Tôn Sách không nói thêm gì nữa, chàng biết Tôn Tĩnh không thích cuộc sống này, không thể cưỡng cầu. Tứ đệ Tôn Khuông cũng tính tình như vậy, chỉ thích ở lì trong nhà đọc sách, bắt hắn đi luyện võ chẳng khác nào lấy mạng hắn. Dĩ nhiên, nếu không phải vì tình thế bức bách, bản thân chàng cũng chẳng muốn lĩnh binh tác chiến, có ai tình nguyện trời chưa sáng đã phải dậy luyện võ cơ chứ? Thỉnh thoảng một hai ngày thì còn được, ngày nào cũng làm vậy, quả thực rất thử thách ý chí.

Thế nhưng thế giới này sao có thể thiếu đi quân nhân? Không có những quân nhân chịu thương chịu khó, lấy đâu ra thái bình? Trọng văn khinh võ, nếu xét từ góc độ cân bằng chính trị thì còn có thể thông cảm, nhưng nếu phong khí xã hội đã như thế, thì chỉ dẫn đến một kết quả duy nhất: bị người ta chà đạp hàng vạn lần, cho đến khi mất nước diệt chủng.

Nước tuy lớn, quên chiến tất nguy.

Cho nên Tôn Sách có thể thấu hiểu sở thích cá nhân của Tôn Tĩnh, nhưng chàng vô cùng phản cảm với sự tự cho là đúng của đám văn nhân. Tuy văn nhân cuối Hán chưa khoa trương như văn nhân thời Lưỡng Tấn, Lưỡng Tống sau này, những người như Thẩm Hữu, Ngu Phiên vẫn còn rất nhiều, nhưng mầm mống xấu đã nảy nở, việc Tôn Sách cần làm chính là bóp chết mầm mống đó, khôi phục lại sĩ phong trọng văn lẫn võ.

"Thúc thúc đi nghỉ ngơi đi." Tôn Sách rất khách khí tiễn Tôn Tĩnh đi.

Tôn Tĩnh đáp một tiếng, cúi đầu xoay người bước ra ngoài. Tôn Hạo lại đứng yên tại chỗ không nhúc nhích. Tôn Tĩnh cũng chẳng để ý, cứ thế đi thẳng. Tôn Sách nhìn Tôn Hạo. Tôn Hạo tuy sắc mặt cũng không mấy dễ coi, nhưng lại nghiến răng, nhìn chằm chằm vào cái xác dưới đất.

"Sao đệ không đi nghỉ ngơi?"

"A huynh, đệ... đệ muốn... tòng quân."

"Đệ muốn tòng quân?" Tôn Sách rất bất ngờ. Điều này không giống con trai của Tôn Tĩnh chút nào.

"Vâng, đệ muốn giống như A Quyền, đi theo a huynh chinh phạt, học hỏi đạo dùng binh."

"A ông của đệ có đồng ý không?"

Tôn Hạo lộ ra ánh mắt giảo hoạt. "Nếu a huynh đồng ý, bây giờ đệ đi nói ngay."

Tôn Sách suy nghĩ một lát, quyết định cho Tôn Hạo một cơ hội. Tông tộc cũng là vốn liếng, là một trong những thế lực đáng tin cậy nhất. Dẫu sao huyết thống vẫn đậm hơn nước, vào thời kỳ khởi nghiệp, tông tộc đóng vai trò quan trọng. Lưu Bị tại sao lại đáng thương? Chẳng phải vì ông ta không có thế lực tông tộc chống lưng, chỉ có Quan, Trương, Triệu có thể dùng đó sao. "Ta có thể đồng ý với đệ, nhưng đệ phải nghĩ cho kỹ, trong quân doanh rất khổ cực, hơn nữa còn rất nguy hiểm. Đệ có thể thử vài ngày trước, nếu không được thì cứ về nhà đọc sách đi."

"Được, được." Tôn Hạo gật đầu lia lịa, hớn hở chạy ra ngoài.

Tôn Sách tiếp quản quân doanh, lập tức triệu tập các tướng nghị sự. Vốn là nghi binh, hơn một ngàn người chia làm mấy đại doanh, nay có địch tập kích, phân tán binh lực chẳng khác nào để đối phương từng bước đánh bại. Tôn Sách hạ lệnh toàn quân co cụm lại, trừ trung quân đại doanh và tư trọng doanh ra, các doanh lũy khác đều dỡ bỏ, vật liệu tập trung lại để dùng vào việc khác. Khối lượng công trình này không nhỏ, nhưng Tôn Sách yêu cầu các tướng tranh thủ từng giây từng phút, thực hiện ngay trong đêm.

Các tướng không dám chậm trễ, lập tức về doanh thực thi mệnh lệnh.

Tôn Sách lại điều chỉnh xích hậu, tăng cường ám tiêu, nghiêm phòng đối phương đột kích, chuyện như Thái Sử Từ lẻn đến gần đại doanh tuyệt đối không được xảy ra lần nữa.

Tôn Sách bận rộn đến nửa đêm, lúc này mới mặc nguyên y phục mà nằm xuống. Vì lo lắng bị tập kích đêm, chàng không những không cởi chiến bào, mà ngay cả chiến giáp cũng không cởi, chiến đao gác ngay bên tay, tầm tay là với tới. Ngu Phiên cũng không dám lơ là, để có thể ứng biến kịp thời, ông nghỉ ngơi ngay trong trung quân đại trướng, chỉ cần dời một cái hành quân sàng đến là được. Có lẽ là lần đầu gặp tình huống này, cũng có thể là không quen việc không cởi áo ngủ, Ngu Phiên không ngủ được, cứ trằn trọc trên giường. Ông sợ làm kinh động đến Tôn Sách, mỗi lần đều rất cẩn thận, nhưng đêm khuya tĩnh mịch, tiếng động vẫn rất rõ.

"Ông cứ động đi, ta ngủ được." Tôn Sách nhắm mắt, đột nhiên nói.

Ngu Phiên sửng sốt một chút, ban đầu có chút lúng túng, ngay sau đó lại thấy nhẹ nhõm. "Tướng quân cũng chưa ngủ?"

"Ngủ rồi, nhưng ngủ không sâu." Tôn Sách mở mắt, nhìn nóc lều, qua một lúc, lại quay sang Ngu Phiên, cười nói: "Không quen sao?"

"Quả thực không quá quen." Ngu Phiên nằm ngửa, hai tay đan vào nhau trước ngực, đôi mắt nhìn trời. "Gia phụ làm Nhật Nam thái thú, ta từng theo ông ấy ở Nhật Nam vài năm. Nhật Nam sinh loạn, ông ấy thống lĩnh binh sĩ chinh phạt, ta cũng theo ông ấy hành quân. Điều kiện Nhật Nam rất kém, nhưng cũng tốt hơn điều kiện ở chỗ tướng quân một chút."

"Ông còn từng đến Nhật Nam sao. Nhật Nam thế nào, kể nghe xem."

"Một đám man di, có gì mà nói." Ngu Phiên khịt mũi: "Làm thái thú bốn năm, chỉ vì trong thời gian nhậm chức xảy ra phản loạn mà không thể thăng tiến, ngược lại còn mang đầy bệnh tật, chưa đến tuổi hoa giáp mà đã già lão như tuổi cổ lai hy. Sau này cũng nghĩ thông suốt rồi, với điều kiện như nhà họ Ngu chúng ta, nhậm chức nhị thiên thạch đã là không dễ, muốn tiến lên cao hơn lại càng quá khó. Không có quý nhân đề bạt, Tam công là vô vọng. Trong mắt thế gia Trung Nguyên, Cối Kê vốn là đất man di, làm sao có thể xuất hiện Tam công."

"Nhà họ Ngu của ông có quan hệ gì với Ngu Thuấn không?"

Ngu Phiên nhếch mép, cười nói: "Ta nghe nói tướng quân để Lục Khang và những người khác thuật lại sử địa Ngô, Cối, muốn truy ngược về thời Thuấn, Vũ, có chuyện này sao?"

"Có."

"Chính là muốn dùng câu chuyện Thuấn tránh Đan Chu sao?"

"Có được không?"

"Việc này thì chẳng có gì là được hay không, nhưng xét ở hiện tại, đối với tướng quân thì hại nhiều hơn lợi. Thế gia Ngô, Cối thực ra phần lớn đến từ Trung Nguyên, nhà họ Lục cũng không ngoại lệ, để họ truy ngược câu chuyện Ngô, Cối cũng chỉ là tăng thêm vài câu chuyện làm quà mà thôi, thực tế chẳng có tác dụng lớn, ngược lại khiến người ta cảm thấy tướng quân tự ví mình với Thuấn, có lòng không thần phục. Ngay cả câu chuyện Cao Hoàng đế chém rắn trắng cũng là sau này mới bịa ra, nếu không thì Hạng Tịch làm sao có thể tha cho ông ta ở Hồng Môn Yến."

Tôn Sách cười. "Ông nói không sai, hiện tại tạo dư luận quả thực không cần thiết. Nhưng nói hại nhiều hơn lợi thì cũng chưa hẳn. Không có dư luận, Viên Thiệu cũng sẽ không buông tha cho ta, quyết chiến là điều khó tránh khỏi. Dự Châu đã trong tay, Dương Châu chỉ còn lại một quận Dự Chương, Kinh Châu cũng nắm một nửa trong tay, cho dù ta có thao quang dưỡng hối, Viên Thiệu cũng sẽ không ngồi nhìn ta lớn mạnh."

"Có thể kéo dài một lúc hay lúc đó."

"Nếu chỉ xét từ góc độ dư luận, quả thực không nên quá vội vàng, nhưng họ có thể làm gì chứ? Ngoài việc để họ làm học vấn ra, ta không nghĩ ra cách sắp xếp nào tốt hơn, nên mới tìm một chủ đề cho họ làm, tránh cho họ nhàn rỗi sinh nông nổi. Trọng Tường, có một câu, có lẽ hơi mạo muội, nhưng ta hy vọng ông có thể nghe qua."

"Liên quan đến Dịch học của nhà họ Ngu chúng ta sao?"

"Không sai." Tôn Sách ngồi dậy, thần sắc rất nghiêm túc. "Ta thực ra không hiểu Dịch học, bất kể là Tượng số phái nhà họ Ngu các ông hay Nghĩa lý phái của Trịnh Huyền, ta đều không hiểu, nhưng ta tin một điểm, thông kinh trí dụng, học vấn cuối cùng vẫn là để dùng, hoặc là có thể tạo ra lợi ích thực tế, hoặc là có thể giải đáp những nghi vấn của chúng ta. Nếu không thì dù ông nói hay đến mấy cũng vô dụng. Ý định ban đầu của Dịch là gì? Sách nói thánh nhân sáng tạo ra Dịch, ta không quá tin, nhưng ta cảm thấy nguyên tắc ‘ngưỡng quan vu thiên, phủ quan vu địa, viễn quan vu vật, cận quan vu thân’ là thứ nên kiên thủ, ông nghiên cứu Dịch Kinh nên noi theo phương pháp của thánh nhân, chứ không phải noi theo những lời của thánh nhân."

"Hóa ra tướng quân là noi theo tiên vương."

Tôn Sách lắc đầu. "Ta không noi theo tiên vương, cũng chẳng noi theo hậu vương, ta chỉ hỏi có lợi hay không. Có lợi, cho dù là lời kẻ phàm phu, ta cũng nghe; không có lợi, cho dù là lời của thánh nhân, ta cũng không nghe."

Ngu Phiên cũng ngồi dậy, trợn mắt lên. "Thế chẳng phải là duy lợi thị đồ sao?"

Tôn Sách đảo mắt, trừng ngược lại bằng ánh mắt khinh bỉ. "Nho học được đại hưng như thế nào chứ?"