Con bé xuất hiện trở lại năm 1955. Bắt đầu bằng một lời nói nhỏ vào tai của La Inca.

Tôi nghĩ chúng ta phải minh bạch và thành thật về thái độ của La Inca trong thời kỳ gia đình Cabral sụp đổ tan nát. Có người bảo rằng bà sống lưu đày ở Puerto Rico trong thời kỳ đó, nhưng thật ra bà đang ở Baní, tự cô lập với người thân, lòng vẫn còn đau đớn khôn nguôi kể từ khi chồng mất từ ba năm trước. Để giải tỏa nghi ngờ của nhiều người cho là cái chết này cũng là do âm mưu: ông ta chết trước khi sự Sụp Đổ xảy ra, vì thế chắc chắn ông không phải là nạn nhân của nó. Những năm đầu cữ tang của bà rất buồn thảm; chồng bà là người duy nhất trên đời bà yêu, cũng là người thật sự yêu bà, và họ chỉ mới kết hôn có mấy tháng khi ông mất. Bà bị lạc vào vùng hoang vu trong tiếc nhớ, vì thế khi có lời nhắn là Abelard, anh họ của bà, đang ở trong tình thế nguy ngập với Trujillo, La Inca, với sự hổ thẹn không bao giờ nguôi ngoai, đã chẳng phản ứng gì cả. Bà đang chìm đắm trong đau buồn. Bà có thể làm được gì cơ chứ? Khi nghe tin cái chết của Socorro và mất đứa con bị đưa đi ở khắp nơi, bà vẫn, thật là xấu hổ cho bà, chẳng làm gì cả. Để cho những người còn lại trong gia đình tự lo liệu. Mãi đến khi bà nghe cả Jackie và Astrid cũng đã chết bà mới bắt đầu cố vượt qua cơn tâm bệnh đã quá lâu để nhận ra rằng, chồng chết hay không chết, than khóc hay chẳng khóc than, bà đã hoàn toàn không làm tròn bổn phận đối với anh họ của mình, người lúc nào cũng tử tế nhân hậu với bà, và người đã ủng hộ cuộc hôn nhân của bà trong khi tất cả người thân đều chống đối. Sự thức tỉnh này làm bà vừa sợ hãi vừa hổ thẹn. Bà gượng dậy tắm rửa trang điểm và đi tìm đứa con gái út - nhưng khi bà đến gặp gia đình ở Outer Azua, những người đã mua con bé, họ cho bà xem một cái mộ nhỏ xíu và chỉ thế thôi. Bà rất nghi ngờ cái gia đình quỷ quyệt này, nhưng bởi vì và không biết thuật tiên tri cũng không phải là người chuyên tìm chứng cớ tội ác, bà chẳng thể làm gì hơn. Bà chấp nhận chuyện con bé đã chết, và một phần nào, đó cũng là lỗi của bà. Cảm giác hối hận và hổ thẹn này cũng có cái tốt: nó làm bà thức tỉnh và thoát khỏi nỗi buồn tang chế. Bà bắt đầu hồi sinh. Mở một vài tiệm bánh. Phục vụ khách hàng thật chăm chỉ. Thỉnh thoảng bà mơ về đứa bé gái, con út của người anh họ đã qua đời. Xin chào cô, đứa bé gái nói, và La Inca thức dậy nghe lòng mình se thắt.

Thế rồi vào năm 1955. Năm của Nhà Bảo Trợ. Những tiệm bánh của La Inca bắt đầu phát đạt, bà bắt đầu thiết lập địa vị của người có tiếng trong thành phố, rồi có một ngày bà nghe một câu chuyện thật đánh kinh ngạc. Có con bé sống lang thang ở Outer Azua đã cố tìm cách xin nhập học một trường ở làng quê mà Trujillo đã xây cất lúc trước, nhưng bố mẹ nó, bố mẹ nuôi, không muốn cho nó đi học. Đứa bé, rất bướng bỉnh và bố mẹ nuôi nổi giận khi đứa bé trốn việc để đi học. Trong lúc cãi vã giằng co, con nhỏ muchacha tội nghiệp đã bị bỏng nặng, thật kinh khủng; người bố nuôi tạt một chảo dầu đang sôi vào lưng trần của con bé. Vết bỏng nặng suýt tí nữa giết nó (Ở Santo Domingo tin tốt lành đi nhanh như tiếng sấm, nhưng tin dữ đi nhanh như ánh chớp.) Và cái phần khó tin nhất của câu chuyện là con bé bị bỏng nặng này là thân nhân của La Inca!

Làm thế nào có chuyện như thế nhỉ? La Inca gặng hỏi.

Bà có nhớ người anh họ của bà là bác sĩ ở mãi La Vega không? Người đã đi tù bởi vì nói xấu Trujillo? Ấy, có một fulano[1] nói con bé đó là con của ông bác sĩ! Có ai biết fulano là ai không? Fulano là người nào?

Liên tiếp hai ngày bà chẳng muốn tin. Người ta luôn đồn đãi đủ thứ chuyện ở Santo Domingo. Bà không muốn tin là con bé có thể sống ở Outer Azua, vì nơi ấy là chỗ khó sống nhất! Cả hai đêm liên tiếp bà ngủ không yên, phải dùng mamajuana làm thuốc ngủ, và cuối cùng, sau khi làm dịu bớt mặc cảm tội lỗi, La Inca nhờ người hàng xóm, Carlos Moya, ông thợ giỏi nhất đã từng nhồi bột làm bánh cho bà trước khi bỏ việc đi cưới vợ, lái xe chở bà đến nơi con bé đang sống. Nếu con bé đó là con của anh họ tôi, tôi sẽ biết ngay khi tôi nhìn thấy nó, bà tuyên bố. Hai mươi bốn giờ sau bà quay về mang theo cô bé Beli cao, gầy, và giống như người chết dở. La Inca chắc chắn và mãi mãi sẽ thù ghét đám nhà quê đó. Không những lũ mọi rợ này đốt cháy con bé, chúng còn trừng phạt bằng cách nhốt nó trong chuồng gà lúc ban đêm! Đầu tiên họ không muốn mang con bé ra. Nó không thể nào là họ hàng của bà. Nó là một con bé da đen. La Inca kiên quyết, dùng hết lời thuyết phục họ. Rồi con bé xuất hiện từ trong chuồng gà không thể khom lưng bởi vì vết sẹo. La Inca nhìn sâu vào dôi mắt hoang rợ và giận dữ của nó và tưởng như Abelard và Socorro đang đăm đắm nhìn bà. Đừng chú ý đến màu da đen. Đây đúng là con bé. Đứa út. Mặc dù thất lạc, bây giờ đã gặp lại.

Tôi là người thân của cháu. La Inca nói cả quyết. Tôi đến để cứu cháu.

Và chỉ chờ có thể, trong nháy mắt và một lời nói nhỏ, có hai cuộc đời bị thay đổi mãi mãi. La Inca dành cho cô bé cái phòng chồng bà thường dùng để nghỉ ngơi và điêu khắc gỗ. Bà làm giấy tờ khai sinh cho cô bé, gọi bác sĩ đến để chữa trị. Cái chỗ bị bỏng của nó rất là ghê gớm. Ít nhất cũng phải đến một trăm mười chỗ cần phải đắp da. Vết sẹo giống như một bàn tay của quái vật chạy từ phía sau cổ cho đến cuối đường xương sống của nó. Một hố bom, một vết sẹo của thế giới giống như những vết sẹo hibakúha[2]. Ngay lập tức sau khi con bé có thể mặc quần áo trở lại, La Inca cho con bé mặc quần áo đẹp và chụp ảnh lần đầu tiên ở ngay trước nhà.

Đây là cô bé Hypatía Belicia Cabral, cô con gái út. Nghi ngờ, giận dữ, quạu cọ và im lặng. Một cô bé nhà quê bị thươg tích và bị bỏ đói, dáng dấp và tư thế của cô toát ra hừng hực vẻ kháng cự. Da đen nhưng rõ ràng là con của gia đình Cabral. Điều này không thể nghi ngờ. Con bé đã cao hơn Jackie lúc đẹp nhất. Mắt của nó cùng màu với mắt của người bố mà nó không hề biết.

❀ ❀ ❀

[1] Một người nào đó tên thế này hay thế kia.

[2] Vết sẹo hình thành bởi phóng xạ của bom nguyên tử