Pestis eram vivus—moriens tua mors ero.

—Martin Luther

Sự kinh hoàng và định mệnh vẫn luôn đeo bám nhân loại qua mọi thời đại. Vậy thì hà cớ gì phải ghi lại niên đại cho câu chuyện tôi sắp kể đây? Chỉ xin được nói rằng, vào khoảng thời gian tôi nhắc đến, ở miền nội địa Hungary, người ta vẫn âm thầm tin tưởng sâu sắc vào học thuyết luân hồi. Bản thân các học thuyết ấy—nghĩa là tính đúng đắn hay giả định của chúng—tôi xin phép không bàn tới. Tuy nhiên, tôi cho rằng phần lớn sự hoài nghi của chúng ta—như lời La Bruyère từng nói về mọi nỗi bất hạnh của con người—“xuất phát từ việc không thể chịu đựng cảnh cô độc.” {*1}

Nhưng có những khía cạnh trong tín ngưỡng của người Hungary lúc bấy giờ đã trở nên vô lý đến cực điểm. Họ—những người Hungary—có quan điểm rất khác biệt so với các bậc tôn sư phương Đông của họ. Chẳng hạn, “Linh hồn,” theo lời của những người đi trước—tôi xin dẫn lại lời của một nhà quan sát người Paris tinh tế và uyên bác—“chỉ trú ngụ duy nhất một lần trong một thể xác có tri giác: còn lại—một con ngựa, một con chó, thậm chí cả con người, cũng chỉ là cái bóng mờ nhạt của những loài vật ấy mà thôi.”

Hai dòng họ Berlifitzing và Metzengerstein đã có mối thâm thù từ nhiều thế kỷ trước. Chưa từng có hai gia tộc danh giá nào lại ôm hận thù sâu sắc và đẫm máu dành cho nhau như thế. Nguồn gốc của mối thâm thù này dường như bắt nguồn từ lời tiên tri cổ xưa: “Một cái tên lẫy lừng sẽ chịu một cái kết bi thảm, khi mà kẻ phàm tục nhà Metzengerstein chiến thắng sự bất tử của nhà Berlifitzing, đúng như hình ảnh người kỵ mã ngự trên lưng ngựa.”

Quả thực, bản thân những câu chữ ấy chẳng mang mấy ý nghĩa, hoặc hoàn toàn vô nghĩa. Thế nhưng, những nguyên nhânn tầm thường hơn thế vẫn thường dẫn đến—và điều đó chẳng phải chuyện xưa lắc xưa lơ gì—những hệ lụy vô cùng to lớn. Hơn nữa, điền trang của hai nhà vốn nằm giáp ranh, từ lâu đã cạnh tranh ảnh hưởng lẫn nhau trong một triều đình đầy biến động. Vả lại, những láng giềng ở gần nhau hiếm khi là bè bạn; và từ những ô cửa sổ trên tường thành cao vút, người ở lâu đài Berlifitzing có thể phóng tầm mắt nhìn thẳng vào tận phòng ốc của dinh thự Metzengerstein. Sự xa hoa vượt bậc mang màu sắc phong kiến lộ rõ qua đó càng không tài nào xoa dịu được lòng tự ái dễ nổi giận của nhà Berlifitzing vốn có lịch sử ít lâu đời hơn và gia thế kém giàu có hơn. Vậy thì có gì là lạ khi những lời tiên tri dẫu ngớ ngẩn ấy lại thành công trong việc khơi nguồn và duy trì mối bất hòa giữa hai gia tộc vốn đã sẵn lòng căm ghét nhau qua từng bản năng đố kỵ truyền đời? Lời tiên tri dường như ngầm báo hiệu—nếu nó thực sự ngầm báo hiệu điều gì đó—về một chiến thắng cuối cùng thuộc về gia tộc vốn đã hùng mạnh hơn; và vì thế, nó càng được phe yếu thế và ít ảnh hưởng hơn ghi nhớ với mối hận thù cay đắng gấp bội.

Bá tước Wilhelm von Berlifitzing, dù mang dòng dõi cao quý, nhưng vào thời điểm diễn ra câu chuyện này, lại là một lão già ốm yếu, lú lẫn, chẳng có gì nổi bật ngoài sự căm ghét cá nhân cay độc và thâm căn cố đế đối với gia tộc đối thủ, cùng một niềm đam mê cuồng nhiệt dành cho ngựa và săn bắn đến mức dù thân thể suy nhược, tuổi già sức yếu hay tâm trí u mê cũng không ngăn nổi lão tham gia vào những cuộc săn đuổi đầy hiểm nguy mỗi ngày.

Ngược lại, Nam tước Frederick von Metzengerstein lúc đó vẫn chưa đến tuổi trưởng thành. Cha cậu, Bộ trưởng G—, đã qua đời từ khi còn trẻ. Mẫu thân cậu, phu nhân Mary, cũng sớm ra đi theo chồng không lâu sau đó. Khi ấy, Frederick đang ở độ tuổi mười lăm. Ở chốn thị thành, mười lăm năm chẳng phải khoảng thời gian dài—một đứa trẻ đôi khi vẫn chỉ là đứa trẻ trong suốt năm năm đầu đời ấy: nhưng ở chốn thâm sơn cùng cốc—nơi vùng hoang dã tráng lệ của vương hầu cổ kính nọ—mười lăm năm lại mang một ý nghĩa sâu sắc hơn rất nhiều.

Do một số hoàn cảnh đặc biệt trong việc điều hành của người cha quá cố, vị nam tước trẻ tuổi vừa thừa kế cơ ngơi đã ngay lập tức nắm quyền sở hữu toàn bộ gia tài khổng lồ của ông. Hiếm có quý tộc nào ở Hungary từng sở hữu những điền trang rộng lớn đến thế. Lâu đài của cậu đếm không xuể. Nổi trội nhất về mặt quy mô và sự lộng lẫy chính là “Lâu đài Metzengerstein.” Đường ranh giới lãnh địa của cậu chưa bao giờ được xác định rõ ràng; nhưng riêng công viên chính của cậu đã bao trọn một vòng vi khuẩn dài tới năm mươi dặm.

Trước việc một người chủ trẻ tuổi, với tính cách đã sớm nổi danh, lại được thừa kế một khối tài sản vô tiền khoáng hậu như vậy, chẳng có mấy lời đoán già đoán non nào nổi lên xoay quanh đường đi nước bước sắp tới của cậu. Và quả thực, trong suốt ba ngày đầu tiên, hành vi của vị người thừa kế trẻ tuổi đã vượt qua cả sự tàn bạo của bạo chúa Herod, đồng thời hoàn toàn vượt xa mọi kỳ vọng từ những kẻ hâm mộ nhiệt thành nhất của cậu. Những cuộc ăn chơi trác táng nhục nhã—những phản bội đê tiện rành rành—những tội ác chưa từng có trong lịch sử—đã sớm cho những bầy tôi đang run sợ hiểu rằng từ nay về sau, chẳng có sự phục tùng hèn nhát nào từ phía họ—hay bất kỳ nguyên tắc lương tâm nào từ phía cậu—có thể trở thành lá chắn an toàn trước nanh vuốt không dung tình của một bạo chúa Caligula thu nhỏ. Đến đêm thứ tư, các chuồng ngựa của lâu đài Berlifitzing bỗng bốc cháy ngùn ngụt; và sự đồng thuận nhất trí của cả vùng đã quy tội phóng hỏa thêm vào danh sách tội ác và thói hoang đàng vốn đã vô cùng gớm ghiếc của vị nam tước.

Thế nhưng, giữa lúc hỗn loạn do sự cố ấy gây ra, bản thân vị nam tước trẻ tuổi lại đang ngồi chìm đắm trong suy tư tại một căn phòng rộng lớn và hoang vắng nằm ở tầng trên cùng của dinh thự gia tộc Metzengerstein. Những bức thảm treo tường dù đã phai màu nhưng vẫn vô cùng lộng lẫy, buông rủ ảm đạm trên vách, phác họa lại bóng dáng mờ ảo và oai nghiêm của hàng ngàn tổ tiên lẫy lừng. Ở đó, các vị giáo sĩ mặc áo choàng viền lông xá xị và các bậc chức sắc trong giáo triều, ngồi sóng đôi một cách thân mật cùng các vị hoàng đế và quân vương, phủ quyết ý muốn của một vị vua trần thế, hay kìm hãm quyền lực nổi loạn của Ác ma bằng thứ uy quyền tối thượng từ chiếc ấn giáo hoàng. Nơi khác, dáng vóc cao lớn, tối tăm của các đời Hoàng thân Metzengerstein—với những chiến mã lực lưỡng đang lồng lên dẫm nát xác kẻ thù bại trận—khiến cả những thần kinh thép cũng phải giật mình bởi vẻ đẹp đầy sức sống; và ở một góc khác, những đường cong quyến rũ tựa thiên nga của các quý bà thời xưa lại đang trôi dạt vào mê cung của một vũ điệu ảo ảnh theo những giai điệu vang lên trong tưởng tượng.

Nhưng khi vị nam tước đang lắng nghe, hoặc làm bộ lắng nghe, tiếng ồn ào ngày một lớn dần phát ra từ chuồng ngựa của nhà Berlifitzing—hoặc có lẽ đang mải nghiền ngẫm về một hành động ngạo ngược nào đó mới mẻ và quyết liệt hơn—ánh mắt cậu bất chợt dán chặt vào hình ảnh một con ngựa khổng lồ mang màu sắc kỳ lạ, được thêu trên bức thảm như một tài sản thuộc về một tổ tiên theo đạo Hồi của gia đình đối thủ. Bản thân con ngựa, nằm ở tiền cảnh của bức họa, đứng bất động tựa như một bức tượng—trong khi ở phía xa hơn, người kỵ mã thất trận của nó đang bỏ mạng dưới lưỡi dao của một thành viên nhà Metzengerstein.

Trên môi Frederick thoáng hiện một nụ cười quỷ quái, khi cậu nhận ra hướng nhìn của mình đã vô thức dán chặt vào đâu. Dù vậy, cậu vẫn không rời mắt đi. Ngược lại, cậu hoàn toàn không tài nào lý giải nổi thứ cảm giác lo âu ngộp thở đang đổ ập xuống các giác quan của mình như một tấm khăn tang. Cậu phải rất chật vật mới có thể dung hòa được cảm giác mơ màng, rối bời ấy với sự thật rành rành rằng bản thân vẫn đang thức tỉnh. Càng ngắm nhìn, thứ bùa chú ấy càng tỏ ra mê hoặc và cuốn hút hơn—và việc rời mắt khỏi vẻ quyến rũ của bức thảm dường như trở thành điều bất khả thi đối với cậu. Nhưng tiếng ồn ào náo động bên ngoài bỗng trở nên dữ dội hơn hẳn, buộc cậu phải dùng hết sức lực để chuyển hướng sự chú ý sang ánh sáng đỏ rực đang hắt trọn từ những chuồng ngựa đang cháy vào các ô cửa sổ của căn phòng.

Tuy nhiên, hành động ấy chỉ diễn ra trong chốc lát, ánh mắt cậu lại máy móc quay trở lại bức tường. Đến mức khiến cậu vô cùng kinh hãi và sửng sốt, cái đầu của con chiến mã khổng lồ trong lúc đó đã thay đổi tư thế. Phần cổ của con vật, vốn dĩ trước đó cong lại như đang tỏ lòng thương xót trước cái thân thể đang nằm gục ngã của người chủ, giờ đây đã vươn thẳng hết cỡ về phía vị Nam tước. Đôi mắt vốn trước đó chẳng thể nhìn thấy rõ, giờ đây lại mang một biểu cảm đầy năng lượng và đậm chất con người, đồng thời lóe lên một thứ ánh đỏ rực rỡ và bất thường; và phần môi trễ xuống của con vật trông có vẻ vô cùng giận dữ đang để lộ hoàn toàn hàm răng khổng lồ và gớm ghiếc của nó.

Chết sững vì sợ hãi, vị nam tước trẻ tuổi lảo đảo bước về phía cánh cửa. Khi cậu giật mở tung cửa, một luồng ánh sáng đỏ rực chiếu thẳng vào phòng, hắt bóng cậu với những đường viền sắc nét lên bức thảm đang run rẩy, và cậu không khỏi rùng mình khi nhận ra cái bóng ấy—trong lúc cậu đang lảo đảo đứng bám trên bệ cửa—lại mang chính xác tư thế, và vừa vặn khít hoàn toàn vào hình hài của kẻ sát nhân tàn nhẫn và đắc thắng từng ra tay hạ sát vị hoàng tử Saracen nhà Berlifitzing.

Để xua tan cảm giác nặng nề đang đè nặng tâm trí, vị Nam tước vội vã bước ra khoảng không ngoài trời. Ngay tại cổng chính của dinh thự, cậu chạm mặt ba người quản mã. Với rất nhiều khó khăn, và bất chấp hiểm nguy cận kề cái chết, họ đang cố gắng kìm giữ những cú lồng lộn đầy co giật của một con chiến mã khổng lồ mang màu sắc rực lửa.

“Ngựa của ai thế? Các ngươi bắt nó ở đâu?” Vị thiếu gia chất vấn bằng một giọng điệu cáu kỉnh và khàn đặc, khi cậu lập tức nhận ra con chiến mã bí ẩn trong căn phòng thêu thảm chính là bản sao bằng xương bằng thịt của con vật hung hãn đang đứng trước mắt mình.

“Thưa ngài, đó là tài sản của chính ngài,” một trong những người quản mã đáp lời, “ít ra thì cũng chẳng có chủ nhân nào khác nhận nó cả. Bọn thần bắt được nó khi nó đang hoảng loạn tháo chạy, mình mẩy bốc khói và sùi bọt mép vì giận dữ, từ chuồng ngựa đang bốc cháy của lâu đài Berlifitzing. Cứ nginh rằng nó thuộc về bầy ngựa ngoại của lão Bá tước quá cố, nên chúng thần mới dắt nó về như một con vật đi lạc. Nhưng những kẻ chăn nuôi ở trển đều chối bay chối biến quyền sở hữu con vật; điều này thật kỳ lạ, bởi trên mình nó hằn rõ những dấu vết cho thấy nó vừa may mắn thoát chết trong biển lửa.”

“Những chữ cái W. V. B. cũng được đóng dấu rất rõ ràng trên trán nó,” một người quản mã thứ hai nói chen vào, “Ban đầu thần cứ đinh ninh đó là chữ cái viết tắt của Wilhelm Von Berlifitzing—nhưng tất cả mọi người trong lâu đài đều một mực phủ nhận việc biết gì về con ngựa này.”

“Thật vô cùng kỳ lạ!” Vị Nam tước trẻ tuổi lẩm bẩm với vẻ trầm ngâm, và dường như chẳng hề ý thức được ý nghĩa những lời mình vừa thốt ra. “Đúng như các ngươi nói, nó là một con ngựa kỳ lạ—một con chiến mã phi thường! Mặc dù, giống như các ngươi vừa nhận xét rất đúng, nó mang tính cách đa nghi và khó thuần hóa; tuy nhiên, cứ để nó thuộc về ta đi,” cậu nói thêm sau một khoảng lặng, “biết đâu một kỵ mã như Frederick xứ Metzengerstein lại có thể thuần hóa được cả con quỷ đến từ chuồng ngựa nhà Berlifitzing ấy thì sao.”

“Ngài lầm rồi, thưa ngài; con ngựa này, như thần vừa thưa, vốn không xuất phát từ chuồng ngựa của ngài Bá tước. Nếu thực sự là như vậy, bọn thần thừa hiểu bổn phận của mình và chẳng đời nào dám đưa nó vào diện kiến một vị quý tộc thuộc gia tộc của ngài.”

“Phải!” Vị Nam tước lầm bầm một cách khô khan, và ngay lúc đó, một tiểu đồng hầu phòng từ trong cung điện bước ra với gương mặt đỏ bừng và những bước chân vội vã. Cậu ta thì thầm vào tai chủ nhân câu chuyện về việc một phần nhỏ của bức thảm trong căn phòng mà cậu vừa chỉ định đã đột nhiên biến mất; đồng thời tường thuật lại những chi tiết hết sức tỉ mỉ và cụ thể; thế nhưng, do âm lượng quá thấp khi truyền đạt những thông tin sau, chẳng có lấy một từ nào lọt ra ngoài đủ để làm thỏa mãn sự tò mò đang dâng cao của đám quản mã.

Trong suốt cuộc trao đổi đó, chàng thanh niên Frederick trông có vẻ vô cùng dao động bởi đủ mọi thứ cảm xúc khác nhau. Tuy nhiên, cậu nhanh chóng lấy lại được sự bình tĩnh, và một vẻ hiểm độc đầy quyết đoán đã hằn sâu trên gương mặt cậu, khi cậu đưa ra mệnh lệnh quả quyết rằng căn phòng nọ phải được khóa kín lại ngay lập tức và chìa khóa phải do chính tay cậu giữ.

“Ngài đã hay tin về cái chết bất đắc kỳ tử của lão thợ săn Berlifitzing chưa?” Một trong những bề tôi cất tiếng hỏi vị Nam tước, khi mà ngay sau sự rời đi của người tiểu đồng, con chiến mã to lớn mà vị quý tộc vừa nhận làm của riêng đang lồng lộn và nhảy chồm lên với cơn thịnh nộ nhân đôi dọc theo con đại lộ dài dẫn từ lâu đài ra tới khu chuồng ngựa của nhà Metzengerstein.

“Chưa!” Vị Nam tước đáp gọn lỏn, quay phắt người về phía kẻ vừa lên tiếng, “Chết rồi ư? Ngươi vừa nói gì cơ?”

“Thưa ngài, sự thật là vậy; và với một vị quý tộc mang danh giá như ngài, thần đoán rằng đó chẳng phải là một tin tức gì buồn phiền cho cam.”

Một nụ cười vụt qua nhanh chóng trên gương mặt của kẻ đang lắng nghe. “Lão ta chết thế nào?”

“Trong nỗ lực liều lĩnh nhằm cứu lấy một số con ngựa săn yêu quý trong chuồng, chính lão đã phải chịu một cái chết thê thảm trong biển lửa.”

“Th-ật -s-ự -l-à-v-ậ-y- ư!” Vị Nam tước thốt lên, cứ như thể cậu đang ngẫm nghĩ một cách chậm rãi và thấu đáo về tính xác thực của một ý tưởng đầy phấn khích nào đó.

“Thật vậy ạ,” bề tôi lặp lại.

“Thật là khủng khiếp!” Chàng thanh niên điềm đạm nói, rồi lững thững quay bước đi vào trong lâu đài.

Kể từ thời điểm đó, một sự thay đổi rõ rệt đã diễn ra trong phong thái bề ngoài của vị nam tước trẻ tuổi trụy lạc Frederick Von Metzengerstein. Quả thực, cách cư xử của cậu đã đập tan mọi kỳ vọng và hoàn toàn đi ngược lại với toan tính của không biết bao nhiêu bà mẹ đang mưu mô gả con gái; trong khi các thói quen và lối sống của cậu lại càng ít có điểm gì tương đồng với giới quý tộc láng giềng hơn trước. Người ta chẳng bao giờ nhìn thấy cậu đặt chân ra khỏi ranh giới điền trang của chính mình, và giữa thế giới rộng lớn với đầy rẫy những mối quan hệ xã hội ấy, cậu hoàn toàn cô độc—ngoại trừ việc, nếu như con chiến mã mang màu sắc rực lửa, bốc đồng và kỳ quái mà từ đó cậu liên tục ngự lên trên lưng có quyền lực bí ẩn nào đó để nhận danh hiệu là tri kỷ của cậu.

Tuy nhiên, trong một thời gian dài, những lời mời mếu định kỳ từ khắp vùng lân cận vẫn liên tục gửi đến. “Liệu vị Nam tước có muốn lấy sự hiện diện của mình để làm sang trọng thêm cho các lễ hội của chúng tôi không?” “Liệu vị Nam tước có muốn cùng chúng tôi tham gia một chuyến săn lợn rừng không?”—“Metzengerstein không đi săn;” “Metzengerstein sẽ không tham dự,” đó là những câu trả lời đầy kiêu ngạo và ngắn gọn cộc lốc.

Những sự khinh miệt lặp đi lặp lại ấy là điều mà một giới quý tộc hống hách không thể nào dung thứ. Những lời mời chào như thế dần trở nên ít nồng nhiệt hơn—ít thường xuyên hơn—rồi cuối cùng chấm dứt hoàn toàn. Người ta thậm chí còn nghe thấy góa phụ của vị Bá tước bất hạnh Berlifitzing bày tỏ hy vọng rằng “giá như vị Nam tước có ở nhà vào những lúc hắn không muốn ở nhà, bởi vì hắn vốn coi thường việc giao du với những kẻang hàng phải lứa; và giá như hắn cứ cởi ngựa đi vào những lúc hắn chẳng hề muốn cưỡi, bởi vì hắn có vẻ ưa thích bầu bạn với một con ngựa hơn là con người.” Đây quả thực là một màn bộc phát đầy ngớ ngẩn của sự hờn dỗi mang tính gia tộc; và nó chỉ chứng minh một điều rằng các phát ngôn của chúng ta thường trở nên vô nghĩa một cách kỳ lạ biết bao, ngay khi chúng ta khao khát tỏ ra quả quyết một cách bất thường.

Mặc dù vậy, những người có lòng trắc ẩn vẫn quy sự thay đổi trong hành vi của vị nam tước trẻ tuổi cho nỗi đau buồn tự nhiên của một người con trước sự ra đi bất ngờ của cha mẹ—tuy nhiên, họ lại quên mất đi chuỗi hành vi tàn độc và liều lĩnh của cậu trong khoảng thời gian ngắn ngay sau nỗi tang gia bối rối ấy. Quả thực, vẫn có một số người đưa ra ý kiến cho rằng đó là biểu hiện của một tư tưởng quá đỗi kiêu ngạo về tầm quan trọng và phẩm giá của bản thân. Lại có những người khác nữa (trong số đó phải kể đến vị bác sĩ gia đình) không ngần ngại khi nhắc đến chứng u sầu bệnh lý và bệnh trạng di truyền; trong khi những lời thì thầm ám muội mang ý nghĩa mập mờ hơn vẫn lan truyền rộng rãi trong dân chúng.

Quả thực, sự gắn bó bất thường của vị Nam tước đối với con chiến mã vừa mới tậu của mình—một mối gắn kết dường như ngày càng trở nên mạnh mẽ hơn sau mỗi biểu hiện mới về bản tính hung hãn và quỷ quái của con vật—cuối cùng đã trở thành một nỗi ám ảnh gớm ghiếc và phi tự nhiên trong mắt tất cả những người có lý trí. Dưới ánh nắng chói chang giữa trưa gắt—vào thời khắc tịch mịch giữa đêm sâu—dù đau ốm hay khỏe mạnh—dù trời quang mây tạnh hay giông bão nổi lên—chàng thanh niên Metzengerstein dường như vẫn dính chặt vào chiếc yên của con chiến mã khổng lồ mà những hành vi ngạo mạn khó bề thuần hóa lại vô cùng ăn khớp với chính tâm hồn cậu.

Hơn nữa, có những tình tiết, khi kết hợp với các sự kiện diễn ra gần đây, đã gán cho cơn cuồng loạn của người kỵ mã và năng lực phi thường của con chiến mã một sắc thái siêu nhiên và đầy điềm gở. Khoảng cách mà con vật vượt qua trong một cú nhảy duy nhất đã được đo đạc một cách chuẩn xác, và người ta phát hiện ra nó vượt quá những kỳ vọng hoang đường nhất của trí tưởng tượng với một khoảng cách đáng kinh ngạc. Thêm vào đó, vị Nam tước chẳng đặt cho con vật bất kỳ cái tên cụ thể nào, mặc dù tất cả những con ngựa khác trong bộ sưu tập của cậu đều được phân biệt bằng những cái tên mang đặc điểm riêng. Chuồng ngựa của nó cũng được bố trí ở một nơi tách biệt hẳn với những khu chuồng khác; và ngoại trừ việc chăm sóc lông bờm cùng các công việc vệ sinh cần thiết khác, không một ai ngoài chính chủ nhân dám bén mảng tới để phục vụ, thậm chí là bước chân vào khoảng sân bao quanh khu chuồng riêng biệt ấy. Người ta cũng nhận thấy rằng, mặc dù ba gã quản mã từng bắt được con chiến mã khi nó đang tháo chạy khỏi vụ hỏa hoạn tại Berlifitzing đã thành công trong việc chặn đứng đường đi của nó bằng một sợi dây cương xích và dây thòng lọng—thế nhưng chẳng một ai trong số ba kẻ đó có thể khẳng định chắc chắn rằng họ đã từng thực sự đặt bàn tay mình lên cơ thể con vật trong suốt cuộc vật lộn đầy nguy hiểm ấy, hoặc bất kỳ khoảng thời gian nào sau đó. Những biểu hiện thông minh đặc biệt trong phong thái của một con ngựa quý tộc mang dòng máu kiêu hãnh vốn không thể bị coi là điều có thể khơi gợi sự chú ý thái quá—đặc biệt là giữa những con người ngày đêm rèn luyện với công việc săn bắn, vốn dĩ phải rất am hiểu về sự khôn ngoan của loài ngựa—thế nhưng vẫn có những tình tiết cứ ép buộc phải chen ngang vào tâm trí của cả những kẻ hoài nghi và điềm tĩnh nhất; và người ta đồn rằng có những thời điểm con vật đã khiến đám đông đang đứng há hốc mồm xung quanh phải hoảng sợ lùi bước trước tiếng dập móng đầy uy lực và mang ý nghĩa sâu xa của nó—những khoảnh khắc mà vị nam tước trẻ tuổi Metzengerstein bỗng trở nên tái mét và co rúm lại trước cái nhìn sắc bén và linh hoạt tựa con người ẩn chứa trong đôi mắt nó.

Thế nhưng, trong số toàn bộ gia nhân của vị Nam tước, chẳng có lấy một ai hoài nghi về ngọn lửa đam mê phi thường mà vị quý tộc trẻ tuổi dành cho những phẩm chất rực lửa của con ngựa; ít nhất là không có ai, ngoại trừ một tiểu đồng lùn dị hợm và nhỏ thó, kẻ có những khiếm khuyết cơ thể luôn ngáng đường tất cả mọi người và có những ý kiến có trọng lượng thấp nhất có thể. Hắn—nếu như những suy nghĩ của hắn đáng để nhắc đến—đã cả gan khẳng định rằng chủ nhân của mình chưa từng một lần leo lên yên ngựa mà không kèm theo một cái rùng mình không tài nào lý giải nổi và hầu như không thể nhận ra, và rằng sau mỗi chuyến đi dài ngày đã thành thói quen, một biểu cảm hiểm độc đắc thắng lại làm méo mó từng thớ thịt trên khuôn mặt cậu.

Vào một đêm giông bão dữ dội, Metzengerstein bỗng bừng tỉnh sau một giấc ngủ mê mệt, lao mình xuống từ phòng ngủ như một kẻ cuồng loạn, rồi vội vã nhảy lên lưng ngựa, phi nước đại lao thẳng vào những mê cung của khu rừng rậm. Một sự việc quá đỗi quen thuộc như thế chẳng thu hút sự chú ý đặc biệt nào, nhưng sự trở về của cậu lại được đám gia nhân ngóng chờ với một sự lo lắng tột cùng, khi mà sau vài tiếng đồng hồ vắng bóng, những tháp pháo sừng sững và tráng lệ của Lâu đài Metzengerstein đột ngột bị phát hiện đang nổ lách tách và rạn nứt đến tận móng dưới sức công phá của một khối mây khói đặc quánh, tái ngắt và thứ ngọn lửa vô phương kiểm soát.

Vào khoảnh khắc vừa được nhìn thấy, những ngọn lửa đã lan rộng đến mức kinh hoàng khiến mọi nỗ lực nhằm cứu vấy bất kỳ phần nào của tòa nhà tỏ ra hoàn toàn vô ích, đám đông láng giềng đứng ngẩn ngơ xung quanh trong một nỗi kinh ngạc câm lặng và đầy bi thảm. Thế nhưng, một mục tiêu mới mẻ và đầy kinh hãi chẳng mấy chốc đã thu hút toàn bộ sự chú ý của đám đông, chứng minh rằng sự khích lệ trong cảm xúc của một tập thể trước cảnh tượng đau khổ của con người vốn mãnh liệt hơn biết bao so với những cảm xúc được tạo nên bởi những màn trình diễn kinh hoàng nhất từ các vật vô tri vô giác.

Dọc theo con đại lộ dài trồng đầy những cây sồi cổ thụ dẫn từ khu rừng thẳng tới lối vào chính của Lâu đài Metzengerstein, một con chiến mã đang chở trên lưng một kỵ mã đầu trần với mái tóc bù xù bỗng xuất hiện, phóng như bay với một sức mạnh cuồng nộ vượt qua cả ác quỷ của giông bão.

Cuộc phi nước đại của người kỵ mã rõ ràng là nằm ngoài tầm kiểm soát của chính bản thân anh ta. Nỗi thống khổ trên khuôn mặt, những nhát giật co giật của cơ thể anh ta đều minh chứng cho một nỗ lực vượt quá giới hạn của con người: thế nhưng chẳng có một âm thanh nào, ngoại trừ một tiếng thét cô độc, thoát ra từ đôi môi bị cắn rách tươm bởi nỗi kinh hoàng tột độ. Chỉ trong một tích tắc, tiếng móng ngựa nện vang đanh thép và chói tai vượt lên trên tiếng gầm rú của biển lửa và tiếng rít gào của gió lốc—và rồi ở tích tắc tiếp theo, chỉ với một cú nhảy duy nhất vượt qua cổng chính và hào nước, con chiến mã lao vút lên những bậc thang đang lảo đảo của lâu đài, rồi cùng với người kỵ mã trên lưng, biến mất giữa cơn lốc xoáy của biển lửa hỗn mang.

Cơn thịnh nộ của giông bão lập tức lụi tàn, nhường chỗ cho một sự tĩnh lặng chết chóc và nặng nề bao trùm. Một ngọn lửa trắng vẫn bao bọc lấy tòa nhà tựa như một tấm khăn tang, và vươn dài vào bầu không gian tĩnh mịch, phóng ra thứ ánh sáng siêu tự nhiên; trong khi một đám mây khói dày đặc đọng lại một cách nặng nề phía trên những tháp pháo, tạo hình thành rõ nét bóng dáng khổng lồ của—một con ngựa.