Ngày hôm sau khi xảy ra sự việc trên, thứ sáu ngày 20 tháng Sáu, tôi trở lại thăm Harry trong nhà tù. Trước khi rời Aurora, tôi rẽ qua thư viện nơi tôi nhờ nhận bưu kiện.
– Cái gì thế? Pinkas tò mò hỏi khi nhìn thấy tôi mở gói bưu kiện.
– Một dụng cụ mà cháu cần.
– Dụng cụ gì thế?
– Dụng cụ làm việc. Cảm ơn bác đã nhận giúp cháu, bác Erne.
– Đợi đã, thế cậu không muốn uống một li cà phê à? Tôi vừa mới pha đây. Cậu có cần kéo để mở không?
– Cảm ơn bác Erne. Để lần khác cháu sẽ đến uống cà phê nhé. Cháu phải đi rồi.
Khi đến Concord, tôi quyết định rẽ qua trụ sở cảnh sát bang để đi tìm ông trung sĩ Gahalowood trình báo vài giả thuyết mà tôi phác thảo ra từ sau cuộc gặp gỡ ngắn ngủi của chúng tôi.
Trụ sở cảnh sát của bang New Hampshire, nơi đóng trụ sở của đội cảnh sát chống tội phạm là một tòa nhà lớn xây bằng gạch đỏ nằm ở số 33 Hazen Drive, trung tâm thị trấn Concord. Lúc đó là gần 13 giờ; tôi được thông báo rằng Gahalowood ra ngoài ăn trưa và được mời ngồi đợi trong hành lang, trên ghế dài, cạnh chiếc bàn có đặt máy bán cà phê và một số tạp chí. Một tiếng sau, khi anh ta quay về, khuôn mặt hằn vẻ khó chịu.
– Là anh à? Anh ta gần như hét lên khi nhìn thấy tôi. Tôi bị người ta gọi về nói rằng: Perry, mau lên, có một tay đang đợi anh cả tiếng đồng hồ rồi, thế là tôi phải bỏ dở bữa cơm vội vàng chạy về đây xem có chuyện gì quan trọng xảy ra, nhưng rốt cuộc thì tôi phải tiếp một tay nhà văn!
– Đừng có giận tôi… Tôi nghĩ rằng chúng ta đã xuất phát trên những cơ sở giả định sai lầm và có thể…
– Tôi rất ghét anh, nhà văn ạ, nhớ đấy, tôi chỉ nói một lần thôi. Vợ tôi đã đọc cuốn sách của anh: cô ấy khen anh đẹp trai, thông minh. Cái mặt anh, in ở đằng sau cuốn sách ấy, nằm chễm trệ trên bàn trong phòng ngủ riêng của vợ chồng tôi hàng mấy tuần liền. Anh được chung sống trong phòng ngủ của vợ chồng tôi! Anh ngủ chung với chúng tôi! Anh ăn tối với chúng tôi! Anh đi nghỉ mát cùng chúng tôi! Anh tắm chung bồn tắm với vợ tôi! Toàn bộ đám bạn gái của vợ tôi ai cũng ngưỡng mộ anh! Anh phá hoại cuộc sống của tôi!
– Anh cũng đã cưới vợ cơ à trung sĩ? Điên thật đấy, con người anh khó chịu đến mức tôi đã thề là chắc chắn chẳng có ai thèm kết hôn với anh.
Anh ta tức giận thụt sâu cái đầu vào trong cái cằm béo bổ đôi:
– Chúa ơi, vậy thì anh muốn gì? Tay trung sĩ gầm gừ như chó sủa.
– Muốn hiểu.
– Quá tham vọng với loại người như anh.
– Tôi biết.
– Làm ơn để cho cảnh sát làm việc.
– Tôi cần có thông tin thưa trung sĩ. Tôi muốn biết hết mọi chuyện. Thật là bệnh hoạn, nhưng tôi là người cả lo nên tôi cần phải chi phối được mọi điều xảy ra.
—Thế thì được, chi phối đi, cứ chi phối cái bản thân anh cái đã!
– Ta có thể vào phòng làm việc của anh được không?
– Không.
– Hãy nói cho tôi biết, chỉ một điều thôi, có phải Nola đã chết vào độ tuổi mười lăm không?
– Đúng vậy. Các phân tích về bộ hài cốt đã khẳng định điều này.
– Vậy thì cô ta đã bị bắt và bị giết vào cùng một thời điểm?
– Đúng vậy.
– Nhưng còn chiếc túi… Tại sao cô ta lại bị chôn cùng với chiếc túi?
– Tôi chịu.
– Vậy nếu như cô ta có túi, có thể chúng ta buộc phải nghĩ rằng cô ta muốn bỏ nhà? Nếu anh định chuẩn bị một cái túi để bỏ nhà đi, thì anh phải nhét đầy quần áo vào cái túi đấy đúng không nào?
– Chính xác.
– Thế mà trong cái túi đấy chỉ có mỗi cuốn sách.
– Anh đã ghi được một điểm, tôi nói. Trí thông minh sắc sảo của anh làm tôi lóa mắt. Nhưng chiếc túi này…
Anh ta ngắt lời tôi:
– Nhẽ ra hôm trước tôi không nên nói với anh về chuyện cái túi này. Tôi không hiểu lúc đấy tôi bị làm sao…
– Tôi cũng không biết.
– Tôi nghĩ tại lòng thương hại. Đúng, chính thế đấy: anh đã khiến tôi thương hại anh bằng vẻ mặt ngơ ngác và đôi giầy lấm đầy bùn.
– Cảm ơn anh. Cho phép tôi được hỏi tiếp: anh có thể cung cấp cho tôi biết thêm vài thông tin về việc phân tích xác chết được không? Với lại, không biết người ta có gọi là phân tích xác chết khi phân tích một bộ xương không nhỉ?
– Tôi chả biết gì hết.
– Không biết liệu thuật ngữ khám nghiệm pháp y có chính xác hơn không nhỉ?
– Mặc kệ các thuật ngữ chính xác, tôi không quan tâm. Điều tôi có thể nói cho anh biết, đó là người ta đã đập vỡ hộp sọ cô ta! Bộp! Bạp! Bạp!
Vì vừa nói anh ta vừa bắt chước âm thanh những cú đập vào đầu, nên tôi hỏi:
– Nghĩa là họ đập vào đầu bằng một miếng bạt à?
– Tôi không biết, anh là đồ làm phiền ngu ngốc!
– Đàn bà hay đàn ông?
– Cái gì?
– Liệu phụ nữ có thể đập được những cú như vậy không? Tại sao nhất thiết phải là đàn ông cơ chứ?
– Tại vì vào thời kì đó, nhân chứng là bà Deborah Cooper đã chính thức nhận dạng rằng kẻ sát nhân là đàn ông. Thôi đủ rồi đấy, cuộc đối thoại này đến đây chấm dứt, nhà văn ạ. Anh làm tôi bực mình quá.
– Thế còn anh, bản thân anh nghĩ gì về toàn bộ chuyện này?
Anh ta rút trong ví ra tấm ảnh gia đình.
– Tôi có hai con gái, nhà văn ạ. Một đứa mười bốn và một đứa mười bảy tuổi. Tôi không thể tưởng tượng được mình có thể sống sót qua sự kiện mà cha Kellergan đã phải trải qua. Tôi muốn biết sự thật. Tôi muốn có công lý. Công lý không phải là tổng hợp tất cả những sự kiện đơn giản: đó là một công việc phức tạp hơn nhiều. Vậy nên tôi phải tiếp tục cuộc điều tra. Nếu như tôi phát hiện ra Quebert vô tội, hãy tin tôi rằng ông ta sẽ được thả tự do. Nhưng nếu ông ta là tội phạm, thì hãy tin chắc rằng tôi sẽ không đời nào để cho Roth lừa bịp quan tòa một lần nữa dù cho Roth biết bí quyết thả tội phạm. Điều đó sẽ không xảy ra thêm một lần nữa, vì đó không phải là công lý.
Với vẻ của con bò dại đang lên cơn, Gahalowood lại có triết lý làm tôi rất vui lòng.
– Suy cho cùng về bản chất thì anh là người tốt bụng, trung sĩ ạ. Tôi sẽ trả tiền bánh rán, chúng ta vừa ăn vừa nói chuyện tiếp chứ?
– Tôi không muốn ăn bánh rán, tôi muốn anh biến ngay khỏi đây. Tôi còn phải làm việc.
– Nhưng anh phải báo cho tôi biết điều tra thì phải làm gì. Tôi không biết điều tra. Thế tôi phải làm thế nào?
– Tạm biệt nhà văn. Tôi gặp anh hôm nay thế là đủ cho cả tuần rồi đấy nhé. Mà có khi đủ cho cả đời tôi nữa rồi cũng nên.
Thất vọng vì không được đánh giá nghiêm túc, tôi cũng không muốn nài nỉ nữa. Tôi chìa tay ra để chào anh ta, bằng những ngón tay to béo, anh ta bóp tay tôi một cách tàn bạo, thế rồi tôi quay lưng bước đi. Nhưng khi ra đến bãi đậu xe phía ngoài, tôi nghe thấy anh ta hét với theo: “Nhà văn!” Tôi quay lại và thấy trung sĩ đang lê tấm thân to lớn về phía tôi.
– Nhà văn, khi đã đuổi kịp tôi, anh ta vừa nói vừa thở hổn hển. Cảnh sát giỏi là người không quan tâm tới kẻ sát nhân… mà quan tâm tới nạn nhân. Anh phải điều tra về hướng nạn nhân. Cần phải bắt đầu từ lúc trước khi xảy ra vụ giết người. Chứ không phải bắt đầu từ cuối câu chuyện. Anh đã đi lạc đường khi cứ tập trung vào vụ án. Anh phải tự đặt câu hỏi ai là người bị giết… Anh phải tự hỏi ai là Nola Kellergan…
– Và Deborah Cooper?
– Nếu anh muốn biết quan điểm của tôi, thì theo tôi, tất cả đều liên quan tới Nola. Deborah Cooper chỉ là một nạn nhân bất đắc dĩ kéo theo sau đó. Hãy tìm cho ra Nola Kellergan là ai thì anh sẽ tìm thấy thủ phạm giết cô bé và bà mẹ Cooper cùng một lúc.