Ngày xửa ngày xưa, có một người lính đã tận tụy phục vụ nhà vua suốt bao năm trời. Nhưng khi chiến tranh chấm dứt, anh không thể tiếp tục phục vụ được nữa vì những vết thương chi chít trên người.
Nhà vua bảo anh rằng: “Ngươi có thể trở về nhà, ta không cần ngươi nữa. Ngươi sẽ chẳng nhận được thêm đồng bạc nào đâu, bởi vì chỉ ai làm việc cho ta mới được trả công.”
Bấy giờ, người lính chẳng biết làm cách nào để kiếm sống, đành lủi thủi ra đi trong lòng đầy nỗi buồn phiền. Anh cứ đi suốt cả ngày, cho đến tận chiều tối thì bước vào một khu rừng. Khi màn đêm buông xuống, anh nhìn thấy một ánh sáng và liền hướng về phía đó, rồi đi đến một ngôi nhà nơi một bà Phù thủy đang sinh sống.
“Xin hãy cho tôi trọ nhờ một đêm, cùng chút ít đồ ăn thức uống,” anh thưa với bà ta, “nếu không tôi sẽ chết đói mất.”
“Ồ hố!” bà ta đáp lại, “ai lại đi bố thí cho một tên lính đào ngũ chứ? Dẫu vậy, ta vẫn sẽ rủ lòng thương và thu nhận ngươi, nếu ngươi chịu làm theo điều ta muốn.”
“Bà muốn gì nào?” người lính hỏi.
“Ngày mai, ngươi hãy đào đất xung quanh khu vườn của ta.”
Người lính đồng ý, và hôm sau anh đã làm việc bằng tất cả sức lực của mình, nhưng đến tận chiều tối vẫn chưa xong.
“Ta thừa thấy rằng hôm nay ngươi không thể làm hơn được nữa,” bà Phù thủy nói. “Nhưng ta sẽ cho ngươi ở lại thêm một đêm nữa, bù lại ngày mai ngươi phải đốn cho ta một gánh củi và chẻ cho thật nhỏ.”
Người lính mất cả ngày trời để làm việc đó, và đến chiều tối, bà Phù thủy lại đề nghị anh ở lại thêm một đêm nữa. “Ngày mai, ngươi chỉ việc làm cho ta một công việc vô cùng nhỏ nhặt. Phía sau nhà ta có một cái giếng cổ đã khô cạn, ánh sáng của ta đã rơi xuống đó. Nó cháy với ngọn lửa màu xanh và chẳng bao giờ tắt cả, ngươi hãy xuống lấy nó lên cho ta.”
Hôm sau, mụ đàn bà góa dẫn anh ra giếng và thả anh xuống bằng một chiếc giỏ. Anh tìm thấy ngọn Ánh Sáng Xanh, rồi làm hiệu cho mụ kéo mình lên. Mụ thực sự kéo anh lên, nhưng khi anh vừa tới gần miệng giếng, mụ liền với tay xuống định giật lấy ngọn Ánh Sáng Xanh.
“Không,” anh nói, khi nhận ra dã tâm của mụ, “tôi sẽ chưa đưa ánh sáng cho cho bà cho đến khi nào đặt cả hai chân xuống mặt đất.”
Bà Phù thủy nổi giận lôi đình, thả anh tuột trở lại đáy giếng rồi bỏ đi.
Anh lính tội nghiệp rơi xuống nền đất ẩm ướt mà không hề hấn gì, và ngọn Ánh Sáng Xanh vẫn tiếp tục cháy. Nhưng điều đó thì có ích gì cho anh chứ? Anh thừa hiểu rằng mình chẳng thể thoát khỏi cái chết. Anh ngồi thừ ra một lúc đầy buồn bã, rồi chợt sờ vào túi và tìm thấy chiếc tẩu thuốc vẫn còn đầy một nửa thuốc lá.
“Đây sẽ là niềm vui cuối cùng của ta,” anh nghĩ bụng, rút tẩu ra, châm lửa bằng ngọn Ánh Sáng Xanh và bắt đầu hút.
Khi làn khói tỏa vòng quanh căn hầm, bỗng nhiên có một Người Đàn Ông Đen nhỏ bé hiện ra trước mặt anh và cất tiếng hỏi: “Thưa chủ nhân, ngài có lệnh gì?”
“Ta có lệnh gì cho ngươi được chứ?” người lính ngạc nhiên hỏi lại.
“Tôi phải làm bất cứ điều gì ngài sai bảo,” Người Tí Hon đáp.
“Tốt lắm,” người lính nói; “vậy trước tiên hãy giúp ta ra khỏi cái giếng này.”
Người Tí Hon nắm lấy tay anh và dẫn anh đi qua một đường hầm ngầm, nhưng người lính cũng không quên mang theo ngọn Ánh Sáng Xanh. Trên đường đi, Người Tí Hon chỉ cho anh thấy những kho báu được giấu ở đó, và người lính đã vơ lấy số vàng nhiều hết mức có thể mang theo.
Khi đã lên đến mặt đất, anh bảo Người Tí Hon rằng: “Giờ thì hãy đi trói mụ phù thủy già lại và giải mụ ta đến trước mặt quan tòa.”
Chẳng bao lâu sau, mụ ta đã vừa phi nước đại như bay trên lưng một con mèo hoang vừa gào thét thảm thiết đi tới, và cũng chẳng mất bao lâu thì Người Tí Hon quay trở lại. “Mọi việc đã xong xuôi,” hắn nói, “và mụ phù thủy hiện đang treo lơ lửng trên giá cổ thụ rồi. Chúa công còn có mệnh lệnh nào nữa không?” Người Tí Hon hỏi.
“Hiện tại thì chưa,” người lính đáp; “ngươi có thể về đi. Chỉ cần túc trực ngay khi ta gọi là được.”
“Chẳng cần gì hơn ngoài việc ngài châm tẩu vào ngọn Ánh Sáng Xanh, tôi sẽ có mặt trước ngài ngay lập tức.” Nói đoạn, hắn biến mất khỏi tầm mắt.
Người lính trở về thị trấn nơi anh từng rời đi. Anh đến quán trọ hạng sang, tự sắm cho mình những bộ cánh đẹp đẽ, rồi bảo chủ quán sắm sửa cho một căn phòng thật lộng lẫy.
Khi mọi thứ đã sẵn sàng và người lính dọn vào ở, anh triệu hồi Người Đàn Ông Đen nhỏ bé và bảo rằng: “Ta đã phục vụ nhà vua một cách trung thành, nhưng ngài lại sa thải ta, để ta chịu đói khát, và giờ ta muốn trừng phạt ngài.”
“Tôi phải làm gì đây?” Người Tí Hon hỏi.
“Đêm khuya, khi con gái nhà vua đã lên giường đi ngủ, hãy đưa cô ta đến đây trong lúc đang ngủ say; cô ta sẽ phải làm việc nhà thay ta.”
Người Tí Hon thưa: “Việc đó đối với tôi thì dễ dàng, nhưng lại vô cùng nguy hiểm cho ngài, bởi nếu bị phát hiện, ngài sẽ gặp tai họa lớn đấy.”
Khi đồng hồ điểm mười hai giờ, cánh cửa bỗng bật mở và Người Tí Hon bồng công chúa bước vào.
“A ha! Ngươi đã đến đấy à,” người lính kêu lên, “làm việc ngay đi! Ra lấy chổi quét dọn phòng ốc đi nào.”
Khi cô làm xong việc đó, anh ra lệnh cho cô đến bên chiếc ghế của mình. Kế đó, anh duỗi chân ra và bảo: “Hãy cởi bốt cho ta,” rồi bắt cô nhặt chúng lên, lau chùi và đánh bóng lại.
Thế nhưng, cô vẫn làm mọi việc anh sai bảo một cách không hề kháng cự, lặng lẽ và với đôi mắt nhắm hờ. Khi tiếng gà gáy canh một vang lên, Người Tí Hon bồng cô trở lại hoàng cung và đặt nằm lên giường.
Sáng hôm sau, khi công chúa tỉnh dậy, cô liền tìm gặp vua cha và kể cho ông nghe rằng cô vừa có một giấc mơ vô cùng kỳ lạ. “Con bị mang đi qua các con phố với tốc độ nhanh như chớp,” cô kể, “rồi bị đưa vào phòng của một tên lính, và con phải hầu hạ hắn như một đứa ở, quét dọn phòng ốc, đánh giày và làm đủ mọi thứ việc vặt. Đó chỉ là một giấc mơ, thế mà con lại mệt mỏi hệt như vừa thực sự làm tất cả những việc ấy vậy.”
“Giấc mơ đó có lẽ là sự thật đấy,” nhà vua nói. “Ta sẽ hiến kế cho con một cách. Hãy nhét đầy túi những hạt đậu, rồi khoét một lỗ nhỏ trên đó, để nếu con lại bị bắt đi lần nữa, chúng sẽ rơi xuống và để lại dấu vết trên đường phố.”
Nhưng Người Tí Hon đứng ngay bên cạnh vua cha mà ông không nhìn thấy, hắn đã nghe hết tất cả. Đêm đến, khi nàng công chúa đang ngủ say lại được bồng đi qua các con phố, một vài hạt đậu quả nhiên đã rơi ra khỏi túi, nhưng chúng chẳng để lại dấu vết nào cả, bởi vì tên Người Tí Hon xảo quyệt vừa mới rải đậu ở mọi con phố khác trước đó rồi. Và công chúa lại một lần nữa buộc phải làm việc vặt cho đến tận lúc gà gáy.
Sáng hôm sau, nhà vua phái người đi tìm dấu vết nhưng đều công cốc, bởi ở mọi con phố đều có những đứa trẻ nghèo đang ngồi nhặt đậu và xì xào: “Chắc là đêm qua trời mưa đậu đấy.”
“Chúng ta phải nghĩ cách khác thôi,” nhà vua nói; “hãy cứ mang giày đi ngủ đi, và trước khi con rời khỏi nơi con bị đưa tới, hãy giấu một chiếc giày ở đó. Ta sẽ tìm ra nó sớm thôi.”
Người Đàn Ông Đen nhỏ bé đã nghe được âm mưu này, và vào ban đêm khi người lính lại ra lệnh cho hắn đi bắt công chúa, hắn đã kể lại cho anh nghe, đồng thời bày tỏ rằng hắn chẳng biết cách nào để phá giải mưu kế này, và nếu chiếc giày bị tìm thấy trong nhà người lính thì ngài sẽ gặp vận hạn lớn.
“Cứ làm theo lệnh ta,” người lính đáp. Và thế là vào đêm thứ ba này, công chúa lại buộc phải làm việc như một người hầu, nhưng trước khi rời đi, cô đã giấu chiếc giày của mình dưới gầm giường.
Sáng hôm sau, nhà vua cho lùng sục khắp thị trấn để tìm chiếc giày của con gái. Nó đã được tìm thấy ở nhà người lính, và bản thân người lính — người theo lời nài nỉ của Người Tí Hon đã bước ra ngoài cổng thành — chẳng mấy chốc đã bị bắt giải về và tống giam vào ngục tối.
Trong lúc hoảng hốt bỏ chạy, anh đã quên mất những thứ có giá trị nhất mà mình có là ngọn Ánh Sáng Xanh và số vàng, trong túi chỉ còn sót lại đúng một đồng đúc. Và giờ đây, với xiềng xích nặng nề vắt trên người, anh đang đứng bên cửa sổ ngục tối thì tình cờ nhìn thấy một người đồng đội cũ đi ngang qua.
Người lính gõ gõ lên ô kính cửa sổ, và khi người kia bước đến gần, anh bảo: “Anh làm ơn lấy giúp tôi bói gói nhỏ tôi để quên ở quán trọ nhé, tôi sẽ tặng anh một đồng ducat công ơn.”
Người đồng đội liền chạy đi lấy về những gì anh cần. Ngay khi chỉ còn lại một mình, người lính châm tẩu thuốc và triệu hồi Người Đàn Ông Đen nhỏ bé.
“Đừng sợ,” hắn nói với chủ nhân của mình. “Ngài cứ đi bất cứ nơi đâu họ đưa đi, và để họ làm gì tùy ý, chỉ cần mang theo ngọn Ánh Sáng Xanh là được.”
Hôm sau, người lính bị đem ra xét xử, và dẫu anh chẳng làm điều gì tồi tệ, quan tòa vẫn kết án tử hình anh. Khi anh được dẫn ra pháp trường để chịu chết, anh bèn xin nhà vua một ân huệ cuối cùng.
“Đó là gì?” nhà vua hỏi.
“Được hút thêm một tẩu thuốc trên đường đi.”
“Ngươi được hút ba tẩu,” nhà vua đáp, “nhưng đừng có hồng mà tưởng ta sẽ tha mạng cho ngươi.”
Bấy giờ người lính rút tẩu ra và châm lửa bằng ngọn Ánh Sáng Xanh. Và ngay khi vài làn khói bay lên, Người Tí Hon đã xuất hiện với một cây gậy nhỏ trên tay, đoạn cất tiếng: “Chúa công có lệnh gì?”
“Hãy đánh gục tên quan tòa khốn kiếp kia cùng tên cảnh sát của hắn xuống đất, và đừng tha cho cả nhà vua — kẻ đối xử với ta tệ bạc.”
Lập tức, Người Tí Hon lao vào bọn chúng như chớp giật, vung gậy bên này bên nọ, và bất cứ kẻ nào chỉ hơi chạm phải gậy của hắn đều ngã quỵ xuống đất, chẳng dám cựa quậy thêm lần nào nữa. Nhà vua hoảng sợ tột độ; ngài quỳ sụp xuống van xin sự khoan hồng của người lính, chỉ cốt được tha cho sống. Ngài nhường cả vương quốc của mình cho anh, lại gả cả công chúa cho làm vợ.
