Chúng tôi ôm hôn nhau mất chừng hơn hai phút. Gặp lại ông Sullivan thật mừng biết mấy. Ba năm vừa qua, tôi thấy nhớ ông nội hơn là những gì bản thân muốn tự thừa nhận.
- Cậu trở lại khi nào thế? ông hỏi, hai tay vẫn đặt lên vai tôi.
Ông đã qua tuổi tám mươi, thế mà vẫn luôn tráng kiện: dáng đi uyển chuyển, vóc dáng đô vật, ánh mắt sáng quắc và sắc bén, bộ râu rậm dày nhưng được cắt tỉa cẩn thận.
- Vừa xong thôi ạ, tôi đáp. Cháu vừa thức dậy trong tình trạng nằm trên vỉa hè ở cuối phố.
- Cậu thấy đấy, làm gì có sự tình cờ nào chứ! ông chào mừng tôi bằng một câu mang hơi hướm châm ngôn. Theo ta nào, ở đây lạnh quá!
- Chúng ta đi đâu ạ?
- Tới nơi duy nhất tại đất New York này đảm bảo cho ta hôm nay không bị lạnh cóng!
Tôi đi cùng ông tới một nơi có biển hiệu kín đáo trên phố 110: Russians & Turkish Baths.
Những “phòng tắm hơi kiểu Nga và Thổ Nhĩ Kỳ” này là một cơ sở nổi tiếng có đến trăm năm tuổi thuộc khu Lower East Side. Tôi đã nghe nhắc đến nó nhiều lần, nhưng chưa từng có ý định đặt chân vào bên trong. Ông Sullivan thì ngược lại, dường như đã trở thành khách quen. Ông chào Igor, anh chàng nhân viên đón khách, bằng tiếng Nga: Igor là một gã cò hương cao hai mét, thân hình gầy đét và xương xẩu. Mặc một chiếc áo sơ mi truyền thống bằng vải lanh thêu, gã khổng lồ ấy đang đẽo một mẩu gỗ bằng lưỡi dao dài hai mươi xăng ti mét. Vừa trông thấy ông nội tôi, gã bèn cắm phập con dao vào mặt gỗ trước quầy rồi tới gặp chúng tôi.
Gã đưa cho chúng tôi áo choàng tắm, khăn tắm và hai đôi dép, rồi dẫn chúng tôi tới phòng thay đồ. Vì ngoài trời đang có bão tuyết nên các phòng tắm gần như vắng tanh. Thay xong quần áo, tôi theo chân ông Sullivan qua một mê cung hành lang và cầu thang bộ trang trí rườm rà. Chúng tôi đi qua nhà tắm hơi kiểu Thổ, bồn sục jacuzzi, phòng xông và vật lý trị liệu để tới căn phòng tạo nên tiếng tăm cho cửa tiệm: “phòng tắm hơi kiểu Nga”. Đó là một căn phòng rộng rãi có trang bị một bếp lò vĩ đại để hơ nóng đá. Ngay từ những giây đầu tiên, hơi nóng - khô và thô ráp - đã khiến tôi thấy dễ chịu. Dưới tác dụng của nhiệt độ cao, tôi cảm thấy các lỗ chân lông trên da mình dãn nở, các khoang hốc được khai thông, máu tưới đẫm cơ thể tôi bằng một sức mạnh mới mẻ.
Ông Sullivan ngồi trên bậc đá cao nhất - cũng là bậc nóng nhất.
- Ta muốn nói với cậu chuyện này ngay, ông mở lời trong lúc khoát tay mời tôi ngồi xuống cạnh ông. Lúc này Lisa hiện đang không ở New York.
Tôi thậm chí không tìm cách che giấu nỗi thất vọng của bản thân.
- Con bé đang ở Venise làm mẫu ảnh cho một hãng trang sức.
Venise… Ngay cả khi Lisa không muốn trở thành một phần đời tôi nữa, thì biết cô hiện đang ở cách tôi bảy nghìn cây số cũng vẫn khiến tinh thần tôi suy sụp. Trong lúc tôi im lặng day day hai thái dương, ông nội tôi nói thêm:
- Con bé đã kể cho ta nghe mọi chuyện. Tin ta đi, hai đứa quyết định như vậy là khôn ngoan đấy.
- Không thể nói là cô ấy thực sự cho cháu quyền lựa chọn…
Hơi nóng dâng lên trong phòng tắm hơi kiểu Nga. Tôi nhìn nhiệt kế gắn trên tường: nó chỉ gần chín mươi độ.
- Cô ấy đã ngay lập tức gây cho cháu thiện cảm, tôi vừa nói vừa dụi nhẹ hai mí mắt. Thất thường, phiền phức, đồng bóng, dữ dội…
Ông Sullivan - người hiểu Lisa rõ hơn tôi - không thể nén nổi một nụ cười. Nhưng nước mắt tôi đã kịp trào ra, vừa bất ngờ vừa đột ngột.
- Khỉ thật, cháu không thể tin được là mình sẽ không gặp lại cô ấy nữa!
Hơi mất tự nhiên một chút, ông nội chìa cho tôi một chiếc khăn tắm.
- Lật qua trang mới đi, Arthur.
- Khó lắm ông ạ, tôi nói đoạn lau mặt.
- Ta biết chứ, nhưng hãy nghĩ mà xem: cháu không thể yêu cầu con bé chờ cháu được. Cháu không thể yêu cầu con bé chung thủy một lòng một dạ được. Thật mất nhân tính nếu đòi hỏi ai đó làm vậy.
Lần đầu tiên, tôi buông xuôi.
- Chắc chắn là ông có lý rồi.
Tôi nhắm mắt lại vài phút, thả mình vào bầu không khí tái sinh của phòng tắm hơi.
- Nhưng còn ông, ông đã giữ được tình yêu của bà Sarah đấy thôi, tôi nhận xét.
Ông Sullivan nhún vai rồi buột ra một tiếng thở dài. Như mỗi lần nhắc đến quá khứ, mắt ông lại sáng lấp lánh, gương mặt ông lộ rõ vẻ ủ rũ.
- Đó là một người phụ nữ khác, một thời đại khác, một thế hệ khác. Vả lại, hãy nhìn xem chuyện đó đã đưa ta tới đâu. Ta đã giết người mình yêu và không thể làm gì để cứu mạng con gái mình.
Tôi biết câu chuyện của ông, đoạn kết bi thảm của nó, nhưng ngày hôm đó, khi nghe kể lại chuyện không biết lần thứ bao nhiêu rồi nữa, điều gì đó khiến tôi băn khoăn.
- Nhưng ông đã làm thế nào để thuyết phục bà Sarah chờ ông? Ông đã xoay xở cách nào để bà ấy yêu ông trong khi thời gian gặp gỡ giữa hai người ít ỏi đến thế?
Ông đứng dậy rồi lấy hai tay quạt quạt. Tôi cứ nghĩ ông sắp trả lời, nhưng thay vào đó, ông lấy một chậu gỗ hứng đầy nước lạnh buốt rồi hất vào người tôi.
- Sảng khoái chứ hả?
Tôi gào toáng lên trong khi ông bật cười ha hả hồi lâu.
Tôi đang nhìn ông với ánh mắt hình viên đạn, thì hai gã khổng lồ bước vào phòng. Hai gã người Nga đầu cạo nhẵn thín, từ chân đến đầu kín mít hình xăm và chỉ mặc quần cộc áo may ô.
- Đến giờ mát xa rồi, ông Sullivan thông báo với tôi.
Nghi hoặc nhưng tôi vẫn chấp nhận theo đủ trình tự. Mát xa thực chất là xát thật mạnh dầu ô liu lên da tiếp đó là biến những cành sồi và bạch dương thành roi quất lên người. Ban đầu còn cưỡng lại nhưng cuối cùng tôi đã để mặc cho mình bị “quất roi”, bị cuốn theo mùi hương tươi mát và đậm chất núi rừng, trong lúc vẫn tiếp tục cuộc chuyện trò với ông nội đang nằm dài trên chiếc bàn kế bên.
- Ba năm vừa rồi ông làm gì?
- Ta kiếm được bộn tiền.
- Thật sao? Nhờ chơi chứng khoán chăng?
Ông buột ra một tiếng làu nhàu tỏ ý đồng tình.
- Năm 1995, ta đã bán ba thỏi vàng. Rồi ta đầu tư toàn bộ số tiền thu được vào thị trường chứng khoán. Trong vòng năm năm, giá cổ phiếu Mỹ đã tăng gấp năm. Hồi đầu năm ta đã bán lại toàn bộ trước khi thời giá sụt giảm.
- Đã xảy ra một cuộc khủng hoảng kinh tế hay sao?
- Không, đơn giản là bong bóng công nghệ xẹp hơi thôi. Chẳng có gì nằm ngoài dự đoán cả. Cậu có biết Keynes nói sao không: “Cây dẫu có cao thì cũng chẳng bao giờ mọc đến tận trời.” Cuộc thanh trừng sẽ còn tiếp diễn dài dài, và đối với nhiều nhà đầu tư chỉ có theo đuôi người khác mà không biết tính toán thì mọi thứ sẽ tan theo mây khói thôi.
Ông cười khẩy:
- Lũ ngốc! Dẫu sao chúng cũng mất đến năm năm mới hiểu ra rằng chúng chỉ mua đi bán lại gió trời! Những doanh nghiệp trẻ sẽ không bao giờ sinh lời được, những lời hứa hão…
- Thế còn ông, ông ma lanh hơn những người khác sao?
- Dĩ nhiên, ông nói bằng giọng thỏa mãn.
- Và số tiền đó, ông định dùng vào việc gì?
- Ta vẫn giữ cho cậu, nhóc ạ.
Tôi bật cười buồn bã.
- Cháu làm sao có thể tiêu đến số tiền đó.
- Đừng có khinh rẻ đồng tiền, Arthur ạ. Đó là thước đo tự do chứ đâu. Cuộc đời cậu còn lâu mới kết thúc, thế nên cứ tin vào kinh nghiệm của ta đi: trong đời luôn có lúc mà việc có một vài khoản tiết kiệm tỏ ra mang tính quyết định để thực hiện một kế hoạch cho đến nơi đến chốn.