Để bạn đọc có thể thấu hiểu trọn vẹn những diễn biến ly kỳ còn đang chờ được kể lại, chúng tôi cần phải thuyết minh một số chi tiết liên quan đến Alessandro Francatelli, người em trai của đóa hoa tuyệt sắc Flora. Chắc hẳn người đọc còn nhớ, cách đây vài năm trước khi câu chuyện của chúng ta bắt đầu, chàng thanh niên này từng theo chân sứ thần xứ Florence đến Constantinopoli với tư cách là một viên thư ký đáng kính.
Alessandro có vẻ ngoài nổi bật, cao ráo, cân đối và sở hữu thể lực cường tráng. Phong thái của chàng vô cùng nhã nhặn, lời ăn tiếng nói lại duyên dáng vô cùng. Quả thực, nhờ thụ giáo những bài học từ người cha Marco nhân từ, tâm hồn chàng đã được bồi đắp một vốn tri thức phong phú. Hơn thế nữa, chàng còn là một nhạc sĩ tài hoa, chơi vỹ cầm thành thạo—một kỹ năng hiếm có vào thời đại bấy giờ. Ngoài những phẩm chất ấy, chàng còn làm thơ rất cừ, thường ứng khẩu ra những vần thơ tuyệt mỹ mà dường như chẳng tốn mấy công sức. Song, tâm tính của chàng không hề hời hợt hay chỉ mải mê theo đuổi những thứ mà người đời cho là vô bổ. Ngược lại, bản thân Alessandro là một kẻ thực tế, sắc sảo, khôn ngoan, có tầm nhìn xa và rất nhiều tham vọng. Chàng vô cùng đau xót trước cảnh gia suy vi gia súc, đồng thời nung nấu khát vọng phục hưng cơ nghiệp dòng họ, tô điểm thêm vào đó những vòng nguyệt quế vinh quang và tước vị hiển hách.
Địa vị trong phái đoàn ngoại giao xứ Florence thoạt trông chính là bước đệm giúp chàng hiện thực hóa những hoài bão ấy, nhưng sứ bộ vừa đặt chân đến Constantinopoli chưa lâu thì Alessandro đã nhận ra bản chất của chủ nhân mình: một kẻ dốt nát lại hay ghen tị với tài năng của người khác. Chỉ nhờ vào các mối quan hệ lớn, viên sứ thần mới giành được chiếc ghế đàm phán toàn quyền với triều đình Ottoman đại diện cho nước cộng hòa Florence; và vị reis-effendi—tức bộ trưởng ngoại giao Thổ Nhĩ Kỳ—chẳng mấy chốc đã nhận ra viên đại sứ Thiên Chúa giáo này hoàn toàn bất tài, chẳng tài nào thấu hiểu được những điều khúc chiết trong các hiệp ước hay cỗ máy ngoại giao phức tạp. Thế nhưng, chẳng mấy chốc, những công hàm chính thức mà viên sứ thần gửi cho reis-effendi lại bắt đầu thể hiện sự sắc sảo cùng tư duy chiến lược tầm xa, tương phản hoàn toàn với sự ngớ ngẩn từng bao trùm những văn thư trước đó. Vào thời kỳ ấy, việc duy trì gián điệp trong dinh thự của tất cả các sứ thần ngoại quốc tại Constantinopoli là một phần trong chính sách của triều đình Ottoman; và thông qua con đường này, reis-effendi đã phát hiện ra rằng viên sứ thần Florence đã khôn khéo mượn tài năng kiệt xuất của người thư ký Alessandro Francatelli để thổi hồn vào các công hàm ngoại giao của mình.
Bản thân reis-effendi là một con người khôn ngoan và sắc sảo; ông nhìn nhận thấy ở tài năng của viên thư ký trẻ tuổi những tố chất có thể nhào nặn nên một nhà chính trị lỗi lạc nếu được bồi dưỡng đúng mức. Do đó, vị đại thần Thổ Nhĩ Kỳ quyết tâm dùng mọi thủ đoạn để chiêu mộ một nhân tài triển vọng như vậy vào phục vụ sultan. Để đạt được mục đích này, trước hết họ dùng nhữngh ôn hòa, và các mật thám của vị đại thần đã dò la ý tứ của Alessandro. Ban đầu chàng lắng nghe trong im lặng, nhưng không tỏ vẻ chối từ. Thấy vậy, chúng càng bạo dạn hơn và ăn nói cởi mở hơn. Chàng khích lệ chúng bày tỏ rõ mục đích; và chúng bắt đầu ám chỉ với chàng về một con đường công danh rạng ngời sẽ mở ra nếu chàng chịu gia nhập hàng ngũ của đấng sultan uy quyền vĩ đại Solyman—người lúc bấy giờ đang ngự trị trên ngai vàng kiêu hãnh của Đế quốc Ottoman.
Alessandro càng lắng nghe chăm chú bao nhiêu, những kẻ được giao nhiệm vụ lung lạc lòng trung thành của chàng đối với viên sứ thần Florence lại càng tỏ ra bạo dạn bấy nhiêu. Chúng vẽ ra trước mắt chàng viễn cảnh về những tín đồ Thiên Chúa giáo từng chối bỏ đức tin để cải theo đạo Hồi đã vươn lên những chức vụ cao quý nhường nào, thậm chí từng nắm giữ cương vị đại tể tướng của đế quốc. Alessandro là một bậc thầy kiềm chế cảm xúc; trải qua ngăm năm mài giũa trong trường phái ngoại giao, chàng đã thừa sức điều khiển nét mặt sao cho có thể che giấu hoàn toàn tâm trạng thực sự của mình vào bất cứ khoảnh khắc nào. Chính vì thế, chàng không để cho đám mật thám và tay sai của reis-effendi nhận ra những lời nói ấy đã tạo ra ấn tượng sâu sắc đến nhường nào trong lòng mình; ngược lại, lời nói và ánh mắt của chàng đủ sức thuyết phục chúng rằng những vấn đề chúng nêu ra sẽ được chàng suy tính một cách vô cùng nghiêm túc. Kỳ thực, tâm trí chàng đã sớm định đoạt sẽ chấp nhận những lời mời gọi ấy; nhưng chàng cố tình ra điều làm cao bởi nhận thấy chúng đang khao khát có được sự phục vụ của mình, và chàng quyết tâm ngã giá sao cho có lợi nhất.
Vào một buổi chiều, khi đang thẩn thơ dạo bước qua khu chợ vòm bezestein chính, chàng bỗng bị thu hút bởi vóc dáng uyển chuyển, khí chất đường bệ cùng bộ xiêm y lộng lẫy của một người cưỡi thong thả trên lưng lừa, theo hầu phía sau là bốn nữ nô lệ đi bộ. Những đường nét cơ thể nàng tạo nên một vẻ đẹp cân đối hoàn mỹ nhất mà chàng từng được chiêm ngưỡng; và dẫu khuôn mặt nàng bị che khuất bởi lớp khăn voan dày theo phong tục phương Đông, chàng vẫn mang một thứ trực giác mách bảo rằng ẩn dưới lớp vải vóc khắt khe kia là một nhan sắc vô cùng kiều diễm. Hơn thế nữa, đôi mắt với ánh nhìn lóe lên qua hai khe hở được khoét trên tấm khăn voan vừa vặn để nhìn ngắm thế giới bên ngoài thực sự rực rỡ huy hoàng, lại đen láy như mun. Thêm một lần, khi người phụ nữ đưa bàn tay trắng ngần điểm xuyết ngọc ngà lên để chỉnh lại nếp vải của chiếc khăn voan đáng ghét ấy, Alessandro đã kịp bắt lấy một khoảnh khắc thoáng qua, mờ ảo của chiếc cổ trắng ngần tựa tuyết.
Đoàn người nhỏ bé dừng lại trước cửa một tiệm buôn trong khu chợ; đám nô lệ đỡ người phụ nữ xuống đất, rồi nàng bước vào trong cửa hàng theo sau là các tùy tùng, để lại con lừa cho một trong số rất nhiều kẻ khuân vác đông đúc tại khu bezestein canh giữ.
Alessandro nán lại gần cửa, ngây người ngắm nhìn người thương gia đang trưng bày những tấm gấm vóc lộng lẫy trước mắt vị phu nhân—người vẫn cẩn trọng giữ kín lớp khăn voan dày trên mặt. Sau khi đã mua sắm xong xuôi và giao cho một nữ nô lệ mang đi, nàng bước ra ngoài; còn Alessandro, quên bẵng đi việc mình nán lại lúc này chẳng khác nào một hành động bất lịch sự, cứ đứng chôn chân một chỗ, mê mải ngắm nhìn từng cử chỉ uyển chuyển, dáng điệu duyên dáng mà đài cùng đường cong tuyệt mỹ của thân hình hoàn hảo ấy. Đôi bàn chân và cổ chân thấp thoáng sau lớp quần rộng được thắt gọn lại ngay khúc cẳng chân bắt đầu phình to trông thật nhỏ nhắn và cân đối; bước chân nàng nhẹ nhàng đến mức tưởng như chẳng hề chạm đất khi đi.
Khi bước ra khỏi cửa tiệm, người phụ nữ liếc nhanh một cái dò xét về phía Alessandro, dẫu chàng chẳng thể đoán nổi đó là cái nhìn giận dữ hay tò mò, bởi thứ duy nhất chàng nhìn thấy chỉ là đôi mắt, và thật bất khả thi nếu muốn đọc hiểu ý nghĩa của những tia nhìn ấy khi thiếu đi biểu cảm tổng thể trên khuôn mặt nàng.
Thế nhưng, sự tình cờ lại tỏ ra ưu ái chàng hơn cả những gì chàng có thể tưởng tượng. Đúng vào khoảnh khắc khuôn mặt nàng quay về phía chàng, nàng vướng phải sợi dây thừng của một kiện hàng vừa được mở ra bên dưới mái hiên che phía trước cửa tiệm, và suýt chút nữa đã ngã nhào nếu Alessandro không nhanh như cắt lao tới ôm trọn nàng vào lòng.
Nàng phát ra một tiếng kêu khe khẽ, bởi tấm khăn voan trên mặt đã bị xê dịch khỏi vị trí vốn có; và nhờ thế, khuôn mặt nàng đã lộ diện trước một người đàn ông—mà nhìn qua trang phục thì rõ ràng kẻ đó là một tín đồ Thiên Chúa giáo!
Nhanh chóng lấy lại bình tĩnh, nàng kéo lại tấm khăn che mặt, khẽ khàng cúi đầu chào Alessandro một cách duyên dáng, rồi nhờ sự trợ giúp của đám nô lệ để trèo lên lưng lừa và rời đi với bước đi có phần vội vã. Alessandro đứng ngẩn ngơ dõi theo bóng nàng cho đến khi nàng khuất sau góc phố gần nhất, và chàng có cảm giác như thể trước khi biến mất khỏi tầm mắt, nàng còn kịp ngoái đầu nhìn lại về phía chàng thêm một lần chớp nhoáng.
Chẳng có gì lạ khi chàng cứ đứng chết trân một chỗ như thế, đắm đuối dõi theo bóng nàng; bởi khuôn mặt mà sự tình cờ vừa hé lộ trước mắt chàng đã khắc sâu vào tim gan. Đó là một trong những gương mặt kiều diễm theo lối Gruzia, với khung mặt hình bầu dục cùng làn da trắng mịn như sữa pha lẫn sắc hồng của hoa hồng—vẻ đẹp từ xưa vẫn luôn được ca tụng ở phương Đông như hình mẫu tối thượng của nhan sắc nữ nhi; một gương mặt dẫu thiếu đi nét biểu cảm trí tuệ thì vẫn chứa đựng một thứ ma lực khôn tả cùng tất cả sức hút khiến kẻ si tình phải mê muội. Đôi mắt đen như hạt mun, mái tóc màu hạt dẻ sẫm dày dặn và óng ả một cách vương giả; đôi môi đỏ thắm như son thần và ẩn bên dưới là hai hàng răng trắng ngần đều đặn như hạt ngọc trai nhỏ nhắn. Vầng trán cao rộng, trắng ngấn tựa cẩm thạch, để lộ những đường gân xanh mong manh ẩn hiện dưới lớp da trong suốt.
Alessandro ngây ngất khi hồi tưởng lại vẻ đẹp kỳ diệu vừa thoáng hiện rồi vụt tắt trước mắt mình, nhưng niềm hạnh phúc ngút ngàn ấy nhanh chóng biến thành nỗi buồn tủi khôn nguôi khi chàng nghĩ đến việc thật khó lòng mong có ngày bóng hồng ấy lại lướt qua đời mình một lần nữa. Chàng bước vào cửa hàng, mua một món đồ nhỏ và tiện thể hỏi người thương gia Thổ Nhĩ Kỳ xem ông ta có biết vị phu nhân đó là ai không. Câu trả lời là không, nhưng người thương gia cho biết ông chắc chắn vị phu nhân ấy phải mang thân phận cao sang, dựa vào thái độ cung kính hết mực mà đám nô lệ dành cho nàng cũng như cách nàng sẵn sàng trả thẳng tay mức giá mà người ta hét cho những món đồ đã mua—trong khi phụ nữ Thổ Nhĩ Kỳ vốn khét tiếng là những kẻ kì kèo bớt một thêm hai khi buôn bán với thương gia.
Alessandro quay trở về khu ngoại ô Pera, nơi tọa lạc dinh thự của sứ bộ Florence—tâm trí ngập tràn hình ảnh người thiếu nữ xinh đẹp mà chàng chỉ được ngắm nhìn trong chớp mắt, người mà vóc dáng mềm mại ấy cũng từng được ôm trọn trong vòng tay chàng—chỉ trong một khoảnh khắc ngắn ngủi. Chàng chẳng thể nào tập trung nổi vào công việc, đành cáo ốm rồi lui về chốn riêng tư trong căn phòng của mình. Và chưa bao giờ căn phòng ấy lại trở nên cô quạnh, lạnh lẽo và ảm đạm đến thế. Toàn bộ tâm tính của chàng dường như đã biến đổi đột ngột; chàng cảm thấy thế giới giờ đây đang chứa đựng một thứ mà việc chiếm hữu nó là điều tối quan trọng đối với hạnh phúc đời mình. Chỉ duy nhất một ý nghĩ chiếm trọn mọi tâm trí: gương mặt kiều diễm nhất mà chàng từng thấy trong đời được khắc ghi sâu đậm trong tâm tưởng đến mức trí tưởng tượng của chàng chẳng thể dung chứa bất cứ điều gì khác nữa. Chàng đâu biết rằng mỗi khi bước chân ra ngoài, bản thân luôn bị theo dõi bởi một tên mật thám của reis-effendi; thế nên chàng không khỏi ngỡ ngàng khi vào ngày hôm sau, kẻ tay sai bí mật ấy thì thầm bên tai chàng rằng: “Hỡi người theo đạo Thiên Chúa, ngươi đang yêu—và việc có được người ấy đáp lại tình cảm hay không hoàn toàn tùy thuộc vào chính ngươi!”
Alessandro chết lặng trước những lời ấy. Bí mật của chàng đã bị bại lộ, hoặc ít nhất cũng bị hoài nghi. Chàng gặng hỏi kẻ vừa cất lời, để rồi bàng hoàng nhận ra sự cố ngày hôm qua không chỉ dừng lại ở mức hoài nghi—mà đã là sự thật phơi bày. Chàng khẩn khoản gặng hỏi vị phu nhân ấy là ai, nhưng tên mật thám nhất định không chịu hoặc chẳng hề hay biết. Dù vậy, hắn ta vẫn hứa sẽ dò cho ra manh mối về một người mà Alessandro dường như đang vô cùng quan tâm. Bản tính luồn cúi của đám gia nhân Thổ Nhĩ Kỳ là điều ai cũng rõ: thế nên độc giả hẳn sẽ chẳng ngạc nhiên khi chúng tôi thông báo rằng chỉ vài ngày sau, tên mật thám đã xuất hiện trước mặt Alessandro với bộ dạng hớn hở mang theo tin mừng. Chàng trai trẻ người Ý sốt sắng muốn biết kết quả cuộc dò la của tên tay sai.
“Ta không biết vị phu nhân ấy là ai,” hắn đáp; “nhưng điều này ta có thể tiết lộ cho ngài, thưa ngài đại nhân—rằng nàng không hề dửng dưng khi trông thấy ngài dạo trước; rằng nàng rất cảm kích trước nghĩa cử cứu giúp của ngài để bảo vệ nàng khỏi một tai nạn nguy hiểm—và nàng sẽ ban cho ngài một cuộc gặp mặt ngắn ngủi vào tối nay, với điều kiện ngài phải ưng thuận một số quy tắc được đặt ra liên quan đến công tác chuẩn bị sơ bộ cho cuộc hội ngộ.”
“Hãy nói ra! Hãy nói những điều đó ra mau!” Alessandro thốt lên, cuồng nhiệt vì sung sướng và suốt dường như mình đang lạc vào một giấc mơ ngọt ngào.
“Rằng ngài phải đồng ý bị bịt mắt trong suốt quá trình được dẫn đến diện kiến nàng—rằng ngài phải giữ sự im lặng tuyệt đối khi đi cùng những kẻ dẫn đường đến tư dinh của nàng—và rằng ngài sẽ trở về sau cuộc gặp cũng trong hoàn cảnh tương tự.”
“Ta sẽ thật hèn mạn khước từ sự quan tâm mà nàng đã rủ lòng ban phát, nếu dám chối từ các điều kiện ấy,” Alessandro đáp lời.
“Một tiếng sau khi mặt trời lặn,” tên mật thám nói, “ngài hãy gặp ta ở cổng đền thờ Mosque of Selimya;” dứt lời, hắn vội vã rời đi, để lại chàng thanh niên xứ Florence chìm đắm trong niềm hy vọng rạo rực đến mức cuồng hoan.
Alessandro thừa hiểu rằng những cuộc phiêu lưu tình ái kiểu như thứ mà chàng bất ngờ vướng phải vốn chẳng có gì là lạ lẫm ở phương Đông; và rằng những tiểu thư danh giá với phẩm hạnh vẹn toàn bậc nhất thường xuyên ban những buổi gặp mặt riêng tư như thế cho những gã đàn ông may mắn lọt vào mắt xanh của họ—những chuyến thăm dò đó chính là bước đệm đầu tiên dẫn đến mối lương duyên hôn nhân. Nhưng rồi chàng sực nhớ ra mình là một tín đồ Thiên Chúa giáo, trong khi bóng hồng mà lòng chàng tôn thờ lại có lẽ thuộc về đạo Hồi. Vậy thì kết quả sẽ đi về đâu? Liệu có phải một vị phu nhân quyền quý giàu có nào đó đang chuẩn bị từ bỏ đức tin vì chàng? Hay sự hy sinh tôn giáo của chính chàng mới là điều kiện tiên quyết duy nhất để chạm tới đỉnh cao hạnh phúc? Chàng chẳng biết—và cũng chẳng bận tâm lấy làm nhiều; với chàng, thế là quá đủ khi sắp được gặp lại giai nhân tuyệt sắc mà hình bóng chưa từng rời khỏi tâm trí kể từ khoảnh khắc đầu tiên bắt gặp nàng trong khu chợ bezestein!
Thậm chí khi chưa tới giờ hẹn, Alessandro đã rảo bước bồn chồn tại quảng trường trước ngôi đền nguy nga do Sultan Selim—bậc chinh vương xứ Ai Cập—cho xây dựng và mang chính tên hoàng đế của ngài. Cuối cùng, kẻ tay sai mà chàng ngóng đợi cũng xuất hiện. Con người này, dẫu thực chất chỉ là một gia nhân Thổ Nhĩ Kỳ phục vụ trong phủ sứ thần Florence, nhưng như đã thuật lại, chẳng qua cũng chỉ là một trong vô số tay mật thám được reis-effendi cài cắm xung quanh viên đại sứ. Alessandro vốn thừa biết điều này thông qua những lời gạ gẫm và thông điệp từng được truyền tải qua tay kẻ này, và dẫu chàng trai trẻ hoài nghi rằng gã đàn ông ấy biết về thần tượng kiều diễm của lòng mình nhiều hơn những gì hắn chịu thú nhận, thì bấy nhiêu quan sát cũng đủ để chàng hiểu rõ sự vô ích của việc gặng hỏi thêm về vấn đề đó.
Chính vì thế, trong sự im lặng tĩnh mịch, Alessandro cứ thế bước theo gã dẫn đường qua vài con hẻm nhỏ để ra tới mép nước của vùng Vừng Sừng Vàng. Ở đó, một chiếc thuyền nhỏ đang neo chờ với hai tay chèo và một nữ nô lệ ngồi sẵn bên trong.
“Đến lúc này ngài phải bị bịt mắt lại,” tên mật thám cất lời.
Trong chốc lát, Alessandro thoáng chần chừ, dâng lên một chút hối hận vì đã dấn thân quá sâu vào cuộc phiêu lưu này. Chàng từng nghe biết bao giai thoại rùng rợn về những tội ác kinh hoàng diễn ra trên vùng nước của eo biển Bosporus và Vừng Sừng Vàng; và bản thân chàng, trong những buổi dạo chơi nhàn rỗi dọc theo bờ cỏ xanh rì của những làn nước ấy, cũng từng tận mắt chứng kiến xác chết tái ngợm trôi nổi lềnh bềnh với sợi dây cung tố tội siết chặt quanh cổ.
Tên mật thám dường như thấu tỏ tâm can chàng.
“Ngài đang chần chừ đấy ư, thưa ngài đại nhân,” hắn nói; “nếu vậy chúng ta hãy quay bước. Nhưng xin hãy nhớ cho,” hắn hạ thấp giọng nói thêm, “rằng nếu có ý định ám hại, thì việc ra tay ngay tại nơi ngài đang đứng đây cũng dễ dàng chẳng khác gì trên lòng vịnh lấp lánh ánh sao kia.”
Alessandro không còn ngần ngại thêm nứa, ngoan ngoãn để cho gã mật thám trùm kín đầu bằng một chiếc mũ trùm mà hắn kéo sụp xuống tận mặt. Sau đó, chàng được dìu lên thuyền và hướng dẫn ngồi vào chiếc ghế cạnh nữ nô lệ. Tên mật thám nhảy phốc lên bờ, đám chèo thuyền vung mái chèo, chiếc thuyền con lướt vút đi khỏi bờ sông trong sự tĩnh lặng hoàn toàn, chẳng một ai thốt lên nửa lời.
[HẾT PHẦN I.]