“ĐÓ LÀ MỘT THÀNH CÔNG LỚN. Mẹ không bao giờ tưởng tượng nổi. Chúng ta đã kiếm được hơn 200 bảng khi thậm chí còn chưa đến giờ ăn trưa nữa. Hôm qua chúng ta kiếm được 500 bảng”, mẹ Lysander nói với giọng hoài nghi một cách khiêm nhường. Hai mẹ con anh đứng trên lối vào chính nhìn mấy dãy xe ô tô, xe du lịch trong bãi. Một hàng người dài đến một trăm thước đợi trả tiền vào cửa bằng những đồng silinh để dự “BỮA TIỆC LỚN TẠI TÒA THỊ CHÍNH CLAVERLEIGH” - được viết trên tấm băng rôn ở cửa vào Công viên.
“Hoan hô”, Lysander nói, “Những người Bỉ tị nạn thật may mắn”.
“Ồ không”, bà đáp. “Bây giờ ta còn làm được hơn thế nhiều. Chúng ta vừa gửi thêm sáu xe cứu thương nữa đến Pháp”.
Quỹ từ thiện Tòa thị chính Claverleigh được thành lập ngay sau khi chiến tranh bùng nổ, như một đợt vận động quyên góp, một kế hoạch của địa phương cung cấp quần áo ấm, chăn và lều cho những người Bỉ tị nạn, Anna Faulkner thấy phấn khích trước thành công ban đầu và Quỹ Chiến tranh Tòa Thị chính Claverleigh, như sau này người ta gọi thế, rằng đây là một cơ hội để tập trung năng lượng và năng lực tổ chức của bà vào đó. Lysander chưa được chứng kiến điều ấy đã nhiều năm kể từ khi bà điều hành hiệu quả các vấn đề hành chính của đoàn kịch Nhà hát Halifax Rief. Bất ngờ bà có một sự nghiệp và những khoản tiền quyên góp đáng kể chứng tỏ tiếng nói của bà có trọng lượng. Bà bắt đầu đến London vài lần mỗi tuần họp với Bộ Nội vụ, rồi các tướng cấp cao của Phòng Chiến tranh nơi các đội Cấp cứu Dã chiến Tòa Thị chính Claverleigh ra đời. Kế hoạch mới của bà chính là mở một trường đào tạo các nữ y tá có thể xử lý hiệu quả những chấn thương, đau ốm phổ biến nhất của các trung đội trên chiến trường miền Tây. “Ai cần một bà nội trợ khi mắc chứng bợt da chân?” là một trong những câu cửa miệng của bà. Bà bắt đầu được mời vào ghế ở các ủy ban, có tên trong các kiến nghị và những mục đích tốt đẹp khác. Lysander nghĩ trông bà như ngày càng trẻ trung, nếu chuyện ấy là có thể. Đó là khi ta có mục đích sống trong cuộc đời mình.
“Dượng Crickmay dạo này sao rồi ạ?” anh hỏi. Anh chưa gặp cha dượng kể từ khi đến đây.
“Chẳng thay đổi gì. Rất tội nghiệp. Thở khò khè. Ho hen. Ông ấy còn không xuống được giường nữa, ôi ông chồng tội nghiệp”.
“Con phải quay về London sau bữa trưa”, anh nói.
“Dượng con sẽ không ăn trưa đâu”, bà đáp. “Mẹ sẽ chuyển những lời chúc tốt đẹp nhất của con đến ông ấy. Lần sau khi con xuống đây, dượng sẽ gặp con”.
Rồi bà nhanh nhẹn thay một hộp đựng tiền mới đổi chỗ cho hộp đựng tiền đầy ắp tại cửa vào. Lysander thả bộ quanh công viên, qua những quầy bán mứt kẹo và bánh ngọt, các quầy trò chơi ném bóng trúng dừa, quầy bia, trình diễn xiếc chó và các cuộc đua vui nhộn - đua cầm thìa đựng trứng, đua ba chân, đua bao tải các cuộc triển lãm thú nuôi và các trận đấu - anh để ý tìm kiếm Hamo. Ông đến sớm trước một tiếng để tìm vài củ khoai tây giống cho vườn rau của mình.
Anh thấy ông đang đứng ở các lưới cricket. Ở đây chỉ cần sáu xu là bạn sẽ có cơ hội ném bóng vào hai vận động viên đập bóng hàng đầu của câu lạc bộ Cricket quận Sussex - Vallance Jupp và Joseph Vine.
Hamo đang nhìn họ với vẻ hết sức ngạc nhiên.
“Mấy thằng nhóc này giỏi đến kinh ngạc đấy”, ông nói. “Thằng kia vừa loại Jupp hai lần trong một hiệp. Anh ta rất xấu hổ - trái bóng chỉ cách anh ta có tí thôi”.
“Có tin gì của Femi không ạ?” Lysander hỏi. Anh biết Femi đã trở về Tây Phi, Cậu ta nhớ nhà và cảm thấy đau khổ khi phải ở Winchelsea.
“Nó đến Lagos rồi. Nhưng chú chắc chắn sẽ nghe được thêm nhiều thông tin hơn về nó, Thằng bé có tiền và bây giờ nói tiếng Anh chuẩn rồi – nó sẽ ổn hơn…” Hamo như đang nhìn về phương nam, con kênh và về châu Phi. “Chính mùa đông năm ngoái đã đánh gục nó - lúc nào nó cũng nhìn chằm chằm về phía ấy. Sao người Anh có thể dửng dưng đến thế khi họ thấy một điều gì đó lạ lùng. Ngay sau khi cuộc chiến này chấm dứt, chú sẽ đi kiếm nó. Bọn chú sẽ cùng nhau kinh doanh thứ gì đó”. Hamo quay lại, đôi mắt màu xanh nhạt mãnh liệt. “Chú thiết tha yêu mến thằng bé, cháu biết đấy. Chú nhớ nó đến từng giây trong ngày. Một người cực kì thành thật và ngọt ngào. Thẳng thắn và trung thực”.
“Chú rất may đấy”, Lysander nói và đổi chủ đề. “Cháu nghe nói dượng Crickmay không khỏe chút nào cả”.
“Ông ta còn chẳng thở nổi nữa là. Một kiểu tắc nghẽn khủng khiếp nào đấy ở phổi. Cứ đi được mười bước ông phải ngồi nghỉ đến năm phút, Lại vừa đúng lúc mẹ cháu đang điều hành tốt công việc từ thiện tuyệt vời này. Nếu không thì bà ấy chỉ việc ngồi quanh đó mà chờ ổng chết thôi”.
Họ rời khỏi lễ hội. Có một đám đông lớn tụ tập quanh một khẩu pháo bắn đạn trái phá, và một chiếc máy bay nhỏ, mạnh mẽ với một đầu tên lửa dẹt. Tất cả đều được phủ vải bạt và chăng dây thép. Lysander nhận ra lực lượng Bộ binh Đông Sussex đã dựng lên một căn lều tuyển quân. Một hàng khá dài các thanh niên đang đứng trước lều. Swansea đang đợi chờ họ.
“Cháu nhận ra mình vẫn chưa tham gia vào phần lí thú nhất của cuộc chiến”, Lysander nói khi họ đi ngang qua.
“Chú sẽ chẳng phàn nàn gì đâu”, Hamo đáp. “Đó là một chuyện cực kì kinh khủng”.
“Tuy nhiên cháu lại có cảm giác rằng tất cả rồi sẽ thay đổi”.
Anh kể cho Hamo chuyện Munro đến thăm Swansea và những chỉ dẫn mới của ông ta.
“Với chú chuyện này nghe nguy hiểm đấy”, Hamo nói. “Mặc thường phục thôi à? Đừng hấp tấp đồng ý làm bất kì cái gì”.
“Cháu không nghĩ mình có nhiều lựa chọn”, Lysander đáp. “Rất rõ ràng đây là những mệnh lệnh cháu phải nghe theo”.
“Bất kỳ thằng ngu nào cũng đều “tuân theo” một mệnh lệnh”, Hamo nói, giọng ảm đạm. “Người thông minh sẽ hiểu về nó”.
“Cháu sẽ nhớ điều này”.
Hamo dừng lại, vỗ nhẹ lên cánh tay anh,
“Nếu cháu cần chú giúp, con trai, đừng ngần ngại nhé. Chú vẫn còn vài người bạn trong quân đội. Và nên nhớ rằng chính chú đã từng rơi vào những hoàn cảnh ngặt nghèo. Chú đã giết hàng tá tên, cháu biết đấy. Chú không tự hào về việc đó - không một chút nào. Chỉ là sự thật thôi”.
“Cháu không nghĩ sẽ đến mức đó đâu, dù sao cũng cảm ơn chú nhiều lắm”.
Họ ra khỏi công viên đông đúc. Những tiếng la hét và chúc mừng rộ lên trong không khí khi một tay đua bao tải nào đó cán đích. Họ bước nhanh lên đường dành cho xe dẫn vào Tòa Thị chính, nơi bữa trưa đang chờ.
