Tôi vốn mù tịt về sách.

Hôm nay, lại một lần nữa tôi thấm thía điều đó. Chuyện này kể ra không có gì đáng ưỡn ngực tự hào, nhưng sự thật là thế nên tôi cũng chẳng biết làm thế nào.

Mọi chuyện khởi nguồn từ tờ fax gửi đến vào đầu giờ chiều. Lúc ấy tới lượt cô chủ tiệm Shinokawa đi ăn trưa nên trong tiệm chỉ còn mình tôi. Nhân lúc vắng khách, tôi tranh thủ ghi giá cho những cuốn sách trên bệ đồng giá thì một tờ giấy cảm nhiệt chạy ra từ máy fax đặt ở góc quầy.

Tôi đang tìm Điểu cát mộc thú sạn* trọn bộ, tác giả Kunieda Shiro*, Togen xuất bản. Lát nữa tôi sẽ gọi điện thoại cho quý tiệm.

Chú Thích: Tsutakatsura Kiso no Kakehashi. Tạm dịch: Cầu treo dây cuốn Kiso, tiểu thuyết, trọn bộ hai tập, xuất bản năm 1926 sau khi đăng dài kì bốn năm trên tạp chí Giảng đàm (Kodan-zasshi, tạp chí này đã đóng cửa năm 1954). Truyện về đề tài báo thù, nhân vật chính là tỳ thiếp của một lãnh chúa ở Kiso, tinh Nagano. Nhan đề viết toàn bằng chữ Hán, rất khó đọc.

Chú Thích: Kunieda Shiro (1887-1943), nhà văn Nhật Bản, chuyên viết tiểu thuyết kì ảo, linh dị, duy mĩ, trinh thám.

Có vẻ là hỏi về sách trong kho. Thật ra lên mạng tra thông tin ở các trang sách cũ sẽ nhanh và tiện hơn nhiều, nhưng vẫn còn không ít khách hàng hỏi sách bằng cách gọi điện hoặc gửi fax thế này, có thể vì đã lớn tuổi, không sử dụng điện thoại di động hay máy tính có chức năng tìm kiếm.

Đọc xong một lần, tôi đưa mắt lại gần tờ giấy cảm nhiệt để nhìn cho kĩ hơn. Một phần vì nét chữ trên tờ fax yếu ớt run run nên khó đọc, nhưng không chỉ có thế. Tôi suy luận được Togen là nhà xuất bản, Kunieda Shiro là tác giả, nhưng đoạn sau mới là vấn đề.

Điểu cá... mộc t... trọn bộ...

Loay hoay mãi vẫn không dịch được nhan đề cuốn sách. Đến cả việc ngắt từ ở đâu cho đúng tôi cũng không rõ. Tôi quay về phía cửa ra vào thông lên nhà chính. Hỏi Shinokawa thì chắc chắn là biết ngay thôi.

Tôi vừa chạm vào tay nắm cửa thì chuông điện thoại reo. Một tay câm tờ giấy cảm nhiệt, tay còn lại nhấc ống nghe lên.

“Kính chào quý khách. Tiệm sách cũ Biblia xin...”

“Tôi là người gửi fax lúc nãy.”

Giọng đàn ông khàn khàn vang lên, cắt ngang câu nói của tôi. Trong giọng điệu ôn hòa thấp thoáng điệu vùng Kansai. Ông bảo “lúc nãy” nhưng thật một phút còn chưa kịp trôi qua.

“Có không nhỉ? Cuốn của Kunieda Shiro ấy.”

Ông khách hỏi tôi dồn dập, chưa hết câu này đã đến câu khác. Có lẽ vì ông đang vội. Tên cuốn sách của Kunieda Shiro ấy đọc là gì, phải chi ông ấy nói tiếp cho tôi thì hay quá, khổ nỗi ông chỉ đợi nghe câu trả lời của tôi mà thôi.

“Chúng tôi sẽ tìm kiếm, mong quý khách vui lòng đợi trong ít phút.”

Vừa định nhấn nút đợi máy thì ngón tay tôi đột ngột khựng lại. Không phải cứ bảo tìm là được, nếu không biết thể loại sách là gì thì chẳng khác nào mò kim đáy bể.

“Xin lỗi... Đó là tiểu thuyết phải không ạ?”

“Thế mà cũng phải hỏi. Cậu không biết cuốn ấy sao?”

Tôi nuốt nước bọt đánh ực. Nói dối khách hàng không phải là cách hay.

“Vâng, thành thật xin lỗi quý khách.”

Tôi nghe tiếng hừ mũi. Không biết là ông khách ngán ngẩm hay đang cười nhạo tôi.

“Cả tiệm sách có mỗi mình cậu thôi à?”

“Vâng ạ.”

“A ra vậy. Cậu rõ là tên tay ngang.”

Điện thoại dập máy đột ngột, chỉ còn tôi bẽ bàng. Mồ hôi lạnh túa ra dọc sống lưng tự lúc nào.

“Khách hàng không chịu nghe mình xin lỗi là do cơn giận của họ đang ở đỉnh điểm. Đừng để bụng làm gì.” Giọng nói của người bà vừa qua đời năm ngoái vang vọng trong tai tôi. Bà từng quản lý một quán cơm ở Ofuna suốt mấy chục năm, lời dạy của bà thật chính xác trong trường hợp này.

Tôi đã khiến khách hàng phật lòng. Chuyên bán sách mà hỏi ngược người mua về sách thì thử hỏi ai muốn đặt hàng cơ chứ?

“Có chuyện gì thế anh?”

Cô gái với mái tóc buông dài đứng ngay bên cạnh, ngước mắt nhìn tôi qua cặp kính. Ra là Shinokawa, chủ nhân của tiệm sách này. Không biết cô từ nhà chính sang đây tự lúc nào.

“Có ai gọi điện à?”

“Khách hỏi sách trong kho. Trước đó nữa tờ fax này được gửi đến...”

Báo lại mà lòng nặng như chì, tôi chìa tờ fax lúc nãy ra. Đột ngột, khuôn mặt cô sáng bừng lên.

“Chà, Cầu treo dây cuốn Kiso. Nếu là ấn bản của Togen thì có bản in đầu tiên đấy.”

“Cầu treo...?”

“Dây cuốn Kiso. Cuốn này thú vị vô cùng. Một tiểu thuyết truyền kì nổi tiếng của Kunieda Shiro phát hành dưới thời Đại Chính, lấy bối cảnh cuối thời Mạc phủ Muromachi. Nội dung xoay quanh hai huynh muội có ngoại hình rất đẹp tìm cách trả thù cho cha mẹ bị lãnh chúa vùng Kiso sát hại. Tôi đọc từ hồi còn bé, đại khái là các nhân vật...”

“Khoan, khoan đã.”

May mà tôi sực tỉnh trước khi bị cuốn vào câu chuyện cô kể. Ừ thì tôi cũng muốn nghe tiếp xem diễn biến ra sao, nhưng phải thú nhận sai phạm của mình trước đã.

“Thật ra khách hàng hủy yêu cầu rồi. Chắc do tôi đối đáp tệ hại quá.”

Tôi cố gắng giải thích ngắn gọn hết mức có thể, không hề lý do hay bao biện. Shinokawa gật gù nghe cho hết, nghiêng người tì lên cây nạng bên tay phải. Sau một hồi nhìn chằm chằm vào tờ fax tôi đang cầm, cô thốt lên nuối tiếc.

“Số điện thoại của vị khách này... bị ẩn mất rồi nhỉ...”

Nghĩa là chúng tôi không thể gọi lại để xin lỗi ông ấy được. Và tiếc nhất là trong tiệm lại đang có sẵn cuốn này.

“Tôi xin lỗi.”

Tôi cúi đầu. Trông bộ dạng là đủ biết đang xuống tinh thần. Shinokawa giơ tay lên, làm thành nắm đấm để cổ vũ tôi.

“Không sao đâu. Anh Gora cũng chỉ mới vào làm thôi. Cứ từ từ, cố gắng nhớ dần từng chút một. Bây giờ không làm được gì cũng là chuyện thường mà.”

“...”

Hóa ra bây giờ tôi là kẻ không làm được gì sao. Bị nói thẳng vào mặt như thế, tôi lại càng tiu nghỉu.

Cái gã Gora Daisuke gà mờ, vô tích sự là tôi đây vào làm việc ở tiệm sách này trong thời gian Shinokawa còn nằm viện. Cơ duyên bắt đầu từ lúc tôi nhờ cô thẩm định giúp bộ Soseki toàn tập, kỉ vật bà tôi để lại. Dạo ấy, Shinokawa đang phải điều trị chấn thương ở chân.

Không chỉ là một chủ tiệm sách có kiến thức khổng lồ, Shinokawa còn một biệt tài khác nữa. Từ vài manh mối nhỏ bé hay các mẩu chuyện do người khác kể, cô có thể phá giải những bí ẩn liên quan tới sách gần như ngay lập tức. Tôi biết được bí mật mà người bà quá cố chôn giấu trong bộ Soseki toàn tập cũng là nhờ sự sáng suốt hiếm có của cô.

Chính Shinokawa đã đề nghị tôi làm việc ở tiệm sách. Tôi chỉ là một thanh niên vô công rồi nghề, ngoài thế lực ra thì chẳng còn ưu thế gì, đọc thì không được nhưng lại bày đặt hứng thú với sách vở. Tất nhiên, tôi đâu có lý do nào để từ chối lời mời của người đẹp yêu sách này cơ chứ.

Và thế là, tôi được giao nhiệm vụ coi sóc tiệm sách cũ Biblia, nhân tiện còn được tận mắt chứng kiến khả năng bóc tách một cách điệu nghệ những bí ẩn xoay quanh sách cũ của cô gái ấy. Tuy nhiên, sau vụ án liên quan đến cuốn Những năm cuối đời của Dazai Osamu, một trong những cuốn sách thuộc bộ sưu tập cá nhân của cô, tôi đã nghỉ làm một thời gian.

Đành rằng Shinokawa bảo vệ được tính mạng bản thân và bộ sưu tập của mình khỏi tên quẫn trí phát cuồng vì sách cũ kia, nhưng để làm được như vậy, cô có thể sẽ phải hi sinh sự tín nhiệm của người khác, điều đó tôi quả thật không chấp nhận được.

Một thời gian sau, khi ra viện, cô xuất hiện trước mặt tôi, đề nghị nối lại quan hệ. Lúc ấy tôi đang đi tìm công việc mới. Bất ngờ là, cô đã chìa ra cuốn Những năm cuối đời ấn bản đầu tiên mà cô vô cùng yêu quý. Nhưng thay vì lấy cuốn sách, tôi đã chăm chú nghe cô kể chi tiết về nội dung của nó.

Buổi nói chuyện ấy đã xóa bỏ mọi khúc mắc giữa chúng tôi. Thao thao kể đến tận lúc mặt trời xế bóng, đột nhiên, cô ngồi thẳng dậy, khuôn mặt trở nên nghiêm nghị.

“Tô... tôi... anh Gora... e hèm...”

Bỗng dưng, cô lắp bắp. Đến lúc rồi sao, tôi chỉnh lại tư thế.

“Quay lại tiệm sách... của tôi... là... làm...”

Có lẽ cô muốn nói “Quay lại tiệm sách của tôi làm việc nhé”. Đến đôi tai cũng đỏ lựng, khuôn mặt trông nghiêng đáng yêu vô cùng, khiến tôi như bị bắt mất hồn.

“Nên... nên là... nếu được...”

Tôi ngồi nghe mà sốt hết cả ruột. Hay tôi chủ động xin trở lại làm việc luôn cho xong nhỉ, tôi thầm nghĩ nhưng vẫn còn một vài chuyện không phải cứ gạt sang một bên là xong. Số là, tôi có linh cảm rằng buổi phỏng vấn tuyển dụng của mình hôm ấy rất là tốt. Trông thấy tôi diện bộ vest chinh tề thế này, có lẽ cô cũng không đành lòng bảo tôi đổ hết công sức tìm việc xuống sông xuống biển đi.

Thế rồi...

“Có gì thì...để, để tôi liên lạc lại sau nhé?”

“Hở? Vậy, vậy cũng được.”

Cuộc nói chuyện dừng lại ở đó. Tiễn cô lên taxi trở về Kita-Kamakura xong, tôi đâm ra nhức đầu. Mình nên tìm công ăn việc làm đàng hoàng rồi thành nhân viên chính thức hay hăng say làm việc cho cô chủ tiệm sách cũ xinh đẹp, mỗi tội hơi lập dị ấy?

Cuối cùng, sự thật là tôi không cần mất công cân nhắc sâu xa. Bởi vài ngày sau, công ty thực phẩm tôi dự tuyển hôm trước đã gửi thông báo tôi không được tuyển dụng. Sau một hồi giải thích dông dài, nào là do giá lúa mì tăng cao, doanh nghiệp làm ăn khó khăn, dẫn tới việc công ty phải cắt giảm nhân sự tuyển dụng so với dự định ban đầu, thông báo khép lại bằng một câu xưa như trái đất, chúng tôi mong anh Gora sẽ tìm được công việc phù hợp.

Lên mạng tìm hiểu về công ty này, tôi tìm thấy nhiều bài đăng kể rằng người phụ trách phỏng vấn ngoài mặt lúc nào cũng tươi roi rói như hoa, khiến không biết bao nhiêu người mừng hụt. Tôi cũng là một trong số đó. Đang buồn không để đâu cho hết thì Shinokawa gọi điện đến. Chắc cũng không có gì quan trọng, chỉ là cô giữ lời hứa sẽ liên lạc mà thôi.

Tôi thành thật kể từ đầu chí cuối cho cô nghe về buổi phỏng vấn, rồi hỏi bây giờ quay lại làm ở tiệm có được không.

“Tất, tất nhiên là được! Tôi, tôi rất mong được anh giúp đỡ.”

Nói mà líu cả lưỡi, cô mừng rỡ đồng ý. Chẳng hiểu sao tôi có cảm giác dường như tôi đã được tiếp nhận vào một nơi phù hợp với bản thân mình.