Khoan dung là “duỗi lớn”.
Cái lợi là điều mà mọi người đều thích, cái hại là điều mà mọi người đều sợ hãi. Theo đuổi danh lợi là lẽ thường tình của con người, nguyên nhân của danh lợi thường tồn tại song song với tai vạ. Dục lợi nung nấu ruột gan, thấy lợi mà quên nghĩa thì tai họa ắt sẽ đến. Do vậy, có thể thấy rằng lợi hại được sinh ra từ cái lợi cái hại mà cái lợi hại lại sinh ra thành bại. Người ngu đần thường khó xác định được cái lợi rất nhỏ mà gặp phải tai hoạ. Người thông minh lại có thể chuyển hại thành lợi, lấy nghĩa để mưu lợi. Tính toán cái lợi và hại thực ra là phân biệt kẻ ngu và người trí.
Thời kỳ Xuân Thu, quốc vương nước Sở là Sở Trang vương luôn chăm lo việc nước, vì thế mà quốc gia ngày càng cường thịnh.
Một hôm, Sở Trang vương thiết tiệc khoản đãi quần thần, ông muốn người đẹp được sủng ái của mình mời rượu mọi người. Trời đã về tối, ánh nến cháy leo lét, quân thần tướng võ uống rất vui vẻ. Bỗng nhiên, một trận gió lớn thổi đến cung điện, tất cả nến đều bị thổi tắt, mâm tiệc bỗng trở nên tối như mực.
Đúng lúc này, người đẹp đang mời rượu trong bữa tiệc bỗng bị một người trong bóng tối kéo cổ tay áo. Nàng không dám hét cũng không dám bước, trong lúc khẩn cấp, nàng kéo được dây mũ của người đó, người đó kinh sợ nên nàng mới thoát thân.
Người đẹp chạy đến bên Sở Trang vương, kể với ông việc nàng bị người khác trêu ghẹo và chiếc dây mũ của người đó bị nàng giật mất, đợi đến khi các ngọn nến được thắp sáng lại, chỉ cần kiểm tra dây mũ là sẽ bắt được kẻ đó.
Sở Trang vương nghe vậy, trong lòng nghĩ đây có lẽ là do sự nông nổi nhất thời của người nào đó sau khi đã say rượu, nếu như vì chứng tỏ rõ trinh tiết của đàn bà để trị tội người đó thì không chỉ làm cho không khí vui vẻ của bữa tiệc tối hoàn toàn bị đảo tung lên mà còn khiến mọi người có cảm giác chỉ vì yêu mến người đẹp của chính mình mà khinh thường các đại thần võ tướng, từ giờ về sau ai còn muốn phục vụ trung thành nữa chứ? Vì vậy không nên làm theo yêu cầu của người đẹp. Thế là ông nhân lúc các ngọn nến chưa được thắp sáng hết liền thét to trong bóng tối: “Trong bữa tiệc thịnh soạn như thế này, các vị nhất định phải ăn uống vui vẻ, dây mũ của ai mà còn buộc chặt chưa bị tuột ra thì người đó uống rượu kém!”.
Những người dự tiệc vì muốn làm hài lòng Sở Trang vương, lần lượt kéo đứt dây mũ của mình, đợi đến khi cung điện sáng trở lại, tất cả dây mũ của mọi người đều bị đứt, người trêu ghẹo người đẹp cũng không có cách nào tra ra được.
Sau này, trong một chiến dịch bao vây tấn công nước Trịnh, có một viên tướng anh dũng cầm đầu, chỉ trong năm hiệp đã chặt đứt đầu năm tên địch, khiến cho quân địch mất hồn mất vía. Trong chiến dịch đó, nước Sở đã giành được toàn thắng, nghe nói vị võ tướng dũng mãnh nhất đó chính là người đã bị mỹ nữ kéo đứt dây mũ trong bữa tiệc.
“Chu Dịch - Càn” viết: “Thông qua học tập để tu dưỡng đức tính của mình, thông qua việc đưa ra những câu hỏi khó để hiểu những vấn đề mà mình chưa rõ, dùng tấm lòng nhân ái đối đãi sự vật để chi phối hành động của bản thân, đồng thời để cho bách tính trong thiên hạ nhận được ân huệ”. Đoạn này giảng về phương pháp cụ thể để tu dưỡng đức tính học tập và nguyên tắc đối nhân xử thế. Cho rằng bồi dưỡng phẩm chất đạo đức cao thượng phải thông qua biện pháp học tập để giải quyết; hiểu rõ những câu hỏi khó phải thông qua phương pháp hỏi han, thảo luận để giải quyết; xem xét con người nhất thiết phải tuân theo nguyên tắc nhân nghĩa. Như vậy mới có thể mang lại lợi và ích cho muôn dân trong thiên hạ. Con người không thể không dựa vào sinh mạng của mình để sinh tồn nhưng lại không biết sinh mạng của mình là cái gì; con người không thể không dựa vào tri giác của mình để cảm nhận nhưng lại không biết tri giác của mình là gì. Điều này đều do “tâm” không làm chủ những nỗi đau. Nếu như tâm không chi phối được tính mệnh của mình thì những thứ đã phân rõ trắng đen đặt trước mặt, mắt cũng không nhìn thấy; và cả những tiếng chuông kêu lớn ngay bên tai, tai cũng không nghe thấy. Các bộ phận bị che đậy không phải là mắt hay tai mà chính là lương tri trong tâm.