Chiếc taxi thả tôi xuống địa chỉ mà ông nội đã đọc cho: một ngõ phố với mặt đường lát đá nằm sau công viên quảng trường Washington. Vít chặt trên cánh cổng chính bảo vệ lối vào con ngõ cụt là một tấm biển bằng đồng ghi rõ xưa kia ngõ MacDougal có những chuồng ngựa và dãy nhà phụ của các biệt thự tư sản nằm ven công viên.
Bình minh đang hé rạng. Một làn sương mù bảng lảng đang lững lờ trôi trên các phiến đá lát đường: những dải hơi nước uốn lượn quanh chân các cột đèn đường cũ kỹ. Tôi đẩy cánh cổng rồi tiến bước đến tận ngôi nhà nhỏ hai tầng với mặt tiền gỉ sét màu đất son. Tôi dùng vòng gõ bằng đồng thau trang trí mặt sư tử đang gầm thét để gõ cửa.
- Chào con trai, ông Sullivan chào đón tôi sau khi thò mặt qua khe cửa mở hé.
Trong lúc ông mở toang cửa ra, tôi quan sát ông từ đầu đến chân. Ngoại hình của ông đã thay đổi thật ngoạn mục. Kiểu tóc của ông gọn gàng và trau chuốt: tóc rẽ sang bên, dài hơn và được tạo dáng cân đối trên đỉnh đầu. Bộ râu của ông ngắn hơn, được cắt tỉa gọn gàng. Dù lúc này hãy còn sáng sớm tinh mơ, ông đã mặc chiếc áo pull cổ lọ và khoác áo vest nhung kẻ nom rất thanh lịch. Tôi sững sờ như bị thôi miên: lão già uể oải ở bệnh viện Blackwell đã nhường chỗ cho một gentleman farmer trông trẻ hơn tuổi thực đến mười tuổi.
- Người cậu bê bết máu kìa! Ông lo lắng thốt lên.
- Ông yên tâm đi, không phải máu của cháu đâu.
- Thôi nào, vào nhanh đi kẻo ông cháu ta lạnh cóng mất thôi!
Tôi ngập ngừng theo ông vào tận phòng khách sang trọng và ấm cúng giống như bên trong một quán rượu kiểu Anh với sàn nhà màu mật ong, tràng kỷ Chesterfield khâu chần múi cùng bàn bi-a.
Cuối phòng là chiếc gương lớn nhô cao trên quầy bar gỗ gụ nơi có dãy ly cốc bằng pha lê dày và khoảng chục chai whisky đủ loại xếp ngay hàng thẳng lối. Chiếm trọn cả mảng tường là một giá để sách gáy da và chiếc tủ buýp phê bằng gỗ khảm ngà trên đó để một máy hát chạy điện cùng những đĩa nhạc jazz cổ loại 33 vòng. Tôi nhận ra những nhạc sĩ bản thân mình cũng yêu thích: Thelonious Monk, John Coltrane, Miles Davis, Frank Morgan…
- Lại gần lò sưởi đi, ông Sullivan vừa mời vừa xoa xoa tay trước lò sưởi, bên trong lò đang tí tách một ngọn lửa sáng đượm. Hôm nay cậu tỉnh lại lúc mấy giờ?
- Ba giờ sáng.
- Lần này là ở đâu vậy?
- Trong một căn hộ áp mái thuộc khu SoHo.
Tôi kể lại vắn tắt cho ông nghe về ý định tự tử của Lisa và nỗ lực của tôi nhằm cứu mạng cô gái. Ông có vẻ xúc động sâu sắc khi nghe chuyện. Trong vài giây, gương mặt ông lộ vẻ ủ rũ, ánh mắt vơ vẩn mông lung, rồi ông tìm kiếm niềm an ủi bằng cách lôi từ túi áo vest ra một bao Lucky Strike – cả đời Frank chỉ hút loại thuốc đó và ông có chết sớm thì nó tuyệt đối không vô can. Ông mời tôi một điếu rồi tự châm cho mình một điếu.
- Ta dám chắc là con bé sẽ bình an vô sự thôi, ông khẳng định trong lúc ngồi lên chiếc ghế bành bằng da vàng nâu. Cậu muốn tắm qua không?
- Khoan đã, ông Sullivan, chúng ta đang ở đâu thế này?
- Ta đã nói với cậu rồi còn gì: ở nhà ta.
- Cháu khó mà tin được lời ông. Cháu còn chẳng thấy ông có cách nào mà có thể mua hay thuê được một căn hộ: ông là bệnh nhân bỏ trốn khỏi bệnh viện tâm thần, điều đó có nghĩa là ông không có tiền mặt, không có tài khoản ngân hàng, không có giấy tờ tuỳ thân…
- Ấy vậy mà hai ta vẫn đang ở nhà của ta, ông vặn lại kèm theo ánh mắt ranh mãnh. Ta đã mua căn hộ này năm 1954. Đây là chốn riêng tư của ta, khu vườn bí mật của ta. Nơi ta vẫn thích đến ngoài giờ làm việc để nghe nhạc, nghỉ ngơi, uống một ly…
- “Hẹn hò các nhân tình sao cho vợ ta không hề hay biết”, tôi nói nốt câu.
Tôi nhác thấy nụ cười của ông qua làn khói thuốc.
- Đúng vậy, cả mục đích đó nữa, ta đồng ý với cậu. Tóm lại, để giữ bí mật về nơi này, ta đã trả tiền mua nhà thông qua một hệ thống đứng tên thay và nhận nợ dài hạn rất phức tạp. Nói trắng ra thì chính ta là người xuất vốn, nhưng bạn hùn vốn của ta thời đó, Ray McMillan mới là chủ nhân chính thức của món bất động sản này.
- Và người đó đã trả lại ngôi nhà này cho ông hồi năm ngoái sau khi ông trốn thoát khỏi bệnh viện.
- Cậu nắm bắt nhanh đấy, cậu nhóc.
Giờ thì tôi đã hiểu rõ hơn. Giữa những năm 1950, khi ông Sullivan bị tuyên bố là qua đời, người ta tiến hành thanh lý món gia tài ông để lại, nhưng căn hộ ở New York này không nằm trong số di sản của ông, nó đã lọt lưới.
- Và cụ thể thì ông làm cách nào để có tiền sinh sống qua ngày?
Dự đoán được câu hỏi của tôi, ông đã rời khỏi ghế bành tự lúc nào. Đứng trước giá sách, như một ảo thuật gia, ông xoay tấm gỗ để lộ ra một két sắt. Ông quay số mở chiếc tủ bằng thép: bên trong có ba thỏi vàng kích cỡ trung bình đang sáng lấp lánh.
- Ta có đưa ra cho cậu bao nhiêu lời khuyên chăng nữa thì lời khuyên này vẫn là quý báu nhất, nhóc ạ: dù có gặp phải chuyện gì, lúc nào cũng phải giữ lại chút đỉnh phòng thân. Ngừa trước những đòn oan nghiệt mà cuộc đời này sẽ không bỏ lỡ dịp giáng xuống cậu.
Mắt tôi như bị hút vào ba thỏi vàng, không sao cưỡng lại được. Rốt cuộc tôi cũng cất lời được:
- Nhưng toàn bộ số vàng này ở đâu ra ạ?
Ánh mắt ông nội tôi lại trở nên lanh lợi.
- Đầu những năm 1950, vì những lý do liên quan đến thuế má, một trong những khách hàng lớn nhất của ta đã hình thành thói quen thanh toán bằng những thỏi vàng được thừa kế từ người mẹ quá cố. Bằng cách đó ta đã thu được bốn thỏi và cất tạm ở đây. Năm ngoái ta đã bán lại một thỏi. Sinh hoạt phí tăng chóng mặt nhỉ?
Tôi không buồn trả lời câu hỏi của ông đặt ra.
- Vậy là ông đã sống ở đây suốt tám tháng qua?
- Rõ là thế.
- Và ông làm gì cho hết ngày?
Ông di nát đầu mẩu thuốc trong chiếc gạt tàn bằng thuỷ tinh đúc khuôn.
- Chờ cậu chứ còn làm gì.
- Chờ cháu ư, làm sao có thể như thế chứ?
Ông nhìn tôi không chớp mắt rồi cất giọng trầm khàn:
- Ta biết cậu đang thắc mắc rằng bản thân mình đang gặp phải chuyện gì. Và ta biết cậu đang khiếp sợ. Vậy thì đây, ta có một tin xấu dành cho cậu: sự thật còn khủng khiếp và tệ hại hơn nhiều so với tất cả những gì cậu có thể hình dung.
Tôi nhìn ông vẻ thách thức
- Vậy sự thật ấy là thế nào?
- Đó là một câu chuyện phức tạp và khó mà chấp nhận nổi. Ta sẽ kể cho cậu nghe, dĩ nhiên, nhưng trước tiên, cứ lên gác tắm qua rồi mặc quần áo mới vào cái đã.
- Và cháu sẽ tìm thấy những thứ quần áo kia ở đâu?
- Trên gác. Có hai phòng ngủ. Phòng đầu tiên là của ta. Phòng thứ hai, cứ coi là của cậu đi. Cậu sẽ tìm thấy tất cả những đồ thiết yếu trong tủ treo. Vì không chắc về kích cỡ nên ta đã mua mỗi thứ liền hai cỡ.
Thấy vẻ ngạc nhiên của tôi, ông nói thêm bằng giọng mãn nguyện:
- Ta đã nói với cậu rồi: ta chờ cậu đã hàng tháng nay, nhóc ạ.
