Khi Michael Fiske vừa hát lẩm nhẩm vừa đi dọc theo hành lang rộng với trần nhà cao tới phòng thư tín của thư ký tòa án thì lúc đó vẫn còn là sáng sớm. Người nhân viên ngẩng lên nhìn khi anh bước vào phòng.
- Anh chọn đúng lúc quá, Michael. Vừa có một đợt thư mới tới.
- Chắc có thư từ các nhà tù nhỉ ? - Michael hỏi, hàm ý nhắc tới số lượng ngày càng tăng cao của những kiến nghị, thỉnh cầu từ đám tù nhân. Phần lớn chúng được viết theo ngôn từ của những kẻ nghèo khó, bần cùng. Tòa án đã phải dành một tủ đựng riêng cho những đơn từ này và nó lớn tới mức một nhân viên đã được điều xuống đây chỉ để quản lý chúng. Lại có cả một bộ phận nhân viên lo việc tìm hiểu xem đó chỉ là những lời đùa cợt hay là những vụ xứng đáng nhận được sự quan tâm của Tòa án. Michael biết rằng nhiều quyết định quan trọng của Tòa án tối cao là kết quả có được từ lao động của bộ phận nhân viên này. Do đó, cái nghi lễ sáng nào anh cũng thực hiện này là nhằm đi tìm một lời kháng cáo có giá trị bằng vàng trong đống hồ sơ giấy tờ ấy.
- Anh đoán đúng, tôi đang cố gắng giải mã những điều viết tay nguệch ngoạc này. Người nhân viên đáp lại.
Michael lôi một hộp thư tới góc phòng. Trong hộp là một dãy thư từ được xếp thẳng hàng. Đó là những nỗi thống khổ được viết bằng lời, là một đám rước của những lời khiếu kiện về sự bất công của luật pháp với đủ mọi nội dung và đủ mọi hình thức. Không được phép coi thường hoặc xem nhẹ bất cứ lá thư nào. Rất nhiều trong số chúng là do những người đang phải giam mình trong khu xà lim tử tù viết ra. Tòa án tối cao là hy vọng cuối cùng trước khi sự huỷ diệt của luật pháp được thi hành đối với họ.
Sau suốt hai giờ đồng hồ tìm kiếm trong chiếc hộp, Michael đang chuẩn bị kết thúc công việc này. Anh thành thạo đọc lướt qua những trang viết dài lê thê, tập trung vào những điểm quan trọng, so sánh chúng với những vụ án chưa được xét xử và cả những tiền lệ đã từng diễn ra trong vòng năm mươi năm qua được lưu trữ trong bộ nhớ như một cuốn bách khoa toàn thư trong óc anh, sau đó xếp lại vào hộp đựng hồ sơ và tiếp tục nghiên cứu những lá thư khác. Tuy nhiên, sau hai giờ nghiên cứu, anh vẫn chưa thấy có điều gì đáng chú ý.
Michael vừa nghĩ tới việc kết thúc và lên văn phòng thì tay anh chạm phải một chiếc phong bì giản dị, giấy làm từ sợi cây chuối. Địa chỉ gửi đến được đánh máy và trên phong bì không ghi địa chỉ người gửi trong trường hợp thư phải gửi trở lại. Thật lạ, Michael nghĩ bụng. Thông thường, những người tìm kiếm sự bào chữa cho mình từ phía Tòa án mong muốn thẩm phán ở đây biết có thể tìm họ ở nơi nào trong những trường hợp hiếm hoi khi lời khẩn cầu của họ được phúc đáp. Tuy vậy, góc trái của giấy biên nhận thư gửi bảo đảm của bưu điện đã được gắn cùng chiếc phong bì. Michael mở phong bì và lấy ra hai tờ giấy. Một trong những nhiệm vụ của phòng thư tín này là phải đảm bảo rằng, mọi đơn từ được đệ trình đều tuân thủ những quy định nghiêm ngặt của Tòa án tối cao. Đối với những bên tự cho mình thuộc vào tình trạng nghèo khổ, thì nếu đơn từ của họ được chấp nhận, Tòa án sẽ bớt đi một phần nhất định chi phí cho việc xét xử và thậm chí là chi trả một phần chi phí bào chữa, kể cả khi luật sư đồng ý không lấy tiền công. Có hai mẫu đơn cần phải hoàn thành để được thừa nhận tình trạng nghèo khổ, đó là bản đề nghị được phép đệ trình đơn từ với tư cách một người nghèo khổ bần cùng, và một bản khai có tuyên thệ và chữ ký của tù nhân. Cả hai mẫu đơn này đều không thấy có trong chiếc phong bì, Michael nhanh chóng nhận xét. Lá đơn này sẽ bị gửi trả lại.
Nhưng khi Michael bắt đầu đọc nội dung trong lá thư, tất cả mọi ý nghĩ về sự đệ trình không đủ thủ tục hoàn toàn biến mất. Khi vừa kết thúc, anh cảm thấy mồ hôi từ hai lòng bàn tay toát ra thấm cả vào lớp giấy. Thoạt đầu, Michael muốn cho mấy tờ giấy trở lại phong bì và quên đi tất cả những gì vừa đọc. Nhưng như thể anh vừa tận mắt chứng kiến một tội ác mới xảy ra, anh lại nghĩ có lẽ mình phải làm một điều gì đó.
- Michael, văn phòng thẩm phán Murphy vừa gọi xuống tìm anh đấy. Người nhân viên nói. Khi không thấy Michael trả lời, anh ta lại nhắc lại - Michael ! Thẩm phán Murphy đang tìm anh.
Michael gật đầu, cuối cùng cũng cố nghĩ được tới một việc khác hơn là chăm chăm nhìn vào những giấy tờ đang nằm trong tay anh. Khi người nhân viên quay trở lại làm việc, Michael bỏ những giấy tờ ấy vào trong phong bì. Anh lưỡng lự một chút. Toàn bộ nghề nghiệp của anh, cuộc sống của anh sẽ được quyết định bởi giây phút kế tiếp. Cuối cùng thì, như thể đôi tay hành động độc lập với suy nghĩ, anh nhét chiếc phong bì vào cặp xách tay của mình. Với việc thực hiện hành động này trước khi lá đơn kháng án được xử lý theo trình tự quy định của Tòa án, anh đã vừa thừa nhận mình phạm phải trọng tội trộm cắp tài sản liên bang.
Suýt nữa Michael va vào Sara Evans khi anh lao ra khỏi phòng thư tín.
Cô mỉm cười nhưng lập tức thay đổi khi nhìn thấy nét mặt của Michael.
- Michael, có chuyện gì vậy ?
- Không có gì, anh khoẻ.
Cô nắm lấy tay anh.
- Anh không bình thường. Anh đang run, còn mặt thì trắng bệch.
- Có lẽ anh hơi mệt.
- Thế thì anh nên về nhà nghỉ.
- Anh sẽ đến chỗ y tế lấy thuốc. Rồi sẽ ổn thôi mà.
- Anh có chắc không ?
- Sara, anh phải đỉ. Michael lao đi, để Sara ở lại nhìn theo một cách lo lắng.
Phần ngày còn lại đối với Michael trôi đi thật nặng nề, lạnh lẽo và anh liên tục nhận thấy mình đang chăm chăm nhìn vào chiếc cặp xách tay và miên man nghĩ ngợi về nội dung lá thư trong đó. Vào lúc tối khuya, khi công việc ở Tòa án đã kết thúc, Michael đạp xe vùn vụt về căn hộ của anh ở gần đồi Capitol. Anh khóa cửa ra vào, lôi chiếc phong bì ra khỏi cặp xách rồi bê tất cả ra bàn ăn sau khi lấy thêm tập giấy màu vàng từ trong cặp.
Một giờ sau, Michael ngồi thẳng người trở lại và xem xét lại vô số những lời nhận xét anh vừa viết. Anh mở máy tính xách tay và đánh máy lại toàn bộ, vừa đánh vừa sửa chữa, thay đổi, suy đi tính lại theo thói quen đã tồn tại từ lâu trong anh. Anh vừa quyết định sẽ bắt tay vào vụ này cũng như từng làm với mọi vụ khác. Anh sẽ kiểm tra lại các thông tin trong đơn kháng cáo thật cẩn thận. Điều quan trọng hơn cả là anh sẽ phải xác nhận xem có đúng những cái tên được nhắc tới trong lá đơn này đích xác là những người anh đang nghĩ đến hay không. Nếu đúng, anh sẽ đưa lá đơn này trở lại phòng thư tín. Còn nếu không và lá thư chỉ là việc làm mù quáng của một tù nhân khi đầu óc bất bình thường, anh sẽ hủy nó đi.
Michael nhìn ra ngoài cửa sổ, ngang qua đường tới chỗ những dãy nhà lụp xụp trước đây giờ đã được thay thế bởi hàng loạt những căn hộ tập thể như căn hộ của anh. Đây là khu vực sinh sống của nhân viên chính phủ. Ánh đèn từ các căn phòng tạo nên những đốm sáng như những hình mạng tổ ong. Một số vẫn đang làm việc, số khác đã đi ngủ, bị hành hạ bởi những cơn ác mộng về hàng loạt những công việc mang tầm cỡ quốc gia vẫn chưa được hoàn thành, ít nhất cho tới khi họ thức dậy vào năm giờ sáng hôm sau. Cái bóng tối mà Michael đang nhìn vào chỉ bị gián đoạn bởi ánh đèn đường ở một góc nhỏ. Gió thổi mạnh hơn và nhiệt độ giảm xuống, báo hiệu một cơn bão sắp tới. Một luồng khí lạnh đột ngột ùa vào qua khung cửa sổ. Michael quay vào lấy một chiếc áo sơmi ra khỏi tủ, khoác vào người và lại quay ra ngắm nhìn đường phố.
Anh chưa bao giờ nghe tới cái tên Rufus Harms. Nếu dựa vào ngày tháng đề trong lá thư, người đàn ông này đã bị bỏ tù từ khi anh mới năm tuổi. Có quá nhiều lỗi chính tả trong lá thư và cấu trúc từ ngữ cũng như câu văn thật vụng về khiến anh liên tưởng tới văn phong của một cậu học trò. Tờ giấy đánh máy đã giải thích một số đặc điểm của vụ án và rõ ràng được viết ra bởi một người có trình độ cao hơn nhiều. Có lẽ là tác phẩm của một luật sư, Michael thầm nghĩ. Có cái gì đó như là ngôn ngữ của luật pháp trong đó, mặc dù dường như tác giả của nó có ý định che giấu cả nghề nghiệp cũng như lý lịch cá nhân của mình. Theo như lá thư đánh máy cho biết thì bản thông báo của Quân đội Hoa Kỳ đã yêu cầu Rufus Harms cung cấp cho họ một số thông tin nhất định nào đó. Tuy nhiên, Rufus Harms phủ định việc anh ta đã từng là thành viên của chương trình mà hồ sơ của Quân đội đã ghi rằng anh tham dự vào đó. Harms khẳng định rằng điều đó nhằm che đậy một tội ác và dẫn tới kết quả là công lý đã thất bại một cách đáng sợ, một sự thất bại của luật pháp gây nên nỗi đau phá huỷ một phần tư thế kỷ của cuộc đời anh ta.
Đột nhiên thấy nóng, Michael áp mặt vào lớp kính cửa sổ mát lạnh rồi hít một hơi thở sâu. Việc anh đang làm đây chẳng khác gì can thiệp một cách trắng trợn vào quyền được xét xử tại tòa án. Michael luôn tin tưởng rằng công dân có quyền được tiếp cận với luật pháp, bất kể người đó giàu hay nghèo. Cái quyền ấy là không thể lay chuyển, đâu phải là rác để có thể huỷ bỏ hoặc tuyên bố vô giá trị. Anh tự an ủi mình, một chút với ý nghĩ rằng việc kháng cáo này của Rufus Harm rất có thể sẽ thất bại vì dù sao nó cũng chưa đủ chặt chẽ về mặt thủ tục luật pháp.
Nhưng vụ này khác. Cho dù có thất bại, nó vẫn sẽ gây những tổn thất khủng khiếp về thanh danh cho một vài nhân vật vô cùng quan trọng. Nếu đó là sự thật thì sao ? Michael nhắm nghiền mắt lại. Chúa ơi, xin Người hãy đừng để điều đó xảy ra, anh cầu nguyện.
Michael quay đầu lại nhìn chiếc điện thoại. Tự nhiên anh nghĩ tới chuyện gọi điện để nghe lời khuyên của anh trai. John có những hiểu biết riêng mà Michael không có. Có lẽ anh ấy sẽ biết cách xử lý tình huống này tốt hơn anh. Michael lưỡng lự thêm một chút vì cảm thấy miễn cưỡng khi phải thừa nhận rằng anh cần sự giúp đỡ, nhất là lại từ cái người phiền toái và ghẻ lạnh ấy. Nhưng cũng có thể nhờ việc này, anh em của anh lại quay lại thân thiết với nhau. Lỗi không hoàn toàn nằm ở một phía nào. Michael đủ trưởng thành để hiểu và công nhận điều đó.
Anh nhấc ống nghe và quay số. Đầu dây kia là máy trả lời tự động và điều này khiến anh phần nào cảm thấy hài lòng. Anh để lại lời nhắn rằng anh cần sự giúp đỡ của John nhưng không nói gì thêm. Michael đặt máy xuống và lại quay ra chỗ cửa sổ. Có lẽ John không có nhà như vậy lại tốt hơn. Anh trai anh có xu hướng nhìn nhận sự việc một cách cứng nhắc theo đúng nghĩa đen của chúng. Điều đó cũng thể hiện cách sống của anh ấy.
Khi trời đã bắt đầu về sáng, Michael ngủ thiếp đi khi càng ngày càng cảm thấy tự tin rằng anh có thể giải quyết được cơn ác mộng này, cho dù nó có biến đổi như thế nào đi nữa.