Đêm, lạnh lẽo và tối tăm. Ánh trăng nhợt nhạt chiếu lên một đoàn tàu dài, đang xình xịch lao nhanh trên cánh đồng rộng lớn. Đã qua nửa đêm, trong tiếng bánh xe quay đều nhịp nhàng, hành khách trên toa phần lớn đã ngủ gục ngã nghiêng ngả; thế nhưng vẫn có một số người đang trò chuyện, khẽ khàng tranh luận đầy nhiệt huyết; lại có người tựa vào vách ván lạnh ngắt của toa tàu mà cất tiếng hát khe khẽ.

Hơn hai trăm học sinh Đại học Bắc Kinh chen chúc trong toa hành lý phía cuối đoàn tàu đã chìm vào giấc ngủ. Chỉ có trong khoang nhỏ của người gác hành lý, vẫn còn ba người thanh niên nương theo ánh đèn mờ ảo chen chúc ngồi lại với nhau thấp giọng trò chuyện.

"Lão Lư, lão La, gánh nặng mà Đảng giao phó cho chúng ta quả thực rất nặng nề đây! Chính phủ Nam Kinh hễ thấy chúng ta lặn lội ngàn dặm đến để thị uy, thì cái mặt đỏ họ không làm được, mặt trắng e là sắp giơ ra rồi.…" Người lên tiếng tên là Lý Mạnh Du, là tổng chỉ huy cuộc thị uy xuống phía Nam lần này.

"Sợ gì hắn!" La Đại Phương với cơ thể lực lưỡng, khuôn mặt hồng hào dùng nắm đấm khẽ nện nhẹ lên chiếc bàn nhỏ, tiếp lời Lý Mạnh Du, "Cho dù chúng ta có hy sinh nhiều người đi nữa – giống như vụ 'Ba tháng Ba mươi', thì máu tươi vẫn là thứ thức tỉnh lòng người tốt nhất. Nhân dân, những con người đang chìm vào giấc ngủ, đều sẽ vì máu tươi của chúng ta mà thức tỉnh."

Thanh niên còn lại chính là Lư Gia Xuyên từng xuất hiện ở Bắc Đới Hà. Anh mở đôi mắt đang lim dim ra, nhìn La Đại Phương lắc đầu nói: "Không, lão La, suy nghĩ của cậu quá ngây thơ rồi! Người thông minh nên dùng sự hy sinh nhỏ nhất để đổi lấy chiến thắng lớn nhất. Ngày 30 tháng 11 tuy chúng ta đã đánh bại hội học sinh phản động, tranh thủ được từng ấy các bạn học đến Nam Kinh thị uy; thế nhưng, khi đến Nam Kinh, làm thế nào để đạt được chiến thắng lớn hơn? Kẻ thống trị phản động sẽ đối phó với chúng ta thế nào đây? Những điều này đều rất đáng để suy nghĩ cho kỹ đấy!" Anh trầm ngâm, ngừng nói.

Từ ngày thứ hai sau sự biến "Ngày 18 tháng 9", học sinh thanh niên các thành phố Thượng Hải, Bắc Bình, Thiên Tân, Hàng Châu, Thái Nguyên, Tây An… lập tức phát động phong trào kháng Nhật cứu quốc rộng rãi – bãi khóa, thỉnh nguyện, biểu tình, yêu cầu chính phủ Quốc dân đảng xuất binh kháng Nhật. Thế nhưng, chính phủ Nam Kinh ôm khư khư chủ nghĩa không kháng chiến, lại phớt lờ yêu cầu của nhân dân; đến ngày 25 tháng 11 năm 1931, bọn chúng thậm chí còn đánh điện tín cho Thiệu Triệu Cơ đang đóng ở "Hội Quốc liên", bảo hắn đề nghị "Hội Quốc liên" vạch Cẩm Châu thành "Khu trung lập", do quốc tế cộng quản, mà lấy việc quân đội Trung Quốc rút vào bên trong Sơn Hải Quan làm điều kiện trao đổi. Kế hoạch bán nước dâng Đông Bắc cho đế quốc chủ nghĩa này càng làm dấy lên sự phẫn nộ của nhân dân toàn quốc, thế là công nhân bãi công, học sinh bãi khóa, lại thêm tấp nập chạy đến Nam Kinh để đệ trình kháng nghị. Mà lần này Đại học Bắc Kinh lại là đơn vị phất cao ngọn cờ thị uy đầu tiên, cũng ào ạt chạy đến Nam Kinh.

Thân tàu khẽ rung lắc. Gió lạnh gào thét trên đồng hoang, khiến cho chiếc toa tàu không có thiết bị sưởi ấm này càng thêm lạnh thấu xương. Lý Mạnh Du với dáng người cao lớn kéo chiếc mũ lưỡi trai đội dịch về phía trước, Lư Gia Xuyên cũng xoa xoa đôi bàn tay đã cóng đờ, La Đại Phương hình như đã quên mất cái lạnh, cậu nghe lời Lư Gia Xuyên, cúi đầu chìm vào dòng suy nghĩ. Hồi lâu, như vừa tỉnh giấc, cậu ta đột ngột ngẩng đầu lên nói: "Trường khác thỉnh nguyện, chúng ta thị uy, đương nhiên sẽ chọc giận đám rường cột triều đình ở Nam Kinh. Cho nên, cậu sợ rồi sao?" Cậu ta liếc Lư Gia Xuyên đầy sắc bén, lắc đầu vẻ không đồng tình.

"Không, lão La, cậu nghĩ đi đâu vậy!" Lư Gia Xuyên cười mỉm, kéo bàn tay to của La Đại Phương lại, "Nghĩ đến mặt xấu không có nghĩa là nhát gan. Chúng ta là những người theo chủ nghĩa Mác - Lênin cơ mà."

"Đúng!" Lý Mạnh Du nói, "Lão Lư suy tính rất đúng. Chúng ta tuyệt đối không được coi thường kẻ địch. Giờ chúng ta bàn về vấn đề cụ thể đi. Tôi nghĩ, chúng ta phân công lại thế này: Lão Lư lanh lợi, nhiều mưu mẹo, lần này cậu chuyên trách giao thiệp với đám phản động các phía; còn tôi và lão La, sức lực dồi dào, giọng oang oang, thì chúng ta nắm bắt quần chúng thị uy.…"

Lời anh ta còn chưa dứt, ngoài cửa toa tàu có tiếng ai đó hô lớn "Báo cáo!" Theo tiếng mở cửa toa, mấy học sinh nam nữ nhảy xốc vào.

"Báo cáo! Thư ngỏ gửi đồng bào, truyền đơn, cờ, băng tay đều làm xong rồi!" Một nam thanh niên khỏe mạnh, tuấn tú, ôm một bồng lớn vật phẩm tuyên truyền đỏ xanh, hớn hở bước vào khoang nhỏ nói, "Các vị chỉ huy, còn có phân phô gì nữa không?"

Nam thanh niên hoạt bát này tên là Hứa Ninh, một câu nói của cậu ta khiến tất cả mọi người đều phì cười.

"Hứa Ninh, các cậu đều mệt lắm rồi chứ! Giấy có đủ dùng không?" Lư Gia Xuyên vội vã đưa tay đón lấy những thứ này, cẩn thận đặt chúng lên chiếc giường nhỏ của người gác tàu, sau đó quay người lại nháy đôi mắt linh hoạt, siết chặt tay Hứa Ninh và một nam sinh khác.

"Những thứ này, đều là vũ khí đắc lực của đoàn thị uy nam hạ Đại học Bắc Kinh chúng ta, các cậu đã chế tạo ra nó rồi! Cảm ơn các cậu!" Anh lại quay sang một nữ sinh gầy gò, lanh lợi nói, "Từ Huy, khẩu hiệu biểu ngữ đã soạn ra chưa?"

“Viết xong rồi. Các anh xem có được không?” Từ Huy vừa định đưa một tờ giấy cho Lư Gia Xuyên thì Hứa Ninh đã giật phắt lấy.

“Các anh mệt lắm rồi, để em đọc cho!” Hứa Ninh chưa đọc vội, cậu lại quay đầu cười nói với Từ Huy, “Từ Huy, chị đúng là tài nữ nổi tiếng của Bắc Kinh rồi, biểu ngữ do đại giá viết thì còn sai chỗ nào được! Nào, em đọc nhé, mọi người nghe này: ‘Phản đối chính phủ bán rẻ ba tỉnh Đông Bắc! Phản đối vạch khu trung lập quốc tế cộng quản! Phản đối chính sách ngoại giao đầu hàng đế quốc chủ nghĩa! Phản đối chính phủ áp bức phong trào kháng Nhật của quần chúng! Nhân dân bị áp bức toàn quốc đoàn kết lại! Đánh đổ đế quốc chủ nghĩa Nhật Bản!…’” Hứa Ninh đọc càng lúc càng lớn tiếng, nắm đấm của cậu ta cũng giơ càng lúc càng cao. Đọc đến đoạn sau, cậu ta bất thình lình tung người nhảy lên ghế, vừa vung nắm đấm vừa gần như hô lớn.

"Được rồi, Hứa Ninh, đừng hô nữa! Bảo các bạn học nghỉ ngơi cho lại sức, giữ tinh thần mà đến Nam Kinh chiến đấu chứ." Lời của Lý Mạnh Du vừa dứt, dưới sàn toa tàu bên ngoài, đột nhiên bùng lên một tràng tiếng hô vang như chuông đồng: "Đánh đổ đế quốc chủ nghĩa Nhật Bản! Muôn năm giải phóng dân tộc Trung Hoa!"

Tiếng hô ấy sục sôi, phẫn nộ, lại được phát ra trong đêm khuya lạnh giá, trong khoang tàu tối om không cửa sổ giống như nhà tù này, lại càng trở nên tiêu điều, bi tráng, lay động lòng người…

Trước rạng đông, ba thanh niên trong khoang tàu nhỏ cũng chen chúc nhau chợp mắt. Do đấu tranh gay gắt với hội học sinh phản động cũng như sự ngăn cản của nhà trường, ba vị lãnh đạo hội học sinh mới này đã ba ngày ba đêm không ngủ.

Lúc này, sự mệt mỏi đã chiến thắng họ, hai người trong số họ vừa chợp mắt ngủ say, Lý Mạnh Du vẫn chưa ngủ bỗng lay họ dậy: "Này, sực nhớ ra một chuyện, đến Nam Kinh, chúng ta thông báo cho Bộ Tư lệnh Binh vệ, bảo họ cho cuộc thị uy của chúng ta một sự 'bảo vệ' thì thế nào?"

"Sao cơ?" La Đại Phương ngạc nhiên hỏi, "Bảo vệ? Chúng ta đi thị uy với chính phủ bán nước, lại đi yêu cầu chính phủ này 'bảo vệ', đây là ý gì?"

Thái độ của Lý Mạnh Du rất điềm tĩnh, ung dung. Lúc này, anh mỉm cười, thong thả nói: "Có văn có võ, có mềm có cứng, đây chính là sách lược chứ sao."

"Được, đây cũng là một chiêu!" Lư Gia Xuyên cầm lấy lá cờ giấy nhỏ trên giường khua khua, hình như đang xua đi cơn buồn ngủ khó chịu, "Lời của lão Lư đã truyền cảm hứng cho tôi. Phép biện chứng mà, việc gì cũng có mặt trái mặt phải, có lợi có hại."

La Đại Phương mở to đôi mắt tròn xoe, chằm chằm nhìn vào hai người đồng chí. Ánh mắt cậu ta hình như đang nói: "Hai tên từng trải các cậu đang giở trò gì thế?"

La Đại Phương đi nơi khác ngủ rồi, Lư Gia Xuyên ngả người trên giường nhỏ lại chợp mắt ngủ tiếp, chỉ có Lý Mạnh Du ngồi trên ghế đẩu nhỏ tựa vào chiếc bàn nhỏ. Biết bao nhiêu chuyện đang cuộn trào trong lòng, anh không thể ngủ được. Một lát sau, anh đứng dậy, quay đầu lại nhìn thấy Lư Gia Xuyên vì lạnh trong giấc mộng mà co ro người lại đang rên rỉ, anh bèn cởi chiếc áo khoác vải bông của mình nhẹ nhàng đắp lên người cậu ta, rồi lập tức đi ra bên ngoài khoang tàu.

Anh bước qua các bạn học đang nằm ngang ngửa khắp sàn toa tàu, đi đến hai cánh cửa đang đóng kín. Bởi vì đầu óc ong ong, trên người tuy lạnh, nhưng cái đầu lại muốn dùng gió mát thổi cho tỉnh táo một chút. Anh áp sát vào cửa tàu, qua khe cửa rộng lớn, anh nhìn thấy một vùng đồng hoang xám xịt. Trời sắp sáng, đằng Đông đã hửng sáng, giữa khung cảnh đồng hoang rộng lớn không ngừng thay đổi ấy, lại có mấy vì sao vẫn kiên định lấp lánh ở chân trời. Đằng xa còn có một dãy núi mờ ảo sừng sững bên chân trời xám xịt. "Sắp đến Tế Nam rồi phải không?" Anh hít sâu một hơi không khí lạnh buốt lọt qua khe cửa, lại ngáp một cái. Khi anh dường như nghe thấy tiếng gà gáy và tiếng chó sủa văng vẳng từ đằng xa lúc rạng sáng, tim anh bỗng chốc trào dâng xúc động, tựa như những cảnh vật này theo sự lao đi của chuyến tàu sắp vĩnh viễn trôi qua vậy, anh tham lam nhìn dòng suối nhỏ sáng rực và mấy cái cây nhỏ lướt qua vùn vụt trước mắt, lúc này, người thanh niên cao lớn trầm tĩnh ấy, đột nhiên đôi mắt đong đầy những giọt nước mắt xúc động…

Ngày 1 tháng 12 xuất phát từ Bắc Bình, ngày 3 tháng 12 đoàn thị uy nam hạ Đại học Bắc Kinh đã đến Nam Kinh. Thành phố Nam Kinh phồn hoa, yên tĩnh cùng với sự xuất hiện của nhóm học sinh thị uy này, tựa như kẻ địch xuất hiện ngay trên đầu thành, các ngã tư và con đường trọng yếu bỗng chốc giăng đầy các chốt gác vũ trang đạn lên nòng; nhà thi đấu Đại học Trung ương nơi đoàn thị uy mượn ở, khi các học sinh thị uy vừa mới đến, những chiếc xe con trước cửa cũng không ngừng gầm rú inh ỏi. Người của đảng bộ thành phố Nam Kinh và từng đám phóng viên tin tức liên tục vây quanh đoàn thị uy để "thám thính tin tức". Tiếp đó vào sáng sớm ngày mùng 4, Bộ Tư lệnh Binh vệ Thủ đô liền tịch thu toàn bộ mấy ngàn bản "Thư ngỏ gửi đồng bào" do đoàn thị uy in ấn; hơn nữa còn bắt luôn cả chủ nhà in đi. Sáng sớm ngày mùng 5, một bức "tối hậu thư" lại được đưa đến tay Lý Mạnh Du.

Mười mấy đại biểu của đoàn thị uy vội vã vây quanh Lý Mạnh Du nghe anh đọc: …Cái gọi là "đoàn thị uy nam hạ Đại học Bắc Kinh" từ khi đến kinh đô đến nay, lớn tiếng thị uy, cự tuyệt khuyên can, hành động kỳ quái, lời lẽ hoang đường, hôm qua lại dám in truyền đơn, vu khống chính phủ "giày xéo đấu giá dân tộc Trung Hoa",… cuối cùng lại còn có tuyên truyền phản động rõ rệt như "chúng ta chẳng những không tin tưởng hắn, mà còn muốn đánh đổ hắn" cùng lời lẽ ngông cuồng "ra lệnh cho chính phủ". Giống y đúc giọng điệu của Đảng Cộng sản…

"Được rồi, đừng đọc nữa!" Lư Gia Xuyên nhẹ nhàng cầm lấy công hàm của Bộ Tư lệnh Binh vệ này từ tay Lý Mạnh Du nói, "Nội dung bên dưới chẳng qua là chúng ta là một lũ bạo đồ, có mưu đồ bất chính; bọn chúng vì nước vì dân sẽ tiến trừng trị v.v. Tình hình rất khẩn cấp, chúng ta mau bàn xem phải làm thế nào đi!"

Các đại biểu lập tức mở hội nghị khẩn cấp. Hội nghị quyết định, mặc cho Bộ Tư lệnh Binh vệ có khủng bố thế nào, đoàn thị uy vẫn quyết định vào lúc mười một giờ sáng ngày mùng 5 toàn đoàn xuất phát tuần hành thị uy. Đồng thời cử phó tổng chỉ huy Lư Gia Xuyên đến Bộ Tư lệnh Binh vệ tìm tư lệnh Cốc Chính Luân để giải thích, và xin họ phái lực lượng bảo vệ.

Lư Gia Xuyên nghe quyết định này, hồi lâu không lên tiếng. Ánh mắt anh bỗng có chút u sầu. Ở cùng các bạn học, cùng Lý Mạnh Du, anh hoàn toàn không hề sợ hãi, tiếng hô khẩu hiệu rền vang chấn động bầu trời Nam Kinh ấy, có sức hút mãnh liệt với anh biết bao. Thế nhưng, anh lại không thể ở cùng mọi người nữa, mà phải một mình đi gặp cái tên Cốc Chính Luân nào đó!

"Lão Lư, đang nghĩ gì thế?" Các đại biểu đều nhanh chóng tản ra chỉnh đốn đội ngũ thị uy, chỉ còn lại Lý Mạnh Du và Lư Gia Xuyên ở lại căn phòng nhỏ hẹp dùng làm văn phòng của đoàn thị uy.

Lão Lư bỗng cười mỉm, đứng dậy, nắm lấy tay Lý Mạnh Du: "Lão Li, ý kiến của cậu đúng đấy. Tôi đi ngay đây. Chỉ là gánh nặng của đội ngũ thị uy đành phó thác hết lên vai các cậu rồi."

"Không, đợi chút!" Lý Mạnh Du nghĩ ngợi rồi nói, "Cậu đi một mình cô đơn lắm, nhỡ có chuyện gì đến người đưa tin cũng không có. Kêu Hứa Ninh đi cùng cậu đi, tên này cũng khá lanh lợi."

“Được, chúc các cậu thành công!” Lư Gia Xuyên tựa như chuẩn bị đi xa, lại tựa như không thể quay về được nữa, một lần nữa siết chặt tay Lý Mạnh Du.

Tiếp đó cậu và Hứa Ninh đeo băng tay của đoàn thị uy, cùng nhau đến Bộ Tư lệnh Binh vệ Nam Kinh. Họ cầm công văn phúc đáp của đoàn thị uy, muốn yết kiến Cốc Tư lệnh.

Ngồi chờ trong phòng khách rất lâu, không thấy Cốc Tư lệnh ra, cuối cùng, một người trung niên mặc vest giày da, mặt mày trắng trẻo đi ra tiếp đón họ. Hắn mang nụ cười, châm một điếu thuốc lá, chắp tay ra hiệu mời Lư Gia Xuyên và Hứa Ninh, rồi ngồi xuống sofa đánh giá hai cậu học sinh này một lượt, chậm rãi hỏi: "Hai vị tới đây có cao kiến gì?"

"Anh chắc không phải Cốc Tư lệnh. Người chúng tôi muốn gặp là tư lệnh." Lư Gia Xuyên từng chữ từng chữ chậm rãi nói. Cậu trông điềm tĩnh và nho nhã hơn vị tiên sinh vừa bước vào này rất nhiều.

Người vừa bước vào nhíu mày, biết đối thủ này không phải là một kẻ đơn giản. Hít hai hơi thuốc, gật đầu nói: "Tôi là tham mưu trưởng của Cốc tư lệnh, hoàn toàn có thể đại diện cho tư lệnh. Có ý kiến gì xin cứ nói."

"Đoàn thị uy nam hạ Đại học Bắc Kinh chúng tôi lúc mười một giờ sáng nay sẽ xuất phát thị uy. Lộ trình qua đường Thành Hiền, đường Trung Sơn, Phố Hoa Lại, rẽ qua Miếu Khổng Tử, đường Trung Hoa, đường Trung Chính, Bộ Tư pháp, Bộ Ngoại giao, Trung ương Đảng bộ v.v. Xin quý bộ phái thêm quân cảnh bảo vệ." Lư Gia Xuyên trừng trừng nhìn chằm chằm vị tham mưu trưởng này, một hơi nói liền một lèo.

Nụ cười của tham mưu trưởng bỗng chốc vụt tắt, hắn ta dùng sức vứt tàn thuốc đi, nghiêm khắc nói: "Xin hỏi, rất nhiều trường học đều đến kinh đô thỉnh nguyện, cớ sao riêng quý trường lại tự xưng là thị uy? Vì sao lại thị uy? Thị uy với ai?"

"Thời kỳ thỉnh nguyện đã qua rồi!" Lư Gia Xuyên mỉm cười sắc sảo phản bác, "Hàng triệu quần chúng đã thỉnh nguyện suốt ba tháng trời, thế nhưng các người vẫn cứ là một màn 'không kháng chiến'! Cho nên chúng tôi mới đến thị uy. Thị uy với ai sao? Thị uy với đế quốc chủ nghĩa Nhật Bản đang áp bức dân tộc Trung Hoa! Thị uy với con chó săn của đế quốc chủ nghĩa Nhật Bản đang bán rẻ lợi ích của dân tộc Trung Hoa!"

"Vậy 'uy' của các người sẽ 'thị' theo kiểu thế nào đây?"

"Vừa nãy chẳng phải đã nói rồi sao!" Lư Gia Xuyên chính sắc nói, "Công hàm các người gửi cho chúng tôi, nói chúng tôi có mưu đồ bất chính, muốn trừng trị chúng tôi, chúng tôi đặc biệt đến đây tuyên bố với Cốc Tư lệnh rằng: Chuyến đi này của chúng tôi thuần túy vì lòng yêu nước mà đến, tuyệt đối không có hành động vượt quá giới hạn. Xin các người đừng cản trở."

"Không đúng!" Tham mưu trưởng lại cười, "Các người nói là yêu nước, thế nhưng truyền đơn biểu ngữ của các người đều rất phản động. Chúng tôi vì duy trì trị an thủ đô, khi cần thiết, đương nhiên sẽ ngăn chặn các người."

Hứa Ninh đột nhiên vung nắm đấm, phẫn nộ nói: "Sự ngăn chặn của các người là vô ích! Nếu các người nhất định dùng vũ lực, học sinh chúng tôi tuyệt đối cũng sẽ không khuất phục! Nếu xảy ra chuyện bất hạnh, e là chính phủ cũng sẽ không thể kiếm cớ."

Lư Gia Xuyên liếc Hứa Ninh đầy tán thưởng, tham mưu trưởng lúc này câm nín không nói, chỉ cắm cổ hút thuốc lá điên cuồng.

Lư Gia Xuyên nhìn đồng hồ, mười một giờ sắp đến. Cậu đứng dậy nói: "Đại đội của chúng tôi chốc nữa là xuất phát rồi. Xin ông lập tức báo cáo với tư lệnh của ông, bảo ông ta ra lệnh cho quân cảnh không được cản trở.…"

Chưa nói dứt câu, một tên vệ binh bước vào đưa cho Lư Gia Xuyên một tờ giấy nhỏ nói: "Xin hai vị viết tên lại."

Lư Gia Xuyên không chút do dự viết cả hai cái tên lên.

"Được rồi. Tôi nói lại với tư lệnh hộ cho." Tham mưu trưởng thấy họ đã viết tên liền lập tức bước vào trong.

Căn phòng lớn u ám chỉ còn lại Lư Gia Xuyên và Hứa Ninh. Hai người nhìn nhau, đều cười thở dài một hơi.

"Xuất phát rồi!" Hứa Ninh dùng sức siết chặt tay Lư Gia Xuyên, đôi mắt to đẹp của cậu ta tựa như có ngọn lửa đang cháy.

"Xuất phát rồi." Lư Gia Xuyên gật đầu. Bỗng nhiên, một dòng nước mắt nóng hổi khiến cậu quay ngoắt mặt đi. Nhưng rất nhanh cậu lại nắm lấy tay Hứa Ninh mỉm cười.

Nửa tiếng sau, tham mưu trưởng lại quay ra. Lần này hắn ta không còn niềm nở như vừa nãy nữa, vừa bước vào cửa, liền hùng hổ nói: "Làm càn! Vừa nhận được báo cáo, đội ngũ của các người đã xuất phát rồi! Đương nhiên, chúng tôi đành phải phái quân đội đi chăm sóc thôi. Hai vị cứ an trí ở đây đi!"

Vung người một cái, tham mưu trưởng lại quay ngoắt bước ra ngoài.

Cả Lư Gia Xuyên và Hứa Ninh đều không lên tiếng. Trước mắt họ đột nhiên hiện lên dòng người thị uy cuồn cuộn, bọn họ đang hô hào, giáp lá cà, đổ máu…

“Đi! Chúng ta tìm đại đội thôi!” Lư Gia Xuyên kéo Hứa Ninh đi thẳng ra ngoài cửa. Nhưng vừa đến sát cửa, có một tên mập đen thui chặn họ lại: “Ra ngoài? Muộn rồi. Vào trong đi! Chúng ta đãi ngộ tử tế.”

"Tại sao bắt giữ chúng tôi?" Lư Gia Xuyên và Hứa Ninh đồng thời nghiêm giọng hỏi.

"Bên ngoài rất hỗn loạn, ở trong này nghỉ ngơi thì tốt biết bao!" Tên mập đen cười cười bỏ đi.

Lập tức có năm sáu tên lính vũ trang đầy mình xông lên áp giải họ đi.

Họ bước vào con đường hầm của nhà giam thuộc Bộ Tư lệnh Binh vệ cách đó không xa, lúc này, lại có bảy tám tên lính cầm súng trường xông lên, lục soát từ trên xuống dưới cả hai người bọn họ. Cuối cùng, đến cả chiếc cà vạt đẹp đẽ của Hứa Ninh cũng bị tháo cởi mất.

Lư Gia Xuyên cười với Hứa Ninh nói: "Xem kìa, đây đúng là sự đãi ngộ long trọng làm sao!"

Hứa Ninh lúc này không còn được bình tĩnh như lão Lư nữa, mặt cậu đỏ bừng, nói nhỏ bên tai lão Lư: "Bọn chúng muốn đối xử với chúng ta thế nào đây?…"

Lão Lư lắc đầu, khẽ vỗ nhẹ lên vai Hứa Ninh.

"Lén lén lút lút làm gì? Đi!" Một tên lính hung hãn dùng báng súng thọc Lư Gia Xuyên một cái, rồi tống giam họ vào những buồng giam nhỏ trên mỗi cửa đều có một ô vuông.

Quả thực là "đãi ngộ". Trong phòng giam ban đầu vốn chỉ có hai người, cộng thêm Lư Gia Xuyên và Hứa Ninh tổng cộng mới có bốn người, không khí cũng không đến nỗi vẩn đục, hơn nữa còn có ván gỗ nằm và cửa sổ gắn song sắt.

Hai người ban đầu vừa thấy lão Lư bọn họ bước vào, còn chưa đợi tên lính áp giải đi khuất, đã lao tót ra cửa, như thể đón chào họ mà hỏi: "Các anh là học sinh trường nào?"

Hai người ban đầu này đều là sinh viên Đại học Trung ương Nam Kinh, sau sự biến "18 tháng 9", vì bôn ba phong trào yêu nước, đã bị giam trong ngục tối của Bộ Tư lệnh Binh vệ này hơn hai tháng trời.

Như những người bạn cũ hội ngộ, bốn người thanh niên lập tức trò chuyện rôm rả. Hứa Ninh vốn đang có chút nản lòng nay lại hớn hở hẳn lên.

"Chúng tôi là đoàn thị uy nam hạ Đại học Bắc Kinh," Hứa Ninh mang theo giọng điệu khoe khoang nói, "Nằm chặn đường tàu xong mới lên được xe lửa đến Nam Kinh thị uy với chính phủ bán nước đấy. Bây giờ ý mà, trong thành Nam Kinh có lẽ đang diễn ra cuộc chiến giáp lá cà giữa chúng ta với bọn thống trị phản động rồi ấy chứ."

"A!" Hai người thanh niên ban đầu tỏ ra vô cùng phấn khích, đồng thanh nói: "Tình hình bên ngoài bây giờ thế nào rồi?"

Lư Gia Xuyên ngồi trên giường ván, kể lại quá trình thị uy nam hạ của Đại học Bắc Kinh và những gì đoàn thị uy trải qua sau khi đến Nam Kinh cho hai người bạn học bên Trung Đại nghe. Hai người bạn học nghe xong, một trong số đó lập tức nắm chặt lấy tay lão Lư nói: "Tôi tên là Dương Húc. Cậu ấy là Ngô Hồng Đào. Bây giờ, đến lượt chúng tôi báo cáo tình hình trong này cho các anh biết đây, không, đợi lát nữa hãy nói. Đã một giờ rồi, hai anh chắc chắn vẫn chưa ăn cơm, để tôi gọi cơm cho hai anh ăn nhé."

Dương Húc rất có số má ở trong nhà giam này, một lát sau liền có một phạm nhân mang cơm tới cho họ. Lư Gia Xuyên và Hứa Ninh đang ăn, bỗng có vật gì đó bay vào từ ô vuông nhỏ trên cửa, Lư Gia Xuyên lanh lợi phắt người quay lại, hình như có một tên lính gác cầm lưỡi lê lóe lên rồi biến mất. Dương Húc nhặt lên một mẩu giấy nhỏ, mở ra xem một chút, rồi gọi Lư Gia Xuyên, Hứa Ninh, Ngô Hồng Đào bốn người cùng lại xem:

Học sinh thị uy Bắc Kinh ban nãy ở đường Thành Hiền đã bị trói đi rất nhiều. Có lẽ đã bị giải đến Hiếu Lăng Vệ rồi.

Lư Gia Xuyên trầm mặc không nói; Hứa Ninh giơ nắm đấm dùng sức đập mạnh lên tấm ván giường, bất chợt úp mặt vào giường khóc nức nở. Dương Húc và Ngô Hồng Đào ngẩn ngơ nhìn hai người bọn họ, hồi lâu không lên tiếng.

"Tin này có đáng tin không?" Một lát sau, Lư Gia Xuyên thấp giọng hỏi Dương Húc.

Dương Húc nhìn ra ngoài cửa, gật đầu. Sắc mặt Lư Gia Xuyên bỗng chốc trở nên hơi tái nhợt.

Suốt buổi chiều, Hứa Ninh ngả người lên giường ngủ thiếp đi; Lư Gia Xuyên tựa lưng vào tường ngồi trên ván giường trầm ngâm suy nghĩ — cậu đang suy ngẫm về vận mệnh và hướng đi của toàn bộ đoàn thị uy. Các bạn học bị bắt bao nhiêu người? Có thương vong không? Tình hình của Lý Mạnh Du, La Đại Phương và các bạn học phụ trách khác thế nào? Chẳng lẽ, vì sự ngăn cản, phá hoại của chính phủ phản động mà phong trào thị uy nam hạ trải qua muôn vàn khó khăn này cứ thế kết thúc hay sao?… "Không, không đâu!" Cậu nhắm mắt lắc đầu. "Nhân dân Trung Quốc đã nước đến chân rồi! Nhất là thanh niên, ở đây ngã xuống, chỗ khác sẽ đứng lên — sẽ đứng lên thôi…" Cậu cứ mải suy nghĩ về vấn đề của đoàn thị uy, lại quên mất bản thân vẫn đang ở trong chốn ngục tù, mãi cho đến khi căn phòng giam u ám bỗng vang lên một tiếng động lạ, mới đánh thức cậu khỏi dòng trầm tư.

"Lão Dương, cậu nghe đi! Bên ngoài đang hô khẩu hiệu kìa." Phòng giam bên cạnh bỗng có ai đó gõ tường nói nhỏ.

Bốn người trong căn phòng này đều phắt dậy, vểnh tai lên nghe.

"…………"

Nghe không rõ! Tựa như một cơn cuồng phong thổi tới từ nơi xa xăm nào đó, ù ù, hu hu.

"Là quân đội giải tán thao trường về chăng?" Dương Húc thắc mắc nói.

"Biết đâu là các bạn học Bắc Kinh của chúng ta tập hợp lại tuần hành đến đây thì sao?" Hứa Ninh bỗng chốc lên tinh thần, thần sắc vừa ngạc nhiên vừa vui mừng.

"Lão Dương! Cậu nghe kìa!" Phía vách tường bên cạnh lại có tiếng gõ.

"Đánh đổ…"

"Phản đối…"

Từ đằng xa, tiếng hô khẩu hiệu thực sự truyền tới.

Cả nhà tù bỗng chốc chìm vào tĩnh mịch chết chóc. Lư Gia Xuyên chỉ cảm thấy tim mình đập thình thịch…

Đến rồi! Có lẽ thực sự là các bạn học thị uy của Bắc Kinh đến rồi chăng?…

Bốn người bọn họ cùng vươn cổ, cùng áp sát đầu vào cửa sổ song sắt. Bầu trời hoàng hôn xám xịt và nhợt nhạt, thế nhưng trong khoảnh khắc này, bọn họ lại cảm thấy nó bỗng trở nên sáng ngời và xinh đẹp lạ thường.

"Phản đối chính phủ bán rẻ ba tỉnh Đông Bắc!"

"Đánh đổ đao phủ Cốc Chính Luân!…"

"Thả học sinh Bắc Kinh bị bắt ra!"

Âm thanh đã nghe hoàn toàn rõ ràng! Giống như lũ quét, giống như xé lụa, sục sôi, bi tráng, xuyên qua các lớp tường sắt của nhà giam, truyền vào tai bốn người thanh niên.

"Nhất định có các bạn học Trung Đại của chúng tôi rồi!" Ngô Hồng Đào gầy gò trẻ tuổi vui mừng liếc Hứa Ninh một cái nói.

"Đương nhiên là càng có người của Bắc Kinh chúng tôi rồi!" Vẻ đắc ý của Hứa Ninh chẳng kém gì Ngô Hồng Đào.

"Tiếng chuông tử thần của kẻ thống trị đã điểm!" Lư Gia Xuyên và Dương Húc là hai người từng trải và lớn tuổi nhất trong bốn người. Hai người nhìn nhau không biết là ai đã thốt lên câu nói này. Thế nhưng, thực sự là các học sinh đã đến đây ư? Trong ánh mắt họ vẫn mang theo vẻ nghi ngờ.

Quần chúng hô hào tựa như đã đến ngay ngoài cổng lớn của Bộ Tư lệnh Binh vệ. Tiếng hô hào, gào thét, náo loạn phẫn nộ không ngớt truyền vào trong nhà tù.

Nhà tù đột nhiên cũng trở nên hỗn loạn. Dương Húc kéo Hứa Ninh, nói: "Nhìn kìa! Lũ ngốc nghếch kia gỡ cả biển hiệu của nhà giam xuống rồi kìa!"

Bốn người bọn họ đồng thời nhìn ra ngoài cửa sổ: quả nhiên, ở hành lang nhà giam, các sĩ quan và binh lính bắt đầu hối hả đi lại ngược xuôi.

Một tên lính vác tấm biển gỗ lớn của nhà giam, hoảng hốt chạy vụt qua cửa sổ của họ.

"Hốt hoảng như chó nhà có tang." Lư Gia Xuyên vừa dứt lời, đột nhiên, một tiếng thét kinh hoàng khiến bốn người sững sờ tại chỗ.

"Xông vào! Xông vào trong!"

"Xông mau! Xông mau!"

"Xông mau! Cứu học sinh Bắc Kinh mau!"

Tựa như nghe thấy tiếng gọi của người thân ở chốn tha hương xa xôi, Lư Gia Xuyên và Hứa Ninh vừa nghe thấy mấy chữ "cứu học sinh Bắc Kinh", hốc mắt lập tức đỏ hoe. Họ kìm nén nhịp đập của tim, áp chặt mặt vào song sắt nghe ngóng tiếp: Tiếng hô "Đánh đổ đế quốc chủ nghĩa Nhật Bản!… Đánh đổ chính phủ bán nước!… Cứu học sinh Bắc Kinh…" càng lúc càng dữ dội. Tiếng đập cửa lớn, lẫn lộn trong tiếng hô cũng càng lúc càng vang dội. Bỗng rầm một tiếng, tiếng hô bị lấn át, quần chúng vậy mà đã đánh sập cánh cửa lớn thứ nhất của Bộ Tư lệnh Binh vệ.

Đèn điện vụt tắt. Toàn bộ khu tư lệnh và nhà giam chìm trong bóng tối và sự khủng bố.

Lúc này, tiếng hô hét tạm thời lắng xuống. Thế nhưng, tiếng lên đạn súng của lính, tiếng giày bốt da chạy ngược chạy xuôi, tiếng khiêng vác bao cát nặng nề, lại liên tiếp vang lên vô cùng căng thẳng trong nhà giam. Trong nhà giam sát khí đằng đằng, đột nhiên nồng nặc mùi thuốc súng.

Bốn người thanh niên nhìn nhau, đều dùng đôi bàn tay dơ bẩn lau mồ hôi trên trán.

Một lát sau, bên ngoài lại vang lên tiếng hô đối thoại: "Mấy điều kiện này không thể không đáp ứng ngay lập tức được!"

"Ôi! Sao học sinh Bắc Kinh vẫn chưa ra vậy! Vẫn chưa ra ư?…"

"Ôi! Không được! Đánh vào! Lại đánh vào tiếp!"

Một tràng tiếng đập cửa lớn nặng nề, lẫn lộn với tiếng hô khẩu hiệu lại vang lên rõ mồn một trong nhà giam. Tiếp đó trên mái nhà tiếng dựng giá súng máy, tiếng khiêng vác súng máy cũng vang lên rõ ràng trong buồng giam.

Các học sinh và kẻ thống trị đang đấu tranh giáp lá cà.

"Tình hình rất căng thẳng! Bọn phản động e là sắp dùng vũ lực rồi!" Trong bóng tối, Dương Húc kéo tay áo Lư Gia Xuyên, thấp giọng nói.

"A?…" Hứa Ninh thốt lên như rên rỉ.

"Tình hình rất nghiêm trọng." Lư Gia Xuyên nói, một mình rời khỏi cửa sổ, đi lại trong phòng giam. Cậu cố gắng kìm nén sự kích động của mình, muốn bình tĩnh phân tích tình hình căng thẳng đang kề cận này. Cứ đà này, nếu quần chúng tiếp tục tiến công vào trong, thì thảm kịch giống như vụ "Ba tháng Ba mươi", rất có khả năng sẽ xảy ra trong chốc lát… Phải làm sao đây? Cậu nghĩ đến các bạn học Bắc Kinh mà Đảng giao cho cậu dẫn dắt, chắc chắn cũng có rất nhiều người ở trong đội ngũ tiến công Bộ Tư lệnh Binh vệ này, vào lúc này, để các bạn học thanh niên này đổ máu hy sinh ư? Hay là… Lòng cậu rối bời. Làm thế nào để giải quyết vấn đề căng thẳng, phức tạp mà lại khó khăn này đây? Cậu trầm ngâm suy nghĩ.

Tiếng hô hào của quần chúng bên ngoài, càng lúc càng bi tráng, càng phẫn nộ lướt qua bầu trời nhà giam: "Xông lên! Dùng sức xông lên! Cứu học sinh Bắc Kinh nào!"

"Hỡi những kẻ thống trị của chúng ta ơi, các người có đạn dược, chúng ta có nhiệt huyết!"

"Xông lên! Xông lên!…"

Tiếng gầm rú tựa vạn mã bôn ba, theo tiếng nổ rầm thứ hai của cánh cửa, dòng người ào ạt đổ xô vào cánh cửa thứ hai. Tiếng hô hỗn loạn càng lúc càng áp sát căn phòng giam tối tăm.

"Cậu nhìn kìa!" Hứa Ninh hoảng hốt kéo Lư Gia Xuyên ra cửa sổ nhìn ra ngoài: Chỉ thấy trong phòng của tên lính gác đối diện phòng giam, dưới ánh đèn pin lúc tỏ lúc mờ, rất nhiều binh lính đang nhanh chóng lên đạn, kéo khóa nòng, lắp lê, sau đó chĩa toàn bộ thứ vũ khí sát khí đằng đằng này thẳng vào phòng giam.

Bốn cái đầu của họ áp sát vào song sắt cửa sổ, bất động nhìn ra ngoài.

Bỗng nhiên, tựa như có một giọng nói trầm đục truyền đến bên tai họ từ nơi xa xăm: "Có lệnh: Học sinh mà phá được cánh cửa thứ ba, lập tức nổ súng."

Lư Gia Xuyên nhanh chóng theo hướng âm thanh nhìn lại: Một tên lính gác giương lưỡi lê sáng loáng lóe lên bên cạnh rồi lại biến mất. Lão Lư lập tức hỏi Dương Húc: "Đây là người thế nào?"

"Là một tên lính yêu nước…" Khuôn mặt tròn trịa rộng rãi của Dương Húc, dưới ánh đèn pin chiếu vào trông tái nhợt bất thường.

"Trên mái nhà có mấy khẩu súng máy đang chĩa thẳng vào đại môn thứ ba." Vức tường lại gõ lên, bên kia có người nói nhỏ như vậy.

"Vậy thì," Hứa Ninh dùng sức kéo cánh tay Lư Gia Xuyên nói, "Bọn phản động có lẽ sẽ nổ súng vào nhà giam trước chăng?"

"Không!" Lư Gia Xuyên hất tay Hứa Ninh ra, kéo Dương Húc sang một bên. Cậu trầm ngâm một lát mới nói: "Lão Dương, tình hình đòi hỏi chúng ta phải quyết đoán ngay! Cậu có thể nghĩ cách chuyển tin cho các bạn học bên ngoài không? Chúng ta đã giáng cho bọn thống trị phản động một đòn không nhỏ rồi, để tránh đổ máu hy sinh quá nhiều, chúng ta đề nghị bọn họ tạm thời rút quân được không?"

Dương Húc suy nghĩ rồi nói: "Đây không phải là thỏa hiệp – đầu voi đuôi chuột sao? Phải suy nghĩ kỹ chứ!"

"Không!" Thái độ Lư Gia Xuyên rất kiên quyết, "Đấu tranh của chúng ta cũng phải có lợi có tiết chế. Cậu đưa Trung Đại, tôi đưa Bắc Kinh, mỗi người chúng ta viết một mẩu giấy gửi ra ngoài. Tên lính yêu nước kia có thể giúp việc này chứ?"

Ngô Hồng Đào và Hứa Ninh đang đứng tựa cửa sổ cũng vây lại, bốn người đứng thẳng mở một cuộc họp khẩn cấp ngắn ngủi. Cuối cùng thông qua kiến nghị của Lư Gia Xuyên — viết thư cho các bạn học ngoài nhị môn, đề nghị tạm thời rút binh, để tránh đổ máu hy sinh quá nhiều.

Dương Húc móc từ góc tường ra một đoạn bút chì ngắn và một mảnh giấy đưa cho Lư Gia Xuyên.

Sợ lọt ánh sáng ra ngoài, Ngô Hồng Đào và Hứa Ninh dùng chăn bông chống thành một cái ổ nhỏ, Dương Húc quẹt diêm, Lư Gia Xuyên liền vội vã cúi rạp người trong cái ổ viết mấy chữ. Viết xong, Lư Gia Xuyên quẹt diêm, Dương Húc lại viết. Viết xong hết, một mình Dương Húc tựa vào cửa sổ sắt khẽ ho ba tiếng, thế là có một bàn tay lập tức nhanh nhẹn lấy đi hai mẩu giấy nhỏ này.

Lúc này ngoài cánh cửa sắt thứ ba của Bộ Tư lệnh Binh vệ, tiếng gầm của quần chúng càng thêm cao vút: "Hỡi những kẻ thống trị màu trắng! Các người nổ súng đi! Các người có đạn dược, chúng ta có nhiệt huyết…" Trong đêm tối mịt mờ, tiếng hô của hàng ngàn thanh niên vừa dứt bớt một chút, tiếp đó lại bi tráng gào thét lên. Tiếng bước chân hổ lốn hòa lẫn với tiếng hô, dậm trên mặt đất vang lên rền vang như sấm lớn. Quần chúng dùng thân thể oanh tạc cánh cửa lớn thứ ba của Bộ Tư lệnh Binh vệ, cánh cửa phát ra tiếng kêu kẽo kẹt, chỉ thấy sắp bị tông hỏng đến nơi.

Kho khắc ngàn cân treo sợi tóc đã đến! Súng máy của kẻ địch trên mái nhà đang đằng đằng sát khí chĩa thẳng vào đoàn đại đội học sinh ngoài cửa sắt.

Bốn người Lư Gia Xuyên ôm chặt lấy nhau, vai sát vai tựa vào trước cửa sổ sắt.

Chúng ta không tin thế giới sẽ mãi mãi tối tăm, đêm tối rồi sẽ qua đi, chốc nữa là trời sẽ sáng…

Lư Gia Xuyên cất tiếng hát khe khẽ. Cậu không tin mẩu giấy chắc chắn sẽ phát huy tác dụng, mà trong lòng cậu đang chuẩn bị sẵn sàng cho khoảnh khắc cuối cùng. Cậu hát, mấy người cũng thấp giọng hòa theo cậu hát:

Đêm tối rồi sẽ qua đi, chốc nữa là trời sẽ sáng…

Thế nhưng, mười mấy phút sau, một thứ âm thanh đã đánh thức họ dậy từ khung cảnh tựa như mộng mị.

"Các bạn học Trung Đại tập hợp ở đây!"

"Các bạn học Bắc Kinh tập hợp ở đây!"

Giữa tiếng hô hỗn tạp, tiếng kèn tập hợp đồng loạt vang lên.

Đèn điện nhà giam bỗng vụt sáng.

"Hiểm thật đấy!" Hứa Ninh lau mồ hôi trên trán, bật dậy hét lên.

Dương Húc quay người lại siết chặt lấy tay Lư Gia Xuyên, siết đến mức làm cậu đau buốt.

"Giả sử vì thế mà chúng ta phải sống suốt đời ở trong này, há chẳng phải cũng rất hạnh phúc sao?…" Lư Gia Xuyên mỉm cười với khóe mi đong đầy nước mắt.