Văn Hóa Giao Tiếp Ứng Xử - Biết Co Biết Duỗi

Lượt đọc: 1378 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
96
Cây To Đón Gió, Quan Lớn Lắm Nguy Hiểm

❊ ❊ ❊

Tùy gió mà co, “quay đầu lại” sẽ không nguy hiểm.

Giả dụ trước khi làm việc, chúng ta làm tốt công tác chuẩn bị, có kế hoạch đầy đủ, lại có sự nghiên cứu và suy nghĩ kỹ càng thì có thể tránh được tai họa, cho dù không thể giải quyết vấn đề được toàn vẹn thì ít nhất cũng không có những sai sót đáng tiếc.

Nếu dựa vào tài năng của mình, cho rằng việc gì cũng có thể giải quyết được thì sẽ luôn vì quá lạc quan mà xem nhẹ chân tướng sự việc. Trên thực tế, những lỗi lầm và thất bại lớn thường rơi vào những người quá tự tin mà tự cao tự đại này.

Chúng ta làm việc đương nhiên nên có lòng tin, nhưng khi chúng ta lấy cây trúc rỗng để ví với “lòng khiêm tốn” thì nhất thiết đừng quên cách giải thích mặt trái của nó cũng là “khiêm tốn”.

Thời kì đầu triều Thanh, phàm là các đại thần quân cơ ai cũng liêm khiết chính trực, làm việc thận trọng, không qua lại với ngoại thần (người ngoại bang), ví dụ như Quả Nghị Công vì người khác mà điều người thân đi, tuy việc này rất nghiệt ngã, không niệm tình người nhưng về mặt chấp hành kỷ luật thì không hề qua loa và công đường của ông ta quả thật có thể giăng lưới bắt chim sẻ. Người khác cũng có thể muốn là biết được. Nhưng từ khi bắt đầu thời Uông Văn Đoan thì đã có sự thay đổi lớn. Uông Văn Đoan rất coi trọng nhân tài, thường đề bạt tiến cử người có tài học, chịu sự quả trách của người đời, song người ông đề bạt đều là những người nghèo.

Vu Mẫn Trung kế thừa sự nghiệp của Uông Văn Đoan, làm đại thần phụ trách điều động nhân sự quân cơ, lại có được sự yêu quý của Càn Long nên dần dần kết giao rộng rãi với bọn ngoại thần không để mắt lời khuyên nhủ của mọi người. Sau đó, sau khi hai đại thần lưỡng triều Bá Văn Trung, Lưu Văn Chính rời khỏi ban quân cơ, trụ cột chỉ còn một mình Mẫn Trung thì ông ta lại càng vi phạm chế ước. Tiếp nữa, sau khi gặp Hòa Thân thì khí chất lại càng tồi tệ, mọi người đều cho rằng Vu Mẫn Trung vì thế mà lộ ra. Tuy vậy, về tài năng của Vu Mẫn Trung mà nói thì đều được mọi người nhất trí công nhận, trí tuệ sắc bén của ông ta không phải là người bình thường nào cũng có được. Càn Long sáng tác thơ văn không cần bản thảo và bút mà cứ ngâm từng câu một, lúc đầu là do Vu Mẫn Trung bên cạnh ghi chép, không hề sai sót một chữ nào. Sau này có Lương Dao Phong vào bộ quân cơ thì Càn Long thấy Vu Mẫn Trung có quá nhiều việc nên để Lương Dao Phong coi việc ngự chế (giúp vua làm thơ văn), còn Vu Mẫn Trung chuyên tâm vào chính sự. Từ đó về sau, Vu Mẫn Trung cũng không để tâm đến việc Càn Long làm thơ nữa.

Một hôm, Càn Long cho gọi cùng lúc Vu Mẫu Trung và Lương Dao Phong và bắt đầu sáng tác ngẫu hứng của mình. Vu Mẫn Trung ra hiệu bằng mắt cho Lương Dao Phong, ý bảo ông ta ghi chép lại nhưng Lương Dao Phong không hiểu được hàm ý này. Sau khi hai người ra khỏi, Vu Mẫn Trung nán lại bên chờ Lương Dao Phong chép thơ đi ra nhưng chờ mãi mà không thấy Lương Dao Phong ra liền vào hỏi. Lương Dao Phong thì vội vã không biết xoay xở ra sao. Vu Mẫn Trung nói: “Ta nghĩ rằng đây là công việc chuyên trách của anh cho nên lão phu không lưu ý lắm”. Lương Dao Phong biết rằng đã gặp họa lớn, sợ hãi, không biết làm thế nào mới được. Vu Mẫn Trung an ủi anh ta: “Để lão phu nghĩ hộ anh”, thế là một mình ngồi trong phòng trên dưới một khắc đã lặng lẽ chép ra đầy đủ, chỉ có một hai chữ sai. Trong gần hai năm làm quan, Vu Mẫn Trung có rất ít sai sót là bởi vì ông ta có đầu óc rất mẫn cảm, sắc bén.

Thời Cao Tông, Vu Mẫn Trung đứng đầu các quan lại người Hán, thời gian chấp chính lâu nhất, tư cách lễ và nghĩa đều xuất sắc. Vu Mẫn Trung đã từng tham gia cuộc bình định Tân Cương, trù tính việc quân, đã được phong chức nhất đấng khinh xa đô uý, phụ chính đại thần không vì quân công mà được ban cho tập trước (con cháu nối đời làm quan). Đây là việc hiếm thấy ở thời điểm bấy giờ. Ngoài Trương Đình Ngọc ra, Vu Mẫn Trung là người thứ hai hưởng niềm vinh quang như vậy.

Song thế gian tương truyền rằng Vu Mẫn Trung không có được kết cục tốt đẹp. Nghe nói Vu Mẫn Trung về cuối đời có bệnh nhẹ, xin Càn Long nghỉ mấy ngày. Càn Long đồng ý nhưng lại đột nhiên ban cho ông ta con quay, mà thứ này vốn chẳng phải là cái gì hứng thú cho lắm, đặc biệt là đối với Vu Mẫn Trung, Càn Long lại yêu quý như thế thì sau này về quê sao lại có thể không có được thứ này? Bây giờ Vu Mẫn Trung vẫn còn sống mà lại ban cho ông ta thì trong đó chắc chắn có ý gì đó. Đối với việc này, Vu Mẫn Trung biết ngay là có chuyện gì liền uống thuốc độc mà chết, vài năm sau khi chết, còn bị huỷ mất danh tiếng Hiền Lương, mất chức Thế Lập của cháu ông.

Tấm bi kịch của Vu Mẫn Trung phải nói là tự mình gây ra tự mình chịu. Lúc đầu quyền thế của ông ta rất mạnh, sờ tay vào có thể bị bỏng, chỉ vì hiểu không đúng ý của Càn Long mà mần họa đã mọc lên. Cao Tông để cho ông ta tự định đoạt chỉ là để cho ông ta chịu khuất phục mà thôi. Trước lúc đó, khi Trương Văn Hòa các quan về đã từng yêu cầu Càn Long tuyên bố đặc lợi của ông ta, cứ dựa vào những ý chỉ của Ung Chính trước đây mà làm, đã khiến cho làn Long tức giận không những hạ chiếu chỉ mắng cho một trận mà còn xoá bỏ đặc lợi của ông ta. Đợi đến sau khi Trương Văn Hòa qua đời, Càn Long lại khôi phục lại đặc lợi mà Ung Chính đã ban cho ông ta. Dụng ý của việc này cũng không khác so với trường hợp của Vu Mẫn Trung sau này. Ngự giả đại thần của vua tất không giống thường tình, có thể đoán ra được.

Phải lập được sự tín nghĩa mới có thể khuyên được người khác, đối đãi với bạn bè cũng vậy. Muốn chủ nghe theo kiến giải của mình thì phải để chủ tin vào phẩm đức của bạn, không có hoài nghi gì. Trung thành nhất mực báo ân cho chủ thì điều cốt lõi là chỉ nghĩ đến danh tiết chứ không tính toán cái lợi nhỏ nhoi. Phàm là người sống dựa vào chủ nhân, phải trung thành với chủ, nếu là kẻ mưu đồ duy lợi thì sẽ không thể thực hiện được việc mình muốn làm, không thể đạt được mục đích của mình, đồng thời cũng thường dẫn đến bại hoại. Loại người này thế lực đã bị cô lập rất dễ xảy ra sự ngăn cách và bất hòa với chủ. Lời nói, hành động mà không kiểm điểm, những lời nói phỉ báng, công kích cũng sẽ xuất hiện đồng lúc. Vì vậy, người muốn thực hiện chí hướng của mình không thể không xây dựng cho mình phẩm chất tốt đẹp trước tiên.

NGỌC ANH dịch
Nguồn: TVE-4U
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 19 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.