Một tiều phu nghèo sống cùng vợ và ba cô con gái trong một túp lều nhỏ ven khu rừng quạnh hiu. Một buổi sáng, khi chuẩn bị lên đường đi làm, ông bảo vợ: “Hãy để con gái lớn mang cơm vào rừng cho tôi, bằng không tôi chẳng thể tài nào làm hết việc. Và để nó khỏi lạc đường,” ông nói thêm, “tôi sẽ mang theo một túi kê và rải các hạt dọc theo lối đi.”

Thế là, khi mặt trời vừa đứng bóng trên vòm rừng, cô gái lên đường với một bát súp. Nhưng những chú chim sẻ đồng, chim sẻ rừng, sơn ca, hoàng yến, chim hoét và chim yến tước đã nhặt sạch chỗ hạt kê từ lâu, khiến cô chẳng thể nào tìm được dấu vết. Rồi phó mặc cho vận may, cô cứ đi mãi, đi mãi, cho đến khi mặt trời lặn xuống và màn đêm buông xuống. Những tán cây xào xạc trong bóng tối, tiếng cú kêu u u, và cô bắt đầu thấy sợ hãi.

Rồi từ đằng xa, cô thoáng thấy một ánh sáng lấp lánh xuyên qua những thân cây. “Chắc phải có ai đó sống ở đây, những người có thể cho mình trọ qua đêm,” cô nghĩ thấu rồi tiến về phía ánh ngọn đèn. Chẳng mấy chốc, cô đến trước một ngôi nhà có tất cả các cửa sổ đều sáng rực ánh đèn.

Cô gõ cửa, và một giọng nói khàn khàn từ bên trong vọng ra: “Vào đi.”

Cô bước vào tiền sảnh tối tăm và gõ cửa căn phòng. “Cứ vào đi,” tiếng nói lại vang lên.

Và khi cô mở cửa, một cụ già tóc bạc phơ đang ngồi bên bàn, hai tay chống cằm, bộ râu trắng buông thõng xuống mặt bàn gần chạm tới sàn nhà. Nằm bên chiếc lò sưởi là ba con vật: một con gà mái, một con gà trống và một con bò khoang.

Cô gái kể lại câu chuyện của mình cho ông cụ nghe và van xin được trú ẩn qua đêm. Ông cụ liền bảo:

Gà mái xinh xinh,

Gà trống xinh xinh,

Và cô bò khoang đẹp đẽ,

Tất cả các ngươi nói sao nào?

“Duks,” các con vật đáp, và điều đó chắc hẳn có nghĩa là “Chúng tôi đồng ý,” bởi ông cụ liền nói: “Ở đây cháu sẽ có chỗ ở và thức ăn. Hãy đến bên lò sưởi và nấu bữa tối cho chúng ta đi.”

Cô gái tìm thấy vô số thứ trong nhà bếp và nấu một bữa tối ngon lành, nhưng chẳng mảy may nghĩ gì đến mấy con vật. Cô mang những đĩa thức ăn đầy ắp ra bàn, ngồi xuống cạnh cụ già, ăn uống cho đến khi no nê.

Khi đã ăn đủ, cô nói: “Nhưng giờ tôi mệt rồi. Có chiếc giường nào ở đây để tôi có thể ngả lưng và ngủ không?” Mấy con vật liền đáp lại:

Ngươi đã ăn cùng ông ấy,

Ngươi đã uống cùng ông ấy,

Ngươi chẳng hề nghĩ tới chúng ta,

Vậy nên tự tìm lấy chỗ mà qua đêm đi.

Bấy giờ ông cụ mới bảo: “Cháu cứ lên lầu, sẽ thấy một căn phòng có hai chiếc giường. Hãy giũ chúng cho phẳng phiu và trải ga trắng lên, rồi ta cũng sẽ lên nằm ngủ.”

Cô gái đi lên lầu, và sau khi đã giũ đệm cùng trải ga sạch sẽ, cô ngả lưng vào một chiếc giường mà chẳng buồn chờ đợi ông cụ nữa.

Tuy nhiên, một lúc sau, ông cụ tóc bạc bước lên, cầm theo cây nến, ngắm nhìn cô gái và lắc đầu. Khi thấy cô đã chìm vào giấc ngủ say, ông mở một tấm cửa sập và thả cô xuống hầm rượu.

Đêm khuya, bác tiều phu trở về nhà và trách vợ vì đã để mình chịu đói suốt cả ngày. “Đó đâu phải lỗi của tôi,” vợ ông đáp, “con bé đã mang cơm đi cho ông và chắc chắn là nó đã bị lạc đường, nhưng ngày mai thể nào nó cũng quay về cho mà xem.”

Thế nhưng, bác tiều phu đã thức dậy từ trước lúc bình minh để vào rừng, và dặn rằng người con gái thứ hai sẽ mang cơm cho bác trong ngày hôm nay. “Ta sẽ mang theo một túi đậu lăng,” bác nói; “những hạt đậu này to hơn hạt kê. Con bé sẽ dễ nhìn thấy chúng hơn và không thể lạc đường.”

Thế là đến giờ ăn trưa, cô con gái mang phần ăn đi, nhưng những hạt đậu lăng đã biến mất. Những con chim trong rừng đã nhặt sạch chúng y như hôm trước và chẳng để lại hạt nào.

Cô gái lang thang trong rừng cho đến tận đêm khuya, rồi cuối cùng cũng đến được ngôi nhà của ông cụ, được bảo cứ bước vào, và cô liền cất lời xin ăn cùng một chiếc giường ngủ. Người đàn ông râu trắng lại cất tiếng hỏi mấy con vật:

Gà mái xinh xinh,

Gà trống xinh xinh,

Và cô bò khoang đẹp đẽ,

Tất cả các ngươi nói sao nào?

Mấy con vật lại đáp: “Duks.” Và mọi chuyện diễn ra y hệt như ngày hôm trước. Cô gái nấu một bữa ăn ngon, ăn uống cùng ông cụ và chẳng mảy may quan tâm đến mấy con vật; và khi cô hỏi về chỗ ngủ của mình, chúng đáp:

Ngươi đã ăn cùng ông ấy,

Ngươi đã uống cùng ông ấy,

Ngươi chẳng hề nghĩ tới chúng ta,

Vậy nên tự tìm lấy chỗ mà qua đêm đi.

Khi cô đã ngủ say, ông cụ bước vào, ngắm nhìn cô, lắc đầu và thả cô xuống hầm rượu.

Vào buổi sáng thứ ba, tiều phu bảo vợ rằng: “Hôm nay hãy để đứa con út mang cơm ra cho anh; nó vốn luôn ngoan ngoãn và nghe lời, sẽ đi đúng đường và không chạy lang thang theo mấy con ong nghệ hoang như các chị nó đã làm.”

Người mẹ không muốn làm vậy, liền nói: “Chẳng lẽ tôi lại phải mất đi đứa con yêu dấu nhất của mình nữa sao?”

“Đừng sợ,” bác đáp, “con bé sẽ không đi lạc đâu; nó quá khôn ngoan và chu đáo. Hơn nữa, anh sẽ mang theo một ít đậu Hà Lan và rải chúng dọc đường. Chúng còn to hơn cả đậu lăng và sẽ chỉ đường cho nó.”

Nhưng khi cô gái bước đi với chiếc giỏ trên tay, lũ chim bồ câu rừng đã nuốt sạch số đậu Hà Lan vào diều mất rồi, và cô chẳng biết phải rẽ theo hướng nào. Lòng cô tràn ngập nỗi buồn và cứ nghĩ mãi không thôi về việc cha mình sẽ đói còng cọc ra sao, và người mẹ hiền của cô sẽ đau buồn thế nào nếu cô không thể trở về nhà.

Cuối cùng, khi trời vừa sẩm tối, cô nhìn thấy ánh đèn và đến được ngôi nhà trong rừng. Cô ngoan ngoãn xin phép được tá túc qua đêm ở đó. Và người đàn ông râu trắng lại một lần nữa hỏi lũ vật nuôi của mình:

Gà mái xinh xinh,

Gà trống xinh xinh,

Và cô bò khoang đẹp đẽ,

Tất cả các ngươi nói sao nào?

“Duks,” chúng đáp. Sau đó, cô gái đi đến bên lò sưởi nơi mấy con vật đang nằm, âu yếm con gà trống và gà mái, vuốt ve bộ lông mượt mà của chúng bằng bàn tay mình, rồi trìu mến xoa đầu con bò khoang ở giữa cặp sừng.

Và khi đã làm theo đúng mệnh lệnh của ông cụ để nấu một nồi súp ngon lành, lúc chiếc bát được đặt lên bàn, cô liền nói: “Chẳng lẽ tôi được ăn uống thỏa thích bao nhiêu tùy ý mà những con vật hiền lành này lại chẳng có gì hay sao? Ngoài kia thức ăn còn rất nhiều, tôi phải lo cho chúng trước đã.”

Thế là cô đi lấy một ít lúa mạch rải cho gà trống và gà mái, cùng cả một ôm cỏ khô thơm ngát cho con bò. “Ta mong các bạn sẽ thích,” cô dịu dàng nói, “và các bạn sẽ có một ngụm nước giải khát nếu thấy khát.”

Rồi cô xách vào một xô nước đầy, gà trống và gà mái liền nhảy lên mép xô nhúng mỏ vào. Chúng ngẩng cao đầu lên hệt như loài chim vẫn làm khi uống nước, và cô bò khoang cũng thong thả uống một ngụm thật đã khát.

Khi mấy con vật đã được cho ăn uống đầy đủ, cô gái mới ngồi xuống bàn cạnh ông cụ và ăn những phần thức ăn còn thừa của ông. Chẳng mấy chốc, gà trống và gà mái bắt đầu rúc đầu dưới cánh, và mắt con bò khoang cũng bắt đầu lim dim khép lại. Bấy giờ cô gái mới cất lời: “Chúng ta đi ngủ được chưa ạ?”

Gà mái xinh xinh,

Gà trống xinh xinh,

Và cô bò khoang đẹp đẽ,

Tất cả các ngươi nói sao nào?

Mấy con vật liền đáp: “Duks.”

Ngươi đã ăn cùng chúng ta,

Ngươi đã uống cùng chúng ta,

Ngươi đã dành lòng nhân hậu cho tất cả chúng ta,

Chúng ta chúc ngươi ngủ ngon.

Thế rồi cô gái bước lên lầu, giũ những chiếc đệm lông vũ và trải ga sạch lên đó. Khi cô vừa làm xong, ông cụ bước lên và nằm xuống một trong hai chiếc giường, bộ râu trắng của ông dài buông thõng xuống tận chân. Cô gái nằm xuống chiếc giường còn lại, đọc lời cầu nguyện rồi chìm vào giấc ngủ.

Cô ngủ yên giấc cho đến tận nửa đêm, thì trong nhà bỗng vang lên những tiếng động lớn khiến cô giật mình tỉnh giấc. Có tiếng răng rắc và nứt toác phát ra ở mọi ngóc ngách. Các cánh cửa bỗng bật mở tung và đập mạnh vào tường. Những thanh xà rên siết như thể sắp bị bứt ra khỏi các mối nối. Cứ như thể cầu thang đang sụp xuống. Và cuối cùng là một tiếng rầm vang dội như thể toàn bộ mái nhà đã đổ sập xuống.

Tuy nhiên, khi mọi thứ lại trở nên yên tĩnh và cô gái không hề bị thương chút nào, cô liền nằm yên ở chỗ cũ và lại chìm vào giấc ngủ. Nhưng khi cô tỉnh dậy vào buổi sáng dưới ánh nắng mặt trời rực rỡ, đập vào mắt cô là cảnh tượng gì thế này?

Cô đang nằm trong một sảnh đường nguy nga rộng lớn, và mọi thứ xung quanh đều tỏa sáng với vẻ lộng lẫy hoàng gia. Trên các bức tường, những bông hoa bằng vàng vươn lên trên nền lụa xanh. Chiếc giường làm bằng ngà voi với tấm màn che bằng nhung đỏ, và trên chiếc ghế gần đó là đôi giày thêu ngọc trai lấp lánh.

Cô gái cứ ngỡ mình đang mơ, nhưng ba người hầu trang phục tề chỉnh bước vào và hỏi cô muốn sai bảo điều gì?

“Nếu các vị đi ra ngoài,” cô đáp, “tôi sẽ đứng dậy ngay để nấu súp cho ông cụ, rồi tôi sẽ cho con gà mái xinh xắn, con gà trống và cô bò khoang tuyệt đẹp ăn.”

Cô cứ đinh ninh là ông cụ đã dậy rồi và quay sang nhìn về phía giường của ông. Tuy nhiên, người nằm trên đó không phải là ông, mà là một người lạ mặt.

Và trong lúc cô đang ngắm nhìn chàng, nhận ra rằng chàng còn trẻ và rất tuấn tú, chàng bỗng choàng tỉnh, ngồi dậy trên giường và nói: “Ta đây là một Hoàng tử, từng bị một mụ Phù thủy độc ác yểm búp bê nguyền rủa và bắt phải sống trong khu rừng này dưới lốt một ông già tóc bạc phơ. Không ai được phép ở bên ta ngoài ba người hầu dưới hình hài một con gà trống, một con gà mái và một con bò khoang. Lời nguyền ấy sẽ không thể được hóa giải cho đến khi có một cô gái đến với chúng ta, mang một trái tim nhân hậu đến mức bày tỏ lòng trắc ẩn không chỉ với con người mà còn với muôn thú — và nàng đã làm được điều đó, chính nhờ nàng mà vào thời khắc nửa đêm, chúng ta đã được giải thoát, và ngôi nhà cũ trong rừng đã biến đổi trở lại thành cung điện hoàng gia của ta.”

Và khi cả hai đã đứng dậy, Hoàng tử ra lệnh cho ba người hầu lên đường đón cha mẹ của cô gái đến dự tiệc cưới.

“Nhưng còn hai người chị của tôi đâu rồi?” cô gái cất tiếng hỏi.

“Ta đã nhốt bọn họ dưới hầm rượu rồi, và ngày mai họ sẽ được đưa vào rừng để làm người hầu cho một kẻ đốt than, cho đến khi họ trở nên tử tế hơn và không bao giờ để những con vật tội nghiệp phải chịu đói khát nữa.”