Sĩ Tôn Thụy trong lòng rùng mình, khẽ ho khan một tiếng. Hoàng Phủ Kiên Thọ cũng đã phản ứng lại, triều đình căn bản không dám khai chiến với Tôn Sách, nếu thật sự xảy ra án mạng, triều đình không những không thể báo thù cho họ, ngược lại còn truy cứu trách nhiệm của họ.
Họ đi một đường tới đây, nhìn thấy rất rõ ràng, xét tình thế trước mắt, triều đình nếu có thể hợp nhất các châu, có lẽ còn có cơ hội một trận với Tôn Sách. Nhưng Lương Châu chưa định, Ký Châu còn chưa kết minh, Tịnh Châu lại đứng ngoài quan sát, triều đình chỉ dựa vào Ký Châu và U Châu là không thể đánh bại Tôn Sách, triều đình cũng không hạ được quyết tâm này. Còn như mấy năm sau, thì càng không có hy vọng.
Trong lòng Sĩ Tôn Thụy dâng lên một nỗi bi ai. Triều đình đã mất hết tôn nghiêm, Tôn Sách căn bản không đặt triều đình vào mắt, đây quả thực là tự rước lấy nhục. Ông ta lấy trường đao từ trong tay Hoàng Phủ Kiên Thọ, cầm đao ngang người, ngón tay lướt qua lưỡi đao, cười không tiếng động. "Đã nhiều năm không giết người rồi, cũng không biết có thể tiếp được tướng quân mấy hiệp, không tự lượng sức mình, xin tướng quân đừng cười." Nói xong, xách vạt áo lên, nhét vào dây lưng, chân trái bước lên phía trước nửa bước, hai tay nắm đao, giơ cao quá đỉnh đầu. "Phù Phong Sĩ Tôn Thụy, dám xin thỉnh giáo tướng quân."
Tôn Sách cười lạnh một tiếng: "Cũng đúng, các người nắm giữ đại quyền, giết người chỉ là chuyện một câu nói, hà tất phải tự mình ra tay."
Sĩ Tôn Thụy nhíu chặt mày. "Tướng quân sao lại nói lời này? Ta với ngươi nhà họ Tôn không thù không oán."
"Ngươi với ta nhà họ Tôn đúng là không thù không oán, nhưng với nhà họ Viên thì sao? Người khác không biết, ta lại rõ ràng lắm, ngươi chính là cánh tay trái của Vương Doãn, giết cả nhà họ Viên, tay ngươi không dính máu, chẳng lẽ trong lòng cũng không có chút hổ thẹn nào sao?"
Khóe mắt Sĩ Tôn Thụy giật giật hai cái, hít sâu một hơi, chậm rãi hạ trường đao xuống. "Tướng quân nói đúng, Thụy cả đời không có việc gì hối tiếc, duy chỉ có việc này là bất an. Ta chết cũng không hết tội, nhưng những người khác không liên quan đến việc này, mong tướng quân giơ cao đánh khẽ."
Tôn Sách cười nói: "Ngươi không cần lo lắng, ta giữ ngươi lại chỉ vì việc này, sẽ không ảnh hưởng đến công vụ của ngươi. Ngươi muốn báo cáo gì với triều đình, cứ việc viết một bản báo cáo chi tiết, ta phái người dùng ngựa trạm sáu trăm dặm đưa đến Trường An, nhanh hơn các người đấy." Hắn dừng một chút, lại cười nói: "Ngươi cho rằng ta sợ triều đình biết sao?"
"Tướng quân quang minh lỗi lạc, thật là hiếm có." Sĩ Tôn Thụy trả trường đao lại cho Hoàng Phủ Kiên Thọ, xoay người đi về phía trước. Hoàng Phủ Kiên Thọ vội vàng đi theo. Tôn Sách cười lạnh một tiếng, quay đầu nhìn Dương Bưu, chắp tay. "Dương công, ta không có ý trách cứ, chỉ là Sĩ Tôn Thụy này là một trong những người trong cuộc, không thể không đòi lại công đạo với ông ta, mong Dương công đừng để bụng."
Khi Tôn Sách nhắc đến việc cả nhà họ Viên bị giết, trên mặt Dương Bưu đã không còn chút huyết sắc. Khi nhà họ Viên bị tru di cả nhà, ông cũng ở Trường An, nhưng lực bất tòng tâm, chỉ có thể nhìn máu nhà họ Viên chảy dài trên phố. Lúc này Tôn Sách dùng việc này khiển trách Sĩ Tôn Thụy, trong lòng ông cũng rất khó chịu. Lúc này nghe nói Sĩ Tôn Thụy là người trong cuộc, ông có chút ngạc nhiên. "Hắn..."
"Quay đầu lại sẽ nói chi tiết với Dương công."
Tôn Sách biết chuyện này chính là do Viên Thiệu và Vương Doãn cùng những người khác mưu tính, Dương Bưu không rõ nội tình. Sĩ Tôn Thụy là một người rất khiêm tốn, mưu sát Đổng Trác là việc ông ta và Vương Doãn cùng lên kế hoạch, nhưng khi luận công ban thưởng, Vương Doãn vơ vét toàn bộ công lao về mình, Sĩ Tôn Thụy làm như không có chuyện gì, rất nhiều người không biết việc này có liên quan đến ông ta. Còn như phụng ý chỉ của Viên Thiệu, mượn danh Đổng Trác giết cả nhà họ Viên lại càng là chuyện ẩn mật, người hiểu nội tình đếm trên đầu ngón tay. Ngay cả Lý Nho cũng chỉ có thể suy đoán, trong tay không có chứng cứ xác thực chứng minh Sĩ Tôn Thụy có liên quan trực tiếp đến việc này, nếu không đã sớm công khai rồi. Tôn Sách cũng chỉ là suy đoán dựa trên tình hình, không thể khẳng định. Cũng may Sĩ Tôn Thụy thẳng thắn thừa nhận, ngược lại đỡ được bao nhiêu phiền phức.
Dương Bưu ở cùng Tôn Sách lâu như vậy, cũng biết Tôn Sách là người có chừng mực, không nói thêm gì nữa.
Tôn Sách đưa Sĩ Tôn Thụy và những người khác về đại doanh, quản thúc lại. Hắn hạn chế tự do của Sĩ Tôn Thụy, nhưng không nhục mạ ông ta. Nói một cách nghiêm khắc, Sĩ Tôn Thụy nhiều nhất chỉ tính là thấy chết không cứu, không có quá nhiều trách nhiệm trực tiếp. Ông ta không phải người khởi xướng, cũng không phải người chấp hành, chỉ là khi có khả năng cứu người lại không cố hết sức mà thôi. Tôn Sách giữ ông ta lại, đòi lại công đạo cho nhà họ Viên chỉ là cái cớ, nguyên nhân thực sự là Sĩ Tôn Thụy giỏi binh pháp, ông là trọng thần trong triều hiếm hoi có năng lực nắm binh ngoài Hoàng Phủ Tung ra. Xét về năng lực dùng binh, ông ta còn nhỉnh hơn cả Hoàng Uyển.
Một người như vậy đã đưa đến trước mặt, đương nhiên không thể để ông ta quay về triều đình nữa.
Quản thúc thì quản thúc, đàm phán vẫn cứ đàm phán, Tôn Sách gọi Trương Hoành đến, để ông chịu trách nhiệm việc này. Sĩ Tôn Thụy biết cảnh ngộ của mình không ổn, triều đình cũng không có vốn liếng để mặc cả, sau khi hỏi rõ yêu cầu của Tôn Sách, liền viết một bản báo cáo chi tiết, do Tôn Sách sai người đưa về Trường An.
Khi gửi bản báo cáo của Sĩ Tôn Thụy đi, Tôn Sách viết một bức thư cho Tưởng Cán.
Thiên tử gần như cùng lúc nhận được báo cáo của Dương Bưu và Sĩ Tôn Thụy, biết được Dương Bưu mất niềm tin, tự bán mình với ba trăm triệu tiền, Sĩ Tôn Thụy lại bị Tôn Sách nhìn thấu hành tung, quản thúc ở Thái Hồ, tâm tình thiên tử nóng nảy, lập tức phái người triệu Tuân Úc, Lưu Diệp đến nghị sự, lại phái người triệu Tư đồ duyện Lưu Ba đến hội họp. Khoảng thời gian Sĩ Tôn Thụy ra ngoài này, Lưu Ba toàn quyền chủ trì Tư đồ phủ, đã là Tư đồ không danh nhưng có thực, cùng với Tuân Úc, Lưu Diệp trong cung, trở thành ba đại thần trẻ tuổi được thiên tử trọng dụng.
Đối mặt với hai bản báo cáo gửi đi trước sau, nhưng lại cùng lúc nhận được, ba người Tuân Úc đều trầm mặc. Tôn Sách có tâm không thần phục không phải chuyện gì bất ngờ, nhưng cả hai đời Tư đồ là Dương Bưu, Sĩ Tôn Thụy đều mất niềm tin mới là chuyện lớn. Nếu nói Dương Bưu vì vấn đề thân phận, con trai là Dương Tu đã bày tỏ thái độ rõ ràng với Tôn Sách, ông rất khó có được sự tin tưởng của triều đình, không thể không làm như vậy, thì sự bi quan thể hiện trong báo cáo của Sĩ Tôn Thụy càng khiến họ kinh hãi.
Thời không đợi người, thời gian còn lại cho họ đã không còn nhiều nữa.
Nhưng lựa chọn vẫn rất khó khăn. Là lập tức khai chiến với Tôn Sách, hay là thư thả một chút? Lập tức tuyên chiến, Tôn Sách không những sẽ từ chối nộp thuế của năm châu, thậm chí đến ba trăm triệu tiền kia của Dương Bưu cũng có khả năng từ chối trả. Thư thả một chút, vậy thì phải nhượng bộ Tôn Sách, đưa ra phán đoán về kết quả trận Quan Độ, đặc biệt là phải đậy nắp quan tài định tội cho Viên Thiệu, nếu không Tôn Sách sẽ không đưa tiền. Như vậy, dự định của Viên Đàm e rằng sẽ đổ bể.
Mấy người bàn đi bàn lại, ý kiến xảy ra bất đồng.
Tuân Úc cho rằng nên thư thả một chút, ít nhất phải nhận được ba trăm triệu tiền của Dương Bưu vào tay trước. Ba trăm triệu tiền này không những có thể đổi lấy lương thực, càng có thể đổi lấy quân khí. Thiên tử ngự giá thân chinh, an toàn vô cùng quan trọng, nếu không có một đội vệ đội trang bị tinh nhuệ, làm sao có thể chinh chiến? Lương thực có thể nghĩ cách ở nơi khác, quân khí lại không thể không do Nam Dương chế tạo. Mã Đằng, Hàn Toại đều có đội kỵ binh khoảng ngàn người được trang bị quân khí Nam Dương, thiên tử không có, làm sao khiến người Tây Lương tin rằng triều đình vẫn còn tôn nghiêm?
Lưu Diệp lại cho rằng không thể đợi thêm nữa. Tâm không thần phục của Tôn Sách đã rõ rành rành, hắn cứ xoáy vào Viên Thiệu không buông chỉ là cái cớ, là ép triều đình phải trở mặt với Viên Đàm. Thay vì như vậy, chi bằng lấy việc ân xá Viên Thiệu làm mồi nhử, khiến Viên Đàm khởi binh tấn công Tôn Sách, làm loạn bước chân của Tôn Sách. Chỉ cần chiến tranh luôn tiếp diễn, kế hoạch dưỡng sức của Tôn Sách sẽ đổ bể, ít nhất sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Nếu lại để Tào Tháo giữ áp lực từ hướng Ích Châu, ép Chu Du phải duy trì trạng thái cảnh giác, thậm chí thỉnh thoảng xảy ra ma sát, Tôn Sách lưỡng đầu thụ địch, khó mà lâu dài.
Tuân Úc phản vấn. "Tử Dương, nếu Viên Đàm không chịu xuất binh tấn công Tôn Sách thì sao?"
"Vậy thì do Trương Tắc khởi binh, thanh phạt Viên Đàm, dựa vào Ký Châu mà chiếm lấy." Lưu Diệp không hề yếu thế. "Viên Đàm từng bại dưới tay Tôn Sách, uy tín không bằng Viên Thiệu, Viên Thiệu mới mất, lòng người Ký Châu hoang mang, Viên Đàm khó mà khống chế được Ký Châu, Trương Tắc có Lưu Hòa, Lưu Bị tương trợ, lại kẹp Công Tôn Toản mà chiến, phá Ký Châu không khó. Có Ký Châu trong tay, Trương Tắc không lo lương thảo, có thể áp sát Hoàng Hà. Một khi có cơ hội, triều đình sai Hoàng Phủ thái úy xuất Lạc Dương, có thể khôi phục cố đô, thu xếp lại lòng người thế đạo."
Tuân Úc liên tục lắc đầu. "Tử Dương cho rằng Tôn Sách sẽ ngồi nhìn Viên Đàm thất bại sao? Tuy nói Viên Thiệu chết trong tay Tôn Sách, nhưng Viên Đàm lại kết giao sâu sắc với Tôn Sách. Tôn Sách sáng suốt về đại thế, hắn sẽ không ngồi nhìn Viên Đàm thất bại, Trương Tắc chiếm trọn Ký Châu. Hơn nữa Công Tôn Toản ngang ngược khó thuần, chung quy là hiểm họa, Trương Tắc muốn chiếm Ký Châu tuyệt đối không phải chuyện dễ. Một khi giằng co không dứt, Tôn Sách ngồi thu lợi ngư ông, thì làm sao?"
Lưu Diệp có chút nóng nảy, phản vấn: "Theo ý của Lệnh quân, chẳng lẽ chỉ có thể lui về Ích Châu, đóng cửa tự thủ? Bệ hạ tuần thú Trường An, còn có thể nói là phục hồi chuyện tiền triều, lui về Ích Châu nữa thì biết ăn nói thế nào? Hán Cao Tổ ngày đó làm Hán Vương, tướng sĩ Quan Đông bỏ trốn không dứt, Lệnh quân sao biết bệ hạ một khi rời Trường An, lòng người thiên hạ sẽ quy về hết Tôn Sách? Bệ hạ, thần sợ rằng bệ hạ một khi vào Tản Quan, người còn nghe lệnh triều đình e rằng chỉ có mỗi Ích Châu thôi."
Tuân Úc thở dài một tiếng. "Tử Dương, ta nào có nói là muốn lui về Ích Châu? Dù có lui về Ích Châu, Quan Trung cũng sẽ không mở rộng cổng thành, sao có thể để Tôn Sách trường khu trực nhập. Ta chỉ là..."
Thiên tử thấy Lưu Diệp có chút thất thố, vội vàng ngắt lời họ. "Tử Sơ, ý kiến của khanh thế nào?"
Lưu Ba hơi cúi người. "Bệ hạ, thần cho rằng bất đồng của hai vị Lệnh quân không lớn, cái tranh chấp chỉ là một mà thôi. Tôn Sách đã là mối họa tâm phúc của triều đình, không trừ không được, sự khác biệt chỉ nằm ở chỗ lập tức khai chiến, hay là đợi sau khi triều đình bình định Lương Châu rồi mới khai chiến. Còn về Viên Đàm, đúng như lời Bí thư lệnh, hắn khống chế Ký Châu có hạn, đánh Tôn Sách, e rằng lực bất tòng tâm, phòng Trương Tắc, cũng chưa chắc đã phòng được, hoàn toàn không cần quá để tâm."
Thiên tử gật đầu, ra hiệu cho Lưu Ba nói tiếp.
"Thần cho rằng, có thể ba đường cùng tiến. Lại phái người đàm phán với Tôn Sách, bàn bạc danh phận cụ thể, tranh thủ đạt được hiệp nghị. Cho dù không thể đạt được, cũng phải kéo dài thời gian, trước tiên đổi ba trăm triệu tiền của Dương Bưu thành lương thực, quân khí vận vào Quan Trung. Đây là thứ nhất; Phái người đàm phán với Viên Đàm, ép hắn tuân theo, trước tiên nhập một bộ phận lương thực vào Quan Trung, nếu không thì công bố tội trạng của Viên Thiệu, khiến Trương Tắc dẫn quân U Châu thảo phạt Ký Châu. Đây là thứ hai; Phân phong tông thất nữ, liên hôn với hào cường Lương Châu, thủ lĩnh bộ lạc Khương, an định Lương Châu, cho phép kẻ mạnh của họ dời vào Quan Trung, để bổ sung dân số Quan Trung thiếu hụt. Nếu có thể không chiến mà định Lương Châu, thì là thượng sách. Nếu không thể, thì bệ hạ thân chinh, quét sạch tàn dư. Đây là thứ ba." Lưu Ba nghĩ một chút. "Thần ước lượng sơ qua, ba tháng trong vòng có thể thấy phân minh, nửa năm thời gian điều binh khiển tướng, mùa thu năm sau đại quân có thể xuất Lũng Sơn. Một mùa thu một mùa đông, là có thể phân thắng bại, thấy thiên ý."
Thiên tử cân nhắc một hồi, nói với Tuân Úc và Lưu Diệp: "Hai vị Lệnh quân thấy thế nào?"
Lưu Diệp cúi mình lĩnh mệnh. "Thần phụ nghị."
Tuân Úc trầm mặc một hồi lâu, hơi cúi người. "Thần phụ nghị."