Vẫn là rạng đông, vẫn cái giá lạnh ấy, vẫn những hòn đá kỳ quặc lởm chởm ấy, vẫn đứng trên đá hướng mắt nhìn về phương Đông —— hướng về nơi mặt trời từ từ mọc lên, vẫn trân trân nhìn bầu trời nhuộm rực rỡ sắc mây mai từ đỏ chuyển sang trắng. Thế nhưng, sắc mặt Liễu Minh hôm nay lại âm trầm và đau khổ. Hoàn toàn không còn cái cảm giác vui sướng, một mình cất giọng hát ca khúc "X-quang của tôi" như mấy hôm trước nữa. Hai gò má cô vì lạnh mà tím ngắt, mái tóc bị gió thổi bời bời, cuộn bay như một nhúm lá thu. Đôi mắt cô đã mất đi vẻ rạng ngời, đờ đẫn nhìn về phương Đông, có lẽ lại là một đêm thức trắng, mới khiến cho con ngươi sáng ngời trở nên ảm đạm thất thần đến thế?
Buổi chiều ngày Lưu Chí Viễn đi, Liễu Minh bận rộn thực hiện một ca phẫu thuật cắt dạ dày cho bệnh nhân. Phẫu thuật vừa xong, chính ủy quân khu vệ sinh bộ Thường Lợi Bình tìm đến cô, dẫn cô đến một căn phòng không một bóng người. Vừa ngồi xuống, Thường Lợi Bình đã trừng lớn mắt, vẻ mặt căng thẳng chằm chằm nhìn vào khuôn mặt cô rồi nói: "Tiểu Liễu, cô rất bận, thứ lỗi cho tôi đến làm phiền. Vì thực sự có việc..." "Thường chính ủy, có việc gì ngài cứ nói đi. Lát nữa tôi còn phải lên lớp." "Tiểu Liễu, cô gây họa rồi —— cô có biết không?" Liễu Minh giật nảy mình: "Tôi gây họa gì chứ? Đã làm sai chuyện gì?" "Cô đã viết thư cho tên đặc vụ Bạch Sĩ Ngô đó, phải không?" "Viết rồi. Đó là yêu cầu công việc." "Tiểu Liễu, cô thật quá ngây thơ, quá khờ khạo, quá không hiểu nguyên tắc của Đảng rồi. Cô hiểu thế nào là nguyên tắc ‘vạch rõ ranh giới’ của Đảng không? Ranh giới —— chính là ranh giới địch ta —— tất nhiên đôi khi cũng bao hàm cả ranh giới đúng sai. Cái tên Bạch Sĩ Ngô này, tôi biết hai người trước kia là bạn tốt, hoặc có thể nói là quan hệ người yêu. Thế nhưng, sau này hắn đã phản bội đầu hàng địch, chuyện này, cô đều biết rõ. Viết thư cho một tên địch đã đầu hàng, lại còn cầu xin hắn giúp đỡ mình làm việc, cô thử nghĩ xem, cô có phạm sai lầm về nguyên tắc không?"
Liễu Minh ngẩn người, trong lòng lập tức dâng lên một trận hỗn loạn: "Sao cơ? Phạm sai lầm về nguyên tắc ư?…… Nhưng đây đâu phải do tôi muốn phạm, giáo sư Miêu đang đứng trước bờ vực tử thần, Lưu Chí Viễn xuất phát từ lòng tốt, muốn lợi dụng mối quan hệ với Bạch Sĩ Ngô này để cứu ông ấy, mới bảo tôi viết bức thư này. Lưu Chí Viễn là nhân vật mặt trận thống nhất tuân theo sự chỉ huy của Đảng, chúng ta đều vì cứu giáo sư Miêu và giữ gìn chi nhánh Hoa Bắc, thì có đại họa gì chứ?……" Cô chợt nhớ tới người đeo kính Giang Hoài từng bảo cô khai báo về mối quan hệ với Bạch Sĩ Ngô, bây giờ chẳng phải là đổ thêm dầu vào lửa hay sao! Quen biết một kẻ như Bạch Sĩ Ngô, nào ngờ lại rước ra lắm chuyện thế này…… Liễu Minh trầm ngâm không nói, ngồi ở mép ghế ngẩn ngơ nhìn ra cửa sổ.
“Tiểu Liễu, thứ lỗi cho tôi hỏi thêm vài câu.” Thường Lợi Bình nói chuyện với Liễu Minh, lúc nào cũng nho nhã lịch sự, vô cùng ân cần, “Cô và cái cậu Lưu Chí Viễn đó xem chừng rất thân thiết, hai người là quan hệ gì? Sao lại tin tưởng cậu ta thế? Là tình cảm được xây dựng trong khoảng thời gian công tác ở Bảo Định phải không?” Liễu Minh chợt nhớ tới nguyên tắc công tác bí mật: Khoảng thời gian cô đi công tác ở Bảo Định, Tào Hồng Viễn với tư cách là người lãnh đạo của cô, từng nghiêm khắc dặn dò cô không được kể cho bất kỳ ai nghe. Hôm nay, Thường Lợi Bình lại dò hỏi chuyện này, nên nói hay không nên nói đây? Lòng Liễu Minh càng thêm phiền muộn. Nhưng sự tin tưởng của cô dành cho Tào Hồng Viễn, vượt xa Thường Lợi Bình. Thế là, trầm ngâm một lát, cô chậm rãi lắc đầu: “Thường chính ủy, ngài không phải đang giảng cho tôi nghe về nguyên tắc của Đảng sao? Theo tôi được biết, theo nguyên tắc của Đảng, ngài không nên hỏi tôi chuyện này.” Thường Lợi Bình vấp phải một cú từ chối khéo léo, chẳng những không lúng túng, ngược lại còn cười ha hả. Ông ta giải thích với Liễu Minh rằng ông ta là chính ủy, là đại diện của Đảng, ông ta có quyền hỏi về quá trình công tác của Liễu Minh, cô cũng nên kể cho ông ta nghe.
“Không đúng! Ngài không phải lãnh đạo trực tiếp của tôi, tôi không có nghĩa lý gì phải nói cho ngài biết.” Tính bướng bỉnh của Liễu Minh lại nổi lên.
“Tôi không phải là chính ủy của Bộ Vệ sinh Biên khu, nhưng tôi là chính ủy của Bộ Vệ sinh Quân khu, là ủy viên Đảng ủy của Bộ Vệ sinh Biên khu đấy! Tiểu Liễu, cô vẫn chưa vào Đảng, không hiểu những nguyên tắc này của Đảng. Được rồi, cô không muốn nói thì có thể không nói, tôi thu hồi câu hỏi của mình được chứ? Tuy nhiên, vì quan tâm đến cô, tôi đặc biệt đến để báo cho cô biết, cô viết thư cho kẻ phản bội đại đặc vụ Bạch Sĩ Ngô —— nghe nói còn viết vô cùng thân mật. Về điểm này, cô đã phạm sai lầm về nguyên tắc rồi! Tôi chính vì lo lắng cho cô, mới đặc biệt đến nói chuyện với cô, tìm hiểu xem rốt cuộc mọi chuyện là thế nào.” Liễu Minh đành phải đem chuyện giáo sư Miêu bị bắt, Tào Hồng Viễn đang tìm cách giải cứu, Lưu Chí Viễn nhiệt tình kháng chiến, cho rằng có thể lợi dụng mối quan hệ giữa cô và Bạch Sĩ Ngô, viết thư bảo Bạch tìm cách giúp cứu giáo sư Miêu, bản thân anh ta cũng chuẩn bị mang lễ vật hậu hĩnh cho Bạch Sĩ Ngô, tất cả đều nói hết cho Thường Lợi Bình nghe. Liễu Minh vừa nói, trong lòng vừa thầm thì: “Nói những điều này với Thường Lợi Bình, liệu mình có lại phạm sai lầm nữa không?…… À, sai lầm! Sai lầm! Tôi muốn dâng hiến toàn bộ sức lực cho cách mạng, cho kháng chiến, sao lại rước lấy ngập tràn những sai lầm —— sai lầm đáng sợ thế này?” Thường Lợi Bình tỏ ra hài lòng trước sự thành thật của Liễu Minh. Ông ta nói, bất kể là ai, chỉ cần chịu khai báo toàn bộ sự thật, thì có thể nhận được sự khoan hồng của tổ chức. Ông ta bảo Liễu Minh viết một bản tường trình, đem đầu đuôi sự việc viết thư cho Bạch Sĩ Ngô viết ra một cách trung thực giao cho ông ta. Sau đó do ông ta chuyển giao cho tổ chức. Ông ta còn gợi ý Liễu Minh có thể nghiêm túc viết một bản kiểm điểm bản thân, thì lại càng tốt hơn.
Vừa nghe đến hai chữ “tường trình”, Liễu Minh đột nhiên lại giật mình! Lần trước Giang Hoài đã bảo cô “tường trình” về mối quan hệ với Bạch Sĩ Ngô, cô không viết, nên mới bị điều đi công tác ở Bảo Định. Hôm nay, vừa nghe Thường Lợi Bình lại nhắc đến việc viết “tường trình”, trong lòng cô không chỉ chán ghét, mà còn đau khổ. Cô như rơi vào sương mù dày đặc, lúc ban đầu mang đầy nhiệt huyết tham gia đấu tranh kháng chiến, nào ngờ đâu trong nội bộ trận doanh cách mạng, lại có ngập tràn những phiền toái không ngờ tới cứ bám riết lấy người, khiến người ta phiền muộn làm sao!……
Đang nói chuyện, Tiểu Ngải bước vào phòng. Cậu ta lén lút quan sát: Thấy Thường Lợi Bình đến xong, chủ nhiệm Liễu lập tức nét mặt đầy vẻ ưu sầu, sắc mặt không tốt. Cậu ta có chút sốt ruột, cũng mặc kệ Thường Lợi Bình còn đang ở trong phòng, liền nói: “Chủ nhiệm Liễu, cô phải đi ăn cơm thôi. Vừa phẫu thuật xong mệt nhọc biết bao! Cũng phải chú ý sức khỏe, nghỉ ngơi một chút chứ.” Nói xong, quay đầu nhìn Thường Lợi Bình nói: “Thường chính ủy, ngài có ăn cơm ở đây không? Để tôi báo nhà bếp làm cho ngài chút đồ ngon. Ngài là chính ủy cơ mà, đương nhiên phải được quan tâm chiếu cố.” Liễu Minh không lên tiếng, đôi mắt vẫn đờ đẫn nhìn lớp giấy dán cửa sổ. Thường Lợi Bình hút thuốc lá sợi, cười nói với Liễu Minh: “Tiểu Liễu, cậu cảnh vệ nhỏ này của cô đúng là lanh lợi thật đấy!” Quay đầu lại cười với Tiểu Ngải: “Cậu tên là Ngải Tín Nhi phải không? Cậu hỏi tôi có ăn cơm không, tôi không ăn. Tôi còn phải vội về họp. Tiểu Ngải, sau này, cậu sang đi theo tôi chịu không? Chủ nhiệm Liễu của các cậu lúc nào cũng đơn thương độc mã, không mang theo cảnh vệ. Có mấy lần đều là tôi làm cảnh vệ cho cô ấy đấy.” “Tôi không đi theo ngài đâu. Chủ nhiệm Liễu giống như chị lớn vậy, đối với tôi cực kỳ tốt! Đương nhiên, ngài Thường chính ủy cũng hòa nhã, cũng rất tốt. Thế nhưng, tôi phải ngầm bảo vệ thủ trưởng của tôi chứ. Chủ nhiệm Liễu, mau đi ăn cơm đi, nếu không, em đi lấy mang về cho cô nhé —— hôm nay có cơm khô ngô, trong món bắp cải hầm còn có mấy lát thịt heo đấy.” Liễu Minh lắc đầu, bảo Tiểu Ngải ra ngoài. Tiểu Ngải liếc Thường Lợi Bình một cái đầy khó chịu, quay người nhảy cẫng lên một cái, bước ra khỏi cửa phòng.
“Tiểu Liễu, cô có nhân duyên rất tốt, kỹ thuật lại cao, chỉ là về mặt chính trị quá ngây thơ. Tôi rất ngưỡng mộ cô, cho nên có chuyện gì cũng muốn nói cho cô nghe, cô hiểu ý của tôi chứ? Hôm nay tôi đến —— vội vã đến như vậy, chính là vì nghe tin cô viết thư cho Bạch Sĩ Ngô. Một mặt tôi thay cô giải thích với cấp trên; mặt khác vội vàng đến báo tin cho cô. Là sợ cô xảy ra vấn đề đấy! Cô sẽ không trách tôi quá mạo muội chứ?” Liễu Minh không nói lời cảm ơn, ngược lại còn chất vấn: “Thường chính ủy, ngài lấy tin tức này từ đâu vậy? Sao lại biết tôi đã viết thư cho Bạch Sĩ Ngô? Công tác ở vùng địch không phải là được giữ bí mật sao?” Thường Lợi Bình cười ha hả vài câu, không hề trả lời câu hỏi của Liễu Minh. Chỉ nói rằng, có sự quan tâm và giúp đỡ của ông ta, cô chỉ cần viết một bản tường trình, viết một bản kiểm điểm, thì đảm bảo sẽ không có vấn đề gì cả. Liễu Minh bán tín bán nghi trước lời nói của Thường Lợi Bình, buồn bã nhìn ông ta cưỡi ngựa rời đi, trở về phòng, liền ngã người xuống chiếc giường kang nhỏ, đến bữa tối cũng không ăn.
Viết về bản “tường trình” liên quan đến Bạch Sĩ Ngô, việc này còn khó khăn và đau khổ hơn bất cứ thứ gì. Cô muốn quên hắn đi, mãi mãi quên đi hắn, vĩnh viễn nhổ tận gốc con người từng chiếm một vị trí đáng kể trong lòng cô này, đặc biệt là khi cô tưởng tượng đến cảnh hắn đang hú hí với mụ nữ đặc vụ tội lỗi, đê tiện Mai Thôn Tân Tử đó, cô liền cảm thấy giống như nuốt phải ruồi, chỉ muốn nôn mửa. Nhưng thỉnh thoảng lại có một thiếu niên đa tình, dường như thuần phác tuấn tú lướt qua trong tâm trí cô —— bóng dáng của cậu ta vẫn chưa hoàn toàn biến mất ở tận đáy lòng cô; cô thậm chí còn có khoảnh khắc cảm thấy dằn vặt áy náy —— nếu như cô đi cùng cậu ta sang Nhật Bản, có lẽ cậu ta đã không đến mức bị mụ Mai Thôn kia kéo xuống nước; có lẽ đã không biến thành kẻ ác đê tiện nhường này…… Nói tóm lại, cô rất không muốn nhớ đến hắn. Bất kể lúc nào, hễ nghĩ tới hắn, liền giống như từng chiếc kim nhọn đâm vào người. Hôm nay, phải viết tường trình —— phải viết về Bạch Sĩ Ngô, phải khều động đến từng cây kim đang đâm trên người này, cô thật sự có chút không chịu nổi. Cô vô cùng hối hận, hối hận vì đã không nghe lời Lưu Chí Viễn mà viết thư cho Bạch Sĩ Ngô. Thế nhưng, khi hình ảnh giáo sư Miêu bị giam trong ngục tối đầm đìa máu tươi xẹt qua trước mắt, cô lại không hối hận nữa —— nên cứu giáo sư Miêu! Phải bằng mọi cách cứu con người này, chỉ cần có một chút hy vọng nhỏ nhoi thôi, cũng đều nên tận dụng. Nghĩ đến cỗ máy X-quang đã được lắp đặt xong, lại còn đã chụp chiếu cho không ít thương bệnh binh ấy, cô lại càng gia tăng thêm sự tự tin. Nếu không có lòng dũng cảm thấy nghĩa hăng làm của giáo sư Miêu, bệnh viện trong thung lũng núi của chúng ta làm sao có thể có máy X-quang được cơ chứ! Đây là giáo sư dùng máu tươi thậm chí cả tính mạng của ông ấy đánh đổi lấy đấy! Nhớ lại trước đêm nhận lệnh đi công tác ở Bảo Định, lãnh đạo lúc nói chuyện riêng với cô, chẳng phải cũng đã nhắc đến việc phải biết khéo léo lợi dụng mâu thuẫn của kẻ địch hay sao? Cô viết thư cho Bạch Sĩ Ngô, chẳng qua chỉ là một sự tận dụng, thì có đại tội gì? Đã gây ra ác quả gì chứ? Bắt cô viết tường trình, thì tường trình cái gì cơ chứ? Còn cả anh ấy nữa —— hễ nghĩ đến Tào Hồng Viễn, trong đầu cô lập tức xẹt qua một ý nghĩ gieo rợn: biết đâu anh ấy cũng đã bị đám người Mai Thôn Tân Tử bắt giữ rồi; cũng đầm đìa máu tươi ngã quỵ trên nền xi măng lạnh ngắt…… Liễu Minh nghĩ đến đây, toàn thân giống như nhũn ra, tay cầm bút run lẩy bẩy, nước mắt chảy ướt đẫm trang giấy…… Bình tĩnh lại một lát, cô lại tự trách sự yếu đuối vừa rồi của mình, tự trách vì sợ viết bản tường trình về Bạch Sĩ Ngô……
Trằn trọc trở mình, cô hầu như thức trắng đêm. Dù có lo lắng cho giáo sư Miêu đến thế nào, đau lòng vì Tào Hồng Viễn ra sao, cô chính là không tài nào viết nổi bản tường trình.
Trời mờ sáng, cô lại lặng lẽ đứng dậy. Bất chấp cơn gió lạnh buốt thấu xương, một mình chạy vụt lên ngọn núi lớn ven làng. Cô vẫn ngẩng đầu nhìn về phương Đông —— phía Đông kia có giáo sư Miêu, có Tào Hồng Viễn…… Đám mây ngũ sắc đỏ rực trên bầu trời kia, từng sợi từng sợi, từng cụm từng cụm đang lững lờ trôi trên bầu trời trắng xóa, đó chính là họ! Chính là dòng máu đỏ thắm mà họ đã tuôn trào, là trái tim nở hoa tựa đóa hồng của họ, là luồng chính khí được họ phun trào ra giữa vòng vây tầng tầng lớp lớp mây đen đấy! Bên cạnh còn có cả đám mây đen kịt kia, cũng đang lững lờ trôi…… Đó chính là Bạch Sĩ Ngô! Hễ nghĩ đến Bạch Sĩ Ngô, hễ nghĩ đến việc vẫn phải viết bản “tường trình” liên quan đến hắn, Liễu Minh như giật mình bừng tỉnh, dùng sức đưa tay gạt phăng đi giọt nước mắt đã đông cứng trên gò má.