ràng là phân đoạn đáng lẽ phải sợ hãi, bi thương khóc lóc, lại không nhịn được mà ôm bụng cười lớn. Sau đó, cười mãi cười mãi rồi cứ thế lặng lẽ bắt đầu rơi nước mắt.
Jake đang nỗ lực kiểm soát cảm xúc của mình, nhưng rõ ràng, hiệu quả không mấy khả quan, anh ôm lấy cơ bụng đang hơi cứng lại của mình, cười điên cuồng không thành tiếng.
Đối mặt với ánh mắt của Lam Lễ, Jake cảm thấy rất rất xin lỗi, anh cảm thấy mình như thể đã hủy hoại sự chấn động mà kết thúc bộ phim mang lại, nhưng tiếng cười cứ không thể dừng lại.
Lam Lễ cũng không tự chủ được mà bật cười theo, không phải kiểu nụ cười nhẫn nhịn, mà là tiếng cười không thể kiểm soát được cứ chực trào ra ngoài, anh cứ thế cười khẽ "hê hê", nhìn Jake trước mắt, lắc đầu liên tục, dường như đang nói, "Đều tại cậu cả", nhưng tiếng cười phát ra từ tận đáy lòng vẫn liên tục tràn đầy ra ngoài.
Sau đó, tiếng vỗ tay vang lên.
Bộp. Bộp bộp. Bộp bộp bộp. Bộp bộp bộp! Ầm ầm ầm!
Bắt đầu từ những tràng pháo tay lác đác, mọi người lần lượt hoàn hồn lại, dư âm và tiếng vọng của tư tưởng tạm thời lắng xuống, sự đan xen và chấn động ấy va đập mãnh liệt vào lồng ngực, cuối cùng biến thành tiếng vỗ tay, bằng cách đứng dậy để gửi lời khen ngợi cho đoàn làm phim, thể hiện sự ủng hộ của chính mình.
Dần dần, tiếng vỗ tay ngày càng nhiều, bởi sự phản tư ngày càng cuồn cuộn, sự phức tạp khó nói thành lời ấy khiến khán giả nhận ra sức mạnh to lớn của bộ phim bây giờ mới bắt đầu phát huy tác dụng, sự kinh ngạc và tán thưởng đó cũng ngày càng mãnh liệt, điều này khiến tiếng vỗ tay cũng dần trở nên nồng nhiệt hơn.
Cuối cùng, toàn bộ khán giả trong đại sảnh Lumiere đều đứng dậy, những tràng pháo tay như sấm dậy vang vọng không dứt trong phòng chiếu trống trải — không phải vì bộ phim này nhận được sự yêu thích nhất quán của mọi người, mà chính xác là vì bộ phim này đã khơi mào sự chia rẽ rõ rệt, ngay cả bóng dáng vừa phẫn nộ rời sân kia cũng trở thành lời chú giải tốt nhất, trình hiện một cách rõ ràng và sâu sắc những khả năng vô hạn về tư tưởng chủ đề của bộ phim.
Từ sáu mươi giây im lặng sau khi phim kết thúc, đến sự hội tụ của tiếng vỗ tay lác đác, rồi đến sự đứng dậy vỗ tay toàn trường sau hai phút, phản ứng sau khi chiếu của "The Lobster" trình hiện một đường cong phát triển kỳ diệu, thể hiện ra cảm xúc khó tả của toàn thể khán giả, nhưng cuối cùng vẫn hội tụ thành những tràng pháo tay như sấm, vang vọng khắp đại sảnh Lumiere, và vẫn đang tiếp tục tăng cao, như tiếng ầm vang mãi không tan trong lồng ngực.
Cơn bão này, bây giờ mới chỉ mới bắt đầu mà thôi.