Chiều ngày hôm đó, chúng tôi đến nhà Tamaoka Satoko một lần nữa.
Trông như thể bà đã đứng đợi chúng tôi ở tiền sảnh từ lúc Shioriko gọi điện thoại. Hai bên vừa ngồi xuống ghế, đối diện nhau trong phòng tiếp khách giống lần trước, Shioriko liền đặt lên mặt bàn cuốn Mùa xuân và Tu la đã nhận lại từ Tamaoka Subaru.
“Ôi ôi...”
Nét mừng vui lan rộng trên khuôn mặt của vị thân chủ ủy thác. Bà run run cầm cuốn sách lên, xác nhận không có gì bất thường rồi ghì chặt nó vào lồng ngực.
“Cảm ơn các cháu. Cảm ơn các cháu rất nhiều. Chưa bao giờ cô hạnh phúc nhường này.”
Lát sau, dường như ngượng ngùng khi cư xử thái quá, bà đặt lại cuốn Mùa xuân và Tu la lên bàn.
“Xin lỗi hai cháu, cô có hơi kích động. Dĩ nhiên cô sẽ hậu tạ đàng hoàng. Các cháu đã cố gắng hoàn thành công việc như thế mà.”
“Lúc nãy cháu có nói rồi, cô không cần hậu tạ gì đâu ạ.” Shioriko kiên nhẫn nói. Lúc nãy khi gọi điện thoại, cô cũng đã nhắc đến vấn đề này. “Đổi lại, cháu mong cô bỏ qua vụ việc lần này và từ nay về sau cho phép Subaru được thoải mái đọc cuốn sách.”
“Thế thì không được.” Tamaoka Satoko dứt khoát lắc đầu. “Dù là máu mủ một rà chẳng nữa, nếu chuyện này là thật, cô cũng phải báo cảnh sát. Còn việc cho Subaru tự do xem cuốn sách là điều không tưởng.”
Shioriko liếc qua, nháy mắt với tôi. Xem ra cuộc trao đổi khó mà kết thúc trong êm thấm.
“Nếu báo cảnh sát, không phải cô Satoko cũng sẽ gặp rắc rối sao ạ?”
Đột nhiên, giọng cô trở nên sắc bén. Sự bối rối ánh lên trong mắt Tamaoka Satoko.
“Cháu nói gì vậy?”
“Ngay từ đầu, khi ta nói chuyện ở đây, cháu đã thấy rất lạ. Cháu thắc mắc tại sao cụ nhà lại mua thêm một cuốn Mùa xuân và Tu la cũ nát. Hơn hết, tại sao mẹ cháu lại mời chào cuốn sách cho người đã có sẵn một quyển rồi. Mẹ cháu không phải dạng người sẽ thực hiện những phi vụ mua bán dễ dàng như thế.”
Tamaoka Satoko nghiêng đầu sang một bên, vẻ mặt như muốn nói bà chẳng hiểu gì, song bà vẫn không có ý định ngắt lời cô.
“Cụ nhà vẽ tặng mẹ cháu một bức tranh thay lời cảm ơn vì bà đã tìm ra cuốn sách. Chỉ cần tinh ý một chút sẽ hiểu quyển Mùa xuân và Tu la này còn quý giá hơn cuốn cụ sở hữu từ trước đến nay. Và sau một ngày hỏi han mọi người, cuối cùng cháu đã tìm ra chân tướng.”
Shioriko ra hiệu bằng mắt với tôi thêm một lần nữa. Trước khi đến đây, chúng tôi đã thống nhất với nhau đường đi nước bước.
“Xin lỗi cô.”
Tôi nhanh nhẹn rướn người tới trước và giật lấy quyển Mùa xuân và Tu la để trước mặt Tamaoka Satoko.
“Á!”
Bà vội vàng đứng dậy, nhưng tôi đã kịp trao cuốn sách cho Shioriko. Không còn cách nào khác, bà đành ngồi xuống, trông có vẻ khó chịu hơn bao giờ hết.
“Anh nhìn gáy sách mà xem. Chữ ‘tập thơ’ đã bị xoá.”
Tôi nhìn cuốn sách trong tay Shioriko. Thật ra, cô chưa nói cụ thể cho tôi về “chân tướng” mà cô đã phát hiện. Vì không có nhiều thời gian.
“Kenji không gọi sách của mình là tập thơ, ông rất bất mãn khi nhà xuất bản tự tiện in thêm hai chữ này. Được biết, Kenji đã lấy lại một phần những cuốn Mùa xuân và Tu la không bán được để đem chia cho bạn bè người quen, lúc đó, ông phết bột đồng lên chữ ‘tập thơ’ nhằm xóa đi hai chữ ấy.” Shioriko cứ nhìn tôi trong lúc giải thích.
“Như vậy nghĩa là...”
“Phải. Khả năng cao đây là cuốn sách Kenji từng sở hữu, sau đem tặng cho ai đó.”
Hóa ra vết ố trên cuốn sách không đơn thuần là một vết bẩn. Liếc thấy Tamaoka Satoko nín thinh, Shioriko tiếp tục câu chuyện, “Chưa hết, cuốn sách này không chỉ là quà tặng.”
Cô lấy sách ra khỏi hộp và bắt đầu lật tới lật lui. Vừa nãy tôi cũng thấy thoáng qua, những chỗ viết sai chính tả và viết thiếu đều được sửa lại, nhưng không dừng lại ở đó. Có vẻ toàn bộ bút tích trong sách là của cùng một người, người này sẽ thêm mũi tên thay đổi độ cao của chữ và đánh dấu X khi cần xóa bớt dòng. Thậm chí, câu cú còn được viết thêm hay gạch xóa, như thể cuốn sách này là bản thảo đang chỉnh sửa vậy.
“Ủa?”
Tôi thảng thốt. Cuốn sách trước đây thuộc sở hữu của Kenji lại có dấu vết của việc sửa chữa bản thảo. Lẽ nào...
“Kenji đã viết vào bản in đầu để sửa lại bản thảo sao?”
“Đúng vậy.” Shioriko gật đầu. “Quyển Mùa xuân và Tu la có bút tích của Kenji được gọi là cuốn sách chỉnh lý. Trong các quyển Mùa xuân và Tu la hiện đang xuất bản, rất nhiều quyển dựa trên bản thảo lấy từ sách chỉnh lý như vậy.”
Tôi chợt nhớ lại những chỗ sai khác khó hiểu giữa các phiên bản của hai bài thơ “Buổi sáng vĩnh biệt” và “Dung môi chân không”.
“Buổi trưa tôi cũng đã nói, người ta tìm được nhiều cuốn chỉnh lý. Trong số đó, những quyển từng thuộc quyền sở hữu của Miyazawa Kenji là nổi tiếng nhất, nội dung mỗi quyển lại có điểm khác biệt. Ngoài ra, một số ý kiến cho rằng còn ít nhất một loại sách chỉnh lý khác nữa, tuy chưa tìm ra nhưng người ta biết là chúng vẫn tồn tại.”
“Đó chính là quyển này sao?” Tôi nhìn cuốn Mùa xuân và Tu la không chớp mắt. Cuốn sách chỉnh lý do chính tay Miyazawa Kenji sửa chữa, quả là một bí mật không ai ngờ đến. Đáp án của câu đố dành cho Tamaoka Subaru chính là đây.
“Tuy vẫn phải kiểm chứng lại kĩ càng hơn, nhưng khả năng cao là vậy.”
Shioriko nhìn thẳng vào chủ nhân của cuốn sách. Tamaoka Satoko ngồi im phăng phắc, giống như bị đông cứng trên ghế.
“Cô đã giấu nhẹm bí mật này với chúng cháu. Cô nói cô quý trọng cuốn sách vì nó gắn với những kỉ niệm riêng. Tại sao cô lại làm như vậy?”
“Cô không muốn người khác biết chuyện đó. Vì cuốn sách quá đỗi quý giá. Mà các cháu cũng có hỏi nó đến tay cụ nhà cô như thế nào đâu.”
“Chỉ vậy thôi ạ?”
Tamaoka Satoko e ngại ngẩng đầu lên, nhưng ngay lập tức bà tránh ánh nhìn của Shioriko. “Khi vào phòng của Subaru, cháu đã nhìn thấy bức tranh vẽ hoa cẩm tú cầu nở trong vườn vào ngày Subaru sinh ra. Nghe cậu bé nói đó là phần thưởng cụ nhà chuẩn bị cho nó.”
“Phải, phải rồi...” Bà chủ nhà trả lời, giọng nghẹt lại như có gì mắc ở cổ.
“Nhưng cháu cũng từng thấy những bông hoa giống y hệt hoa của bức tranh này ở một tranh khác. Đó là hoa trong bức tranh tặng cho mẹ cháu, vẽ vào ba mươi năm về trước.”
Ra vậy! Làm sao tôi lại không nhận ra kia chứ. Hai bức tranh được vẽ cách nhau đến mười lăm năm. Làm sao có chuyện đóa hoa nở mười lăm năm trước cũng nở cách đây ba mươi năm cơ chứ.
“Chuyện cụ nhà để lại bức tranh cho cháu trai chỉ là một lời nói dối, phải không ạ? Cô chỉ lấy bừa một bức phác thảo, bịa ra một lý do rồi trao cho Subaru. Vậy phần thưởng thực sự mà cụ đã chuẩn bị cho Subaru là gì?”
Phòng khách chìm trong sự yên lặng đến nghẹt thở.
“Cháu nghĩ thế nào?” Tamaoka Satoko lên tiếng.
Tôi cũng đã đoán ra. Đúng như lời Tamaoka Sayuri nói, cách chia tài sản trong gia đình này quá sơ sài. Không có giấy tờ nào chỉ rõ ai là người thừa kế sách cũ. Người duy nhất biết sự thật chính là người phụ nữ đang ở trước mặt chúng tôi.
Shioriko giơ bìa cuốn sách chỉnh lý cho thân chủ ủy thác xem.
“Đây là phần thưởng thực sự, phải không ạ? Cô nói cụ nhà rất thích trò chuyện về sách và tặng sách cho lớp trẻ. Nếu cháu đoán không lầm, người cụ định tặng quyển Mùa xuân và Tu la là Subaru chứ không phải cô.”
Tamaoka Satoko không đáp lại. Chừng như đã mặc nhận hành vi sai trái của mình.
Tôi ngẩn người trước những suy luận sáng suốt của Shioriko. Rốt cuộc, Subaru không hề lấy cắp bất kì thứ gì. Cậu bé chỉ vô tình lấy lại thứ đáng ra phải thuộc về mình mà thôi.
“Chắc hẳn cụ đã giải thích rõ ràng với cô về cách xử lý cuốn sách này. Nhưng hình như cụ đã nghi ngờ rằng rất có khả năng cô sẽ không làm theo yêu cầu đó.”
“Không thể nào. Sao có chuyện đó được.”
“Không đâu ạ. Trước lúc mất, cụ đã dặn Subaru, ‘hãy để ý đến trung sĩ Thénardier.’ Cô hiểu ý nghĩa câu này phải không?”
Đôi môi trắng nhợt của Tamaoka Satoko run lên. Hai người đã hiểu ý nghĩa, còn tôi thì nghĩ mãi không thông.
“Ừm, ý nghĩa gì vậy?” Tôi thì thào hỏi Shioriko.
“‘Trung sĩ Thénardier’ là một nhân vật trong Những người khốn khổ của Victor Hugo. Nhân vật này xuất hiện như một tên trộm, chuyên cuỗm đi các món đồ giá trị từ những binh sĩ ngã xuống sau trận Waterloo.”
Nói cách khác, đây không phải gợi ý cho câu đố. Ý nghĩa của nó là phải để mắt đến kẻ trộm ở ngay sát sườn. Ai mà ngờ mọi chuyện lại nặng nề như vậy.
“Cháu định làm gì với cuốn sách này?” Tamaoka Satoko nói như rên rỉ. “Chẳng lẽ đưa cho thằng nhóc ấy? Làm gì có bằng chứng ông cụ để lại sách cho nó. Đã vậy, trong cả họ Tamaoka, chỉ mình cô hiểu được giá trị của cuốn sách. Nó nên nằm trong tay người nào biết trân quý sách cũ hơn.”
Shioriko im lặng bỏ sách vào hộp, đẩy về phía Tamaoka Satoko trước khi bà tiếp tục lớn tiếng tranh luận. Sửng sốt khi đối phương trả sách một cách dễ dàng, Tamaoka Satoko hết nhìn Shioriko rồi đến cuốn Mùa xuân và Tu la.
“Đề nghị của cháu vẫn không thay đổi. Cháu mong cô sẽ bảo quản quyển sách này và cho phép Subaru thoải mái đọc nó... Ngày nào Subaru giải được câu cô hãy nói tất cả sự thật và xin tha thứ. Chính Subaru sẽ là người quyết định cuốn sách này thuộc về ai.”
“Nếu cô từ chối thì sao?”
“Cháu nghĩ từ nay về sau, tiệm chúng cháu sẽ liên lạc với Subaru định kì. Nếu chúng cháu biết cô không chấp nhận đề nghị này, cháu sẽ kể hết mọi chuyện với bác Tamaoka Ichiro. Hành động của cô có phạm pháp hay không, cháu không rõ. Nhưng cháu e cô sẽ khó lòng nhìn mặt họ hàng.”
Tamaoka Satoko vẫn giữ im lặng. Bỗng nét mặt Shioriko giãn ra, cô dịu giọng nói, “Từ ngày cụ nhà mất, cả cô và Subaru đều không còn ai thân thiết để thảo luận về sách. Cháu nghĩ hai người thử liên lạc với nhau nhiều hơn xem sao. Đằng nào thì một ngày kia, những cuốn sách cô giữ cũng sẽ để lại cho Subaru mà?”
Đúng thật, tôi ngẫm nghĩ. Người phụ nữ này không có con, gia sản rồi sẽ thuộc về đứa cháu trai duy nhất.
“Cô không hứa hẹn gì với cháu đâu đấy.” Tamaoka Satoko lẩm bẩm, cầm quyển Mùa xuân và Tu la lên tay. “Nhưng lần tới, cô sẽ thử gặp Subaru xem tình hình thế nào. Thật ra cô cũng chẳng ghét bỏ gì nó. Chỉ là cô yêu quý cuốn sách này mà thôi.”
“Vậy là tốt rồi ạ. Cảm ơn cô.”
Shioriko cúi đầu. Tamaoka Satoko nhìn người đã phanh phui bí mật của mình bằng đôi mắt xa xăm.
“Cháu cũng chẳng hề khoan dung với mọi người, nhưng lại theo cách khác với Chieko. Nếu là cô ấy, chắc sẽ nhắm mắt làm ngơ. Miễn là cô hậu tạ đầy đủ.”
Trong một khắc, đồng tử đen láy của Shioriko dao động.
“Cháu không bắt chước mẹ, ví dụ như nhận hối lộ đâu ạ. Cháu khác với mẹ.”
Cô nói chắc nịch. Và tôi biết, cô vừa tự nhắc nhủ mình một lần nữa.
Tamaoka Satoko cười buồn, “Anh Shinokawa nói đúng. Cháu vẫn ôm trong lòng những suy nghĩ rất phức tạp về Chieko.”
“Cha cháu có nói vậy sao?”
“Phải... Lúc anh ấy đến đây mua sách.”
Nhân nhắc tới việc mua sách, vẻ mặt hồi tưởng, bà kể lại cho chúng tôi chuyện ngày xưa, khoảng hai năm trước khi cha của Shioriko mất.
“Anh ấy cười cay đắng, bảo cháu đang định bán cuốn sách Chieko để lại khi bỏ nhà ra đi...”
Nét kinh ngạc lộ rõ trên khuôn mặt Shioriko.
Mùi thơm ngào ngạt của một món hầm bay ra từ nhà bếp. Có lẽ sắp đến giờ ăn tối của gia đình Shinokawa.
Sau khi cất lên kệ những cuốn sách mới lôi xuống, tôi quay sang nhìn Shioriko. Cô ngồi trên chiếu tatami, vẫn mải lục tìm thùng các tông đựng di vật của cha mình.
Chúng tôi đang ở trong căn phòng chủ tiệm trước đây từng sử dụng.
Ra khỏi nhà Tamaoka Satoko, chúng tôi chạy hết tốc lực về nhà, vừa về đến, Shioriko bắt đầu bới tung di vật của cha mình lên. Nếu cha cô phát hiện con gái mình có ý định bán quyển Nhật ký Cra-cra của Sakaguchi Michiyo, chắc chắn ông sẽ không để yên cho cô làm như vậy. Tôi cũng tán thành nhận định này. Rất có khả năng ông đã mua lại và bảo quản nó ở đâu đó.
Tiếc là chúng tôi lật tung căn phòng nhưng vẫn chẳng thấy đâu. Vốn dĩ, di vật của ông đã sắp xếp xong xuôi từ lâu, vì lúc đó không tìm thấy nên khả năng bây giờ tìm được rất thấp.
“Hôm nay đến đây thôi nhé? Nếu ngày mai cô tìm kiếm tiếp, tôi cũng sẽ giúp cô.” Tôi lên tiếng từ đằng sau.
“Nhưng chắc chắn nó phải ở đâu đó.”
Sau một hồi, cô bần thần đáp lại. Tình trạng này đã kéo dài từ nãy đến giờ.
“Shioriko à, dừng lại đi.”
Lần này, tôi có phần đanh giọng, nhưng cô không trả lời. Cô đang mải mê làm một việc tốn công vô ích, hoặc nói chính xác hơn, dường như cô không muốn chấp nhận rằng mình chưa tìm ra nó.
Nhưng tại sao lại không tìm ra?
Nghi vấn lướt qua đầu tôi. Có lẽ, chủ tiệm đời trước không hề hay biết việc con gái mình đang tìm kiếm quyển Nhật ký Cra-cra cô từng từ bỏ.
Tuy nhiên, hẳn ông phải nghĩ đến chuyện một ngày kia bàn giao cuốn sách cho con gái. Thêm nữa, thể chất ông vốn suy kiệt, nên chắc ông phải chuẩn bị phòng khi có bất trắc xảy ra.
Nếu ở vào hoàn cảnh đó, tôi sẽ làm thế nào đây... Lúc định thần lại, tôi không nghe thấy một tiếng động nào trong phòng. Shioriko đã dừng tay, cúi đầu như kiệt sức.
Tôi tiến lại gần như bị thu hút, quỳ gối xuống ngay phía sau cô. Dẫu vậy, cô cũng không buồn ngoái đầu. Phần gáy trắng nõn lơ thơ những sợi tóc tơ ở ngay sát tôi.
“Shioriko.”
Tôi gọi thêm một lần nữa nhưng cũng không có tiếng đáp lại.
Tôi thấy khó thở, ngực như thắt lại. Tôi đặt tay lên vai cô, Ngoài cử chỉ đó ra, thực sự tôi không biết nên nói gì cho phải.
Bất thình lình, cửa mở, Shinokawa Ayaka xuất hiện trong bộ áo quần thể dục, tạp dề đeo bên ngoài.
“Chị ơi! Cơm nước xong rồi này! Hôm nay mình sẽ có...”
Đang nói dở, cô bé tròn mắt. Tôi vội rụt tay. Tại sao cô bé luôn xuất hiện đúng những lúc thế này cơ chứ. Có khác nào tôi là loại người suốt ngày làm những việc mờ ám không!
“Chị ơi, ra ăn cơm.” Chừng như cũng nhận thấy sự bất thường, Ayaka lên tiếng như thăm dò. “Hôm nay em làm món hamburger* ninh chị thích đó.”
Chú Thích: Một món bít tết rất thông dụng ở Nhật, được làm từ thịt xay trộn với hành tây xắt nhỏ, trứng, vụn bánh mì và gia vị.
Em gái bắt chuyện nhưng Shioriko cũng không buồn đáp. Cô ngồi im như phỗng, đắm chìm trong dòng suy tưởng của riêng mình. Ayaka nhìn quanh căn phòng, hẳn đã để ý thấy di vật của cha bị bới tung lên, nhưng cô chỉ lặp lại câu nói cũ.
“Chị ơi, cơm được rồi.”
Im lặng kéo dà. Bỗng Ayaka bước bình bịch vào phòng, đẩy mà như đá vào chiếc thùng các tông trước mặt Shioriko. Cô chị ngỡ ngàng ngẩng mặt lên, cô em bèn ôm chặt lấy chị qua lớp tạp dề.
“Chị ơi, mình ra ăn cơm. Chị nhé.”
Trong một lúc, hai người không có động tĩnh gì. Mãi sau, cô chị mới từ từ gật đầu. Cô được em gái đỡ dậy và dìu ra khỏi phòng.
Tôi cũng bước ra hành lang, lặng thinh nhìn theo bóng cô.
“Anh Gora ở lại ăn cơm không?”
Đến trước cánh cửa thông với nhà bếp, Ayaka quay lại hỏi tôi. Chúng tôi im lặng đứng đối diện trong hành lang âm u. Có lẽ đây là lần đầu tiên tôi nhìn kĩ khuôn mặt của cô bé đến vậy. Trên khuôn mặt trẻ con đầy ấn tượng, đôi mắt to tròn lúc nào cũng ánh lên nét cười.
“Em không hỏi anh đã làm gì à?”
Tôi hỏi, giọng trầm trầm. Chẳng rõ Shinokawa Ayaka thực sự không nghe thấy hay giả vờ, cô bé nghiêng đầu thắc mắc.
“Hả?”
“À, không có gì đâu. Cảm ơn em. Vậy anh ở lại ăn nhé.”
Thế nào cũng được, lâu lắm rồi tôi chưa ăn hamburger ninh. Tôi toét miệng cười, bước về phía phòng khách.