Tiếp tục chủ đề, tôi thuật lại rằng trước khi
chúng tôi đến chân tòa tháp sừng sững, mắt chúng tôi
đã ngước lên đỉnh tháp, nơi hai ngọn hải đăng lơ lửng,
mà chúng tôi nhận ra, và từ đằng xa một ánh sáng khác
đáp lại tín hiệu ấy, ở một chốn xa xôi đến mức
mắt khó lòng bắt được tia sáng của nó. Tôi quay đầu
hướng về nguồn tri thức uyên thâm, liền cất lời hỏi:
“Xin hãy nói điều này nghĩa là gì? Và ánh sáng kia
đáp lại ra sao? Thế lực nào thực hiện điều này?”
Ngài đáp: “Kìa, trên làn nước dơ dáy,
ngay bây giờ ngươi có thể thấy điều sắp đón chờ chúng ta,
nếu màn sương mù sinh ra từ đầm lầy không che khuất nó.”
Chưa từng có mũi tên nào rời khỏi dây cung,
xé gió lao đi nhanh nhảu đến thế,
như một chiếc thuyền nhỏ mà tôi thoáng thấy lướt qua sóng nước
tiến về phía chúng tôi, dưới sự điều khiển duy nhất
của một kẻ chèo thuyền, kẻ đang lớn tiếng kêu lên:
“Ngươi đã đến đấy ư, linh hồn tội lỗi?”— “Phlegyas, Phlegyas,
lần này ngươi cất tiếng gọi hoài công thôi,” chúa tể của tôi đáp;
“Ngươi sẽ không còn giữ được chúng ta nữa đâu, ngoại trừ quãng thời gian
chúng ta vượt qua vũng lầy này.” Như kẻ nghe về
một tội ác lớn lao mà mình phải gánh chịu, để rồi
tâm can héo hắt; Phlegyas cũng héo hắt trong lòng
với cơn giận dữ sục sôi. Người dẫn đường của tôi bước xuống
chiếc thuyền nhỏ, và ra hiệu cho tôi bước theo ngay
sát bên cạnh ngài; mãi cho đến khi tôi bước vào, con thuyền
mới có vẻ trĩu nặng. Ngay khi cả hai đã lên thuyền,
cắt ngang những con sóng, chiếc mũi thuyền cổ kính tiến lên,
chìm sâu hơn mức bình thường khi chở những người khác.

Trong lúc chúng tôi hành trình qua dòng kênh chết chóc ấy,
một kẻ đầm đìa bùn lầy tiến đến trước mặt tôi và cất lời:
“Ngươi là ai mà dám đến đây trước thời hạn?”
Tôi đáp: “Dù ta có đến, ta cũng chẳng dừng chân;
nhưng ngươi là ai mà trở nên nhơ nhuốc thế này?”
Hắn liền đáp: “Như ngươi thấy đấy, ta là kẻ đang sầu khổ.”
Và tôi đáp lại hắn: “Trong buồn sầu và đau khổ,
hỡi linh hồn bị nguyền rủa! Ngươi cứ ở lại đó đi. Ta thừa biết ngươi,
dù ngươi có ngụy trang trong bùn nhơ thế này.” Bấy giờ hắn vươn
hai tay về phía chiếc thuyền; vị thầy thông thái của tôi
đã nhận ra, liền đẩy hắn ra: “Cút đi! Xuống dưới đó,

nhập bọn với những con chó khác!” rồi vòng tay ôm lấy cổ tôi,
hôn lên má tôi, và cất lời: “Hỡi tâm hồn
đầy kiêu hãnh chính đáng! Phúc thay người phụ nữ đã mang thai ngươi!
Hắn từng là một kẻ nổi danh vì sự ngạo mgn ngoài thế gian;
không một nhân đức nào tô điểm cho ký ức về hắn; thế nên
giờ đây bóng hình hắn mới cuồng nộ nhường này. Trên kia,
biết bao kẻ đang tự cho mình là những vị vua hùng mạnh
mà ở nơi này sẽ vùng vẫy trong bùn lầy như loài lợn,
để lại đằng sau sự phỉ nhổ gớm ghiếc!”
Bấy giờ tôi nói: “Thưa Thầy! Con rất muốn được nhìn thấy
hắn bị nhấn chìm trong vũng cặn bã này, trước khi chúng ta rời khỏi hồ.”
Ngài đáp: “Trước khi bờ hồ hiện ra trước mắt ngươi,
mong ước đó sẽ được thỏa mãn,
một ước nguyện hoàn toàn xứng đáng được thực hiện.” Lời ngài vừa dứt,
tôi đã thấy đám đông đầm lầy
lao vào hắn hung hãn đến mức, mà cho đến nay
tôi vẫn dâng lời cảm tạ và ngợi ca Thiên Chúa vì điều đó.
“Tên Filippo Argenti đấy!” tất cả bọn chúng đều la lớn:
Và gã người Florence cáu kỉnh ấy đã tự quay sang
dùng nanh vuốt để trả thù chính mình. Chúng tôi bỏ mặc hắn ở lại đó,
và tôi không nhắc gì thêm về hắn nữa. Nhưng bỗng nhiên,
một âm thanh than van dội vào tai tôi,
khiến tôi mở rộng tầm mắt nhìn ra xung quanh.
Và vị người thầy hiền từ cất lời: “Này con trai của ta!
Chúng ta đã đến gần thành phố mang tên Dis,
cùng với những cư dân nghiêm nghị của nó, một đám đông hùng vĩ.”
Tôi thưa rằng: “Thưa Thầy! Quả thực con đã chốn thung lũng kia
nhìn thấy những ngọn tháp nhọn,
ánh lên sắc đỏ rực, như thể chúng vừa vươn lên
từ ngọn lửa.” Ngài đáp: “Ngọn lửa vĩnh hằng,
cháy âm ỉ bên trong, khiến chúng rực lên thứ ánh sáng đỏ rực;
như ngươi thấy ở địa ngục tăm tối này.”
Chúng tôi tiến vào những hào sâu, thứ bao quanh
vùng đất u ám này. Những bức tường trông có vẻ
được xây bằng sắt. Chúng tôi đã đi một vòng rộng,
trước khi đến được nơi người thủy thủ lớn tiếng
gọi một cách kịch liệt: “Hãy bước ra! Lối vào ở đây!”
Trên những cánh cổng, tôi thoáng thấy
hơn một ngàn kẻ từ thuở xưa đã bị ném khỏi thiên đường.
Với điệu bộ giận dữ, chúng la lên: “Kẻ nào thế này,
chưa từng nếm mùi chết chóc mà lại dám bước qua
những vùng đất của người chết?” Người dẫn đường uyên bác của tôi
ra hiệu rằng ngài muốn có một cuộc trao đổi bí mật;
nhờ đó cơn giận dữ khinh miệt của bọn chúng dịu lại, rồi chúng
cất lời: “Hãy bước vào một mình ngươi; còn kẻ kia hãy để hắn đi,
kẻ đã cả gan bước vào vương quốc này.
Hãy để hắn một mình quay về bằng con đường u mê của hắn;
nếu hắn rành đường, cứ để hắn chứng minh. Còn ngươi,
ngươi phải ở lại đây, kẻ đã làm hộ tống cho hắn
suốt xứ sở tăm tối nhường này.” Giờ đây hỡi người đọc, hãy nghĩ xem
tâm trạng của tôi ra sao trước tiếng kêu của những lời nguyền rủa ấy.
Tôi đã đinh ninh rằng mình sẽ chẳng bao giờ có thể quay về.
“Ôi người dẫn đường yêu quý của tôi! Người đã hơn bảy lần
mang lại cho tôi sự an toàn, và kéo tôi ra khỏi
hiểm nguy sâu thẳm mà tôi phải đối mặt,
xin đừng bỏ rơi tôi,” tôi kêu lên, “trong hoàn cảnh ngặt nghèo này.
Và nếu chúng ta không được phép tiếp tục tiến bước,
xin hãy cùng tôi nhanh chóng quay ngược lại.”
Chúa tể của tôi, Đấng đã đưa tôi đến đó,
đáp rằng: “Đừng sợ: bởi vì không ai có quyền
làm chúng ta thất vọng trên hành trình này, khi đã được ban quyền uy
cao cả nhường ấy. Nhưng phần ngươi,
hãy chờ ta ở đây; trong lúc này hãy vỗ về
tâm hồn mệt mỏi của mình, và nuôi dưỡng nó bằng niềm hy vọng tốt lành, hãy tin chắc rằng
ta sẽ không bỏ rơi ngươi ở thế giới u ám bên dưới này.”
Nói xong, người cha nhân từ cất bước ra đi,
và rời bỏ tôi. Tôi ở lại trong sự do dự,
đấu tranh giữa muốn và không muốn trong tâm tưởng.
Tôi không thể nghe rõ những điều kiện ngài đưa ra cho chúng,

nhưng chúng cũng không bàn bạc lâu, vì tất cả cùng một lúc
đã tháo chạy vào bên trong. Cánh cổng đã bị đóng lại
bởi những kẻ thù đối với trước ngực
của vị chúa tể kính yêu của tôi: ngài quay trở lại với tôi
trong bước chân chậm chạp, bị từ chối bên ngoài. Đôi mắt ngài
hướng xuống mặt đất, và trên vầng trán đã xóa sạch
mọi sự tự tin, trong khi ngài cất lời thở dài:
“Kẻ nào đã từ chối ta chốn khổ đau này?”
Rồi ngài quay sang tôi: “Việc ta nổi giận, chớ nên
coi là điều đáng sợ: trong thử thách này ta sẽ
chiến thắng, dù chúng có dùng bất kỳ mưu mẹo nào bên trong
để cản trở. Sự ngạo mạn này của chúng không phải mới mẻ,
trước đây chúng từng bày tỏ ở cánh cổng ít kín đáo hơn,
nơi đến nay vẫn không có then cài; ngay trên vòm cổng đó
ngươi đã thấy dòng chữ chết chóc; và ngay lúc này đây
ở phía bên này lối vào, dọc theo con dốc,
vượt qua các tầng vòng, không có ai hộ tống,
một kẻ với sức mạnh vô song đang đi xuống để mở ra cho chúng ta vùng đất này.”