Thói quen đặt nền tảng cho sự tinh thông. Trong môn cờ nói chung, chỉ sau khi các nước đi cơ bản trở nên tự động thì người chơi cờ mới có thể tập trung vào cấp độ tiếp theo của trò chơi. Mỗi một mẩu thông tin được lưu vào bộ nhớ sẽ giải phóng không gian dành chỗ cho tư duy đòi hỏi sự cố gắng. Điều này đúng cho mọi nỗ lực. Khi bạn biết rành rẽ các bước đi đơn giản đến mức có thể thực hiện mà không cần suy nghĩ, thì bạn mới có chỗ để tập trung chú ý vào những chi tiết phức tạp hơn. Theo cách này, thói quen là xương sống cho bất kỳ hành trình vươn tới sự ưu tú nào.

Tuy vậy, lợi ích của thói quen đi kèm với một cái giá. Đầu tiên, mỗi một sự lặp đi lặp lại đều sẽ phát triển tính thông thạo, tốc độ và kỹ năng. Nhưng rồi khi thói quen trở nên tự động, bạn sẽ trở nên kém mẫn cảm với phản hồi. Bạn rơi vào vòng lặp vô thức. Sai sót trôi đi dễ dàng hơn nhiều. Khi bạn có thể làm “đủ tốt” trong chế độ lái tự động, thì bạn ngừng suy nghĩ đến việc làm sao để làm tốt hơn.

Mặt tốt của thói quen là ta có thể làm nhiều thứ không cần suy nghĩ. Mặt trái của thói quen là bạn trở nên quen thuộc với cách thức thực hiện việc gì đó đến mức bạn thôi không còn chú ý đến những sai sót nhỏ. Bạn mặc định rằng mình đang làm tốt hơn bởi vì mình đang tích lũy kinh nghiệm. Trong thực tế, bạn thuần túy chỉ đang củng cố thói quen hiện tại của mình - không phải đang cải thiện chúng. Một số nghiên cứu đã và đang chỉ ra rằng khi một kỹ năng đã được tinh thông, theo thời gian thường sẽ xuất hiện một sự đi xuống trong thành tích.

Thường thì sa sút nhỏ này không đáng lo ngại. Bạn không cần cả một hệ thống để liên tục cải thiện chất lượng đánh răng, hay thắt dây giày, hay pha một tách trà sáng. Với các thói quen như thế, vừa đủ tốt thường là đã đủ. Càng bớt sức lực bỏ vào các lựa chọn vụn vặt thì bạn càng có thể dành năng lượng cho những thứ thực sự quan trọng.

Tuy vậy, nếu bạn muốn tối đa hóa tiềm năng của mình và vươn tới tầm thành tích ưu tú, bạn cần một phương pháp tinh tế hơn. Bạn không thể mù quáng lặp đi lặp lại cùng một thứ và mong rằng mình sẽ vượt trội. Thói quen là cần thiết, nhưng không đủ để tinh thông. Cái bạn cần là một sự kết hợp giữa thói quen tự động và luyện tập có chủ đích.