Thế nhưng, vừa mới phó thác toàn bộ sản nghiệp vào tay bộ ba ấy xong, tâm trí chàng liền bị bủa vây bởi những điềm báo hãi hùng, khiến chàng vã mồ hôi lạnh, tim đập thình thịch, rơi vào nỗi kinh hoàng thảng thốt khôn xiết chưa từng thấy bao giờ. Chàng sực nhớ lại vụ đào tẩu trước đây của gã người Tyrol, thói gian manh mới đây của viên biện lý, rồi ngẫm đến tính khí và nhân phẩm của tên người hầu mà chàng từng quan sát thấy—hắn quả là kẻ chẳng kém cạnh gì để kết thành một giuộc với hai tên kia.
Hoảng hốt trước những mối hoài nghi ấy, chàng khẩn khoản xin viên lại dịch cho phép mình về lại chỗ trọ một chuyến, thậm chí còn hứa thưởng một trăm guinea nếu ông ta thuận tình. Nhưng viên lại dịch, vốn từng một phen thiệt hại số tiền lớn vì để tù nhân đào tẩu, chẳng đời nào dám mạo hiểm trong một vụ trọng đại nhường này; vậy nên nhân vật của chúng ta đành phải cắn răng chịu đựng nỗi giày vò từ những linh cảm chẳng lành của chính mình. Sau năm giờ đồng hồ dài dằng dặc đợi chờ trong nỗi bồn chồn như lửa đốt, chàng thấy gã luật sư bước vào với mọi vẻ hớt hải, phờ phạc cùng nỗi bàng hoàng lộ rõ, rồi nghe gã thốt lên: "Lạy Chúa tôi, ngài có thấy quý ngài đó đâu không?"
Câu hỏi ấy như biến nỗi sợ hãi của Fathom thành sự thật; chàng đáp lại bằng giọng kinh hoàng và tuyệt vọng: "Quý ngài nào cơ? Có phải tôi đã bị cướp rồi không? Nói mau đi, đừng để tôi phải phấp phỏng nữa!" "Bị cướp ư!" gã luật sư kêu lên, "Cầu Chúa đừng để thế! Tôi tin ngài có thể trông cậy vào người ngài đã ủy quyền nhận số ngọc ngà và tiền mặt chứ? Phải thú thật là hành tung của ông ta có đôi phần kỳ quặc; bởi sau khi lục tung bàn viết của ngài, trước sự chứng kiến của tôi và tên người hầu, ông ta đã lấy đi một trăm năm mươi guinea, một bọc nhẫn và khóa nạm kim cương—chiểu theo đúng bản kiểm kê do chính tay tôi viết đây—cùng số trái phiếu Công ty Đông Ấn trị giá chừng năm trăm guinea nữa, rồi chúng tôi cùng nhau sang quán Garraway. Đến đó, ông ta bỏ tôi lại một mình với cớ đi gặp một tay môi giới quen biết ở gần đấy, trong khi tôi cứ ngỡ tên người hầu đứng đợi chúng tôi ngoài ngõ. Thế rồi, thưa ngài, ông ta đi lâu đến nỗi tôi bắt đầu thấy bất an, rốt cuộc bèn định sai tên người hầu đi tìm; nhưng lúc tôi bước ra ngoài, ma quỷ bắt hắn đi đằng nào chẳng rõ, dẫu cho đích thân tôi đã vào lùng sục từng quán rượu trong vòng nửa dặm quanh đó. Kế đấy tôi phải điều không dưới năm gã phu bốc vác lần theo dấu vết bọn họ, còn bản thân tôi, theo lời chỉ dẫn của người coi quầy, đã tìm đến tận phòng trọ của ngài Ratchcali; ở đó người ta bảo rằng từ chín giờ sáng tới giờ chẳng thấy bóng dáng ông ta đâu. Vừa nghe ngóng được thế, tôi liền lập tức chạy thẳng tới đây để báo tin cho ngài hay, ngõ hầu ngài kịp thời áp dụng các biện pháp bảo toàn tài sản. Cách tốt nhất ngài nên làm lúc này là xin trát bắt giữ ông ta tại các hạt Middlesex, Surrey, Kent và Essex; tôi sẽ giao chúng vào tay những viên chức mẫn cán, đáng tin cậy, họ sẽ sớm lùng ra nơi ẩn náu của hắn, miễn sao hắn còn lẩn trốn trong vòng mười dặm quanh khu vực nội thành London. Lẽ dĩ nhiên, việc này sẽ tốn kém bộn bề; lại còn phải ứng tiền trước cho cả đám lính truy nã kia nữa. Nhưng xá gì cơ chứ? Đối phương đáng giá bằng cả đống tiền, một khi đã tóm được hắn rồi, tôi dám đoan chắc việc khởi kiện sẽ thu lại đủ số chi phí đã bỏ ra."
Fathom gần như nghẹn họng vì lo âu và phẫn uất trước hung tin ấy, đến nỗi không thốt nổi một lời cho tới khi gã dứt câu chuyện. Mối ngờ vực của chàng đâu chỉ dừng lại ở gã người Tyrol cùng tên gia nhân; chàng còn coi chính viên biện lý là kẻ đồng mưu và giật dây. Quá đỗi căm phẫn trước đoạn kết trong bài diễn thuyết của gã, chàng mất hết cả bình tĩnh, liền túm lấy cổ áo gã luật sư mà thét: "Đồ khốn nạn! Chính mày là kẻ chủ mưu trong vụ cướp này!" Đoạn quay sang đám người đứng xung quanh, chàng tiếp: "Và nhân danh Đức Vua, ta yêu cầu bắt giữ gã này lại, cho đến khi ta có thể tuyên thệ trước pháp quan để chính thức tố giác tội trạng. Nếu các người từ chối giúp sức giam giữ hắn, ta sẽ lập tức đệ đơn lên một trong các vị quốc vụ khanh vốn là chỗ bạn hữu thâm giao của ta, ngài ắt sẽ phân xử công minh cho đôi bên."
Nghe đến cái chức vị đáng sợ ấy, viên lại dịch cùng cả gia đình nháo nhào can thiệp hòng chặn đường tháo lui của gã luật sư; gã này lúc này đang chết lặng và run rẩy dưới bàn tay bóp nghẹt của kẻ phiêu lưu của chúng ta. Thế nhưng, vừa được đám đông can thiệp giải thoát khỏi gọng kìm, gã liền trấn tĩnh lại sau cơn bàng hoàng vì đòn tấn công bất ngờ của Fathom, rồi lập tức giở ra một ngón nghề của cái nghiệp mình làm—vốn dĩ chỉ dành riêng cho những dịp bất thường. Đó là tài chửi rủa xối xả, với một tràng những lời thóa mạ cay độc tuôn ra trôi chảy đến mức người hùng của chúng ta, lúc này đang đau đớn đến phát cuồng vì mất của, đã vứt bỏ hết thói chừng mực vốn giữ gìn bấy lâu; chàng chộp lấy cây cời lò sưởi, phang một nhát bổ toác sọ gã luật sư, tạo thành một rãnh sâu hoắm kéo dài từ tận sau gáy ra đến sống mũi, khiến máu tươi từ hai bên trán tuôn ra như suối. Mặc cho cơn đau thấu trời giáng xuống, viên biện lý lại sướng rơn người trước cảm giác buốt rát ấy; gã thầm mừng rỡ trong bụng khi vừa thấy máu mình chảy ra, liền tức khắc kêu to: "Tôi chết mất thôi!" rồi ngã vật xuống sàn, nằm ngay đơ.
Người ta lập tức đi mời một thầy thuốc giải phẫu ở gần đó đến; sau khi khám xét vết thương, ông tuyên bố rằng màng xương thứ nhất của hộp sọ đã bị lún sâu hết sức nguy hiểm, và nếu có thể cứu sống được bệnh nhân mà không cần dùng đến thủ thuật khoan sọ, thì đó sẽ là một trong những kỳ tích chữa trị vĩ đại nhất từ trước tới nay. Lúc này, cơn thịnh nộ bộc phát ban đầu của Fathom đã nguôi ngoai, chàng liền lấy lại hết sự cương nghị và trầm ngâm nhìn vào nỗi cơ hàn của chính mình bằng lòng can trường chưa từng lay chuyển trước mọi biến cố cuộc đời. Chẳng mảy may bận tâm đến lời tiên lượng của ông thầy thuốc—bởi chàng vốn nhìn nhận sự việc rất đúng bản chất—chàng cất lời: "Thưa ông, tôi chẳng lạ gì độ dày của sọ một tên luật sư, đến mức phải tin rằng sự trừng phạt tôi vừa giáng cho hắn có thể đe dọa đến tính mạng hắn; mạng hắn dẫu có nguy thì cũng là dưới tay gã đao phủ kia kìa. Bởi bất kể tai nạn này, tôi vẫn quyết tâm kiện thằng vô lại này tội trộm cướp với sự nghiêm minh tột cùng của pháp luật; và để có đủ ngân lượng theo đuổi vụ kiện, hiện tại tôi sẽ không phung phí dù chỉ một xu teng vào những chi phí vô bổ, mà yêu cầu phải tống tôi vào ngục ngay không được chậm trễ."
Lời tuyên bố này chẳng lấy gì làm vừa tai đối với cả viên lại dịch, thầy thuốc giải phẫu lẫn gã biện lý; bọn họ vốn đinh ninh vị Bá tước là kẻ giàu sang nứt đố đổ vách, thà bỏ ra một món tiền lớn còn hơn chịu nỗi nhục chốn lao tù hay vướng vào một vụ kiện tụng nhục nhã khác, nên đã rắp tâm vặt lông chàng cho bằng hết sức. Nhưng giờ đây, thấy chàng đã quyết liều mình thách thức số phận và muốn quay sang khởi tố ngược lại—điều mà gã luật sư chưa từng mảy may muốn gánh chịu—gã bắt đầu hối hận khôn xiết vì đã trót khiêu khích chàng, rồi nghiêm túc tính kế làm sao khuất phục được thói bướng bỉnh của tay ngoại quốc đang đùng đùng nổi giận này. Với toan tính ấy, trong lúc viên lại dịch dìu gã sang giường ở một phòng khác, gã liền nhờ viên cai ngục này đứng ra làm trung gian hòa giải giữa mình và Bá tước, đồng thời dặn dò ông ta cặn kẽ những nước cờ cần thiết. Đúng như dự liệu, viên chủ nhà trở lại và nói với Fathom rằng ông ta tin chắc gã biện lý chẳng còn sống được bao lâu ở cõi đời này nữa; bởi lúc rời đi, ông ta thấy gã đã mê man bất tỉnh, miệng thì hết lòng cầu Chúa xót thương cho kẻ giết mình. Đoạn ông ta tha thiết thề bồi tình bằng hữu, khuyên chàng nên dàn xếp êm thấm vụ việc đáng tiếc này bằng cách đôi bên cùng ký giấy bãi nại trước khi cơn mê sảng của gã luật sư lộ ra ngoài; bằng không chàng sẽ vướng vào tội nghiêm trọng khó bề gỡ gạc, bất kể nguyên đơn có chết vì vết thương hay còn sống để kiện chàng tội hành hung. "Còn về lời ngài cáo buộc hắn tội cướp bóc," ông ta nói, "chẳng qua cũng chỉ là một mối nghi ngờ hèn hạ, chẳng có lấy một manh mối chứng cứ nào, thì đơn kiện ắt sẽ bị tòa bác bỏ, và khi ấy hắn hoàn toàn có thể kiện ngược lại ngài để đòi bồi thường thiệt hại. Vì vậy, xuất phát từ lòng tốt và tình bằng hữu thuần túy, tôi khuyên ngài nên thỏa hiệp vụ này; nếu ngài thuận tình, tôi sẽ cố gắng thu xếp một bản bãi nại từ cả hai phía."
Người hùng của chúng ta, lúc này ngọn lửa giận cũng đã nguội đi nhiều, nhận thấy đề xuất ấy là có lý; vậy là văn bản lập tức được ký kết, hóa đơn của kẻ trung gian được thanh toán sòng phẳng, và Ferdinand bị giải vào ngục trên một cỗ xe ngựa thuê, sau khi đã ủy quyền cho chủ nhà trọ trả tiền công cho lũ người hầu và quy đổi mọi đồ đạc của mình thành tiền mặt. Thế là, chỉ trong vòng vài giờ đồng hồ ngắn ngủi, chàng đã thấy mình bị tước đoạt sạch trơn danh dự, địa vị, tự do và bè bạn; còn gia sản thì từ hai ngàn bảng rơi tuột xuống chỉ còn chưa đầy hai trăm, trong đó năm mươi bảng chàng đã nhét sẵn vào túi mang theo vào chốn lao tù.
HẾT TẬP I.